Hakan Yaman

Toplam inşaat süresinin doğru tahmin edilmesi için yapılan zaman planlaması, gecikmeleri önlemek ve projelerin zamanında başarıyla tamamlanması için önemlidir. Gelişmekte olan ülkeler arasında inşaat gecikmelerinin ana nedenleri farklı olsa da, proje özellikleri ile ilgili çeşitli faktörler ve işverenler de gecikmelerde rol oynamaktadır. Süre gecikmelerini belirlemek için Türkiye'nin önde gelen konut inşaatı otoritelerinden TOKİ (Toplu Konut İdaresi Başkanlığı) ile görüşmeler ve gözlemler yapılmıştır. TOKİ’nin toplam inşaat süresini tahmin etmek için sadece üç adet faktör kullandığı ortaya çıkmıştır. Bu faktörler “konut sayısı”, “ihale aşamasında kullanılan çizimlerin tipi” ve “çalışılmayan günler”dir. Tamamlanan 2800 TOKİ projesine ait detaylı bilgilerin yer aldığı “TOKİ Projeleri İzleme Cetveli”nin analizi, en çok gecikmenin konut projelerinde olduğunu göstermiştir. Bu nedenle yapılan bu vaka çalışmasında TOKİ konut projeleri için süre gecikmelerinin araştırılmasına karar verilmiştir. Vaka çalışması bulguları, TOKİ’nin kendi hesaplama yöntemine göre bulunan toplam inşaat süreleri ile işveren olarak TOKİ ile ihaleyi kazanan yükleniciler arasındaki resmi inşaat sözleşmelerinde belirtilen süreler arasında büyük bir fark olduğunu ortaya koymuştur. Bu hususta TOKİ'nin inşaat sürelerini önemli ölçüde kısalttığı ve sonuç olarak dikkate değer miktarda konut projesinin gecikmesine neden olduğu vurgulanmıştır. Bu bulgular, işverenler ve proje yöneticilerinin inşaat gecikmelerini azaltmalarına yardımcı olabilir. Gelişmekte olan ülkelerdeki inşaat gecikmelerinin etkili bir şekilde üstesinden gelmek amacıyla inşaat süresini doğru şekilde tahmin edebilen modellerin geliştirilmesi önerilmektedir.

İnşaat, ekonominin lokomotif sektörlerinden biridir ve sektör yüksek risk ve düşük kar marjı taşımaktadır. Kur riski, özellikle nakit akışlarında farklı para birimleri olan yapım projeleri için hayati bir öneme sahiptir. Yapım projelerinin oynak kur ortamındaki kar kaybı ve maliyet değişimleri, kur riskinin ölçülmesini ve bu riskin varlığının tespit edilerek rasyonel bir şekilde yönetilmesini önemli hale getirmiştir. Genel olarak, bu çalışmada, Monte Carlo simülasyonu kullanılarak döviz kurlarındaki dalgalanmaların yapım projelerinin nakit akışı ve proje tamamlanma bedeli üzerindeki etkisi araştırılmaktadır. Hesaplama ve sonuçların görselleştirilmesinde Matlab kullanılmıştır Yapılan çalışma sonucunda, kur riskinin proje nakit akışları üzerindeki etkisinin değişken olduğu ancak yıllar içinde gittikçe artan oranda ve son derece önemli etkileri olabileceği elde edilen bulgular arasındadır. Bulgular, fizibiliteden inşaata ve tamamlanmaya kadar projenin yaşam döngüsü boyunca kur riski yönetiminin önemini vurgulamaktadır. Kur riskinin etkisiyle projenin karlılığının ne kadar dalgalanabileceğinin bilinmesi bu risk etkisinden korunacak bütçenin belirlenmesi açısından önemlidir. Kur değişikliklerinin maliyetler üzerindeki etkilerini önlemek için tüm proje ve inşaat aşamalarında kur riski yönetimi yapılmalıdır.

