Türkiye’nin Sanal Su Transferi

Authors:
Publisher website
Google Scholar
Abstract
Artan nüfus, değişen tüketim alışkanlıkları ve iklim değişikliği su yönetimini küresel ölçekte kritik hale getirmiştir. Uluslararası ticaret yoluyla üretimde kullanılan su ülkeler arasında dolaylı olarak transfer edilmekte, bu durum özellikle su stresi yaşayan ülkeler açısından stratejik önem taşımaktadır. Bu çalışmada, 2015–2024 döneminde Türkiye’nin 29 stratejik tarımsal ve hayvansal ürün bazında uluslararası mavi ve yeşil sanal su akışları analiz edilmiştir. Bulgular, Türkiye’nin yıllık ortalama 20 milyar m³ sanal su ihracatı ve 35,6 milyar m³ sanal su ithalatı ile net sanal su ithalatçısı olduğunu göstermiştir. İhracatın %86’sı yeşil sudan oluşurken, net dengenin %32’sini mavi su oluşturmaktadır. Bu durum, Türkiye’nin ihracatını büyük ölçüde yağışa dayalı üretimle gerçekleştirdiğini, sulama suyu gereksinimi yüksek ürünleri ise ithalat yoluyla karşıladığını göstermektedir. Sanal su ihracatının %29’u Irak’a yönelirken, ithalatın %42’si Rusya’dan yapılmaktadır. Ürün bazında buğday unu ve ayçiçeği yağı toplam sanal su ihracatının %50’sini oluştururken, pamuk lifi mavi su ithalatının %60’ından fazlasını tek başına karşılamaktadır. Sonuçlar, Türkiye’nin yeşil su ağırlıklı ticaret yapısı sayesinde avantaj sağladığını; ancak mavi su yoğun ürünler, tedarik bağımlılığı ve yıllar arası dalgalanmalar nedeniyle su ve arz güvenliği açısından potansiyel riskler barındırdığını göstermektedir. Sanal su yönetiminin dış ticaret ve tarım politikalarıyla bütüncül ele alınması gerekmektedir.

This publication has 28 references indexed in Scilit: