Türkiye’de Savunma Sanayinde Tedarik Zinciri Yönetiminin Başarısını Etkileyen Kritik Başarı Faktörlerinin SWARA ve DEMATEL Yöntemleriyle Belirlenmesi
Open Access
- 24 February 2026
- journal article
- Published by Turkish Cooperative Association in Anadolu Kültürel Araştırmalar Dergisi
- Vol. 10 (1) , 384-402
Abstract
Bu çalışma sürdürülebilirlik ve yeşil dönüşüm bakış açısıyla savunma sanayi şirketlerinin tedarik zincir yöntemlerindeki başarı faktörlerini ele almaktadır. Literatürde üst yönetim bağlılığı, yeni teknoloji ve süreçlerin benimsenmesi, müşteri gereksinimleri, çalışan katılımı, marka imajı oluşturma, devlet yönetmelikleri ve teşvikleri, çalışan eğitimleri, tersine lojistik yönetimi, sürdürülebilirlik, yeşil bilgi sistemleri, şeffaflık, paydaş baskıları faktörlerinin tedarik zinciri yönetimlerinin başarısını etkilediği ifade edilmektedir. Söz konusu faktörler birçok kriterli karar verme problemi olarak ele alınarak SWARA ve DEMATEL yöntemleriyle analiz edilmiştir. Bu kapsamda tedarik zinciri yönetiminde rol oynayan kritik başarı faktörlerinin belirlenmesi ve aralarındaki ilişkilerin tespit edilmesi amaçlanmıştır. SWARA yöntemi ile önem derecesine göre sıralanan bu faktörler arasındaki ilişkiler ise DEMATEL yöntemi uygulanarak ortaya konulmuştur. Kritik başarı faktörleri SWARA yöntemi ile belirlenerek önem derecelerine göre sıralanmıştır. Bu doğrultuda en önemli kriterler yeni teknoloji ve süreçlerin benimsenmesi, üst yönetim bağlılığı, devlet yönetmelikleri ve teşvikleri iken en düşük önem düzeyindeki kriterler şeffaflık ile paydaş baskıları kriterleri olarak belirlenmiştir. Gerçekleştirilen DEMATEL ve SWARA uygulamaları sonucunda en önemli kriter olarak belirlenen yeni teknoloji ve süreçlerin belirlenmesi kriterinin: üst yönetim bağlılığı, devlet yönetmelikleri ve teşvikler, sürdürülebilirlik ve yeşil bilgi sistemleri kriterlerinden etkilendiği tespit edilmiştir. Yapılan analizler sonucunda; savunma sanayi şirketlerinin tedarik zincirlerini tasarlarken dikkat etmesi gereken başlıca faktörler olarak yeni teknoloji ve süreçlerin faaliyetlere entegre edilmesi, üst yönetimin bilinçlenerek işletme amaç ve politikalarına sürdürülebilir faktörleri entegre etmesi, eğitimler ve faaliyetler ile işletmeyi benimseyen nitelikli çalışanları kullanması ve devlet tarafından getirilen yasal düzenlemeler çerçevesinde faaliyetleri yürütmesi şeklinde belirlenmiştir.Keywords
This publication has 26 references indexed in Scilit:
- Innovations in supply chain management for sustainable energy transition: lessons from leading enterprisesEconomic Change and Restructuring, 2024
- Evaluation of supplier selection in the defense industry using q-rung orthopair fuzzy set based EDAS approachExpert Systems with Applications, 2023
- Critical success factors of blockchain technology to implement the sustainable supply chain using an extended decision-making approachTechnological Forecasting and Social Change, 2022
- Analyzing critical success factors for sustainable green supply chain managementEnvironment, Development and Sustainability, 2022
- Improving sustainable development and firm performance in emerging economies by implementing green supply chain activitiesSustainable Development, 2019
- Evaluating military training aircrafts through the combination of multi-criteria decision making processes with fuzzy logic. A case study in the Spanish Air Force AcademyAerospace Science and Technology, 2015
- A fuzzy MCDM approach for personnel selectionExpert Systems with Applications, 2010
- Weapon selection using the AHP and TOPSIS methods under fuzzy environmentExpert Systems with Applications, 2009
- Green supply chain management in the electronic industryInternational Journal of Environmental Science and Technology, 2008
- Using analytic hierarchy process (AHP) to improve human performance: An application of multiple criteria decision making problemJournal of Intelligent Manufacturing, 2004