Selma Altindi̇ş
Current Organizations / Institutes
The organizations/institutes from the scholar's latest article
Research Subjects
Research Interests
Selma Altindi̇ş has a total of 42 co-authors. Here are the top co-authors by number of shared publications:
- Gazi Ünlü
Sakarya University, Turkey
4 shared publications - Merve Koseoglu
Sakarya Üniversitesi
3 shared publications - Şeyma Trabzon
Sakarya University, School of Health Services, Department of Medical Services and Techniques, Sakarya, Türkiye
3 shared publications - Beyza Büyükkaya
Sakarya University, Turkey
2 shared publications - Gülsüm Kaya
Yalova Üniversitesi
2 shared publications - Hande Toptan
Sakarya Üniversitesi Tıp Fakültesi
2 shared publications
Latest Publications
- 24 May 2026
- Published by Duzce Universitesi Saglik Bilimleri Enstitusu Dergisi in Sağlık Bilimlerinde Değer
- Vol. 16 (2) , 334-347
System-Level Drivers of Prescription Behavior Among Family Physicians Across Turkish Regions
Aim: This study examined how systemic and regional factors influence family physicians’ prescribing of antibiotics, analgesics, and injectable drugs to support health equity and rational medicine use.Material and Methods: An ecological, cross-sectional design was employed using provincial-level data from the The Ministry of Health of Türkiye for the year 2023. Dependent variables were provincial proportions of family physician prescriptions for antibiotics, analgesics, and injectables. Fifteen independent system-level indicators were analyzed. Principal Component Analysis reduced these to four latent factors. Separate ordinal logistic regression models assessed associations between these factors and prescribing patterns. Regional differences were evaluated in models adjusted for these structural factors.Results: The factor for Primary Care Accessibility and Utilization was a consistent positive predictor for all drug categories (p<0.001). In contrast, the factor for Chronic Disease Burden and Primary Response was negatively associated with antibiotic and analgesic prescribing (p<0.001). Secondary/Tertiary Care Capacity was positively associated with antibiotic prescribing (p=0.004). Significant regional disparities persisted after adjustment for these structural factors. Compared to Southeastern Anatolia, the Black Sea and Marmara regions had significantly lower adjusted prescribing ranks for antibiotics and analgesics (p<0.05).Conclusion: System-level factors like access to specific types of care, patient load, population density, and resource availability influence family physicians’ prescription behaviors. Moreover, these prescribing patterns also reflect persistent regional inequalities beyond these structural factors. Policies promoting rational medicine use must therefore adopt a dual strategy: addressing the structural imbalances in healthcare infrastructure while simultaneously intervening in the regional clinical cultures that drive prescribing behavior.
- 24 May 2026
- Published by Duzce Universitesi Saglik Bilimleri Enstitusu Dergisi in Sağlık Bilimlerinde Değer
- Vol. 16 (2) , 334-347
System-Level Drivers of Prescription Behavior Among Family Physicians Across Turkish Regions
Aim: This study examined how systemic and regional factors influence family physicians’ prescribing of antibiotics, analgesics, and injectable drugs to support health equity and rational medicine use.Material and Methods: An ecological, cross-sectional design was employed using provincial-level data from the The Ministry of Health of Türkiye for the year 2023. Dependent variables were provincial proportions of family physician prescriptions for antibiotics, analgesics, and injectables. Fifteen independent system-level indicators were analyzed. Principal Component Analysis reduced these to four latent factors. Separate ordinal logistic regression models assessed associations between these factors and prescribing patterns. Regional differences were evaluated in models adjusted for these structural factors.Results: The factor for Primary Care Accessibility and Utilization was a consistent positive predictor for all drug categories (p<0.001). In contrast, the factor for Chronic Disease Burden and Primary Response was negatively associated with antibiotic and analgesic prescribing (p<0.001). Secondary/Tertiary Care Capacity was positively associated with antibiotic prescribing (p=0.004). Significant regional disparities persisted after adjustment for these structural factors. Compared to Southeastern Anatolia, the Black Sea and Marmara regions had significantly lower adjusted prescribing ranks for antibiotics and analgesics (p<0.05).Conclusion: System-level factors like access to specific types of care, patient load, population density, and resource availability influence family physicians’ prescription behaviors. Moreover, these prescribing patterns also reflect persistent regional inequalities beyond these structural factors. Policies promoting rational medicine use must therefore adopt a dual strategy: addressing the structural imbalances in healthcare infrastructure while simultaneously intervening in the regional clinical cultures that drive prescribing behavior.
- 20 April 2026
- Published by Wiley in Journal of Evaluation in Clinical Practice
- Vol. 32 (3) , e70445
The Cross‐Sectional Association of Health Literacy With Medication Self‐Management in the Turkish Population: A Systematic Review and Meta‐Analysis
Background: Health literacy (HL) is a cornerstone of effective medication use. Yet research has traditionally focused on adherence, producing inconsistent findings. Evidence linking HL to medication knowledge suggests that broader medication self‐management frameworks may better capture how HL supports patients as active partners in medication use. This study examines this relationship in the Turkish healthcare system, where high medication use and diverse HL levels provide a relevant context for challenges faced by health systems worldwide. Objective: To systematically evaluate the association between HL and medication self‐management in Turkish populations. (1) examining differential associations with medication adherence versus supporting self‐management behaviors, (2) explore links with specific subdomains (e.g., knowledge, safe storage), and (3) identify potential moderators such as age and region. Methods: A systematic search of six international databases and the Turkish National Thesis Center identified 47 studies ( N = 20,716). HL was assessed with validated tools. Study quality was evaluated using a modified Newcastle‐Ottawa Scale. Random‐effects meta‐analyses estimated pooled effect sizes. Results: Meta‐analysis revealed a significant positive association between HL and overall medication self‐management ( r = 0.248), with a weaker association observed for adherence alone ( r = 0.192). Strongest correlations were found for medication literacy and information seeking ( r = 0.372), followed by healthcare communication and support utilization ( r = 0.290), safe medication handling ( r = 0.173), and responsible medication access ( r = 0.110). Age significantly moderated the HL‐medication self‐management relationship, with stronger effects among older adults. Conclusions: HL supports a wide range of medication self‐management behaviors, most profoundly in knowledge‐based domains. Adopting a person‐centered, self‐management framework is essential to fully understand HL's role. The findings, contextualized within Türkiye's health system, highlight the global importance of HL‐focused interventions, particularly for older populations, to support safe and effective medication use.
