Katarzyna Gdowska

Municipal solid waste collection systems require coordinated decisions across strategic, tactical, and operational horizons, yet the optimization literature remains fragmented across planning levels and often treats uncertainty only within isolated model formulations. This paper proposes a hierarchical coordination framework for municipal solid waste collection management under uncertainty. The framework is defined as an interface-based, modular coordination artifact composed of reusable optimization modules, standardized input–output interfaces, and an uncertainty layer that enables alternative evaluation perspectives without requiring a monolithic reformulation of the underlying models. The proposed architecture links long-term fleet transition and modernization decisions with tactical fleet sizing, allocation, and utilization, as well as detailed operational routing and scheduling. Its main contribution is conceptual and design-oriented: it formalizes the roles of decision modules, the logic of top-down decision propagation and bottom-up performance feedback, and the architectural conditions under which validated optimization models can function as parts of a reusable multi-level decision-support structure. By positioning uncertainty as an external evaluation layer, the framework provides a basis for future comparative assessment under deterministic, stochastic, and distributionally robust perspectives. The paper thus contributes a structured coordination logic for integrating previously isolated optimization models in municipal solid waste collection management.

The growing volume of waste electrical and electronic equipment presents both an environmental challenge and an opportunity for recovering critical raw materials embedded in discarded products. While recycling technologies are advancing, effective recovery remains strongly constrained by upstream collection systems, particularly in urban contexts subject to uncertainty, capacity limits, and regulatory constraints. This paper examines WEEE collection as a key lever for supporting sustainable critical-metal recovery in Europe. Methodologically, the study combines a Scopus-based bibliometric mapping and an institutional analysis of EU collection arrangements with the development of a robust multi-period mixed-integer linear programming model. After analysing organisational and regulatory arrangements in Poland and Portugal as illustrative cases, the paper introduces the Robust Multi-Period WEEE Allocation and Rare Metal Accumulation Problem (MP-WARMAP). The model integrates uncertain WEEE availability, intertemporal logistics planning, threshold-based rare-metal accumulation with endogenous sale timing, and a binding transport-related emission cap. Computational experiments show that robustness against inflow uncertainty can be achieved at a relatively low economic cost, that emission regulation exhibits a feasibility-threshold effect, and that capacity constraints may dominate price signals in determining recovery timing. The results highlight the importance of collection-system design and operational feasibility for improving the recovery of critical materials from urban WEEE streams.

The transition toward sustainable transport systems requires decision-support tools that help organizations navigate strategic choices under environmental, economic, and operational constraints. This study introduces the Holistic Multi-Period Fleet Planning Problem (HMPFPP), a nonlinear optimization model designed to support long-term, sustainability-oriented fleet modernization. The model integrates investment costs, operational performance, emission limits, and dynamic demand into a unified analytical framework, enabling organizations to assess the long-term consequences of their decisions. A notable feature of the HMPFPP is the inclusion of outsourcing as a strategic option, which expands the decision space and helps maintain service performance when internal fleet capacity is constrained. An illustrative ten-year scenario demonstrates that the model generates non-uniform but cost-efficient transition pathways, in which legacy vehicles are gradually replaced by cleaner technologies, and temporary fleet downsizing can be optimal during low-demand periods. Outsourcing is activated only when joint emission and budget constraints make fully internal service provision infeasible. Across the tested instance, the HMPFPP is solved within seconds on standard hardware, confirming its computational tractability for exploratory planning. Taken together, these results indicate that data-driven optimization based on the HMPFPP can provide transparent and robust support for sustainable fleet management and transition planning.

W 2023 roku zakończono realizację programu „Mistrzowie Dydaktyki”, którego celem było podniesienie jakości dydaktyki akademickiej w Polsce poprzez szkolenia nauczycieli akademickich w renomowanych europejskich uniwersytetach. Program, obejmujący tutoring i nowoczesne metody kształcenia na bazie rozwiązań międzynarodowych, wpłynął na rozwój wielu akademików i akademiczek. Jednak jego trwałość oraz dalsze wdrażanie innowacji pozostają wyzwaniami. W ramach konferencji VIVA DYDAKTYKA 2024 odbyła się sesja „sieciowania” Mistrzów Dydaktyki i Centrów Doskonalenia Dydaktycznego. Uczestniczący w niej absolwenci i absolwentki programu oraz przedstawiciele Centrów z różnych uczelni podjęli temat zmian w podejściu do dydaktyki akademickiej w Polsce, wpływu „Mistrzów Dydaktyki” na środowiska uczelniane oraz roli Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego w dalszym wspieraniu profesjonalizacji nauczania akademickiego. Artykuł zawiera wyniki moderowanej dyskusji, jaka odbyła się w trakcie konferencji w grupach tematycznych. Uczestnicy wskazali potrzebę systemowego wdrożenia tutoringu jako równoważnej formy dydaktycznej, podkreślili znaczenie zmiany kultury organizacyjnej uczelni oraz konieczność wsparcia dydaktyków poprzez szkolenia, mentoring i sieciowanie. Zgłoszono postulaty dotyczące krajowego systemu mini grantów, służących wymianie doświadczeń dydaktycznych oraz integracji środowiska akademickiego wokół innowacyjnych metod nauczania. Rozważano także powołanie Fundacji Absolwentów programu „Mistrzowie Dydaktyki”, której zadaniem byłoby wspieranie akademików i akademiczek w procesie dydaktycznym (ze szczególną orientacją na tych zatrudnionych w grupie pracowników dydaktycznych), promowanie dobrych praktyk oraz współpraca z Ministerstwem Nauki i Szkolnictwa Wyższego. Artykuł podkreśla znaczenie profesjonalizacji kształcenia akademickiego oraz systemowych zmian w polskich uczelniach, wskazując na potrzebę dalszego rozwoju i integracji środowiska akademickiego wokół dydaktyki, stanowiącej niezbędny filar rozwoju nauki.