Özden Yalçınkaya Alkar
Current Organizations / Institutes
The organizations/institutes from the scholar's latest article
Research Subjects
Özden Yalçınkaya Alkar has a total of 28 co-authors. Here are the top co-authors by number of shared publications:
- Murat Genç
Muş Alparslan Üniversitesi
3 shared publications - Sinan Tetik
Psychiatry Clinic, Ankara Etlik City Hospital, Yenimahalle/Ankara, Türkiye
3 shared publications - Arzu Çalışkan Sarı
Cankiri Karatekin Universitesi
2 shared publications - Aslıhan Ataman
Ankara Yıldırım Beyazıt University, Ankara, Turkey
2 shared publications - Zuhal Beyza Atak
Ankara Yildirim Beyazit Universitesi
2 shared publications - Alperen Güçlü
Ankara Yildirim Beyazit Universitesi
1 shared publication
Latest Publications
- 11 September 2026
- Published by Springer Nature in Current Psychology
- Vol. 45 (17) , 1481
Emotion regulation processes and psychological functioning: a cluster analytical approach
- 11 September 2026
- Published by Springer Nature in Current Psychology
- Vol. 45 (17) , 1481
Emotion regulation processes and psychological functioning: a cluster analytical approach
- 8 April 2026
- Published by Klinik Psikoloji Arastirmalari Dernegi in Klinik Psikoloji Dergisi
- No. Advanced O
Kısa süreli bilişsel terapiye kimler uygun? Polikliniğe başvuran kişilerin terapötik ittifak, içgörü ve kişilik özelliklerine göre incelenmesi
Bilişsel terapi, psikolojik sağlık alanı profesyonelleri tarafından yaygın bir şekilde kullanılan terapi yöntemlerinden biridir. Bu terapi yaklaşımının yaygın bir biçimde kullanılması, kimlerin bu müdahale için daha uygun olduğunu belirlemenin önemini de artırmaktadır. Bu kapsamda mevcut araştırma, terapötik ittifakın, içgörünün ve kişilik özelliklerinin kısa süreli bilişsel terapiye (KSBT) uygunluğu nasıl farklılaştırdığını incelemektedir. Araştırmanın katılımcıları, bir devlet hastanesine ayaktan başvuran ve çalışmaya katılmaya gönüllü olan 83 kişiden oluşmaktadır. Yaşları 22-62 arasında değişen (Ort. = 34.5, SS = 11.99) katılımcıların büyük bir çoğunluğu kadınlardan oluşmaktadır (%93). Veriler Kısa Süreli Bilişsel Terapiye Uygunluk Ölçeği, İçgörü Ölçeği, Terapötik İttifak Ölçeği Kısa Formu ve Büyük Beş-50-Tr Kişilik Testi aracılığıyla toplanmıştır. Araştırmada katılımcıların oluşturduğu kümeleri incelemek için latent profil analizinden (LPA) faydalanılmıştır. Analiz sonucunda, katılımcıların beş faktör kişilik özellikleri, içgörü düzeyleri ve terapötik ittifak algıları açısından “düşük ortalama” ve “yüksek ortalama” olmak üzere iki kümeli bir yapı oluşturduğu bulunmuştur. Yapılan MANOVA analizi sonucunda ortaya çıkan iki grubun ilgili değişkenlerin tamamında istatistiksel olarak anlamlı bir biçimde farklılaştığı gözlemlenmiştir. LPA’ya göre oluşan iki grubun KSBT’ye uygunluğu farklılaştırıp farklılaştırmadığını incelemek amacıyla bağımsız örneklemler için t-test analizi kullanılmıştır. Analiz sonucuna göre, yüksek ortalamalara sahip grubun düşük gruba göre KSBT’ye daha uygun olduğu bulunmuştur. Bu bulgu, KSBT’ye uygunlukta danışan özelliklerinin dikkate alınmasının önemini ortaya koymaktadır. Ayrıca bilişsel terapiye uygunluğu etkileyen faktörlerin incelenmesinin, kaynakların verimli kullanılmasına ve kişilerin doğru tedaviye yönlendirilmesine katkı sağlayacağı düşünülmektedir.
