İsMail Tamer Toklu
Current Organizations / Institutes
The organizations/institutes from the scholar's latest article
İsMail Tamer Toklu has a total of 3 co-authors. Here are the top co-authors by number of shared publications:
- Erol Ustaahmetoğlu
Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi
4 shared publications - Arzu Tuygun Toklu
Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi
3 shared publications - Hilal Öztürk Küçük
Artvin Çoruh Üniversitesi, Hopa İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi
3 shared publications
Latest Publications
- Open Access
- 25 August 2025
- Published by Fiscaoeconomia in Fiscaoeconomia
- Vol. 9 (3) , 1650-1667
Musluk Suyunun Soyut Niteliklerinin Tüketici Tutumuna Etkisi
Nüfus artışının yanında sorumlu olmayan tüketim ve üretimin artması toprak, su ve havanın kirlenmesine neden olmaktadır. Karbon salınımının artması küresel ısınmayı, bu da şiddetli yağış, kuraklık, kıtlık gibi konuları gündeme taşımakta, sürdürülebilirliği öncelik haline getirmektedir. Burada su kıtlığı dünyanın dengesi için dikkatlice izlenen bir konudur. Suyun etkin ve verimli kullanılmaması ulusların geleceği için ciddi tehditler arasındadır. Bu çalışmada tüketicilerin musluk suyu tüketim davranışı incelenmektedir. Görebildiğimiz kadarı ile Türkiye’de musluk suyu ve şişeli su tüketim davranışını karşılaştıran bir çalışma yoktur. Bu boşluğu doldurmaya katkı sunmak için sağlıklı, ekonomik, kolay erişilebilir olması nedeni ile şişeli suya tercih edilmesi gereken musluk suyuna yönelik tüketici algıları bu çalışmada araştırılmıştır. Araştırma Rize’nin Fındıklı ilçesinde yapılmıştır. Araştırmanın verileri kolayda örnekleme yöntemi ile belirlenen tüketicilerle yapılan anketlerle toplanmıştır. SPSS istatistik programı ve PLS tabanlı Yapısal Eşitlik Modellemesi ile veriler analiz edilmiştir. Elde edilen bulgulara göre, musluk suyuna yönelik algılanan kalite; musluk suyu tüketimini etkilerken, şişe suyu kullanımını etkilememektedir. Musluk suyuna yönelik algılanan risk, şişeli su kullanımını etkilemektedir. Algılanan risk algılanan kalitenin öncülüdür. Musluk suyuna yönelik kalitenin arttırılması ve riskin azaltılması musluk suyu kullanımı arttırabilecek, şişeli su kullanımını azaltabilecektir. Kamu otoritesinin gerekli yatırımları yaparak tüketici algılarını olumlu yönde değiştirmesi ile musluk suyu kullanımı arttırılabilir.
- 25 August 2025
- Published by Fiscaoeconomia in Fiscaoeconomia
- Vol. 9 (3) , 1650-1667
Open AccessMusluk Suyunun Soyut Niteliklerinin Tüketici Tutumuna Etkisi
Nüfus artışının yanında sorumlu olmayan tüketim ve üretimin artması toprak, su ve havanın kirlenmesine neden olmaktadır. Karbon salınımının artması küresel ısınmayı, bu da şiddetli yağış, kuraklık, kıtlık gibi konuları gündeme taşımakta, sürdürülebilirliği öncelik haline getirmektedir. Burada su kıtlığı dünyanın dengesi için dikkatlice izlenen bir konudur. Suyun etkin ve verimli kullanılmaması ulusların geleceği için ciddi tehditler arasındadır. Bu çalışmada tüketicilerin musluk suyu tüketim davranışı incelenmektedir. Görebildiğimiz kadarı ile Türkiye’de musluk suyu ve şişeli su tüketim davranışını karşılaştıran bir çalışma yoktur. Bu boşluğu doldurmaya katkı sunmak için sağlıklı, ekonomik, kolay erişilebilir olması nedeni ile şişeli suya tercih edilmesi gereken musluk suyuna yönelik tüketici algıları bu çalışmada araştırılmıştır. Araştırma Rize’nin Fındıklı ilçesinde yapılmıştır. Araştırmanın verileri kolayda örnekleme yöntemi ile belirlenen tüketicilerle yapılan anketlerle toplanmıştır. SPSS istatistik programı ve PLS tabanlı Yapısal Eşitlik Modellemesi ile veriler analiz edilmiştir. Elde edilen bulgulara göre, musluk suyuna yönelik algılanan kalite; musluk suyu tüketimini etkilerken, şişe suyu kullanımını etkilememektedir. Musluk suyuna yönelik algılanan risk, şişeli su kullanımını etkilemektedir. Algılanan risk algılanan kalitenin öncülüdür. Musluk suyuna yönelik kalitenin arttırılması ve riskin azaltılması musluk suyu kullanımı arttırabilecek, şişeli su kullanımını azaltabilecektir. Kamu otoritesinin gerekli yatırımları yaparak tüketici algılarını olumlu yönde değiştirmesi ile musluk suyu kullanımı arttırılabilir.
