Mizaçsal Umut Duygusu Ölçeği: Türkiye Örnekleminde Yeni Bir Ölçeğin Psikometrik İncelemesi
Authors:
- 11 April 2026
- journal article
- Published by Dokuz Eylul University in Batı Anadolu Eğitim Bilimleri Dergisi
- No. Advanced O
Abstract
Bu araştırmanın amacı, Feldman ve Jazaieri (2024) tarafından umudun duygusal boyutunu ölçmek amacıyla geliştirilen Trait Emotion Hope Scale’in (TEHS) Türkçeye uyarlanmış hali olan Mizaçsal Umut Duygusu Ölçeği’nin (MUDÖ) psikometrik özelliklerini incelemektir. Çalışma, açımlayıcı faktör analizi (AFA) için 250 kişilik ve doğrulayıcı faktör analizi (DFA) için 365 kişilik iki ayrı örneklemden elde edilen verilerle yürütülmüştür. AFA sonuçları, TEHS’in Türkçe formunun tek boyutlu bir yapıya sahip olduğunu ortaya koymuştur. Ölçek maddelerinin faktör yükleri .75 ile .86 arasında değişirken, toplam varyansın %61.6’sı açıklanmıştır. DFA sonuçları ise modelin iyi uyum sağladığını göstermiştir (CFI = .99, RMSEA = .072). Ölçeğin iç tutarlılık katsayıları (Cronbach alfa ve McDonald’s omega), her iki örneklemde de .90 olarak belirlenmiştir. Ölçüt bağıntılı geçerlik kapsamında, MUDÖ’nün Sürekli Umut Ölçeği, Azimli Umut Ölçeği ve Psikolojik İyi Oluş Ölçeği ile pozitif; Depresyon-Anksiyete-Stres Ölçeği ile negatif; On Maddelik Kişilik Ölçeği’nin dışadönüklük ve uyumluluk boyutlarıyla ise zayıf düzeyde pozitif ilişkiler gösterdiği bulunmuştur. Cinsiyete göre yapılan ölçme değişmezliği analizlerinde yapısal ve kısmen metrik değişmezliğin sağlandığı belirlenmiştir. Elde edilen bulgular, MUDÖ’nün umudun duygusal boyutunu ölçmede geçerli ve güvenilir bir araç olduğunu desteklemektedir.Keywords
This publication has 33 references indexed in Scilit:
- Measuring hope: validity of short versions of four popular hope scalesQuality & Quantity, 2022
- Locus of Hope2018
- Extending hope theory: Internal and external locus of trait hopePersonality and Individual Differences, 2010
- “Building Hope for the Future”: A Program to Foster Strengths in Middle-School StudentsJournal of Happiness Studies, 2009
- Polychoric versus Pearson correlations in exploratory and confirmatory factor analysis of ordinal variablesQuality & Quantity, 2008
- A very brief measure of the Big-Five personality domainsJournal of Research in Personality, 2003
- The role of positive emotions in positive psychology: The broaden-and-build theory of positive emotions.American Psychologist, 2001
- The structure of negative emotional states: Comparison of the Depression Anxiety Stress Scales (DASS) with the Beck Depression and Anxiety InventoriesBehaviour Research and Therapy, 1995
- Measurement Invariance, Factor Analysis and Factorial InvariancePsychometrika, 1993
- An Index of Factorial SimplicityPsychometrika, 1974