- 8 April 2026
- Published by Klinik Psikoloji Arastirmalari Dernegi in Klinik Psikoloji Dergisi
- No. Advanced O
Kısa süreli bilişsel terapiye kimler uygun? Polikliniğe başvuran kişilerin terapötik ittifak, içgörü ve kişilik özelliklerine göre incelenmesi
Bilişsel terapi, psikolojik sağlık alanı profesyonelleri tarafından yaygın bir şekilde kullanılan terapi yöntemlerinden biridir. Bu terapi yaklaşımının yaygın bir biçimde kullanılması, kimlerin bu müdahale için daha uygun olduğunu belirlemenin önemini de artırmaktadır. Bu kapsamda mevcut araştırma, terapötik ittifakın, içgörünün ve kişilik özelliklerinin kısa süreli bilişsel terapiye (KSBT) uygunluğu nasıl farklılaştırdığını incelemektedir. Araştırmanın katılımcıları, bir devlet hastanesine ayaktan başvuran ve çalışmaya katılmaya gönüllü olan 83 kişiden oluşmaktadır. Yaşları 22-62 arasında değişen (Ort. = 34.5, SS = 11.99) katılımcıların büyük bir çoğunluğu kadınlardan oluşmaktadır (%93). Veriler Kısa Süreli Bilişsel Terapiye Uygunluk Ölçeği, İçgörü Ölçeği, Terapötik İttifak Ölçeği Kısa Formu ve Büyük Beş-50-Tr Kişilik Testi aracılığıyla toplanmıştır. Araştırmada katılımcıların oluşturduğu kümeleri incelemek için latent profil analizinden (LPA) faydalanılmıştır. Analiz sonucunda, katılımcıların beş faktör kişilik özellikleri, içgörü düzeyleri ve terapötik ittifak algıları açısından “düşük ortalama” ve “yüksek ortalama” olmak üzere iki kümeli bir yapı oluşturduğu bulunmuştur. Yapılan MANOVA analizi sonucunda ortaya çıkan iki grubun ilgili değişkenlerin tamamında istatistiksel olarak anlamlı bir biçimde farklılaştığı gözlemlenmiştir. LPA’ya göre oluşan iki grubun KSBT’ye uygunluğu farklılaştırıp farklılaştırmadığını incelemek amacıyla bağımsız örneklemler için t-test analizi kullanılmıştır. Analiz sonucuna göre, yüksek ortalamalara sahip grubun düşük gruba göre KSBT’ye daha uygun olduğu bulunmuştur. Bu bulgu, KSBT’ye uygunlukta danışan özelliklerinin dikkate alınmasının önemini ortaya koymaktadır. Ayrıca bilişsel terapiye uygunluğu etkileyen faktörlerin incelenmesinin, kaynakların verimli kullanılmasına ve kişilerin doğru tedaviye yönlendirilmesine katkı sağlayacağı düşünülmektedir.
- Open Access
- 16 March 2026
- Published by Springer Nature in Current Psychology
- Vol. 45 (7)
Turkish version of Emotion Self-Regulation Questionnaire (ESQ): its psychometric properties with Rasch analysis and two route of validation
This study examines the Turkish version of the Emotion Self-Regulation Questionnaire (ESQ) and its psychometric properties. In Study 1, validity and reliability analyses were conducted with a sample of 280 participants. Multidimensional multi-level Rasch analysis confirmed that the adapted ESQ maintained the original six-factor structure, resulting in 18-item scale assessing six emotion regulation strategies. The Cronbach's alpha and Expectation A Posteriori (EAP) reliability indicated sufficient internal consistency, while test-retest reliability showed a low to medium correlation. The ESQ demonstrated associations with mood regulation, perceived stress, well-being, and overall emotion regulation as expected. These findings establish the Turkish-adapted ESQ as a reliable and valid scale for assessing emotional regulation strategies. In Study 2, which included 275 participants, the moderating role of emotion regulation strategies in the relationship between perceived stress and depression was examined. Results revealed that positive reappraisal and controlled expression had an inhibitory effect on the perceived stress-depression relationship, while rumination and suppression showed an enhancing effect, consistent with expectations. The significance and limitations of the findings were discussed. Overall, this study provides valuable insights into the psychometric properties of the Turkish ESQ and sheds light on the role of emotion regulation strategies in the context of perceived stress and depression.