- 20 April 2026
- Published by Wiley in Journal of Evaluation in Clinical Practice
- Vol. 32 (3) , e70445
The Cross‐Sectional Association of Health Literacy With Medication Self‐Management in the Turkish Population: A Systematic Review and Meta‐Analysis
Background: Health literacy (HL) is a cornerstone of effective medication use. Yet research has traditionally focused on adherence, producing inconsistent findings. Evidence linking HL to medication knowledge suggests that broader medication self‐management frameworks may better capture how HL supports patients as active partners in medication use. This study examines this relationship in the Turkish healthcare system, where high medication use and diverse HL levels provide a relevant context for challenges faced by health systems worldwide. Objective: To systematically evaluate the association between HL and medication self‐management in Turkish populations. (1) examining differential associations with medication adherence versus supporting self‐management behaviors, (2) explore links with specific subdomains (e.g., knowledge, safe storage), and (3) identify potential moderators such as age and region. Methods: A systematic search of six international databases and the Turkish National Thesis Center identified 47 studies ( N = 20,716). HL was assessed with validated tools. Study quality was evaluated using a modified Newcastle‐Ottawa Scale. Random‐effects meta‐analyses estimated pooled effect sizes. Results: Meta‐analysis revealed a significant positive association between HL and overall medication self‐management ( r = 0.248), with a weaker association observed for adherence alone ( r = 0.192). Strongest correlations were found for medication literacy and information seeking ( r = 0.372), followed by healthcare communication and support utilization ( r = 0.290), safe medication handling ( r = 0.173), and responsible medication access ( r = 0.110). Age significantly moderated the HL‐medication self‐management relationship, with stronger effects among older adults. Conclusions: HL supports a wide range of medication self‐management behaviors, most profoundly in knowledge‐based domains. Adopting a person‐centered, self‐management framework is essential to fully understand HL's role. The findings, contextualized within Türkiye's health system, highlight the global importance of HL‐focused interventions, particularly for older populations, to support safe and effective medication use.
- Open Access
- 4 May 2025
- Published by Australasian College of Health Service Management in Asia Pacific Journal of Health Management
Attitudes and Familiarity of Hospital Administrative and Medical Staff Towards Artificial Intelligence: A cross-sectional study in Turkey
Artificial intelligence in healthcare holds great promise and continues to advance. Despite the clear potential of its integration into healthcare delivery and management, little has been investigated about the attitudes and familiarity of hospital administrative and medical staff towards artificial intelligence. In this study, we cross-sectionally surveyed 152 administrative and medical staff who were employed in two private hospitals in the northern region of Türkiye with a structured questionnaire on their attitudes and familiarity regarding artificial intelligence in healthcare delivery and management. Our results showed that only 8.6% of the 152 participants used AI in their work, and 13.8% followed ongoing AI developments in healthcare. Despite this limited engagement, the majority recognized AI’s potential benefits. For instance, 74.4% (with 23.0% partially agreeing) acknowledged its value in education and research, and similar high percentages supported its potential for workload reduction, learning enhancement, data processing, healthcare delivery, and innovation. In contrast, attitudes were divided regarding AI’s ability to reduce healthcare costs, minimize errors, offer a competitive advantage, assist in decision-making, and optimize healthcare resources. Concerns about job displacement were also prominent, with 45.4% agreeing and 35.5% partially agreeing that AI could lead to unemployment in healthcare. Statistical tests showed significant differences across occupations. Administrative staff demonstrated higher knowledge and optimism about AI applications in competitive positioning (94.2%) and customer relationship management (95.5%) compared to physicians (57.1% and 68.9%) and nurses (77.5% and 74.4%). Despite general optimism about AI’s potential, both Turkish medical professionals and healthcare managers face notable gaps in familiarity and engagement, as well as concerns about decision-making, healthcare costs, and job displacement. To enhance staff readiness for AI adoption, Turkish hospitals must urgently address these challenges through structured AI training programs.
- 4 May 2025
- Published by Australasian College of Health Service Management in Asia Pacific Journal of Health Management
Open AccessAttitudes and Familiarity of Hospital Administrative and Medical Staff Towards Artificial Intelligence: A cross-sectional study in Turkey
Artificial intelligence in healthcare holds great promise and continues to advance. Despite the clear potential of its integration into healthcare delivery and management, little has been investigated about the attitudes and familiarity of hospital administrative and medical staff towards artificial intelligence. In this study, we cross-sectionally surveyed 152 administrative and medical staff who were employed in two private hospitals in the northern region of Türkiye with a structured questionnaire on their attitudes and familiarity regarding artificial intelligence in healthcare delivery and management. Our results showed that only 8.6% of the 152 participants used AI in their work, and 13.8% followed ongoing AI developments in healthcare. Despite this limited engagement, the majority recognized AI’s potential benefits. For instance, 74.4% (with 23.0% partially agreeing) acknowledged its value in education and research, and similar high percentages supported its potential for workload reduction, learning enhancement, data processing, healthcare delivery, and innovation. In contrast, attitudes were divided regarding AI’s ability to reduce healthcare costs, minimize errors, offer a competitive advantage, assist in decision-making, and optimize healthcare resources. Concerns about job displacement were also prominent, with 45.4% agreeing and 35.5% partially agreeing that AI could lead to unemployment in healthcare. Statistical tests showed significant differences across occupations. Administrative staff demonstrated higher knowledge and optimism about AI applications in competitive positioning (94.2%) and customer relationship management (95.5%) compared to physicians (57.1% and 68.9%) and nurses (77.5% and 74.4%). Despite general optimism about AI’s potential, both Turkish medical professionals and healthcare managers face notable gaps in familiarity and engagement, as well as concerns about decision-making, healthcare costs, and job displacement. To enhance staff readiness for AI adoption, Turkish hospitals must urgently address these challenges through structured AI training programs.