- Open Access
- 28 June 2025
- Published by Turkish Science and Technology Publishing (TURSTEP) in Turkish Journal of Agriculture - Food Science and Technology
- Vol. 13 (6) , 1486-1497
Tüketicilerin Gıda İsrafına Yönelik Davranışsal Niyetinin Öncülleri ve Ardılları: Planlı Davranış Teorisi Yaklaşımı
Dünyada insanların üçte biri yeterli gıdaya erişememektedir. Ancak üretilen tüm gıdanın üçte biri ile yarısı arasındaki miktar çöpe gitmektedir. İsraf edilen gıda, küresel sera gazı emisyonlarının %8’ine neden olurken, asla tüketilmeyen bu gıdayı üretmek için tarım arazilerinin %30’u ve tatlı suyun %20’si kullanılmaktadır. Gıda israfının tedarik zinciri boyunca en çok gerçekleştiği kısım hanelerdeki israftır. Bu çalışmada genişletilmiş planlı davranış teorisi ile tüketicilerin gıda israfına yönelik davranışı modellenmiştir. Araştırmanın verileri kolayda örnekleme yöntemiyle seçilen tüketicilerle yapılan web tabanlı anketlerle elde edilmiştir. Verilerin analizinde SPSS istatistik programı ve PLS tabanlı yapısal eşitlik modellemesi kullanılmıştır. Elde edilen bulgulara göre gıda israfının sonuçları konusunda farkındalık ve çevresel kaygılar; kişisel tutumlar, öznel normlar ve algılanan davranışsal kontrol üzerinde etkilidir. Kişisel tutumlar, öznel normlar ve algılanan davranışsal kontrol gıda israf etmeme niyeti üzerinde etkilidir. Gıda israfına yönelik davranışta, gıda israf etmeme niyeti, yiyecek fazlası ve özel günler etkilidir. Fikirlerin pazarlanması bağlamında, paydaşların sosyal sorumluluk davranışlarının, israfa yönelik farkındalıklarının, çevre bilincinin geliştirilmesi, sorumlu tüketim kavramlarının iletişiminin arttırılması sürdürülebilirlik için anlamlıdır
- 28 June 2025
- Published by Turkish Science and Technology Publishing (TURSTEP) in Turkish Journal of Agriculture - Food Science and Technology
- Vol. 13 (6) , 1486-1497
Open AccessTüketicilerin Gıda İsrafına Yönelik Davranışsal Niyetinin Öncülleri ve Ardılları: Planlı Davranış Teorisi Yaklaşımı
Dünyada insanların üçte biri yeterli gıdaya erişememektedir. Ancak üretilen tüm gıdanın üçte biri ile yarısı arasındaki miktar çöpe gitmektedir. İsraf edilen gıda, küresel sera gazı emisyonlarının %8’ine neden olurken, asla tüketilmeyen bu gıdayı üretmek için tarım arazilerinin %30’u ve tatlı suyun %20’si kullanılmaktadır. Gıda israfının tedarik zinciri boyunca en çok gerçekleştiği kısım hanelerdeki israftır. Bu çalışmada genişletilmiş planlı davranış teorisi ile tüketicilerin gıda israfına yönelik davranışı modellenmiştir. Araştırmanın verileri kolayda örnekleme yöntemiyle seçilen tüketicilerle yapılan web tabanlı anketlerle elde edilmiştir. Verilerin analizinde SPSS istatistik programı ve PLS tabanlı yapısal eşitlik modellemesi kullanılmıştır. Elde edilen bulgulara göre gıda israfının sonuçları konusunda farkındalık ve çevresel kaygılar; kişisel tutumlar, öznel normlar ve algılanan davranışsal kontrol üzerinde etkilidir. Kişisel tutumlar, öznel normlar ve algılanan davranışsal kontrol gıda israf etmeme niyeti üzerinde etkilidir. Gıda israfına yönelik davranışta, gıda israf etmeme niyeti, yiyecek fazlası ve özel günler etkilidir. Fikirlerin pazarlanması bağlamında, paydaşların sosyal sorumluluk davranışlarının, israfa yönelik farkındalıklarının, çevre bilincinin geliştirilmesi, sorumlu tüketim kavramlarının iletişiminin arttırılması sürdürülebilirlik için anlamlıdır
- Open Access
- 24 June 2025
- Published by Dergi Karadeniz in Karadeniz Uluslararası Bilimsel Dergi
- No. 66,p. 43-62
AFETLERE HAZIRLIK NİYETİNİ ETKİLEYEN RİSK ALGISI ÜZERİNE ARAŞTIRMA