- 16 March 2026
- Published by Springer Nature in Current Psychology
- Vol. 45 (7)
Open AccessTurkish version of Emotion Self-Regulation Questionnaire (ESQ): its psychometric properties with Rasch analysis and two route of validation
This study examines the Turkish version of the Emotion Self-Regulation Questionnaire (ESQ) and its psychometric properties. In Study 1, validity and reliability analyses were conducted with a sample of 280 participants. Multidimensional multi-level Rasch analysis confirmed that the adapted ESQ maintained the original six-factor structure, resulting in 18-item scale assessing six emotion regulation strategies. The Cronbach's alpha and Expectation A Posteriori (EAP) reliability indicated sufficient internal consistency, while test-retest reliability showed a low to medium correlation. The ESQ demonstrated associations with mood regulation, perceived stress, well-being, and overall emotion regulation as expected. These findings establish the Turkish-adapted ESQ as a reliable and valid scale for assessing emotional regulation strategies. In Study 2, which included 275 participants, the moderating role of emotion regulation strategies in the relationship between perceived stress and depression was examined. Results revealed that positive reappraisal and controlled expression had an inhibitory effect on the perceived stress-depression relationship, while rumination and suppression showed an enhancing effect, consistent with expectations. The significance and limitations of the findings were discussed. Overall, this study provides valuable insights into the psychometric properties of the Turkish ESQ and sheds light on the role of emotion regulation strategies in the context of perceived stress and depression.
- Open Access
- 10 March 2026
- Published by Klinik Psikoloji Arastirmalari Dernegi in Klinik Psikoloji Dergisi
- Vol. 10 (3) , 357-372
Türkiye’de Kabul ve Kararlılık Terapisi grup uygulamalarının sistematik derleme yöntemiyle değerlendirilmesi
Kabul ve Kararlılık Terapisi (KKT) üçüncü kuşak bilişsel davranışçı terapi kuramları arasında yer alan bir terapi yaklaşımıdır. Geniş bir yelpazede kullanım alanı sunmasıyla da bu terapi yaklaşımına ilgi gün geçtikçe artmaktadır. Kuram, psikolojik esneklik temelli olarak psikozdan gündelik yaşamdaki zorluklara ilişkin pek çok konu karşısında davranış değişikliğinin sağlanmasında etkilidir. KKT son zamanlarda Türkiye’de de benzer şekilde farklı bağlamlarda ve örneklemler üzerinde uygulanmaktadır. Bu çalışmanın amacı Türkiye’de yetişkin örnekleminde uygulanmış olan KKT grup müdahalelerinin incelenmesidir. Bu doğrultuda 2020-2025 yılları arasında Türkiye’de gerçekleştirilmiş kabul ve kararlılık terapisi grup uygulamaları; örneklem özellikleri, müdahale yöntemi, süresi, sıklığı, ölçme araçları ve değişimler açısından PRISMA kriterlerine göre değerlendirilmiştir. Scopus, Web of Science, PsycArticles ve TrDizin veri tabanlarının taranması sonucunda 11 araştırma makalesi çalışmaya dahil edilmiştir. Psikolojik sağlamlık, psikolojik esneklik, dürtüsellik, olumsuz değerlendirilme korkusu, sosyal görünüş kaygısı ve öz şefkat düzeyi araştırmalardaki müdahale programları sonrasında değişim hedeflenen değişkenler arasında yer almaktadır. Araştırmaya dahil edilen grupların örneklem özelliklerinin üniversite öğrencileri ile sınırlı kalmayıp psikiyatrik tanısı bulunan bireyler ve ebeveynlere de genişletildiği görülmektedir. İçerik ve uygulanış açısından farklar bulunmasına karşın kabul kararlılık terapisi temel ilkelerine bağlı grup müdahalelerinin farklı yetişkin örneklemlerinde etkili olduğu görülmektedir. Mevcut araştırma ile Türkiye’de farklı bağlamlarda uygulanan güncel kabul kararlılık terapisi grup uygulamalarının değerlendirilmesine ve karşılaştırılmasına fırsat sunulmaktadır. Müdahale programlarının bir arada değerlendirilmesi ise gelecek müdahale programlarının tasarlanmasında araştırmacılar için zamansal ve ekonomik açıdan kolaylık sağlayabilir.