- 13 November 2024
- Published by SAGE Publications in American Journal of Health Promotion
- Vol. 39 (3) , 520-536
The Cross-Sectional Association of Health Literacy With Healthy Lifestyle Behaviors in the Turkish Population: A Systematic Review and Meta-Analysis
Objective: To meta-analytically investigate the cross-sectional association between health literacy (HL) and healthy lifestyle behaviors (HLBs) in the Turkish population. Data Source: Web of Science, PubMed, Scopus, EBSCO, DergiPark, TRDizin, and Türkiye Council of Higher Education Thesis Center. Exclusion Criteria: Not accessible in Turkish or English in full text; not on the Turkish population; addressed e-HL, digital HL, mobile HL or corporate HL; addressed HL in a specific context; did not seek any association between HL and HLBs. Inclusion Criteria: Cross-sectional studies that reported a correlation coefficient or any convertible equal statistical measure for the association between HL and HLBs. Data Extraction: Two reviewers independently screened the articles, extracted the data from the included studies into a structured form and assessed their methodological quality. Data Synthesis: We conducted meta-analyses and reported the characteristics, outcomes, and quality assessment of studies. Results: Of 3833 records accessed we included 52 that fulfilled the eligibility criteria. Our primary findings demonstrated positive low-to-moderate associations between HL and health-promoting behaviors (r = .32 [CI:.30-.35; I 2 = .00]), HL and physical activity (r = .23 [CI:.18-.27; I 2 = .12]), and HL and vaccination (r = .12 [CI:.07-.17; I 2 = .00]). In contrast, HL was not significantly associated with non-smoking (r = .02 [CI:-.02-.36; I 2 = .09]), healthy diet (r = .02 [CI:-.01-.06; I 2 = .00]), and screening (r = .07 [CI:.04-.11; I 2 = .07]). However, our sensitivity and meta-regression analysis results suggested that the association of HL with healthy diet seems to increase with age. On the other hand, we failed to find any convincing evidence of any of the included variables affecting the association between HL and all types of HLBs (r = .17, I 2 = 95.81%). Conclusion: HL has the potential to improve the HLBs of Turkish individuals, however, there is a need for better understanding of the possible underlying determinants of the association between them.
- 13 November 2024
- Published by SAGE Publications in American Journal of Health Promotion
- Vol. 39 (3) , 520-536
The Cross-Sectional Association of Health Literacy With Healthy Lifestyle Behaviors in the Turkish Population: A Systematic Review and Meta-Analysis
Objective: To meta-analytically investigate the cross-sectional association between health literacy (HL) and healthy lifestyle behaviors (HLBs) in the Turkish population. Data Source: Web of Science, PubMed, Scopus, EBSCO, DergiPark, TRDizin, and Türkiye Council of Higher Education Thesis Center. Exclusion Criteria: Not accessible in Turkish or English in full text; not on the Turkish population; addressed e-HL, digital HL, mobile HL or corporate HL; addressed HL in a specific context; did not seek any association between HL and HLBs. Inclusion Criteria: Cross-sectional studies that reported a correlation coefficient or any convertible equal statistical measure for the association between HL and HLBs. Data Extraction: Two reviewers independently screened the articles, extracted the data from the included studies into a structured form and assessed their methodological quality. Data Synthesis: We conducted meta-analyses and reported the characteristics, outcomes, and quality assessment of studies. Results: Of 3833 records accessed we included 52 that fulfilled the eligibility criteria. Our primary findings demonstrated positive low-to-moderate associations between HL and health-promoting behaviors (r = .32 [CI:.30-.35; I 2 = .00]), HL and physical activity (r = .23 [CI:.18-.27; I 2 = .12]), and HL and vaccination (r = .12 [CI:.07-.17; I 2 = .00]). In contrast, HL was not significantly associated with non-smoking (r = .02 [CI:-.02-.36; I 2 = .09]), healthy diet (r = .02 [CI:-.01-.06; I 2 = .00]), and screening (r = .07 [CI:.04-.11; I 2 = .07]). However, our sensitivity and meta-regression analysis results suggested that the association of HL with healthy diet seems to increase with age. On the other hand, we failed to find any convincing evidence of any of the included variables affecting the association between HL and all types of HLBs (r = .17, I 2 = 95.81%). Conclusion: HL has the potential to improve the HLBs of Turkish individuals, however, there is a need for better understanding of the possible underlying determinants of the association between them.
- 31 December 2023
- Published by Journal of Biotechnology and Strategic Health Research in JOURNAL OF BIOTECHNOLOGY AND STRATEGIC HEALTH RESEARCH
- Vol. 7 (4) , 266-274
DİŞ HEKİMLİĞİ ÖĞRENCİLERİ YAPAY ZEKA UYGULAMALARINA NE KADAR HAZIR ?
Amaç: Günümüzde yapay zeka (YZ) diş hekimliği dahil tüm sağlık hizmetlerine hızla entegre olmaktadır. Bu nedenle diş hekimlerinin yapay zeka kullanımına ilişkin anlayış ve farkındalıkları bu konunun benimsenmesinde önemlidir. Bu çalışma, diş hekimliği öğrencilerinin diş hekimliğindeki yapay zeka uygulamalarına ilişkin hazır bulunuşluğunu (farkındalık ve anlayışlarını) değerlendirmeyi amaçladı. Gereç ve Yöntem: Çalışma, yaşları 18 ile 30 yaş arasında değişen 259 diş hekimliği öğrencisi üzerinde Google anket kullanılarak gerçekleştirildi. Katılımcıların hazır bulunuşluğunu değerlendirmek amacıyla Karaca ark.1 tarafından geliştirilen “Tıbbi Yapay Zekâ Hazır Bulunuşluk Ölçeği” kullanılmıştır. Ölçeğe yönelik yapılan açımlayıcı faktör analizi Kaiser-Meyer-Olkin (KMO) değeri 0.926 (>0.70) ve Barlett testi sonucu da p
- 31 December 2023
- Published by Journal of Biotechnology and Strategic Health Research in JOURNAL OF BIOTECHNOLOGY AND STRATEGIC HEALTH RESEARCH
- Vol. 7 (4) , 266-274
DİŞ HEKİMLİĞİ ÖĞRENCİLERİ YAPAY ZEKA UYGULAMALARINA NE KADAR HAZIR ?
Amaç: Günümüzde yapay zeka (YZ) diş hekimliği dahil tüm sağlık hizmetlerine hızla entegre olmaktadır. Bu nedenle diş hekimlerinin yapay zeka kullanımına ilişkin anlayış ve farkındalıkları bu konunun benimsenmesinde önemlidir. Bu çalışma, diş hekimliği öğrencilerinin diş hekimliğindeki yapay zeka uygulamalarına ilişkin hazır bulunuşluğunu (farkındalık ve anlayışlarını) değerlendirmeyi amaçladı. Gereç ve Yöntem: Çalışma, yaşları 18 ile 30 yaş arasında değişen 259 diş hekimliği öğrencisi üzerinde Google anket kullanılarak gerçekleştirildi. Katılımcıların hazır bulunuşluğunu değerlendirmek amacıyla Karaca ark.1 tarafından geliştirilen “Tıbbi Yapay Zekâ Hazır Bulunuşluk Ölçeği” kullanılmıştır. Ölçeğe yönelik yapılan açımlayıcı faktör analizi Kaiser-Meyer-Olkin (KMO) değeri 0.926 (>0.70) ve Barlett testi sonucu da p
- Open Access
- 20 January 2023
- Published by Duzce Universitesi Saglik Bilimleri Enstitusu Dergisi in Sağlık Bilimlerinde Değer
- Vol. 13 (1) , 113-118
Mültecilerde Sağlık Hizmetlerine Erişim
Amaç: Bu çalışma Sakarya’da yaşayan Suriye ve Irak kökenli göçmenlere sağlık hizmetlerine erişim durumunun ve erişimin önündeki engellerin belirlenmesi amacıyla yapıldı. Gereç ve Yöntemler: Sakarya’da Ekim 2017-Ekim 2018 arasında yürütüldü. Araştırmanın evrenini Sakarya’da yaşayan Suriyeli ve Iraklı yabancı nüfus oluşturdu. Çalışmanın ilk bölümü için olasılıksız örnekleme yöntemlerinden uygun (convenience) örnekleme yöntemiyle 500 kişi çalışmaya alındı. Göçmenlerin çokça ziyaret ettiği yerlerde Arapça ve Türkçe konuşabilen anketörler görevlendirildi. Veriler yüz yüze görüşme yöntemiyle toplandı. Araştırmanın nitel kısmında Arapça ve Türkçe bilen çevirmenler yüz yüze mülakat tekniğiyle 50 kişiden sağlık kurumlarına erişimde yaşadıkları sorunlarla ilgili deneyimler ve düşünceler elde etti. Ek olarak göçmenlerin hastane/polikliniklerde yaşadıkları sorunlar için gözlem tekniğiyle 50 saatlik gözlem yapıldı ve gözlem formları dolduruldu. Bulgular: Katılımcıların %51,40’ü Iraklı, %48,60’sı Suriyeliydi. Katılımcıların %50,60’sı kadın; genel yaş ortalaması 35,90±11,30 (17,00-72,00) yıldı. Katılımcıların %65,60’sı sağlık sistemi işleyişini öğrenmekte sorun yaşadığını, %71,40’ü sağlık kuruluşlarındaki bilgilendirme yazılarıyla tabelalarını anlayamadıklarını, %81,20’si randevu alma sorunları olduğunu, %77,80’i hekimle tanı/tedavileri konusunda anlaşamadığını ve %51,40’ü ise eczanede ilaç temini sırasında alınan ilacın kullanımına ilişkin sorun yaşadığını bildirdi. Çalışmanın ikinci bölümünde; katılımcıların çoğunluğu muayene için randevu almakta zorluk yaşadıklarını, bilgilendirme yazılarıyla tabelaları anlamakta zorluk çektiklerini, eczanelerde dil engeli yaşadıklarını belirtti. Araştırmanın üçüncü bölümünde Sakarya Üniversitesi Eğitim ve Araştırma Hastanesinde yapılan gözlemlerde en sık karşılaşılan talepler hastane bölümlerinin yerlerini sorma ve yönlendirme talepleriydi. Sonuç: Göçmenlerin sağlık hizmeti alımı esnasında yaşadıkları dil kaynaklı iletişim sorunlarının ve bunlardan kaynaklanan olumsuzlukların önüne geçmek için sağlık kuruluşlarında dil bariyerini aşmaya yönelik hem insan gücü yönünden hem de fiziki anlamda düzenlemeler yapılmalıdır.
- 20 January 2023
- Published by Duzce Universitesi Saglik Bilimleri Enstitusu Dergisi in Sağlık Bilimlerinde Değer
- Vol. 13 (1) , 113-118
Open AccessMültecilerde Sağlık Hizmetlerine Erişim
Amaç: Bu çalışma Sakarya’da yaşayan Suriye ve Irak kökenli göçmenlere sağlık hizmetlerine erişim durumunun ve erişimin önündeki engellerin belirlenmesi amacıyla yapıldı. Gereç ve Yöntemler: Sakarya’da Ekim 2017-Ekim 2018 arasında yürütüldü. Araştırmanın evrenini Sakarya’da yaşayan Suriyeli ve Iraklı yabancı nüfus oluşturdu. Çalışmanın ilk bölümü için olasılıksız örnekleme yöntemlerinden uygun (convenience) örnekleme yöntemiyle 500 kişi çalışmaya alındı. Göçmenlerin çokça ziyaret ettiği yerlerde Arapça ve Türkçe konuşabilen anketörler görevlendirildi. Veriler yüz yüze görüşme yöntemiyle toplandı. Araştırmanın nitel kısmında Arapça ve Türkçe bilen çevirmenler yüz yüze mülakat tekniğiyle 50 kişiden sağlık kurumlarına erişimde yaşadıkları sorunlarla ilgili deneyimler ve düşünceler elde etti. Ek olarak göçmenlerin hastane/polikliniklerde yaşadıkları sorunlar için gözlem tekniğiyle 50 saatlik gözlem yapıldı ve gözlem formları dolduruldu. Bulgular: Katılımcıların %51,40’ü Iraklı, %48,60’sı Suriyeliydi. Katılımcıların %50,60’sı kadın; genel yaş ortalaması 35,90±11,30 (17,00-72,00) yıldı. Katılımcıların %65,60’sı sağlık sistemi işleyişini öğrenmekte sorun yaşadığını, %71,40’ü sağlık kuruluşlarındaki bilgilendirme yazılarıyla tabelalarını anlayamadıklarını, %81,20’si randevu alma sorunları olduğunu, %77,80’i hekimle tanı/tedavileri konusunda anlaşamadığını ve %51,40’ü ise eczanede ilaç temini sırasında alınan ilacın kullanımına ilişkin sorun yaşadığını bildirdi. Çalışmanın ikinci bölümünde; katılımcıların çoğunluğu muayene için randevu almakta zorluk yaşadıklarını, bilgilendirme yazılarıyla tabelaları anlamakta zorluk çektiklerini, eczanelerde dil engeli yaşadıklarını belirtti. Araştırmanın üçüncü bölümünde Sakarya Üniversitesi Eğitim ve Araştırma Hastanesinde yapılan gözlemlerde en sık karşılaşılan talepler hastane bölümlerinin yerlerini sorma ve yönlendirme talepleriydi. Sonuç: Göçmenlerin sağlık hizmeti alımı esnasında yaşadıkları dil kaynaklı iletişim sorunlarının ve bunlardan kaynaklanan olumsuzlukların önüne geçmek için sağlık kuruluşlarında dil bariyerini aşmaya yönelik hem insan gücü yönünden hem de fiziki anlamda düzenlemeler yapılmalıdır.
- 31 December 2020
- Published by Journal of Biotechnology and Strategic Health Research in JOURNAL OF BIOTECHNOLOGY AND STRATEGIC HEALTH RESEARCH
- Vol. 4 (3) , 232-239
Hasta Kan Yönetimi; Neden, Nereden Ve Nasıl Başlamalıyız?
Kan, dünyada en çok nakledilen organdır ve her yıl artan oranlarda eritrosit süspansiyonu(ES) nakledilmekte, buda önemi bir miktarda bir maliyete karşılık gelmektedir. Kan transfüzyonu ihtiyacı gerçekçi belirlenirse hasta sonuçlarını iyileştirir, riski en aza indirebilir ve maliyetleri düşürebiliriz. Bu anlamda, Dünya Sağlık Örgütü 2010’dan günümüze, hastanede bağımsız ve hasta merkezli, tıbbi kanıtlara ve cerrahi rehberlere dayanan ve multidisipliner bir yaklaşım ile dikkatli cerrahi hemostaz ve tüm hastaların prognozunu iyileştirmek için kan ürünlerinin rasyonel kullanımı uygulamasından oluşan, aneminin erken teşhisi ve tedavisi planlayan, ES nakli sayısını azaltma stratejisi olarak Hasta Kan Yönetimi(HKY) programını önermiştir. Neden HKY programı kullanalım sorusunun yanıtı istatistiklerde gizlidir. Transfüzyon yapılmayan hastaların hastanede kalması, transfüzyon yapılan hastalara göre ortalama %25 daha düşüktür. Çalışmalar, kalp cerrahisinde transfüzyon strateji programının uygulanmasının ölüm oranını %47 ve cerrahi sonrası hastane maliyetlerini %50 oranında azalttığını göstermektedir. Bununla birlikte, daha önemli olarak kabul edilen ve muhtemelen tüm anestezi uzmanlarının basit ve çok etkili bir şekilde hareket edebilecekleri nokta, preoperatif aneminin yönetimidir. Anemik bir hastayı anestezi öncesi konsültasyonda teşhis etmek ve onu tedavi etmek çok kolaydır. Hastanın anemik durumu 15-20 gün makul bir sürede yönetilebilir, limitler dâhilinde ameliyat geçirebilir. Aneminin preoperatif tanı ve uygun tedavisi transfüzyon insidansını azaltacaktır. Öneri olarak, anemi ameliyattan önce teşhis ve tedavi edilmelidir. Tek başına bu bile, kan transfüzyonunu azaltmak için hastaya büyük fayda sağlayacak ve anestezinin de kalitesini artıracak ilk ve büyük adımdır.
- 31 December 2020
- Published by Journal of Biotechnology and Strategic Health Research in JOURNAL OF BIOTECHNOLOGY AND STRATEGIC HEALTH RESEARCH
- Vol. 4 (3) , 232-239
Hasta Kan Yönetimi; Neden, Nereden Ve Nasıl Başlamalıyız?
Kan, dünyada en çok nakledilen organdır ve her yıl artan oranlarda eritrosit süspansiyonu(ES) nakledilmekte, buda önemi bir miktarda bir maliyete karşılık gelmektedir. Kan transfüzyonu ihtiyacı gerçekçi belirlenirse hasta sonuçlarını iyileştirir, riski en aza indirebilir ve maliyetleri düşürebiliriz. Bu anlamda, Dünya Sağlık Örgütü 2010’dan günümüze, hastanede bağımsız ve hasta merkezli, tıbbi kanıtlara ve cerrahi rehberlere dayanan ve multidisipliner bir yaklaşım ile dikkatli cerrahi hemostaz ve tüm hastaların prognozunu iyileştirmek için kan ürünlerinin rasyonel kullanımı uygulamasından oluşan, aneminin erken teşhisi ve tedavisi planlayan, ES nakli sayısını azaltma stratejisi olarak Hasta Kan Yönetimi(HKY) programını önermiştir. Neden HKY programı kullanalım sorusunun yanıtı istatistiklerde gizlidir. Transfüzyon yapılmayan hastaların hastanede kalması, transfüzyon yapılan hastalara göre ortalama %25 daha düşüktür. Çalışmalar, kalp cerrahisinde transfüzyon strateji programının uygulanmasının ölüm oranını %47 ve cerrahi sonrası hastane maliyetlerini %50 oranında azalttığını göstermektedir. Bununla birlikte, daha önemli olarak kabul edilen ve muhtemelen tüm anestezi uzmanlarının basit ve çok etkili bir şekilde hareket edebilecekleri nokta, preoperatif aneminin yönetimidir. Anemik bir hastayı anestezi öncesi konsültasyonda teşhis etmek ve onu tedavi etmek çok kolaydır. Hastanın anemik durumu 15-20 gün makul bir sürede yönetilebilir, limitler dâhilinde ameliyat geçirebilir. Aneminin preoperatif tanı ve uygun tedavisi transfüzyon insidansını azaltacaktır. Öneri olarak, anemi ameliyattan önce teşhis ve tedavi edilmelidir. Tek başına bu bile, kan transfüzyonunu azaltmak için hastaya büyük fayda sağlayacak ve anestezinin de kalitesini artıracak ilk ve büyük adımdır.
- 15 July 2020
- Published by Bilimsel Tip Publishing House in Mikrobiyoloji Bulteni
- Vol. 54 (3) , 347-367
Mikrobiyoloji Laboratuvarlarında Çalışan Güvenliği ve Biyogüvenlik Uygulamaları Açısından Türkiye’de Çok Merkezli Bir Değerlendirme
- 15 July 2020
- Published by Bilimsel Tip Publishing House in Mikrobiyoloji Bulteni
- Vol. 54 (3) , 347-367
Mikrobiyoloji Laboratuvarlarında Çalışan Güvenliği ve Biyogüvenlik Uygulamaları Açısından Türkiye’de Çok Merkezli Bir Değerlendirme
- 31 December 2019
- Published by Journal of Biotechnology and Strategic Health Research in JOURNAL OF BIOTECHNOLOGY AND STRATEGIC HEALTH RESEARCH
- Vol. 3 (3) , 219-224
Sağlık Eğitimi Alan Üniversite Öğrencilerine Verilen El Hijyeni Eğitimi Etkinliği
ÖZET Amaç: El hijyeni, sağlık bakımıyla ilişkili enfeksiyonların (SBİE) önlenmesinde en etkili, en kolay ve en ucuz yöntemdir. Bu çalışmada amaç; Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksekokulu’nda (SHMYO) öğrenim gören üniversite öğrencilerine verilen el hijyeni eğitiminin etkinliğini değerlendirmektir. Yöntem: Çalışma, gerekli izinler sonrasında, Nisan 2017’de Sakarya Üniversitesi SHMYO’da yapıldı. Eğitimler, enfeksiyon kontrol hemşiresi tarafından verildi. Eğitim öncesi (EÖ) ve eğitim sonrası (ES) öğrencilerden doldurması istenen görüşme formu; sosyodemografik bilgileri içeren dokuz soru, el yıkama alışkanlığı bilgilerini içreren iki soru ve el hijyeni ile ilgili bilgi düzeyini ölçmeye yönelik oluşturulan on soru olmak üzere toplam 21 sorudan oluşturuldu. Her soruya 10 puan verildi, testten alınabilecek maksimum puan 100’dü. Elde edilen veriler SPSS 21 programında değerlendirildi, p21 yaş ve üzeriydi. Öğrencilerin 43’si tıbbi dökümantasyon ve sekrerterlik, 37’si ilk ve acil yardım, 15’i yaşlı bakımı, 5’i tıbbi laboratuvar ve 3’ü çocuk gelişimi bölümü öğrencisiydi. El yıkama alışkanlıkları değerlendirildiğinde; öğrencilerin %70,8’i sık sık el yıkadığını, %17,4’ü kirli temas sonrası ellerini yıkadığını, %9,7’si her lavabo sonrası ellerini yıkadığını ve %2’si el yıkamadığını belirtti. EÖ el hijyeni bilgi düzeyi ortancası 70,0 [50,0-80,0] iken ES el hijyeni bilgi düzeyi ortancası 80,0 [65,0-90,0] olarak hesaplandı (p=0.018). Sonuç: Eğitimle beraber öğrencilerin el hijyeni bilgi düzeyi arttı. Öğrencilere düzenli olarak verilecek olan teorik ve uygulamalı eğitimler sağlık personeli adaylarının uyumunı artıracağı düşünüldü. Anahtar Kelimeler: El Hijyeni, El Yıkama, Bilgi, Eğitim, Sağlık Teknikeri Öğrencileri. ABSTRACT Objective: Hand hygiene is the most effective, easiest and cheapest method in the prevention of nosocomial infections. In this study; the aim of this study is to evaluate the effectiveness of hand hygiene education given to university students studying at Vocational Health High School. Method: The study was carried out in Sakarya University Vocational Health High School in April 2017 after the necessary permissions. Trainings were given by infection control nurse. The interview form that the students were asked to complete before and after the training (BT-AT); 9 questions including sociodemographic information, 2 questions including handwashing habits and 10 questions designed to measure the level of knowledge about hand hygiene. Each question is 10 points and the maximum score is 100. The data were analyzed in SPSS 21 program and p 21 years and older. 43 of the students were medical documentation and secretarial, 37 were first and emergency aid, 15 were aged care, 5 were medical laboratory and 3 were child development department students. When hand washing habits are evaluated; 70.8% of the students wash their hands frequently, 17.4% wash their hands after dirty contact, 9.7% wash their hands after each sink and 2% said they did not wash their hands. The median level of hand hygiene knowledge level was 70.0 [50.0-80.0] whereas the median level of knowledge of AT hand hygiene was 80.0 [65.0-90.0] (p = 0.018). Conclusion: The knowledge of hand hygiene increased with the education. The theoretical and practical trainings that will be given regularly to all students will increase the harmony among the health personnel candidates. Key Words: Hand Hygiene, Hand Washing, Knowledge, Education, Health Technician Students.
- 31 December 2019
- Published by Journal of Biotechnology and Strategic Health Research in JOURNAL OF BIOTECHNOLOGY AND STRATEGIC HEALTH RESEARCH
- Vol. 3 (3) , 219-224
Sağlık Eğitimi Alan Üniversite Öğrencilerine Verilen El Hijyeni Eğitimi Etkinliği
ÖZET Amaç: El hijyeni, sağlık bakımıyla ilişkili enfeksiyonların (SBİE) önlenmesinde en etkili, en kolay ve en ucuz yöntemdir. Bu çalışmada amaç; Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksekokulu’nda (SHMYO) öğrenim gören üniversite öğrencilerine verilen el hijyeni eğitiminin etkinliğini değerlendirmektir. Yöntem: Çalışma, gerekli izinler sonrasında, Nisan 2017’de Sakarya Üniversitesi SHMYO’da yapıldı. Eğitimler, enfeksiyon kontrol hemşiresi tarafından verildi. Eğitim öncesi (EÖ) ve eğitim sonrası (ES) öğrencilerden doldurması istenen görüşme formu; sosyodemografik bilgileri içeren dokuz soru, el yıkama alışkanlığı bilgilerini içreren iki soru ve el hijyeni ile ilgili bilgi düzeyini ölçmeye yönelik oluşturulan on soru olmak üzere toplam 21 sorudan oluşturuldu. Her soruya 10 puan verildi, testten alınabilecek maksimum puan 100’dü. Elde edilen veriler SPSS 21 programında değerlendirildi, p21 yaş ve üzeriydi. Öğrencilerin 43’si tıbbi dökümantasyon ve sekrerterlik, 37’si ilk ve acil yardım, 15’i yaşlı bakımı, 5’i tıbbi laboratuvar ve 3’ü çocuk gelişimi bölümü öğrencisiydi. El yıkama alışkanlıkları değerlendirildiğinde; öğrencilerin %70,8’i sık sık el yıkadığını, %17,4’ü kirli temas sonrası ellerini yıkadığını, %9,7’si her lavabo sonrası ellerini yıkadığını ve %2’si el yıkamadığını belirtti. EÖ el hijyeni bilgi düzeyi ortancası 70,0 [50,0-80,0] iken ES el hijyeni bilgi düzeyi ortancası 80,0 [65,0-90,0] olarak hesaplandı (p=0.018). Sonuç: Eğitimle beraber öğrencilerin el hijyeni bilgi düzeyi arttı. Öğrencilere düzenli olarak verilecek olan teorik ve uygulamalı eğitimler sağlık personeli adaylarının uyumunı artıracağı düşünüldü. Anahtar Kelimeler: El Hijyeni, El Yıkama, Bilgi, Eğitim, Sağlık Teknikeri Öğrencileri. ABSTRACT Objective: Hand hygiene is the most effective, easiest and cheapest method in the prevention of nosocomial infections. In this study; the aim of this study is to evaluate the effectiveness of hand hygiene education given to university students studying at Vocational Health High School. Method: The study was carried out in Sakarya University Vocational Health High School in April 2017 after the necessary permissions. Trainings were given by infection control nurse. The interview form that the students were asked to complete before and after the training (BT-AT); 9 questions including sociodemographic information, 2 questions including handwashing habits and 10 questions designed to measure the level of knowledge about hand hygiene. Each question is 10 points and the maximum score is 100. The data were analyzed in SPSS 21 program and p 21 years and older. 43 of the students were medical documentation and secretarial, 37 were first and emergency aid, 15 were aged care, 5 were medical laboratory and 3 were child development department students. When hand washing habits are evaluated; 70.8% of the students wash their hands frequently, 17.4% wash their hands after dirty contact, 9.7% wash their hands after each sink and 2% said they did not wash their hands. The median level of hand hygiene knowledge level was 70.0 [50.0-80.0] whereas the median level of knowledge of AT hand hygiene was 80.0 [65.0-90.0] (p = 0.018). Conclusion: The knowledge of hand hygiene increased with the education. The theoretical and practical trainings that will be given regularly to all students will increase the harmony among the health personnel candidates. Key Words: Hand Hygiene, Hand Washing, Knowledge, Education, Health Technician Students.
- 30 September 2019
- Published by Journal of Biotechnology and Strategic Health Research in JOURNAL OF BIOTECHNOLOGY AND STRATEGIC HEALTH RESEARCH
- Vol. 3, 168-172
Geleneksel ve Tamamlayıcı Tıp (GETAT) Uygulamalarında Enfeksiyon Kontrol Önlemleri, Hijyen ve Çalışan/Hasta Güvenliği
Amaç: Geleneksel ve tamamlayıcı Tıp (GETAT) uygulamaları, ilgili alanda sertifikası bulunan hekim ve/veya diş hekimi sorumluluğunda ve Sağlık bakanlığınca yetkilendirilmiş merkezlerde yapılması gerekmektedir. Eğitimler esnasında standart enfeksiyon kontrol önlemleri/hijyen ve enfeksiyonlarla alakalı temas bilgisi verilmekte birlikte yetersiz olabileceği düşünülmektedir. Bu çalışmada GETAT uygulayan hekimlere klinikte enfeksiyon kontrol önlemleri/hijyen kurallarının önemini hatırlatma ve vurgulama amacıyla onların bilgi, tutum ve davranışlarının belirlenmesi amaçlanmıştır. Yöntem: Çalışma, demografik bilgiler ve literatürden destek alınarak hazırlanan GETAT kliniğinde hijyen uygulamalarını sorgulayan dijital anket ile hekimlere ulaşılmış, onların konu ile alakalı bilgi tutum ve davranışları belirlenmeye çalışılmıştır. Edinilen veriler istatistiksel olarak irdelenmiştir.Bulgular: Toplam 103 katılımcının % 54.4 erkek, % 46.6 Pratisyen hekim, % 9.7 aile hekimi olup %38.8’sinin hekimlik tecrübesi 20 yıl ve üzerindedir. Hekimlerim %95.0’i en az bir GETAT sertifikasına sahip olup en çok alınan sertifika %64.3 oranında hacamat(kupa), %45.9 akupunktur, %34.7 ozon tedavisi, %33.7 sülük tedavisi olarak belirlenmiştir. Katılımcıların %92.8’si hepatit B aşısı, %49.5’u tetanoz aşısı, %22.7’u da grip aşılarını yaptırmış olup %54.5’inin AntiHBs titresi 10 IU’nun üzerindedir. Hekimlerin % 65.7'ü Kesici delici aletleri özel atık torbalarında, %11.8'u ise kırmızı renkli tıbbi atık poşetlerinde biriktirmekte ya da zararsız hale getirmektedir. Katılımcıların %57.0’sı “delici kesici olmayan aletleri” kırmızı renkli tıbbi atık poşetlerine, %28.0 tüm atıklarla aynı poşete atmaktadır. Hekimlerin %72.5’ü GETAT uygulamalarında enfeksiyon kontrol önlemleri/hijyen konusundaki bilgi düzeyini yeterli bildirmiş, %86.2’si GETAT’ta yeterli hijyen kuralları uygulanmazsa Hepatit, HIV’in bulaşmasına neden olabileceğini düşünmektedir. GETAT uygulamalarından önce hastaların Hepatit B, C ve HIV test durumlarını soranlar %65.6 iken, %71,6’ü Hepatit B, C yada HIV (+) bir hastaya GETAT uygulamasında yaklaşımının değişebileceğini ifade etmiştir. Hastaya temas eden tüm malzemelerin tek kullanımlık olduğunu belirtenlerin oranı %73 iken %37.6’sının enfeksiyon hastalıklarına karşı sürekli koruyucu ekipman kullandıklarını; %61.3’ü ise klinikte eldivensiz çalışmadığını belirtmişlerdir. Hekimlerin %21’i GETAT uygulamalarının enfektif komplikasyonları olabileceğini ifade etmiş, %50.5’i delici kesici alet yaralanmalarında uygulanacak bir enfeksiyon kontrol prosedürü varlığını bildirirken, %35.6’sı son 5 yılda klinik içinde delici kesici alet yaralanmasına(iğne batması vs.) 1-3 kere maruz kaldığını bildirmiştir. Katılımcıların yarısından fazlası(%54.5) “GETAT uygulamaları ve hijyen” konusunda, ek bir eğitime gereksinim duyduklarını belirtmiştir.Sonuç: Hijyen, tıbbi atık ve kan yolu ile bulaşan enfeksiyonlardan korunmada ilave eğitimin anlamlı olacağı belirlenmiştir.
- 30 September 2019
- Published by Journal of Biotechnology and Strategic Health Research in JOURNAL OF BIOTECHNOLOGY AND STRATEGIC HEALTH RESEARCH
- Vol. 3, 168-172
Geleneksel ve Tamamlayıcı Tıp (GETAT) Uygulamalarında Enfeksiyon Kontrol Önlemleri, Hijyen ve Çalışan/Hasta Güvenliği
Amaç: Geleneksel ve tamamlayıcı Tıp (GETAT) uygulamaları, ilgili alanda sertifikası bulunan hekim ve/veya diş hekimi sorumluluğunda ve Sağlık bakanlığınca yetkilendirilmiş merkezlerde yapılması gerekmektedir. Eğitimler esnasında standart enfeksiyon kontrol önlemleri/hijyen ve enfeksiyonlarla alakalı temas bilgisi verilmekte birlikte yetersiz olabileceği düşünülmektedir. Bu çalışmada GETAT uygulayan hekimlere klinikte enfeksiyon kontrol önlemleri/hijyen kurallarının önemini hatırlatma ve vurgulama amacıyla onların bilgi, tutum ve davranışlarının belirlenmesi amaçlanmıştır. Yöntem: Çalışma, demografik bilgiler ve literatürden destek alınarak hazırlanan GETAT kliniğinde hijyen uygulamalarını sorgulayan dijital anket ile hekimlere ulaşılmış, onların konu ile alakalı bilgi tutum ve davranışları belirlenmeye çalışılmıştır. Edinilen veriler istatistiksel olarak irdelenmiştir.Bulgular: Toplam 103 katılımcının % 54.4 erkek, % 46.6 Pratisyen hekim, % 9.7 aile hekimi olup %38.8’sinin hekimlik tecrübesi 20 yıl ve üzerindedir. Hekimlerim %95.0’i en az bir GETAT sertifikasına sahip olup en çok alınan sertifika %64.3 oranında hacamat(kupa), %45.9 akupunktur, %34.7 ozon tedavisi, %33.7 sülük tedavisi olarak belirlenmiştir. Katılımcıların %92.8’si hepatit B aşısı, %49.5’u tetanoz aşısı, %22.7’u da grip aşılarını yaptırmış olup %54.5’inin AntiHBs titresi 10 IU’nun üzerindedir. Hekimlerin % 65.7'ü Kesici delici aletleri özel atık torbalarında, %11.8'u ise kırmızı renkli tıbbi atık poşetlerinde biriktirmekte ya da zararsız hale getirmektedir. Katılımcıların %57.0’sı “delici kesici olmayan aletleri” kırmızı renkli tıbbi atık poşetlerine, %28.0 tüm atıklarla aynı poşete atmaktadır. Hekimlerin %72.5’ü GETAT uygulamalarında enfeksiyon kontrol önlemleri/hijyen konusundaki bilgi düzeyini yeterli bildirmiş, %86.2’si GETAT’ta yeterli hijyen kuralları uygulanmazsa Hepatit, HIV’in bulaşmasına neden olabileceğini düşünmektedir. GETAT uygulamalarından önce hastaların Hepatit B, C ve HIV test durumlarını soranlar %65.6 iken, %71,6’ü Hepatit B, C yada HIV (+) bir hastaya GETAT uygulamasında yaklaşımının değişebileceğini ifade etmiştir. Hastaya temas eden tüm malzemelerin tek kullanımlık olduğunu belirtenlerin oranı %73 iken %37.6’sının enfeksiyon hastalıklarına karşı sürekli koruyucu ekipman kullandıklarını; %61.3’ü ise klinikte eldivensiz çalışmadığını belirtmişlerdir. Hekimlerin %21’i GETAT uygulamalarının enfektif komplikasyonları olabileceğini ifade etmiş, %50.5’i delici kesici alet yaralanmalarında uygulanacak bir enfeksiyon kontrol prosedürü varlığını bildirirken, %35.6’sı son 5 yılda klinik içinde delici kesici alet yaralanmasına(iğne batması vs.) 1-3 kere maruz kaldığını bildirmiştir. Katılımcıların yarısından fazlası(%54.5) “GETAT uygulamaları ve hijyen” konusunda, ek bir eğitime gereksinim duyduklarını belirtmiştir.Sonuç: Hijyen, tıbbi atık ve kan yolu ile bulaşan enfeksiyonlardan korunmada ilave eğitimin anlamlı olacağı belirlenmiştir.