Akif Keten

Giriş ve Hedefler Dünyada yenilenebilir enerji, sürdürülebilirlik ve iklim değişikliği konularında algı ve farkındalık düzeyini araştıran çeşitli çalışmalar bulunmaktadır. Bu çalışma ile Düzce ve Zonguldak ilerinde seçilmiş ilköğretim öğrencilerine yönelik doğa ve çevre bilinci/farkındalığını belirlemek için yapılan sunum ve eğitimlerin etkilerinin araştırılması hedeflenmiştir. Yöntemler Araştırma, Düzce iline bağlı Gölyaka, Kaynaşlı ve Merkez ilçeleriyle Zonguldak iline bağlı Ereğli ilçesinde toplam 574 öğrenciden 416’sına ulaşılarak 6 okulda gerçekleştirilmiştir. Araştırma kapsamında ilköğretim öğrencilerine yönelik eğitim kitapçıkları ve doğa, çevre ve yenilenebilir enerji eğitim sunumları araştırmacılarca hazırlanmış ve yapılmıştır. Araştırmada, demografik bilgiler haricinde 3 bölüm ve toplam 37 sorudan oluşan anket kullanılmıştır. Anket öğrencilere hem çalışma kapsamında verilen eğitimden önce hem de eğitimden sonra uygulanmıştır. Öğrencilerin çevreye yönelik düşünce ve duyguları “Çocuklar İçin Yeni Ekolojik Paradigma Ölçeği” ile ölçülmüştür. Öğrencilerin çevreye yönelik davranışlarını belirlemek için “Çevresel Sorumluluk Ölçeğinden” yararlanılmıştır. Öğrencilerin yenilenebilir enerji kullanımına dönük tutumlarını belirlemek için de “Yenilenebilir Enerji Kullanımına Yönelik Niyet Ölçeğinden” yararlanılmıştır. Bulgular Öğrencilerin ağırlıklı olarak 4., 5. ve 6. Sınıftan oldukları görülmüştür. Çalışmada çevreye yönelik duygu ve düşüncelerin eğitim sonrasında pozitif yönde geliştiği tespit edilmiştir. Yenilenebilir enerji kullanımına dönük davranışların belirlenmesine yönelik kullanılan ölçek sonuçlarında eğitim sonrasında öğrencilerin daha yüksek oranda yenilenebilir enerji kullanma niyetinde oldukları belirlenmiştir. Sonuçlar Araştırma sonucunda yapılan eğitimlerle öğrencilerin çevreye dönük düşünce ve duygularında olumlu yönde gelişmeler gözlemlenmiş, bu da eğitimin doğaya ve çevreye duyarlılığı artırdığını göstermiştir. Ayrıca, doğanın hakları ve insan özgürlüğü gibi kavramların farkındalığında, eğitimin olumlu etkileri görülmüştür, bu da öğrencilerin çevresel bilinçlerinin derinleştiğini göstermektedir.

Bu çalışmanın amacı, Çanakkale Kazdağları yamaçlarında Leylek (Ciconia ciconia) popülasyonunun üreme başarısını belirlemektir. Türkiye için yaz göçmeni olan Leylek, aynı zamanda Türkiye’deki uygun habitatlarda üreme faaliyetini de gerçekleştirmektedir. Leyleğin üreme biyolojisi ile ilgili sınırlı çalışma bulunmaktadır. Çalışmada Çanakkale ili Bayramiç ilçesindeki yaklaşık 10 000 ha’lık alandaki 15 yuva gözlenmiş, yuvalardan nicel ve nitel veriler toplanmıştır. 23.03.2021 ile 14.08.2021 tarihleri arasında sürdürülen çalışmada 12 yuvada toplam 49 adet yumurtadan 38 yavru çıkmış ve bunların 22 tanesi yuvadan başarılı şekilde uçmuştur. Çalışma alanı için leyleğin üreme başarısı %45 olarak belirlenmiştir. Bu oran leyleklerin neslinin alanda devam etmesi anlamında yeterli oranda üreyebildiğini göstermektedir. Çalışmamızda Leylek’in üreme biyolojisinin ortaya konulduğu gibi farklı yerlerde de leylekle ilgili üreme biyolojisi çalışmalarının yapılmasının faydalı olacağını düşünmekteyiz.