- 10 March 2026
- Published by Klinik Psikoloji Arastirmalari Dernegi in Klinik Psikoloji Dergisi
- Vol. 10 (3) , 357-372
Open AccessTürkiye’de Kabul ve Kararlılık Terapisi grup uygulamalarının sistematik derleme yöntemiyle değerlendirilmesi
Kabul ve Kararlılık Terapisi (KKT) üçüncü kuşak bilişsel davranışçı terapi kuramları arasında yer alan bir terapi yaklaşımıdır. Geniş bir yelpazede kullanım alanı sunmasıyla da bu terapi yaklaşımına ilgi gün geçtikçe artmaktadır. Kuram, psikolojik esneklik temelli olarak psikozdan gündelik yaşamdaki zorluklara ilişkin pek çok konu karşısında davranış değişikliğinin sağlanmasında etkilidir. KKT son zamanlarda Türkiye’de de benzer şekilde farklı bağlamlarda ve örneklemler üzerinde uygulanmaktadır. Bu çalışmanın amacı Türkiye’de yetişkin örnekleminde uygulanmış olan KKT grup müdahalelerinin incelenmesidir. Bu doğrultuda 2020-2025 yılları arasında Türkiye’de gerçekleştirilmiş kabul ve kararlılık terapisi grup uygulamaları; örneklem özellikleri, müdahale yöntemi, süresi, sıklığı, ölçme araçları ve değişimler açısından PRISMA kriterlerine göre değerlendirilmiştir. Scopus, Web of Science, PsycArticles ve TrDizin veri tabanlarının taranması sonucunda 11 araştırma makalesi çalışmaya dahil edilmiştir. Psikolojik sağlamlık, psikolojik esneklik, dürtüsellik, olumsuz değerlendirilme korkusu, sosyal görünüş kaygısı ve öz şefkat düzeyi araştırmalardaki müdahale programları sonrasında değişim hedeflenen değişkenler arasında yer almaktadır. Araştırmaya dahil edilen grupların örneklem özelliklerinin üniversite öğrencileri ile sınırlı kalmayıp psikiyatrik tanısı bulunan bireyler ve ebeveynlere de genişletildiği görülmektedir. İçerik ve uygulanış açısından farklar bulunmasına karşın kabul kararlılık terapisi temel ilkelerine bağlı grup müdahalelerinin farklı yetişkin örneklemlerinde etkili olduğu görülmektedir. Mevcut araştırma ile Türkiye’de farklı bağlamlarda uygulanan güncel kabul kararlılık terapisi grup uygulamalarının değerlendirilmesine ve karşılaştırılmasına fırsat sunulmaktadır. Müdahale programlarının bir arada değerlendirilmesi ise gelecek müdahale programlarının tasarlanmasında araştırmacılar için zamansal ve ekonomik açıdan kolaylık sağlayabilir.
- 31 January 2026
- Published by Ayna Klinik Psikoloji Dergisi in AYNA Klinik Psikoloji Dergisi
- Vol. 13 (1) , 33-57
Sanal Gerçeklikle Doğa Terapilerinin Kaygı Belirtileri Üzerindeki Etkisi: Sistematik Derleme Çalışması
Bu derleme, sanal gerçeklik (Virtual Reality [VR]) doğa terapilerinin kaygı belirtileri ve psikolojik iyi oluş üzerindeki etkisini incelemeyi amaçlamaktadır. Bu kapsamda ScienceDirect, PubMed, Web of Science ve Wiley Online Library veri tabanlarında “Kaygı” (Anxiety OR Anxious Symptoms), “Doğa Temelli Terapi” (Nature Based Therapy OR Ecotherapy), “Sanal Gerçeklik” (Virtual Reality OR VR OR Simulation) anahtar kelimeleriyle 1985 ve 2025 arasında yayımlanan Türkçe ve İngilizce makaleler taranmış, 262 makaleye ulaşılmıştır. İncelenen makaleler alaka düzeyi, öncül amacı ve müdahale yöntemi, kaygı değişkenlerinin varlığı ve bulguların kalitesi kriterlerine göre değerlendirilerek çalışmaya 13’ü dahil edilmiştir. Derleme; 12’si deneysel, 1’i gözlemsel olan bu çalışmalarda farklı yaş grupları ve sağlık koşulları altında VR doğa terapilerinin etkinliğini araştırmaktadır. Bulgular; VR doğa terapilerinin kaygı belirtilerini azaltmada etkili olduğunu, ayrıca ağrı, stres ve depresyon gibi diğer psikolojik belirtileri azalttığını göstermektedir. VR doğa terapilerinin geleneksel tedavi yöntemlerine kıyasla daha az maliyetli ve daha erişilebilir bir alternatif olabileceği vurgulanmaktadır. Ayrıca klinik uygulamalarda tamamlayıcı veya destekleyici bir seçenek olarak kullanılabileceği öne sürülmektedir. İncelenen çalışmaların bazı sınırlılıkları bulunmaktadır. VR doğa terapilerinin uzun vadeli etkileri hakkında daha fazla araştırmaya ihtiyaç vardır. Mevcut araştırmalar küçük örneklemlere sahip olup spesifik gruplar üzerine yoğunlaşmaktadır. Sonuç olarak bu derleme, VR doğa terapilerinin kaygı belirtileri ve psikolojik iyi oluş üzerinde olumlu etkilerini vurgulamaktadır. Ancak daha fazla araştırmaya ve farklı metodolojik yöntemlere dayalı çalışmalara ihtiyaç duyulmaktadır. Gelecekteki araştırmalar, farklı VR doğa terapisi programlarının etkililiğini ve uzun vadeli etkilerini klinik ve genel örneklemler üzerinde incelemelidir.
