Kronik Böbrek Yetmezliği Olan Hastalarda Psikolojik Sağlamlık, Algılanan Sosyal Destek ve Depresyon ile Tedaviye Uyum Arasındaki İlişki
Open Access
- 8 April 2024
- journal article
- research article
- Published by University of Health Sciences Turkey in Sağlık Bilimleri Üniversitesi Hemşirelik Dergisi
- Vol. 6 (1) , 49-56
Abstract
Giriş: Kronik böbrek yetmezliğinde tedavinin uzun sürmesi ve hastalığın yaşamda ciddi kısıtlamalara yol açması tedaviye uyum sürecini etkileyebilmektedir. Amaç: Araştırmanın amacı, kronik böbrek yetmezliği olan hastalarda psikolojik sağlamlık, depresyon, algılanan sosyal destek ile tedaviye uyum arasındaki ilişkiyi incelemektir. Yöntem: Tanımlayıcı ve ilişki arayıcı araştırma, Ekim 2020 - Temmuz 2021 tarihleri arasında İstanbul’daki bir eğitim araştırma hastanesinde 397 hasta ile gerçekleştirildi. Veriler Bilgi Formu, Yetişkinler için Psikolojik Dayanıklılık Ölçeği, Beck Depresyon Ölçeği, Çok Boyutlu Algılanan Sosyal Destek Ölçeği ve Morisky Tedaviye Uyum Ölçeği ile toplandı. Verilerin değerlendirilmesinde tanımlayıcı istatistikler, Pearson korelasyon testi ve çoklu regresyon analizi kullanıldı. Bulgular: Kronik böbrek yetmezliği tanısı alan hastaların psikolojik sağlamlık puan ortalamasının 119,23 ± 25,49 olduğu, %58,5’inin depresyon belirtileri gösterdiği, algılanan sosyal destek puanlarının 66,90 ± 12,34 ve %18,63’ünün tedaviye uyumu olduğu bulundu. Psikolojik sağlamlık değişkeninin %6,8 (R = 0,261; R2 = 0,068; F = 28,968; p < 0,001), algılanan sosyal destek değişkeninin % 4,7 (R = 0,217; R2 = 0,047; F = 19,412; p < 0,001), depresyon değişkenin %10,7 (R = 0,327; R2 = 0,105; F = 47,230; p < 0,001) oranında hastaların tedaviye uyumunu etkilediği bulundu. Sonuç: Kronik böbrek yetmezliği tanısı alan hastaların psikolojik sağlamlığının orta düzeyde olduğu, yarısından fazlasının depresyon yaşadığı, sosyal desteklerinin yüksek olduğu ve çoğunluğunun tedaviye uyumsuz olduğu bulundu.Keywords
Funding Information
- Destekleyen kurum yoktur.
This publication has 27 references indexed in Scilit:
- Association Between Spiritual Well-Being and Resilience Among Turkish Hemodialysis PatientsJournal of Religion and Health, 2020
- Review about the impact of growing up with a chronic disease showed delays achieving psychosocial milestonesActa Paediatrica, 2019
- The association of spiritual well-being and depression among patients receiving hemodialysisPerspectives in Psychiatric Care, 2017
- Association between medication adherence and clinical outcomes in patients with chronic kidney disease: a prospective cohort studyClinical and Experimental Nephrology, 2016
- A Closer Look at Depression and Its Relationship to HIV Antiretroviral AdherenceAnnals of Behavioral Medicine, 2011
- Resilience in relation to personality and intelligenceInternational Journal of Methods in Psychiatric Research, 2005
- Screening for depression in hemodialysis patients: Associations with diagnosis, treatment, and outcomes in the DOPPSKidney International, 2004
- The construct of resilience: Implications for interventions and social policiesDevelopment and Psychopathology, 2000
- Concurrent and Predictive Validity of a Self-reported Measure of Medication AdherenceMedical Care, 1986
- An Inventory for Measuring DepressionArchives of General Psychiatry, 1961