İnşaat projelerinde süresel gecikmelerin yönetimi, dünya genelinde araştırmacılar arasında büyük ilgi görmektedir. Bu konudaki geniş literatür, iş süresini etkileyen çok sayıda faktör olduğunu öne sürmektedir. Bu faktörlerle iş süresini belirmeye yönelik tahmin yöntemleri, daha güvenilir araçlar ve etkin zaman performansı sağlamak açısından önceki araştırmalarda kullanılmıştır. İş süresi hesaplama tekniklerinin önemli potansiyeli olmasına rağmen, bu yöntemler sınırlı sayıdaki çalışmada ihale aşamasında ve konut projelerinde uygulanmıştır. Ayrıca Türkiye’de inşaat süresi ile ilgili araştırmalar, konut projelerinde önemli gecikmeler olduğunu göstermiştir. Bu nedenle “İdeal İş Süresi”ne ulaşmak amacıyla yeni bir hesaplama yöntemi önermek için sadece konut projelerinde inşaat süresini etkileyen faktörlerin araştırılmasına karar verilmiştir. Konut projelerine ilişkin veriler, Türkiye'de konut projeleri inşa etmede temel kurum olan Türkiye Cumhuriyeti Toplu Konut İdaresi Başkanlığı'ndan (TOKİ) elde edilmiştir. İstatistiksel veri analizinde çoklu regresyon, CHAID ve CART analizleri kullanılmıştır. Çalışmanın bulguları, her bir istatistiksel yöntem için İdeal İş Süresini önemli ölçüde etkileyen birkaç faktörün olduğunu göstermiştir. Her üç istatistiksel yöntemin de geçerliliğini test etmek için kestirim değerleri ve standart hatalar hesaplanmıştır. Regresyon formülü, önerilen hesaplama yönteminin sınanmasında istatistiksel anlamlılık göstermiştir. Yöntemin farklı konut projelerine de uygulanması, geciken proje sayısının önemli ölçüde azaldığını kanıtlamıştır.

Purpose: This study aims to identify the trends that have changed in the field of construction management over the last 20 years. Design/methodology/approach: In this study, 3,335 journal articles published in the years 2000–2020 were collected from the Web of Science database in construction management. The authors applied bibliometric analysis first and then detected topics with the latent Dirichlet allocation (LDA) topic detection method. Findings: In this context, 20 clusters from cluster analysis were found and the topics were extracted in clusters with the LDA topic detection method. The results show “building information modeling” and “information management” are the most studied subjects, even though they have emerged in the last 15 years “building information modeling,” “information management,” “scheduling and cost optimization,” “lean construction,” “agile approach” and “megaprojects” are the trend topics in the construction management literature. Research limitations/implications: This study uses bibliometric analysis. The authors accept that the co-citation and co-authorship relationship in the data is ethical. They accept that honorary authorship, self-citation or honorary citation do not change the pattern of the construction management research domain. Originality/value: There has been no study conducted in the last 20 years to examine research trends in construction management. Although bibliometric analysis, systematic literature reviews and text mining methods are used separately as a methodology for extracting research trends, no study has used enhanced bibliometric analysis and the LDA topic detection text mining method.

This research focuses on evaluating the potential of architects/engineers as Knowledge Workers (KW) operating in the Turkish construction sector. A survey to identify the presence of KWs was prepared and applied to 113 of 324 employees, including architects and engineers from 138 different large-scale Turkish contractor companies (head offices, design offices, technical offices and construction sites). The survey consists of two main sections that (1) recognise the profile of the participants and companies and (2) six sub-sections as communication, motivation, autonomy, possessing theoretical and practical knowledge, ability to access and use information, and intellectual ability. The results of the survey indicate that architects have a higher potential to be identified as KWs than engineers in the Turkish construction sector. Furthermore, the number of KWs among the design and head office workers is higher, because there are a higher number of architects working in these departments.The potential of being a KW increases in parallel to the level of education of the employees, which is determined from a Bachelor's degree and PhD degree. When examining gender statistics in the survey, women employees have higher scores than men. The findings of this study should guide the construction sector professionals in Turkey as well as those from other countries who seek to identify the KWs in the contractor companies. This research, with the approach and methodology, may provide better management of human resources by identifying and placing these valuable employees correctly.

Purpose: The selection of the contractor, as a main participant of a construction project, is the most important and challenging decision process for a client. The purpose of this paper is to propose a multi-agent systems (MAS)-based contractor pre-qualification (CP) model for the construction sector in the frame of the tender management system. Design/methodology/approach: The meta-classification and analysis study of the existing literature on CP, contractor selection and criteria weighting issues, which examines the current and important CP criteria, other than price, is introduced structurally. A quantitative survey, which is carried out to estimate initial weightings of the identified criteria, is overviewed. MAS are used to model the pre-qualification process and workflows are shown in Petri nets formalism. A user-friendly prototype program is created in order to simulate the tendering process. In addition, a real case regarding the construction work in Turkey is analyzed. Findings: There is a lack of non-human-driven solutions and automation in CP and in the selection problem. The proposed model simulates the pre-qualification process and provides consistent results. Research limitations/implications: The meta-classification study consists of only peer-reviewed papers between 1992 and 2013 and the quantitative survey initiates the perspectives of the actors of Turkish construction sector. Only the traditional project delivery method is selected for the proposed model, that is other delivery methods such as design/build, project management, etc., are not considered. Open, selective limited and negotiated tendering processes are examined in the study and the direct supply is not considered in the scope. Practical implications: The implications will help to provide an objective CP and selection process and to prevent the delays, costs and other troubles, which are caused by the false selection of a contractor. Originality/value: Automation and simulation in the pre-qualification and the selection of the contractor with a non-human-driven intelligent solution ease the decision processes of clients in terms of cost, time and quality.