Dünyada önceden hiç olmadığı kadar pek çok insan artan şekilde deprem, sel, orman yangını, toprak kayması gibi afetlere maruz kalmaktadır. Tüm dünyada iklim değişiminin sonucu ortaya çıkan sel, yangın, kuraklık gibi afetler, tektonik olaylar neticesinde ortaya çıkan depremler önemli can ve mal kaybına neden olmaktadır. Türkiye için yaşanan deprem felaketleri, beklenen Marmara depremi ülkenin geleceğini stratejik olarak tehdit eden olaylardır. Kamuoyunun afetlerin getirdiği olumsuz sonuçlara yönelik farkındalığı yüksek olmasına rağmen, yeterli risk algısının olmaması afete hazırlık ve önleminin benimsenmemesine neden olmaktadır. Afetlerin oluşturduğu bu tehditlere karşı nasıl bütünsel bir yaklaşımla yanıt verileceği konusu önemli kararlar arasındadır. Afet riskinin olduğu bölgelerde yaşayanların risk algısının geliştirilmesi afetlere zamanında müdahale etme yeteneklerinin geliştirilmesine yardımcı olabilir. Bu çalışma ile insanların afetlere yönelik risk algılarının afetlere yönelik tutum ve hazırlık niyetine etkisi araştırılmaktadır. Araştırmanın verileri kolayda örnekleme yöntemi ile seçilen kişilere uygulanan web tabanlı anket ile elde edilmiştir. Verilerin analizinde PLS tabanlı yapısal eşitlik modellemesi kullanılmıştır. Pazarlama bakış açısı ile yapılan bu çalışmada elde edilen bulgulara göre, risk algısı; algılanan kırılganlık ve algılanan şiddet üzerinde etkilidir. Algılanan kırılganlık, algılanan şiddet, afete yönelik tutum ve güven afete hazırlanma niyetinde etkilidir. Buna göre her bölgenin mevcut riskine göre insanlara afete hazırlık eğitimlerinin verilmesi ve bunun sürdürülebilirliğinin sağlanması uygun olacaktır. Hedef kitleyi oluşturan insanlardan elde edilen bu bilgiler kamu, özel ya da sivil toplum kuruluşlarının faaliyetlerini planlamasına destek olabilir.
- 24 June 2025
- Published by Dergi Karadeniz in Karadeniz Uluslararası Bilimsel Dergi
- No. 66,p. 43-62
Open AccessAFETLERE HAZIRLIK NİYETİNİ ETKİLEYEN RİSK ALGISI ÜZERİNE ARAŞTIRMA
Dünyada önceden hiç olmadığı kadar pek çok insan artan şekilde deprem, sel, orman yangını, toprak kayması gibi afetlere maruz kalmaktadır. Tüm dünyada iklim değişiminin sonucu ortaya çıkan sel, yangın, kuraklık gibi afetler, tektonik olaylar neticesinde ortaya çıkan depremler önemli can ve mal kaybına neden olmaktadır. Türkiye için yaşanan deprem felaketleri, beklenen Marmara depremi ülkenin geleceğini stratejik olarak tehdit eden olaylardır. Kamuoyunun afetlerin getirdiği olumsuz sonuçlara yönelik farkındalığı yüksek olmasına rağmen, yeterli risk algısının olmaması afete hazırlık ve önleminin benimsenmemesine neden olmaktadır. Afetlerin oluşturduğu bu tehditlere karşı nasıl bütünsel bir yaklaşımla yanıt verileceği konusu önemli kararlar arasındadır. Afet riskinin olduğu bölgelerde yaşayanların risk algısının geliştirilmesi afetlere zamanında müdahale etme yeteneklerinin geliştirilmesine yardımcı olabilir. Bu çalışma ile insanların afetlere yönelik risk algılarının afetlere yönelik tutum ve hazırlık niyetine etkisi araştırılmaktadır. Araştırmanın verileri kolayda örnekleme yöntemi ile seçilen kişilere uygulanan web tabanlı anket ile elde edilmiştir. Verilerin analizinde PLS tabanlı yapısal eşitlik modellemesi kullanılmıştır. Pazarlama bakış açısı ile yapılan bu çalışmada elde edilen bulgulara göre, risk algısı; algılanan kırılganlık ve algılanan şiddet üzerinde etkilidir. Algılanan kırılganlık, algılanan şiddet, afete yönelik tutum ve güven afete hazırlanma niyetinde etkilidir. Buna göre her bölgenin mevcut riskine göre insanlara afete hazırlık eğitimlerinin verilmesi ve bunun sürdürülebilirliğinin sağlanması uygun olacaktır. Hedef kitleyi oluşturan insanlardan elde edilen bu bilgiler kamu, özel ya da sivil toplum kuruluşlarının faaliyetlerini planlamasına destek olabilir.
