ISHQORIY SUV ELEKTROLIZINING FOTOELEKTRIK TIZIMLAR BILAN INTEGRATSIYALASHUVINI YASHIL VODOROD ISHLAB CHIQARISHDAGI SAMARADORLIGINI OPTIMALLASHTIRISH
- 25 February 2026
- journal article
- Published by Center for Scientific and Technical Information in Journal of science and innovative development
Abstract
Ushbu maqolada barqaror vodorod ishlab chiqarish uchun fotoelektrik tizimlar bilan birlashtirilgan ishqoriy suv elektrolizi tizimlari samaradorligini oshirish bo‘yicha keng qamrovli tadqiqot natijalari taqdim etilgan. Tadqiqotda elektrolit konsentratsiyasi (25–30 wt% KOH), harorat (25–80 °C), tok zichligi (100–500 mA/cm²) va maksimal quvvat nuqtasini kuzatish yordamida quvvatni boshqarish strategiyalari kabi muhim ish parametrlari o‘rganilgan. Elektrokimyoviy impedans spektroskopiyasi optimal sharoitlarda (30 wt% KOH, 60°C) 0.32 Ω·cm² zaryad o‘tkazish qarshiligini namoyon qiladi. Optimallashtirilgan tizim 90.9 % Faraday samaradorligi, 55.9 % energiya samaradorligi va MPPT amalga oshirish bilan 13.5 % umumiy quyoshdan vodorodni aylantirish samaradorligiga erishadi. Uzoq muddatli barqarorlik sinovlari (1000 soat) 316L zanglamaydigan po‘lat uchun 0.01 mm/yildan past elektrod korroziya tezligini tasdiqlaydi. Iqtisodiy tahlil O‘zbekistonning yuqori nurlanish iqlimida (2,150 kWh/ m²/yil) 1 MW tizimlar uchun $1.85/kg vodorod ishlab chiqarish darajasidagi xarajatlarini ko‘rsatadi. Topilmalar Markaziy Osiyo sharoitida sanoat miqyosida yashil vodorod ishlab chiqarish uchun quyosh energiyasi bilan ishlaydigan ishqoriy elektrolizning texnik maqsadga muvofiqligi va tijorat jihatidan hayotiyligini dalillaydi. Ushbu tadqiqot O‘zbekiston iqlim sharoitlari uchun maxsus ishqoriy suv elektrolizini optimallashtirish bo‘yicha birinchi keng qamrovli izlanish (yiliga 2150 kVt/m2) bo‘lib, natijalar 316L zanglamaydigan po‘latdan yasalgan elektrodlar yiliga 0,01 mm dan past korroziya tezligi bilan 1000 soatlik barqarorlikka erishishi mumkinligi va narxi qimmat metall katalizatorlariga tejamkor muqobil ekanligini isbotladi.Keywords
This publication has 21 references indexed in Scilit:
- Hydrogen production by PEM water electrolysis – A reviewMaterials Science for Energy Technologies, 2019
- A study on electrode fabrication and operation variables affecting the performance of anion exchange membrane water electrolysisJournal of Industrial and Engineering Chemistry, 2019
- Hydrogen energy, economy and storage: Review and recommendationInternational Journal of Hydrogen Energy, 2019
- Advances in alkaline water electrolyzers: A reviewJournal of Energy Storage, 2019
- Low-temperature electrolysis system modelling: A reviewRenewable and Sustainable Energy Reviews, 2017
- Electrochemical Impedance Spectroscopy and its Applications2014
- Pressurized PEM water electrolysis: Efficiency and gas crossoverInternational Journal of Hydrogen Energy, 2013
- A comprehensive review on PEM water electrolysisInternational Journal of Hydrogen Energy, 2013
- Hydrogen from renewable electricity: An international review of power-to-gas pilot plants for stationary applicationsInternational Journal of Hydrogen Energy, 2013
- Recent progress in alkaline water electrolysis for hydrogen production and applicationsProgress in Energy and Combustion Science, 2010