Sosyal Medyada İdeolojik Faaliyetlerin İncelenmesi: Z Kuşağı Örneği
Open Access
- 18 July 2025
- journal article
- Published by Gaziantep University Journal of Social Sciences in Gaziantep University Journal of Social Sciences
- Vol. 24 (3) , 1148-1169
Abstract
Dijital teknolojiler bugün sürekli olarak yenilenmekte ve gelişmektedir. Çevrim içi bir araya gelme işlevini sürdürmeyi sağlayan sosyal medya platformları, geleneksel medya içerisinde temsil hakkı bulunmayan kesimlerin yer aldığı ve ideolojisini açıkladığı alan olmuştur. Sosyal medya platformları kitlelerin bir araya gelerek ortak yargıları etiketler ve hashtagler aracılığıyla vurguladığı bir alan hâline gelmiştir. Bu alanda özellikle 1995 yılından sonra dünyaya gelen ve Z kuşağı olarak nitelendirilen kesimler sıklıkla yer almakta ve ideolojik düşüncelerini paylaşmaktadırlar. Grup hâline gelerek kendi ideolojilerini yaymayı sürdüren Z kuşağı bireyleri seslerini hedef kitleye ulaştırmayı amaçlamaktadır. Bu çalışma Z kuşağında yer alan ideolojik yapının açıklanmasını ve çevrim içi bir biçimde örgütlenme potansiyelinin ortaya konmasını amaçlamaktadır. Z kuşağı bireylerinin sosyal medyada nasıl örgütlendiği irdelenerek, sosyal medyanın ideolojik işlevlerinin ortaya konması hedeflemektedir. Araştırmada sosyal medyanın Z kuşağı tarafından ideolojik amaçlarla kullanım biçimi ele alınmış bu çerçevede 40 görüşmeci ile Z kuşağının sosyal medyadaki ideolojik paylaşımları ve çevrim içi örgütlenmeleri hakkında derinlemesine görüşme gerçekleştirilmiştir. Buna ek olarak 2000 kişilik bir Z kuşağı grubu tarafından Özlem Barış’ın (2023) geliştirdiği Sosyal Medyada İdeolojik Faaliyet Ölçeği cevaplandırılmıştır. Bu sayede Z kuşağının sosyal medya aracılığıyla ideolojik paylaşma ve örgütlenerek dijital bir direniş kültürü oluşturma eylemleri açıklanmıştır. Araştırma bulguları Z kuşağı bireylerinde ideolojik faaliyetlerin eğitim, gelir, cinsiyet gibi farklılıklara bağlı olarak değiştiğine işaret etmekte buna ek olarak sosyal medyanın Z kuşağı için bulundurduğu ideolojik işlevlerini betimlemektedir. Çalışmada özellikle kırsal kesimlerde yaşayan ve lise mezunu katılımcıların ideolojik faaliyetleri daha fazla gerçekleştirdiği görülmüştür.Keywords
This publication has 16 references indexed in Scilit:
- Göz İzleme Tekniği ile Bir Siyasal Pazarlama İletişimi Araştırması: TürkiyeCumhuriyeti 2023 Cumhurbaşkanlığı Seçimi Billboardlarının Analizi (A Study of Political Marketing Communication using Eye Tracking Technique: An Analysis of 2023 Republic of Türkiye Presidential Election Billboards)Journal of Business Research - Turk, 2023
- Yalan Habere Karşı Tutum ve Davranışlar: Üç Üniversite Örneğinde Durum AraştırmasıTurk Kutuphaneciligi - Turkish Librarianship, 2020
- Greta Thunberg ve İklim İçin Okul Grevleri: Küresel İklim Aktivizminde Yeni SüreçPolitik Ekonomik Kuram, 2020
- YENİ MEDYADA TEMSİLİ ANLAMLANDIRMAKDördüncü Kuvvet Uluslararası Hakemli Dergi, 2019
- DİJİTAL GÜNDELİK YAŞAM: YENİ TOPLUMSALLIKLAR VE DİJİ-TAL YABANCILAŞMAThe Journal of Academic Social Sciences, 2016
- “These days will never be forgotten …”: A critical mass approach to online activismInformation and Organization, 2015
- Rethinking the concept of acculturation: Implications for theory and research.American Psychologist, 2010
- Media and the Making of British Society, c .1700-2000Media History, 2002
- Does the internet create democracy?Ecquid Novi: African Journalism Studies, 2001
- New Media and DemocracyNew Media & Society, 1999