- 13 August 2024
- Published by Kocaeli Universitesi Sosyal Bilimler Dergisi in Kocaeli Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi
- Vol. 1 (47) , 114-132
Genç Tüketicilerin Mikro Plastik İçeren Ürünlere Yönelik Tutumunun Öncülleri Ve Ardıllarının Modellenmesi
Plastikler son yıllarda artan kullanımı ile oluşan atıklar nedeniyle doğal çevre ve sağlık için önemli tehdit olmaya başlamıştır. Tüketici ürünlerinde mikroplastiğe rastlanması ile birlikte tüketici davranışlarında oluşturacağı etki araştırmacıların dikkatini çekmiştir. Oluşturulan model ile plastik atıklara yönelik farkındalığın sağlık ve çevre bilinci ile mikro plastik içeren ürünlere yönelik tutumu incelenmiştir. Kolayda örnekleme yöntemi kullanılarak seçilen üniversite öğrencilerinden web tabanlı anket ile toplanan veriler PLS-SEM ile analiz edilmiştir. Elde edilen bulgulara göre plastik atıklara yönelik farkındalık, sağlık bilinci, çevre bilinci ve mikro plastik içeren ürünlere yönelik tutumu etkilemektedir. Farkındalık aynı zamanda sürdürülebilir tüketim niyetini sağlık bilinci ve çevre bilinci aracılığı ile dolaylı yoldan etkilemektedir. Sürdürülebilir tüketim niyeti mikro plastiklerden rahatsız olan tüketicilerin işletmeleri değiştirme niyetini etkilemektedir. Tutum işletmeleri değiştirme niyetini etkilerken sürdürülebilir tüketim niyetini etkilememektedir. Sağlık bilinci ve çevre bilinci sürdürülebilir tüketim niyetini doğrudan etkilerken işletmeleri değiştirme niyetini dolaylı yoldan sürdürülebilir tüketim niyeti ile etkilemektedir.
- 13 August 2024
- Published by Kocaeli Universitesi Sosyal Bilimler Dergisi in Kocaeli Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi
- Vol. 1 (47) , 114-132
Genç Tüketicilerin Mikro Plastik İçeren Ürünlere Yönelik Tutumunun Öncülleri Ve Ardıllarının Modellenmesi
Plastikler son yıllarda artan kullanımı ile oluşan atıklar nedeniyle doğal çevre ve sağlık için önemli tehdit olmaya başlamıştır. Tüketici ürünlerinde mikroplastiğe rastlanması ile birlikte tüketici davranışlarında oluşturacağı etki araştırmacıların dikkatini çekmiştir. Oluşturulan model ile plastik atıklara yönelik farkındalığın sağlık ve çevre bilinci ile mikro plastik içeren ürünlere yönelik tutumu incelenmiştir. Kolayda örnekleme yöntemi kullanılarak seçilen üniversite öğrencilerinden web tabanlı anket ile toplanan veriler PLS-SEM ile analiz edilmiştir. Elde edilen bulgulara göre plastik atıklara yönelik farkındalık, sağlık bilinci, çevre bilinci ve mikro plastik içeren ürünlere yönelik tutumu etkilemektedir. Farkındalık aynı zamanda sürdürülebilir tüketim niyetini sağlık bilinci ve çevre bilinci aracılığı ile dolaylı yoldan etkilemektedir. Sürdürülebilir tüketim niyeti mikro plastiklerden rahatsız olan tüketicilerin işletmeleri değiştirme niyetini etkilemektedir. Tutum işletmeleri değiştirme niyetini etkilerken sürdürülebilir tüketim niyetini etkilememektedir. Sağlık bilinci ve çevre bilinci sürdürülebilir tüketim niyetini doğrudan etkilerken işletmeleri değiştirme niyetini dolaylı yoldan sürdürülebilir tüketim niyeti ile etkilemektedir.
- Open Access
- 15 March 2024
- Published by Fiscaoeconomia in Fiscaoeconomia
- Vol. 8 (2) , 541-563
Kimlik Faktörünün Taklit Ürüne Yönelik Tutum ve Davranışsal Niyet Üzerine Etkisi: Bir Yapısal Eşitlik Modellemesi
Taklit ürün ihracatında Türkiye, Çin Halk Cumhuriyeti ve Hong Kong'un ardından 3'üncü sırada yer almaktadır. Bu nedenle Türkiye'deki tüketicilerin taklit ürün satın alma motivasyonlarını ve satın alma davranışlarının nedenlerini ortaya çıkarmak tüm paydaşlar açısından önem taşımaktadır. Bu çalışmada da motivasyon kaynaklarından biri olan “kimlik” faktörü incelenmiştir. Bu bağlamda, literatürde üç farklı kimlik tanımı yer almaktadır: ahlaki kimlik, sosyal kimlik ve kolektif kimlik. Çalışmada sosyal ve kolektif kimlik ile ahlaki kimlik türlerinin taklit ürünlere yönelik tutum üzerindeki etkileri araştırılmaktadır. Veriler PLS (kısmi en küçük kareler) yapısal eşitlik modellemesine dayanan SmartPLS programı ile analiz edilmiştir. Araştırmada kullanılan anket formu, anlaşılmasını kolaylaştırmak amacıyla beşli likert şeklinde hazırlanmıştır. Kolayda örnekleme yöntemi kullanılmıştır. Analizden elde edilen sonuçlara göre, taklit ürünlere yönelik tutum üzerinde sosyal kimlik ve kolektif kimliğin etkisi bulunmazken, ahlaki kimliğin etkisi olduğu görülmektedir. Yani ahlaki kimlik düzeyi arttıkça taklit ürünlere yönelik tutum azalmaktadır.
