Farklı İklim Değişikliği Senaryoları için Doğu Karadeniz Bölgesindeki Meteorolojik Kuraklıkların Eğilim Analizi
- 1 June 2022
- journal article
- research article
- Published by Igdir University in Iğdır Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi
- Vol. 12 (2) , 843-856
Abstract
Kuraklık diğer doğal afetlerden farklı olarak gelişimi daha uzun zaman alan ve etkileri daha uzun süre devam eden bir afettir. Meydana gelmesi muhtemel bir kuraklığın önceden belirlenmesi, kuraklığın olumsuz etkilerinin daha etkili bir şekilde azaltılmasını mümkün kılmaktadır. Standartlaştırılmış Yağış İndeksi (SYİ) farklı iklim koşullarına sahip, farklı zaman dilimleri ve bölgeler arasındaki kuraklıkları tanımlamak için en sık kullanılan kuraklık indeksidir. Bu çalışmanın amacı almış olduğu yağış miktarı bakımından Türkiye’nin en önemli hidrolojik havzalarından biri olan Doğu Karadeniz Havzası’nın (DKH) geçmiş ve gelecek dönem kuraklık analizini SYİ parametresi ile gerçekleştirmek ve bu parametrenin eğilimini belirlemektir. Bu kapsamda DKH içinde ve çevresinde yer alan 12 meteoroloji istasyonundan ölçülmüş olan 1981-2010 dönemi aylık toplam yağış verileri kullanılarak SYİ değerleri hesaplanmıştır. Ayrıca CMIP5 arşivinde yer alan GFDL-ESM-2M genel dolaşım modelinin iyimser (RCP4.5) ve kötümser (RCP8.5) senaryolar altındaki bölgesel ölçeğe indirgenmiş olan 2021-2050 dönemi çıktılarına da aynı işlemler uygulanmıştır. Meteorolojik kuraklığın eğilim analizleri için 1 ve 3 aylık SYİ değerleri üzerinde Yenilikçi Eğilim Analizi yöntemi kullanılarak üç farklı grupta ve %95 güven düzeyinde tekdüze olarak eğilim analizi gerçekleştirilmiştir. Gözlem değerlerinde ve RCP senaryolarında istasyonların yaklaşık %25’inde şiddetli yağışlarda ve şiddetli kuraklıklarda artış görülmüştür. Ancak SYİ değerlerinde geçmiş dönem periyodunda Akçaabat istasyonu (azalan eğilim) hariç tekdüze anlamlı artan eğilim görülürken gelecek dönem periyodunda her iki senaryo için azalan yönde eğilim görülmüştür.Keywords
This publication has 39 references indexed in Scilit:
- Spatiotemporal drought variability for central and eastern Asia over the past seven centuries derived from tree-ring based reconstructionsQuaternary International, 2013
- Innovative Trend Analysis MethodologyJournal of Hydrologic Engineering, 2012
- Projecting climate change, drought conditions and crop productivity in TurkeyClimate Research, 2012
- Temporal trends and spatial characteristics of drought and rainfall in arid and semiarid regions of IranHydrological Processes, 2011
- A Multiscalar Drought Index Sensitive to Global Warming: The Standardized Precipitation Evapotranspiration IndexJournal of Climate, 2010
- Use of the standardized precipitation index (SPI) and a modified SPI for shaping the drought probabilities over TurkeyInternational Journal of Climatology, 2009
- Downscaling of precipitation for climate change scenarios: A support vector machine approachJournal of Hydrology, 2006
- A drought climatology for EuropeInternational Journal of Climatology, 2002
- ACCEPTING THE STANDARDIZED PRECIPITATION INDEX: A CALCULATION ALGORITHM1Jawra Journal of the American Water Resources Association, 1999
- CORRECTIONSCanadian Journal of Animal Science, 1965