- 31 January 2026
- Published by Ayna Klinik Psikoloji Dergisi in AYNA Klinik Psikoloji Dergisi
- Vol. 13 (1) , 33-57
Sanal Gerçeklikle Doğa Terapilerinin Kaygı Belirtileri Üzerindeki Etkisi: Sistematik Derleme Çalışması
Bu derleme, sanal gerçeklik (Virtual Reality [VR]) doğa terapilerinin kaygı belirtileri ve psikolojik iyi oluş üzerindeki etkisini incelemeyi amaçlamaktadır. Bu kapsamda ScienceDirect, PubMed, Web of Science ve Wiley Online Library veri tabanlarında “Kaygı” (Anxiety OR Anxious Symptoms), “Doğa Temelli Terapi” (Nature Based Therapy OR Ecotherapy), “Sanal Gerçeklik” (Virtual Reality OR VR OR Simulation) anahtar kelimeleriyle 1985 ve 2025 arasında yayımlanan Türkçe ve İngilizce makaleler taranmış, 262 makaleye ulaşılmıştır. İncelenen makaleler alaka düzeyi, öncül amacı ve müdahale yöntemi, kaygı değişkenlerinin varlığı ve bulguların kalitesi kriterlerine göre değerlendirilerek çalışmaya 13’ü dahil edilmiştir. Derleme; 12’si deneysel, 1’i gözlemsel olan bu çalışmalarda farklı yaş grupları ve sağlık koşulları altında VR doğa terapilerinin etkinliğini araştırmaktadır. Bulgular; VR doğa terapilerinin kaygı belirtilerini azaltmada etkili olduğunu, ayrıca ağrı, stres ve depresyon gibi diğer psikolojik belirtileri azalttığını göstermektedir. VR doğa terapilerinin geleneksel tedavi yöntemlerine kıyasla daha az maliyetli ve daha erişilebilir bir alternatif olabileceği vurgulanmaktadır. Ayrıca klinik uygulamalarda tamamlayıcı veya destekleyici bir seçenek olarak kullanılabileceği öne sürülmektedir. İncelenen çalışmaların bazı sınırlılıkları bulunmaktadır. VR doğa terapilerinin uzun vadeli etkileri hakkında daha fazla araştırmaya ihtiyaç vardır. Mevcut araştırmalar küçük örneklemlere sahip olup spesifik gruplar üzerine yoğunlaşmaktadır. Sonuç olarak bu derleme, VR doğa terapilerinin kaygı belirtileri ve psikolojik iyi oluş üzerinde olumlu etkilerini vurgulamaktadır. Ancak daha fazla araştırmaya ve farklı metodolojik yöntemlere dayalı çalışmalara ihtiyaç duyulmaktadır. Gelecekteki araştırmalar, farklı VR doğa terapisi programlarının etkililiğini ve uzun vadeli etkilerini klinik ve genel örneklemler üzerinde incelemelidir.