- 15 March 2024
- Published by Fiscaoeconomia in Fiscaoeconomia
- Vol. 8 (2) , 541-563
Open AccessKimlik Faktörünün Taklit Ürüne Yönelik Tutum ve Davranışsal Niyet Üzerine Etkisi: Bir Yapısal Eşitlik Modellemesi
Taklit ürün ihracatında Türkiye, Çin Halk Cumhuriyeti ve Hong Kong'un ardından 3'üncü sırada yer almaktadır. Bu nedenle Türkiye'deki tüketicilerin taklit ürün satın alma motivasyonlarını ve satın alma davranışlarının nedenlerini ortaya çıkarmak tüm paydaşlar açısından önem taşımaktadır. Bu çalışmada da motivasyon kaynaklarından biri olan “kimlik” faktörü incelenmiştir. Bu bağlamda, literatürde üç farklı kimlik tanımı yer almaktadır: ahlaki kimlik, sosyal kimlik ve kolektif kimlik. Çalışmada sosyal ve kolektif kimlik ile ahlaki kimlik türlerinin taklit ürünlere yönelik tutum üzerindeki etkileri araştırılmaktadır. Veriler PLS (kısmi en küçük kareler) yapısal eşitlik modellemesine dayanan SmartPLS programı ile analiz edilmiştir. Araştırmada kullanılan anket formu, anlaşılmasını kolaylaştırmak amacıyla beşli likert şeklinde hazırlanmıştır. Kolayda örnekleme yöntemi kullanılmıştır. Analizden elde edilen sonuçlara göre, taklit ürünlere yönelik tutum üzerinde sosyal kimlik ve kolektif kimliğin etkisi bulunmazken, ahlaki kimliğin etkisi olduğu görülmektedir. Yani ahlaki kimlik düzeyi arttıkça taklit ürünlere yönelik tutum azalmaktadır.
- Open Access
- 30 June 2023
- Published by Hitit Sosyal Bilimler Dergisi in Hitit Sosyal Bilimler Dergisi
- Vol. 16 (1) , 171-189
A research on the attitudes and purchase intentions of the Z and X generations towards individualist and collectivist advertising messages
Bu araştırmanın amacı, reklamlarda kullanılan bireyci ve kolektivist mesajların tüketicilerin tutum ve satın alma niyetleri üzerindeki etkisini belirlemektir. X ve Z kuşağında yer alan deneklerin yer aldığı bu çalışma, bireyci ve kolektivist kültürel değerlere sahip tüketicilerin, bireyci ve kolektivist mesaj içeren reklamlara karşı tutum, satın alma niyeti etkinliği arasındaki bağlantıları keşfetmek için tasarlanmış deneyin sonuçlarını raporlamaktadır. X kuşağı ve Z kuşağının bireyci ve kolektivist reklam mesajlarına yönelik tepkilerinin ölçülmesi hedeflenmektedir. Hipotezleri test etmek için kolayda örnekleme yöntemi ile toplanmış verilerden yararlanılmış ve bağımsız örneklem t testi ve eşleştirilmiş örneklem t testi ile analizler yapılmıştır. Genel olarak Türkiye hala daha kolektivist kültürel değerlere sahip olmakla birlikte Z kuşağı üzerinde bireyci kültürel etkilerin daha baskın gözlemlenmiştir. Bu durum da Z kuşağı ile X kuşağı arasında reklamlara yönelik farklı tepkilerin geliştirmesine yol açmaktadır. Bulgular, reklam stratejilerini düzenlemede ve geliştirmede ilgili taraflara yardımcı olabilir veya rehberlik edebilir. Ulaşılan sonuçlar, X ve Z kuşağı için daha iyi reklam etkinliği yaratmada bireyci ve kolektivist kültür değişkenlerinin anlaşılmasını zenginleştirir. Türkiye’de Z ve X kuşağına mensup katılımcıların bireycilik/kolektivizm boyutuna dair eğilimlerini değerlendiren ilk çalışmalardan biridir.
- 30 June 2023
- Published by Hitit Sosyal Bilimler Dergisi in Hitit Sosyal Bilimler Dergisi
- Vol. 16 (1) , 171-189
Open AccessA research on the attitudes and purchase intentions of the Z and X generations towards individualist and collectivist advertising messages
Bu araştırmanın amacı, reklamlarda kullanılan bireyci ve kolektivist mesajların tüketicilerin tutum ve satın alma niyetleri üzerindeki etkisini belirlemektir. X ve Z kuşağında yer alan deneklerin yer aldığı bu çalışma, bireyci ve kolektivist kültürel değerlere sahip tüketicilerin, bireyci ve kolektivist mesaj içeren reklamlara karşı tutum, satın alma niyeti etkinliği arasındaki bağlantıları keşfetmek için tasarlanmış deneyin sonuçlarını raporlamaktadır. X kuşağı ve Z kuşağının bireyci ve kolektivist reklam mesajlarına yönelik tepkilerinin ölçülmesi hedeflenmektedir. Hipotezleri test etmek için kolayda örnekleme yöntemi ile toplanmış verilerden yararlanılmış ve bağımsız örneklem t testi ve eşleştirilmiş örneklem t testi ile analizler yapılmıştır. Genel olarak Türkiye hala daha kolektivist kültürel değerlere sahip olmakla birlikte Z kuşağı üzerinde bireyci kültürel etkilerin daha baskın gözlemlenmiştir. Bu durum da Z kuşağı ile X kuşağı arasında reklamlara yönelik farklı tepkilerin geliştirmesine yol açmaktadır. Bulgular, reklam stratejilerini düzenlemede ve geliştirmede ilgili taraflara yardımcı olabilir veya rehberlik edebilir. Ulaşılan sonuçlar, X ve Z kuşağı için daha iyi reklam etkinliği yaratmada bireyci ve kolektivist kültür değişkenlerinin anlaşılmasını zenginleştirir. Türkiye’de Z ve X kuşağına mensup katılımcıların bireycilik/kolektivizm boyutuna dair eğilimlerini değerlendiren ilk çalışmalardan biridir.
