İlkokul Öğrencilerinin Ekrandan Okuma Kavramına Yönelik Algılarının Metaforlar Yoluyla Analizi
Author:
Open Access
- 30 November 2025
- journal article
- Published by Marmara University in Temel Eğitim Araştırmaları Dergisi
- Vol. 5 (2) , 171-183
Abstract
Amaç: Bu araştırmanın temel amacı, ilkokul üçüncü ve dördüncü sınıf öğrencilerinin ekrandan okuma kavramına ilişkin algılarını metaforlar aracılığıyla ortaya koymaktır. Bu doğrultuda öğrencilerin ekrandan okumaya dair zihinsel imgeleri, ürettikleri metaforlar üzerinden analiz edilerek kavramsal bir çerçeve sunulması hedeflenmiştir. Yöntem ve Araçlar: Araştırmada nitel araştırma yöntemlerinden olgubilim (fenomenoloji) deseni benimsenmiştir. Çalışma grubunu, ölçüt örnekleme yöntemiyle belirlenen 79 ilkokul öğrencisi (üçüncü ve dördüncü sınıf) oluşturmaktadır. Veri toplama aracı olarak demografik bilgi formu ve öğrencilerin ekrandan okumaya ilişkin metaforik algılarını belirlemeye yönelik açık uçlu sorulardan oluşan bir form kullanılmıştır. Elde edilen veriler içerik analizi tekniğiyle çözümlenmiştir. Sonuçlar: Araştırma sonucunda öğrencilerin ekrandan okuma kavramını tanımlamak amacıyla toplam 43 farklı metafor ürettikleri belirlenmiştir. Bu metaforlar “bilgi kaynağı”, “eğitim”, “rehberlik”, “nesne” ve “duyuşsal özellikler” olmak üzere beş ana kategori altında toplanmıştır. Bilgi kaynağı kategorisinde en çok hazine ve kitap, eğitim kategorisinde okuma, öğretmen ve ders, rehberlik kategorisinde yıldız ve harita, nesne kategorisinde bilgisayar, duyuşsal özellikler kategorisinde ise tatlı metaforu öne çıkmıştır. Öğrencilerin ürettikleri metaforlar incelendiğinde, ekrandan okumaya ilişkin olumsuz bir algının bulunmadığı dikkat çekmektedir. Araştırma sonuçları, öğrencilerin ekrandan okumayı genel olarak olumlu ve işlevsel bir deneyim olarak algıladıklarını göstermektedir.Keywords
This publication has 10 references indexed in Scilit:
- A Qualitative Analysis of Studies on Screen Reading in TurkeyTurkish Studies-Educational Sciences, 2023
- DİJİTAL OKUMA MOTİVASYONU ÖLÇEĞİ (DMÖ): GEÇERLİK VE GÜVENİRLİK ÇALIŞMASIInternational Journal Of Turkish Literature Culture Education, 2022
- Türkçe İlkokuma Yazma Öğretimi2019
- Comparison of reading performance on screen and on paper: A meta-analysisComputers & Education, 2018
- Türkçe Öğretmeni Adaylarının Ekrandan Okumaya Yönelik Metaforik AlgılarıMehmet Akif Ersoy Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 2018
- Reading Habit in Digital Era: Indonesian People do not Like Reading, is it True?INA-Rxiv, 2017
- Öğretmen Adaylarının E-Kitap Kavramına İlişkin Metaforik AlgılarıInternational Journal of Languages Education, 2017
- ORTAÖĞRETİM ÖĞRENCİLERİNİN EKRAN OKUMAYA YÖNELİK TUTUMLARIInternational Journal Of Turkish Literature Culture Education, 2016
- The impact of paper-based versus computerized presentation on text comprehension and memorizationComputers in Human Behavior, 2016
- Enhancing digital reading performance with a collaborative reading annotation systemComputers & Education, 2014