- 5 January 2026
- Published by Klinik Psikoloji Arastirmalari Dernegi in Klinik Psikoloji Dergisi
- No. Advanced O
Sınırda kişilik bozukluğu tanılı bireylerde intihar dışı kendine zarar vermenin Dört İşlev Modeli çerçevesinde sistematik derleme yöntemiyle değerlendirilmesi
İntihar dışı kendine zarar verme, kendini öldürme niyeti olmaksızın vücudun kasıtlı yaralanmasını ifade eden ciddi ve yaygın bir sorundur. İlgili davranışlar, sıklıkla duyguları düzenlemedeki güçlüklerle ilişkilendirilmektedir. İntihar dışı kendine zarar verme, bu güçlüklerin baskın olduğu sınırda kişilik bozukluğuna sahip bireylerde özellikle belirgindir. Sınırda kişilik bozukluğunda bu davranışların işlevini anlamak, tehlikeli ve olası geri döndürülemez sonuçları önlemek için kritik önem taşır. Bu çalışmanın amacı, sınırda kişilik bozukluğu tanılı bireylerde sıklıkla gözlenen intihar dışı kendine zarar vermenin işlevlerini sistematik olarak gözden geçirmek ve davranışçı bir model olan Dört İşlev Modeli çerçevesinde sistematik derleme yöntemiyle değerlendirmektir. PubMed, Web of Science ve Scopus veri tabanlarından ilgili anahtar kelimeler kullanılarak yapılan tarama sonucu 18 makale bu incelemeye dahil edilmiştir. Sistematik gözden geçirmenin akış diyagramı oluşturulmuş ve dahil edilen çalışmaların bulguları tablo şeklinde özetlenmiştir. Sonuçlar; sınırda kişilik bozukluğuna sahip bireylerin duygularını düzenlemek ve özellikle rahatsız edici duygulardan kaçmak veya kaçınmak için intihar dışı kendine zarar verme davranışlarına yöneldiğini, yeni bir duygu ve/veya duyum hissetmenin ise daha az sıklıkta rastlanan bir işlev olduğunu göstermiştir. Bazı çalışmalarda, sosyal işlevlerin de bu davranışla ilişkili olduğu bildirilmesine rağmen, diğer işlevlere kıyasla görgül olarak daha az incelendiği görülmüştür. İntihar dahil bireyin vücut bütünlüğü üzerinde geri dönüşü olmayan ciddi riskleri nedeniyle; intihar dışı kendine zarar verme davranışları değerlendirme, vaka formülasyonu ve tedavi süreçlerinde daha yüksek düzeyde dikkat ve özen gerektirmektedir. İntihar dışı kendine zarar verme davranışlarına yönelik etkili bir önleme ve müdahale gerçekleştirebilmek için gelecek çalışmalarda bireye özgü değerlendirme yöntemleri güçlendirilmeli ve elde edilen elde edilen bulgular meta-analitik yaklaşımlarla bütünleştirilmelidir.
- 5 January 2026
- Published by Klinik Psikoloji Arastirmalari Dernegi in Klinik Psikoloji Dergisi
- No. Advanced O
Sınırda kişilik bozukluğu tanılı bireylerde intihar dışı kendine zarar vermenin Dört İşlev Modeli çerçevesinde sistematik derleme yöntemiyle değerlendirilmesi
İntihar dışı kendine zarar verme, kendini öldürme niyeti olmaksızın vücudun kasıtlı yaralanmasını ifade eden ciddi ve yaygın bir sorundur. İlgili davranışlar, sıklıkla duyguları düzenlemedeki güçlüklerle ilişkilendirilmektedir. İntihar dışı kendine zarar verme, bu güçlüklerin baskın olduğu sınırda kişilik bozukluğuna sahip bireylerde özellikle belirgindir. Sınırda kişilik bozukluğunda bu davranışların işlevini anlamak, tehlikeli ve olası geri döndürülemez sonuçları önlemek için kritik önem taşır. Bu çalışmanın amacı, sınırda kişilik bozukluğu tanılı bireylerde sıklıkla gözlenen intihar dışı kendine zarar vermenin işlevlerini sistematik olarak gözden geçirmek ve davranışçı bir model olan Dört İşlev Modeli çerçevesinde sistematik derleme yöntemiyle değerlendirmektir. PubMed, Web of Science ve Scopus veri tabanlarından ilgili anahtar kelimeler kullanılarak yapılan tarama sonucu 18 makale bu incelemeye dahil edilmiştir. Sistematik gözden geçirmenin akış diyagramı oluşturulmuş ve dahil edilen çalışmaların bulguları tablo şeklinde özetlenmiştir. Sonuçlar; sınırda kişilik bozukluğuna sahip bireylerin duygularını düzenlemek ve özellikle rahatsız edici duygulardan kaçmak veya kaçınmak için intihar dışı kendine zarar verme davranışlarına yöneldiğini, yeni bir duygu ve/veya duyum hissetmenin ise daha az sıklıkta rastlanan bir işlev olduğunu göstermiştir. Bazı çalışmalarda, sosyal işlevlerin de bu davranışla ilişkili olduğu bildirilmesine rağmen, diğer işlevlere kıyasla görgül olarak daha az incelendiği görülmüştür. İntihar dahil bireyin vücut bütünlüğü üzerinde geri dönüşü olmayan ciddi riskleri nedeniyle; intihar dışı kendine zarar verme davranışları değerlendirme, vaka formülasyonu ve tedavi süreçlerinde daha yüksek düzeyde dikkat ve özen gerektirmektedir. İntihar dışı kendine zarar verme davranışlarına yönelik etkili bir önleme ve müdahale gerçekleştirebilmek için gelecek çalışmalarda bireye özgü değerlendirme yöntemleri güçlendirilmeli ve elde edilen elde edilen bulgular meta-analitik yaklaşımlarla bütünleştirilmelidir.