- Open Access
- 2 March 2023
- Published by Dogus Universitesi Dergisi in Doğuş Üniversitesi Dergisi
- Vol. 24 (2) , 605-622
THE EFFECT OF ONLINE REVIEWS ON CONSUMERS' ATTITUDE, RESTAURANT PREFERENCE, AND PURCHASE INTENTION
Bu çalışmanın amacı sadece olumlu tonda olan çevrimiçi lokanta yorumlarına karşı hem olumlu hem de olumsuz yorumların bir arada olduğu yorum türünden hangisinin daha etkin olduğunun araştırılmasıdır. İki farklı türde hazırlanan çevrimiçi tüketici yorumlarına yönelik olarak; deneklerin kuşku, tutum, ikna edicilik, lokantayı tercih ve satın alma niyetleri ölçülmüştür. Araştırmanın verileri kolayda örnekleme yöntemi ile araştırmaya katılan 156 denekten elde edilmiştir. Veriler bağımlı örneklem t testi ile analiz edilmiştir. Elde edilen sonuçlar, deneklerin sadece olumlu/olumsuz bir arada olan yorumlara karşı daha kuşku ile yaklaşmakta olduğunu ortaya çıkarmıştır. Olumlu çevrimiçi yorumlar daha inandırıcı bulunmuştur. Yorum yapılan lokantaya yönelik tutum, yorumların ikna ediciliğine karşı tutum, lokanta tercihi ve satın alma niyeti sadece olumlu yorumların yer aldığı senaryoda daha güçlü sonuçlar üretmiştir. Sadece olumlu tondaki yorumlar hem olumlu hem de olumsuz yorumların bir arada yer aldığı çevrimiçi yorumlar karşısında daha olumlu tutum, tercih ve satın alma niyeti bulunmuştur. Bu çalışma, çevrimiçi yorumlarına yönelik tüketici tepkilerini sadece olumlu yorumların olduğu durum ile olumlu/olumsuz yorumların birlikte yer aldığı durumu karşılaştıran, mevcut bulguları genişleten, bir araştırmadır. Bu çalışmanın sonuçları, uygulayıcılar için, çevrimiçi mağaza yorumları üzerinde tekrar düşünmelerini gerektirmektedir. İlave olarak, çevrimiçi tüketici yorumlarından etkilenen uygulayıcıların stratejilerini geliştirmesine yardımcı olabilir.
- 2 March 2023
- Published by Dogus Universitesi Dergisi in Doğuş Üniversitesi Dergisi
- Vol. 24 (2) , 605-622
Open AccessTHE EFFECT OF ONLINE REVIEWS ON CONSUMERS' ATTITUDE, RESTAURANT PREFERENCE, AND PURCHASE INTENTION
Bu çalışmanın amacı sadece olumlu tonda olan çevrimiçi lokanta yorumlarına karşı hem olumlu hem de olumsuz yorumların bir arada olduğu yorum türünden hangisinin daha etkin olduğunun araştırılmasıdır. İki farklı türde hazırlanan çevrimiçi tüketici yorumlarına yönelik olarak; deneklerin kuşku, tutum, ikna edicilik, lokantayı tercih ve satın alma niyetleri ölçülmüştür. Araştırmanın verileri kolayda örnekleme yöntemi ile araştırmaya katılan 156 denekten elde edilmiştir. Veriler bağımlı örneklem t testi ile analiz edilmiştir. Elde edilen sonuçlar, deneklerin sadece olumlu/olumsuz bir arada olan yorumlara karşı daha kuşku ile yaklaşmakta olduğunu ortaya çıkarmıştır. Olumlu çevrimiçi yorumlar daha inandırıcı bulunmuştur. Yorum yapılan lokantaya yönelik tutum, yorumların ikna ediciliğine karşı tutum, lokanta tercihi ve satın alma niyeti sadece olumlu yorumların yer aldığı senaryoda daha güçlü sonuçlar üretmiştir. Sadece olumlu tondaki yorumlar hem olumlu hem de olumsuz yorumların bir arada yer aldığı çevrimiçi yorumlar karşısında daha olumlu tutum, tercih ve satın alma niyeti bulunmuştur. Bu çalışma, çevrimiçi yorumlarına yönelik tüketici tepkilerini sadece olumlu yorumların olduğu durum ile olumlu/olumsuz yorumların birlikte yer aldığı durumu karşılaştıran, mevcut bulguları genişleten, bir araştırmadır. Bu çalışmanın sonuçları, uygulayıcılar için, çevrimiçi mağaza yorumları üzerinde tekrar düşünmelerini gerektirmektedir. İlave olarak, çevrimiçi tüketici yorumlarından etkilenen uygulayıcıların stratejilerini geliştirmesine yardımcı olabilir.
