Böbrek Nakli Alıcılarında Sosyo-Ekolojik Modele Göre Fiziksel Aktivite Düzeyi ve Etkileyen Faktörler Arasındaki İlişkinin İncelenmesi
- 1 September 2024
- journal article
- research article
- Published by Bilecik Seyh Edebali Universitesi Saglik Bilimleri Fakultesi in Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi
- Vol. 2 (3) , 123-135
Abstract
Böbrek nakli alıcılarında fiziksel aktivite düzeyi ve etkileyen faktörler arasındaki ilişkinin incelenmesi amaçlandı. Araştırma kesitsel tiptedir. Araştırma örneklemini Haziran 2019-Ekim 2020 yılları arasında iki üniversite hastanesinde böbrek nakli olmuş ve ayaktan takibi yapılan hastalar oluşturdu. Araştırma verilerinin toplanmasında Bilgi Formu, Uluslararası Fizik Aktivite Ölçeği Kısa Formu (UFAA), Yaşam Kalitesi Kısa Form (SF-36), Çok Boyutlu Yorgunluk Envanteri, Algılanan Elde Edilebilir Destek Ölçeği (AED) kullanıldı. Araştırmada değişkenler sosyo-ekolojik modele göre kategorize edildi. Araştırma analizinde tanımlayıcı istatistikler (yüzde ve sayı), pearson korelasyon analizi, bağımsız değişkenlerde t testi ve tek yönlü varyans analizi (One-way ANOVA) kullanıldı. Hastaların %36.5’inin fiziksel aktivite düzeyinin inaktif, %21.2’sini minimal aktif ve %42.3’ünün minimum aktif olduğu belirlendi. Hastaların fiziksel aktivite düzeyini öğrenim durumu, fiziksel aktiviteye engel hastalık varlığı, çalışma durumu, sigara kullanımı, kronik hastalık varlığı etkilemektedir. Etkileyen bu faktörler, sosyo-ekolojik modelin içerisinde yer alan hastayla ilişkili faktörler, mikro ve makro düzeydeki faktörlerdir. Araştırmada değişkenlerin sosyo-ekolojik modele göre açıklanması böbrek nakli alıcılarında fizik aktivite, yorgunluk, sosyal destek ve yaşam kalitesi düzeyini inceleyen çalışmalara yeni bakış açısı sağlamaktadır.Keywords
This publication has 35 references indexed in Scilit:
- Physical Activity in Hospice Care: A Social Ecological Perspective to Inform Policy and PracticeResearch Quarterly for Exercise and Sport, 2020
- Quality of Life, Adherence Behavior, and Social Support Among Renal Transplant Recipients in China: A Descriptive Correlational StudyTransplantation Proceedings, 2018
- Physical Activity in Kidney Transplant Recipients: A ReviewAmerican Journal of Kidney Diseases, 2018
- Sport Activity and Health-Related Quality of Life After Kidney TransplantationTransplantation Proceedings, 2014
- KDIGO clinical practice guideline for the care of kidney transplant recipients: a summaryKidney International, 2010
- Health-Related Quality of Life After Kidney Transplantation in Comparison Intermittent Hemodialysis, Peritoneal Dialysis, and Normal ControlsTransplantation Proceedings, 2006
- Theoretical approaches to the promotion of physical activityAmerican Journal of Preventive Medicine, 2002
- The relative influence of individual, social and physical environment determinants of physical activitySocial Science & Medicine, 2002
- Assessment of Physical Activity: An International PerspectiveResearch Quarterly for Exercise and Sport, 2000
- Toward an experimental ecology of human development.American Psychologist, 1977