Kadın Üst Giysi Tasarımlarında Sıfır Atık Kalıp Yöntemlerinin Sürdürülebilir Üretim Açısından Karşılaştırılması
- 27 January 2026
- journal article
- Published by Deu Muhendislik Fakultesi Fen ve Muhendislik in Dokuz Eylül Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Fen ve Mühendislik Dergisi
- Vol. 28 (82) , 96-105
Abstract
Sıfır atık moda tasarımı, kumaş israfını en aza indirmek amacıyla kalıp yerleşimini tasarım süreciyle bütünleştiren ve böylece maksimum kumaş verimliliğini hedefleyen yenilikçi bir yaklaşımdır. Bu çalışma, hazır giyim sektöründe yaygın olarak kullanılan klasik kalıp hazırlama yöntemi ile sıfır atık moda tasarımına dayalı yap-boz ve mozaik yöntemlerinin karşılaştırmalı olarak değerlendirilmesini amaçlamaktadır. Bu kapsamda, farklı tasarım ve kumaş özelliklerine sahip altı adet 40 beden kadın tunik modeli ele alınmıştır. Her bir model için üç farklı kalıp hazırlama yöntemi uygulanarak dijital ortamda kalıplar oluşturulmuş ve pastal yerleşimleri gerçekleştirilmiştir. Oluşturulan pastalların boyları ve verimlilik oranları analiz edilerek karşılaştırılmıştır. Elde edilen bulgular, yap-boz ve özellikle mozaik yöntemlerinin kumaş israfını azaltmada klasik yönteme kıyasla önemli avantajlar sunduğunu göstermektedir. Mozaik yöntemi birçok modelde en yüksek verimlilik oranlarına ulaşırken (örneğin Model 4’te %90,48), yap-boz yöntemi ise pastal boyunu kısaltma açısından öne çıkmıştır (örneğin Model 3’te 125,59 cm ile en kısa pastal boyu elde edilmiştir). Bu oranlar, özellikle büyük ölçekli üretimlerde ciddi kumaş tasarrufu ve atık azaltımı anlamına gelmektedir. Bununla birlikte, bazı modellerde bu yöntemlerin uygulanması, modelin tasarım formunda yapısal değişiklikler gerektirmiştir. Çalışma, sıfır atık moda tasarımının hazır giyim sektöründe uygulanabilirliğini ortaya koyarak sürdürülebilir üretim modellerinin geliştirilmesine katkı sunmayı hedeflemektedir.Keywords
This publication has 15 references indexed in Scilit:
- Sustainability trends and gaps in the textile, apparel and fashion industriesEnvironment, Development and Sustainability, 2023
- A Study on the Investigation of Sustainability Practices of Global Brands in the Fashion MarketEge Akademik Bakis (Ege Academic Review), 2022
- Zero-Waste Pattern Cutting (ZWPC) to tackle over sixty billion square metres of fabric wastage during mass production of apparelThe Journal of the Textile Institute, 2020
- Death by waste: Fashion and textile circular economy caseScience of The Total Environment, 2020
- Digital 3D design as a tool for augmenting zero-waste fashion design practiceInternational Journal of Fashion Design, Technology and Education, 2020
- The reDesign canvas: Fashion design as a tool for sustainabilityJournal of Cleaner Production, 2018
- Precious cut: exploring creative pattern cutting and draping for zero-waste designInternational Journal of Fashion Design, Technology and Education, 2017
- Sustainable practices and transformable fashion design – Chinese professional and consumer perspectivesInternational Journal of Fashion Design, Technology and Education, 2016
- Expanding zero-waste design practices: a discussion paperInternational Journal of Fashion Design, Technology and Education, 2013
- Open-loop recycling: A LCA case study of PET bottle-to-fibre recyclingResources, Conservation and Recycling, 2010