- Open Access
- 31 December 2022
- Published by Uluslararasi Anadolu Sosyal Bilimler Dergisi in Uluslararası Anadolu Sosyal Bilimler Dergisi
- Vol. 6 (4) , 1203-1216
SAĞLIK BİLİNCİ, REKLAMA YÖNELİK KUŞKU VE İKNANIN TUTUMA ETKİSİ: ÇİFT YANLI GIDA REKLAM MESAJI ÜZERİNE ARAŞTIRMA
Bu araştırma sağlıksız gıda reklamlarına karşı duyulan kuşku düzeyi ve sağlık bilinci düzeyinin reklamın ikna ediciliği, reklama yönelik tutum ve satın alma niyeti üzerindeki etkisini belirleme amacı taşımaktadır. Yapılan yasal düzenlemelerin gerçekte işe yarayıp yaramadığı araştırılmaktadır. Veriler, kolayda örnekleme yöntemi ile seçilen üniversite öğrencileri arasında yapılan anket ile toplanmış, yapısal eşitlik modellemesi ile analiz edilmiştir. Sonuç olarak, çift yanlı reklamın ikna edicilik düzeyi, reklama yönelik tutum, satın alma niyeti üzerinde etkilidir. Çift yanlı reklamlara yönelik kuşkunun reklama yönelik tutum üzerindeki etkisinde ikna edicilik değişkeninin aracılık etkisi vardır. Tüketicilerin sağlık bilinçleri reklamın ikna ediciliğini algılama ve reklama yönelik tutum üzerinde etkilidir. Çift yanlı reklam mesajlarında sağlık bilincinin tutum üzerindeki etkisine ikna edicilik değişkeni aracılık etmektedir. Son olarak elde edilen hipotez sonuçlarının akademik ve pratik yansımalarına dair tartışma ve öneriler yapılmıştır.
- 31 December 2022
- Published by Uluslararasi Anadolu Sosyal Bilimler Dergisi in Uluslararası Anadolu Sosyal Bilimler Dergisi
- Vol. 6 (4) , 1203-1216
Open AccessSAĞLIK BİLİNCİ, REKLAMA YÖNELİK KUŞKU VE İKNANIN TUTUMA ETKİSİ: ÇİFT YANLI GIDA REKLAM MESAJI ÜZERİNE ARAŞTIRMA
Bu araştırma sağlıksız gıda reklamlarına karşı duyulan kuşku düzeyi ve sağlık bilinci düzeyinin reklamın ikna ediciliği, reklama yönelik tutum ve satın alma niyeti üzerindeki etkisini belirleme amacı taşımaktadır. Yapılan yasal düzenlemelerin gerçekte işe yarayıp yaramadığı araştırılmaktadır. Veriler, kolayda örnekleme yöntemi ile seçilen üniversite öğrencileri arasında yapılan anket ile toplanmış, yapısal eşitlik modellemesi ile analiz edilmiştir. Sonuç olarak, çift yanlı reklamın ikna edicilik düzeyi, reklama yönelik tutum, satın alma niyeti üzerinde etkilidir. Çift yanlı reklamlara yönelik kuşkunun reklama yönelik tutum üzerindeki etkisinde ikna edicilik değişkeninin aracılık etkisi vardır. Tüketicilerin sağlık bilinçleri reklamın ikna ediciliğini algılama ve reklama yönelik tutum üzerinde etkilidir. Çift yanlı reklam mesajlarında sağlık bilincinin tutum üzerindeki etkisine ikna edicilik değişkeni aracılık etmektedir. Son olarak elde edilen hipotez sonuçlarının akademik ve pratik yansımalarına dair tartışma ve öneriler yapılmıştır.
- 31 July 2022
- Published by Artvin Coruh Universitesi Uluslararasi Sosyal Bilimler Dergisi in Artvin Çoruh Üniversitesi Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi
- Vol. 8 (1) , 107-120
What Affects Purchase Intention of Organic Foods among Young Adults? The Role of the Extended Model of the Theory of Planned Behavior
Bu çalışma Planlı Davranış Teorisinin genişletilmiş bir modelini önererek, bağımsız değişkenlerin yetişkin genç tüketicilerin organik gıda satın alma niyetlerine etkisini araştırmayı amaçlamaktadır. Çalışma planlı davranış teorisinin üç değişkeni tutum, öznel norm ve algılanan davranışsal kontrol ile algılanan faydalar ve algılanan engellerin organik gıda satın alma niyetine etkisini incelemektedir. Araştırmanın evreni Türkiye’nin Doğu Karadeniz Bölgesinde öğrenim gören üniversite lisans öğrencileridir. Kolayda örnekleme yöntemi kullanılarak seçilen gönüllü genç yetişkinlere web tabanlı anket uygulanmıştır. Elde edilen veriler yapısal eşitlik modellemesi ve SPSS istatistik programı aracılığı ile analiz edilmiştir. Bulgular; algılanan faydalar, organik gıdaya yönelik tutum üzerinde pozitif yönlü etkili iken organik gıdaya yönelik satın alma niyeti üzerinde etkili bulunmamıştır. Algılanan engeller, satın alma niyeti üzerinde negatif yönlü etkili iken tutum üzerinde etkili bulunmamıştır. Tutum, satın alma niyeti üzerinde etkili iken, öznel norm ve algısal davranışsal kontrol satın alma niyeti üzerinde etkili bulmamıştır. Araştırma organik gıda satın alma niyetini belirlemede genişletilmiş planlı davranış teorisini önermektedir. Elde edilen sonuçlar önemli bir pazar bölümü olan genç yetişkinlerin tüketim davranışlarını anlama açısından değerlidir.
- 31 July 2022
- Published by Artvin Coruh Universitesi Uluslararasi Sosyal Bilimler Dergisi in Artvin Çoruh Üniversitesi Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi
- Vol. 8 (1) , 107-120
What Affects Purchase Intention of Organic Foods among Young Adults? The Role of the Extended Model of the Theory of Planned Behavior
Bu çalışma Planlı Davranış Teorisinin genişletilmiş bir modelini önererek, bağımsız değişkenlerin yetişkin genç tüketicilerin organik gıda satın alma niyetlerine etkisini araştırmayı amaçlamaktadır. Çalışma planlı davranış teorisinin üç değişkeni tutum, öznel norm ve algılanan davranışsal kontrol ile algılanan faydalar ve algılanan engellerin organik gıda satın alma niyetine etkisini incelemektedir. Araştırmanın evreni Türkiye’nin Doğu Karadeniz Bölgesinde öğrenim gören üniversite lisans öğrencileridir. Kolayda örnekleme yöntemi kullanılarak seçilen gönüllü genç yetişkinlere web tabanlı anket uygulanmıştır. Elde edilen veriler yapısal eşitlik modellemesi ve SPSS istatistik programı aracılığı ile analiz edilmiştir. Bulgular; algılanan faydalar, organik gıdaya yönelik tutum üzerinde pozitif yönlü etkili iken organik gıdaya yönelik satın alma niyeti üzerinde etkili bulunmamıştır. Algılanan engeller, satın alma niyeti üzerinde negatif yönlü etkili iken tutum üzerinde etkili bulunmamıştır. Tutum, satın alma niyeti üzerinde etkili iken, öznel norm ve algısal davranışsal kontrol satın alma niyeti üzerinde etkili bulmamıştır. Araştırma organik gıda satın alma niyetini belirlemede genişletilmiş planlı davranış teorisini önermektedir. Elde edilen sonuçlar önemli bir pazar bölümü olan genç yetişkinlerin tüketim davranışlarını anlama açısından değerlidir.
- 24 June 2022
- Published by M.U. Iktisadi ve Idari Bilimler Dergisi in Marmara Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi
- Vol. 44 (1) , 1-19
THE EFFECTS OF INTRINSIC MOTIVATION SOURCES (RELIGIOSITY AND ALTRUISM) ON RATIONAL VOTING BEHAVIOR AND CONSUMER ATTITUDE
Voting behavior is a complex process and voters may be affected by lots of different variables. Religiosity and altruism are some of these variables. The first aim of this study is to investigate the effects of intrinsic motivation sources on rational voting behavior. The second is to analyze the impact of rational voting behavior on consumer’s (voter) attitudes. The sample was chosen from voters living in Turkey. Using a quantitative research model, data were gathered by a web-based online survey with 244 voters. Participants were determined by the convenience sampling method. The research hypotheses were tested by PLS Structural Equation Model. According to the findings of the research, while religiosity affects rational voting behavior, altruism has no effect. There is an also effect of rational voting behavior on voter’s attitudes. Lastly, rational voting behavior varies by gender and salary status. The findings may help the parties in their decision process while preparing for elections.
- 24 June 2022
- Published by M.U. Iktisadi ve Idari Bilimler Dergisi in Marmara Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi
- Vol. 44 (1) , 1-19
THE EFFECTS OF INTRINSIC MOTIVATION SOURCES (RELIGIOSITY AND ALTRUISM) ON RATIONAL VOTING BEHAVIOR AND CONSUMER ATTITUDE
Voting behavior is a complex process and voters may be affected by lots of different variables. Religiosity and altruism are some of these variables. The first aim of this study is to investigate the effects of intrinsic motivation sources on rational voting behavior. The second is to analyze the impact of rational voting behavior on consumer’s (voter) attitudes. The sample was chosen from voters living in Turkey. Using a quantitative research model, data were gathered by a web-based online survey with 244 voters. Participants were determined by the convenience sampling method. The research hypotheses were tested by PLS Structural Equation Model. According to the findings of the research, while religiosity affects rational voting behavior, altruism has no effect. There is an also effect of rational voting behavior on voter’s attitudes. Lastly, rational voting behavior varies by gender and salary status. The findings may help the parties in their decision process while preparing for elections.