Ekolojik ve ekonomik katkısı yüksek olan sulak alanlar geçmişte önemli alansal kayıplar vermiştir. Son yıllarda korunma çalışmaları artmıştır. Bu çalışma ile Türkiye’deki Ramsar Sözleşmesi (1971) sulak alan tanımına uygun alanların genel değerlendirilmesi yapılmıştır. Ülkemizdeki sayıları, alansal dağılımları, yükselti basamaklarına göre dağılımları vb incelenmiştir. Sulak Alan Bilgi Sisteminde (SAYBİS) 2021 yılı itibariyle kayıtlı 1 159 adeti doğal durgun sulak alan, 78 adeti denizel sulak alan ve 1 357 adeti yapay sulak alan olmak üzere. toplam 2 594 adet sulak alan vardır. Bu alanların toplamı ise 1 491 936 ha’dır. Harita Genel Müdürlüğü (HGM) kayıtlarına göre Türkiye’de toplamda 44 595 adet sulak alan belirlenmiş ve bu alanlar toplam 1 213 830 ha’dır. En fazla sulak alan 0-500 m yükselti basamağındadır. Yine 1 ha’dan küçük sulak alan sayısı diğer alanlara göre fazladır. Sürdürülebilir yönetim için alanların özelliklerinin bilinmesi faydalı olacaktır.

Köpekler ilk evcilleştirilen hayvanlar olup, insanoğlu tarafından başlangıçta avcılık amacıyla kullanılmıştır.Günümüzde ise çok farklı amaçlar için beslenmektedir. Ancak çeşitli nedenlerle insandan bağımsızlaşan köpeklerşehirler başta olmak üzere farklı habitatlarda hayatlarını sürdürmekte ve kontrolsüz şekilde üreyebilmektedir. Bu bazısorunları da ortaya çıkarmıştır. Son zamanlarda ilgi grupları arasında farklı konularda tartışmalara kadar giden anlayışlarbulunmaktadır. Köpeklere toplumun ilgisi köpekler için kullanılan kavramsal çeşitliliğe ve karmaşaya da sebepolmaktadır. Kontrol dışındaki köpekler için kullanılan adlandırmalarla ilgili farklılıkları ortaya koymak için bu çalışmayapılmıştır. İnternet arama motorları yardımıyla yapılan çalışmada baskın olarak “Sokak” kelimesiyle (%86)adlandırmalar yapılmaktadır. En yaygın kullanımlar “Sokak hayvanları”, “Sokak köpeği”, “Sokak köpekleri”, “Başıboşköpek”, “Sokak hayvanı”dır. Resmi yazışmalarda ise “Sahipsiz” kelimesiyle kullanılmaktadır. Bu hayvanların her yaşamortamında varlıklarının bilinmesinden dolayı isminin sokaklarla özdeşleştirilmesi doğru olmayacaktır. Serbest biçimdefarklı yaşam ortamlarında bulunan evcil hayvanlara “Sahipisiz” denilmesi önerilmiştir.

Bu çalışma Düzce ilindeki yırtıcı memeli türlerin mekânsal ve zamansal yayılışlarını ortaya koymak amacıyla yapılmıştır. Çalışma 2013 ve 2015 yıllarında toplam 234 noktada farklı habitatlarda doğrudan, dolaylı gözlemler ve fotokapanlarla yapılmıştır. Toplam 4 familyadan 10 türe ait 660 birey sayılmış ve 56 belirti tespit edilmiştir. En yaygın tür kızıl tilkidir. Türler genellikle gececil davranmaktadır. Ormanlık alanlar ana yaşam alanlarını oluşturmaktadır. En fazla saf kayın ve kayın karışık ormanları tercih etmektedirler.

A survey for Bursaphelenchus nematodes, associated with different conifer trees, was conducted in several forest areas in the northern regions of Turkey. Only pine trees (Pinus nigra, P. pinaster and P. sylvestris) yielded Bursaphelenchus specimens. Nematodes were identified using several morphological diagnostic characters of the genus (male spicule structure, number of lateral incisures, number and distribution of the male papillae, presence of female vulval flap), and confirmed by using RFLP analysis of the internal transcriber spacer (ITS) regions of ribosomal DNA. Three different species were identified from several sampled areas, namely B. mucronatus, B. pinophilus and B. sexdentati, representing a first report of the last two species for Turkey. The association of B. pinophilus with black pine (P. nigra) is herein reported for the first time.