Abstract
Bu çalışma, ilkokul öğrencilerinin sosyal çatışma durumlarını yorumlarken sergiledikleri Temel Yükleme Hatası (TYH) eğilimini ve bu eğilimin 2024 Hayat Bilgisi Dersi Öğretim Programı (HBÖP) ile ilişkisini incelemeyi amaçlamaktadır. Araştırma, İstanbul’daki bir devlet ilkokulunda amaçlı örnekleme ile belirlenen çalışma grubuyla yakınsak karma desen çerçevesinde yürütülmüştür. Çalışma grubu birinci, ikinci ve üçüncü sınıf düzeylerinden 30 öğrenciden oluşmuştur. Nicel ve nitel veriler eşzamanlı olarak resimli vinyetlere verilen kapalı ve açık uçlu yanıtlar yoluyla toplanmış; ayrıca HBÖP doküman analizi gerçekleştirilmiştir. Nicel veriler Ki-Kare ve Fisher–Freeman–Halton testleriyle; nitel veriler tematik analizle çözümlenmiş ve bulgular yorumlama aşamasında bütünleştirilmiştir. Bulgular, sınıf düzeyi yükseldikçe öğrencilerin davranışları daha sık içsel özelliklere atfetme ve etiketleyici açıklamalar yapma yönünde betimsel bir artış gösterdiğini; ancak bu farklılaşmanın istatistiksel olarak anlamlı olmadığını ortaya koymuştur. Cinsiyete göre anlamlı bir farklılaşma saptanmamıştır. Nitel bulgular, üst sınıf düzeylerinde kalıcı kişilik temelli gerekçelerin belirginleştiğini göstermiştir. Doküman analizi ise HBÖP’nin süreç ve durumsal farkındalık vurgusuyla bu eğilime karşı pedagojik bir karşılık sunduğunu ortaya koymuştur. Sonuç olarak çalışma, gelişimsel olarak güçlenen etiketleme eğilimi ile programın bağlamsal anlama hedefleri arasındaki pedagojik gerilime işaret etmektedir.

This publication has 26 references indexed in Scilit: