DÇDilek Çoşan

Dilek Çoşan

*This is an algorithmically generated author record based on publicly available information.

Current Organizations / Institutes

The organizations/institutes from the scholar's latest article

Previous Organizations / Institutes

The organizations / institutes from the scholar's other articles in the past ten years


Dilek Çoşan has a total of 7 co-authors. Here are the top co-authors by number of shared publications:


Latest Publications

  • Open Access

    Vegan yaşam tarzını benimseyen bireylerin karşılaştığı psikososyal risk faktörleri

    by Ayla Solmaz Avcıkurt, Ayşen Ertaş Sabancı, Dilek Çoşan, Burcu Kaya

    İnsanlar etik, ekolojik, dini veya sağlık temelli motivasyonlar sebebiyle vejetaryen veya vegan beslenmeye geçiş yapmaktadır. Vejetaryen beslenme tarzının kendi içerisinde birçok çeşidi bulunmaktadır. Fakat bu diyet çeşitlerinin farklı kapsamlar barındırmasına rağmen ortak nokta olarak hayvansal gıda tüketimin sınırlandırmış olduğu, kimi beslenme çeşitlerindeyse tamamen kaldırılmış olduğu görülmektedir. Geçmiş yıllar ile karşılaştırıldığında sayıları her geçen gün artmakta olan vejetaryen ve vegan bireyler, özellikle bu diyeti uygulamayan bireyler tarafından çeşitli olumsuz durumlara maruz bırakılabilmektedir. Bireyler hayatları boyunca sağlıklarını tehdit eden çeşitli risk faktörleriyle karşı karşıya kalmaktadır. Davranışsal, biyolojik, çevresel, genetik veya psikososyal olmak üzere çeşitli risk faktörleri bulunmaktadır. Psikolojik riskler insanların bireysel veya sosyal alanda olumsuz etkilenmesini kapsamaktadır. Mobbing, tehdit, baskı, hakaret, şiddet veya gelecek kaygısı gibi durumların yaşanması bireyin psikolojisinin olumsuz yönde etkilenmesine ve bunun sonucunda stres, uyku bozukluğu, depresyon gibi çeşitli risk faktörlerinin ortaya çıkmasına sebebiyet olabilmektedir. Literatür incelendiğinde vejetaryen ve vegan bireyler ile ilgili pek çok çalışmanın gerçekleştirildiği göze çarpmaktadır. Fakat vegan yaşam tarzını benimseyen bireylerin yaşadığı psikososyal risklere sınırlı sayıda çalışmada değinildiği görülmüştür. Bu kapsamda gerçekleştirilen çalışma vegan yaşam tarzını benimseyen bireylerin yaşadığı psikososyal risk faktörlerinin ortaya çıkartılması amacıyla gerçekleştirilmiştir. Araştırma nitel bir çalışma olup, araştırma verilerine yarı yapılandırılmış görüşme yöntemiyle vegan ve vejetaryen bireylerden elde edilen bilgiler ışığında erişilmiştir.


  • Sokak Lezzetlerine Yönelik Tutumun Kuşaklara Göre İncelenmesi: İstanbul Örneği (Investıgatıon of Attitude to Street Flavors According to Generations: The Case of Istanbul)

    by Salim İbİş, Dilek Çoşan, Murat Doğdubay

    Sokak lezzetlerinin çeşitliliği, kolay erişilebilirliği, uygun fiyatı, hızlı olması gibi pek çok nedenlerle toplumda her kesim tarafından çokça tercih edildiği bilinmektedir. Bu araştırmanın amacı, sokak lezzetlerine yönelik tutumun X, Y ve Z kuşakları açısından farklılık gösterip göstermediğini incelemek, tercih edilen sokak lezzetlerini belirlemek ve ne tür sokak lezzetlerinin hangi kuşaklar tarafından ne derece tercih edildiğini ortaya koymaktır. Bu amaç doğrultusunda veriler hazırlanan ölçek aracılığı ile kolayda örnekleme tekniği kullanılarak elde edilmiştir. Elde edilen verilere frekans analizi, faktör analizi, t-testi ile ANOVA testleri uygulanmıştır. Yapılan faktör analizine göre; hijyen, haz alma, parasal değer, hizmet kalitesi, kolaylık ve sosyalleşme olmak üzere toplam altı boyut belirlenmiştir. Araştırma sonuçlarına göre hijyen boyutunda kuşaklara göre anlamlı bir farklılık bulunmaz iken, haz alma, parasal değer, hizmet kalitesi, kolaylık ve sosyalleşme boyutlarında kuşaklara göre anlamlı farklılıkların olduğu tespit edilmiştir. Buna göre hizmet kalitesini, parasal değeri ve kolaylığı Z kuşağının X kuşağına göre daha fazla önemsediği söylenebilir.

  • Open Access

    Industrial use of food waste

    by Dilek Çoşan, Şimal Yakut Aymankuy

    Food waste is one of the issues whose significance is increasing day by day in the global arena and has become a problem in many environmental, economic, and social areas. Wastes, such as fertilizer and water spent, during the production phase, occupation of the soil, time and effort spent in transportation and cooking processes, pollution of the natural environment, and the risk of not being able to obtain enough food in the future are some of these problems. Recycling, reusing, and minimizing food waste are important for a sustainable life. In this study, the use of waste food in different industrial areas (e.g., health, fashion, gastronomy, fertilizer production, natural preservatives, paint industry, bioplastic, packaging, biodiesel production, and cosmetics) was investigated. The data obtained in the present study were collected and compiled by literature review from secondary sources. It is expected that this study will be a basis for preventing uncertainties about food waste and for waste management practices.


  • Open Access

    DOĞU KARADENİZ BÖLGESİNDE YAŞAYAN LAZ TOPLULUKLARININ DİLİ, GELENEKLERİ VE MUTFAK KÜLTÜRÜ ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA

    by Dilek Çoşan, Yılmaz Seçi̇m

    Etnik çeşitlilik toplumların zenginliğini ve farklılığını göstermektedir. Türkiye farklı pek çok etnik yapıyı bünyesinde bulundurmaktadır. Bu etnik yapılar kültürel anlamda Türkiye’nin önemli bir konuma gelmesini sağlamıştır. Türkiye’de yaşayan önemli etnik unsurlardan bir tanesi de Lazlardır. Bu çalışma Karadeniz bölgesinde yaşayan Lazların mutfak kültürü ve geleneklerini ortaya koymak amacıyla hazırlanmıştır. Çalışma sonucunda unutulma tehlikesi bulunan Laz etnik kültürünün kayıt altına alınması ve yaşatılabilmesi temel amaç olarak benimsenmiştir. Araştırmanın örneklemini Rize, Trabzon ve Artvin’de yaşayan ve Laz kökenli olan 8 kişi oluşturmaktadır. Görüşme yapılan kişilerin kesinlikle hiçbir dejenerasyona uğramamış hala kültürünü yaşayan ve gönüllü kişilerden oluşturulmasına dikkat edilmiştir. Bu nedenle hala lazca konuşabilen ve özel gün etkinliklerini devam ettiren kişilere ulaşılmaya çalışılmıştır. Verilerin toplanmasında yarı biçimsel mülakat tekniği kullanılmıştır. Görüşme sonucunda kaynak kişilerin gelenekleri, Laz dili ve yöresel yemekleri hakkında sorular sorulmuştur. Sorulara verilen cevaplara göre farklı sorular sorulara derinlemesine analiz yapılmıştır. Görüşme sonucunda elde edilen veriler kayıt altına alınmıştır. Yapılan çalışma sonucunda farklı gelenek ve göreneklere sahip olmalarının yanı sıra pek çok yemek çeşitliliğine sahip oldukları ve büyük bir bölümünün hala evlerde yapılmaya devam edildiği görülmüştür. Laz mutfak kültürünün Karadeniz bölgesinde etkin olarak mutfak kültürüne katkıda bulunduğu net bir şekilde görülmektedir. Ancak Laz toplumun üzerine yapılan çalışmaların az olması literatür bilgi toplanmasında problem oluşturmuştur.


  • Open Access

    BARTIN MUTFAK KÜLTÜRÜ İÇERİSİNDE TATLILARIN YERİ VE ÖNEMİ ÜZERİNE NİTEL BİR ÇALIŞMA

    by Dilek Çoşan, Yılmaz Seçi̇m

    Toplumların yemek alışkanlığı tarihsel bir süreçle ortaya çıkmaktadır. Bu süreç içerisinde oluşan yemek kültürü toplumun genel yapısını yansıtmaktadır. Ancak dönemler içerisinde oluşan yemek kültüründe kayıplar meydana gelmektedir. Bu yüzden yapılan yemeklerin kayıt altına alınması önem taşımaktadır. Bu çalışmada Bartın il, ilçe ve köylerinde yaşayan 45 yaş üstü kadınlarla görüşmeler gerçek-leştirilmiştir. Görüşmelerde Bartın iline özgü tatlılar hakkında bilgiler kaynak kişilerden bilgi alınmıştır. Tatlıların içerisinde kullanılan malzemeler ve tatlının üretim metodu hakkında bilgiler toplanmıştır. Toplanan bu bilgiler sonucunda bölgede özellikle baklava türü şerbetli çeşitlerinin yapıldığı belirlenmiştir. Ayrıca sütlü tatlılarda bol miktarda bulunmaktadır. Bölgenin önemli tatlıları arasında höşmerim, un helvası, nişasta helvası ve kabak böreği tatlısı da katılımcılar tarafından bildirilmiştir. Katılımcıların anlattıkları tatlıların birçoğunu günümüzde de yapmaya devam ettikleri ancak bazılarının neredeyse tamamen unutulduğunu bildirmişlerdir. Mutfak kültürlerinin yaşatılabilmesi için kayıt altına alınması önem taşımaktadır. Çalışmanın amacı, unutulmaya yüz tutmuş bölge tatlılarının belirlenerek turizme kazandırılması ve farklı bölgelerle olan benzerlik ve farklılıkların tespit edilmesidir.