- 16 December 2025
- Published by Klinik Psikoloji Arastirmalari Dernegi in Klinik Psikoloji Dergisi
- No. Advanced O
The vulnerable attachment style as a predictor of depression and stress: The mediating role of emotion regulation and coping strategies
The study aimed to examine the role of emotion regulation and coping strategies on the relationship between vulnerable attachment, depression and stress. A total of 282 university students participated in the study through convenience sampling method. The data were collected via self-report using Vulnerable Attachment Style Questionnaire, Experiences in Close Relationships Inventory-II, Emotion Regulation Questionnaire, Ways of Coping Inventory, Perceived Stress Questionnaire, Beck Depression Inventory. The Vulnerable Attachment Style Questionnaire was adapted to Turkish culture for the first time within the scope of this study. Subsequently, the mediating role of emotion regulation and coping strategies in the relationship between vulnerable attachment, depression and stress was tested. According to the findings of the confirmatory factor analysis, four factor attachment patterns which were subcategory of proximity seeking (lack of autonomy, anxious-dependent) and insecurity (ambivalent and avoidant-dismissive) dimensions were confirmed. Based on the structural equation model analysis, emotion regulation and coping strategies mediated the relationship of vulnerable attachment style with depression and stress. Results indicated that both ambivalent and anxious-dependent attachment styles increased the symptoms of depression and stress. In addition, ineffective and effective coping strategies were shown to play a mediating role in the relationship of ambivalent attachment style with depression and stress. Specifically, individuals with ambivalent attachment style tended to experience depression and stress more since they used ineffective coping strategies more and effective coping strategies less. Furthermore, ambivalent attachment style indirectly influenced depression and stress through the reduction of reappraisal. Given these findings, it is believed that revealing the mechanism behind the relationship of vulnerable attachment style with depression and stress would significantly contribute to both the theoretical framework and the psychotherapeutic intervention process.
- 16 December 2025
- Published by Klinik Psikoloji Arastirmalari Dernegi in Klinik Psikoloji Dergisi
- No. Advanced O
The vulnerable attachment style as a predictor of depression and stress: The mediating role of emotion regulation and coping strategies
The study aimed to examine the role of emotion regulation and coping strategies on the relationship between vulnerable attachment, depression and stress. A total of 282 university students participated in the study through convenience sampling method. The data were collected via self-report using Vulnerable Attachment Style Questionnaire, Experiences in Close Relationships Inventory-II, Emotion Regulation Questionnaire, Ways of Coping Inventory, Perceived Stress Questionnaire, Beck Depression Inventory. The Vulnerable Attachment Style Questionnaire was adapted to Turkish culture for the first time within the scope of this study. Subsequently, the mediating role of emotion regulation and coping strategies in the relationship between vulnerable attachment, depression and stress was tested. According to the findings of the confirmatory factor analysis, four factor attachment patterns which were subcategory of proximity seeking (lack of autonomy, anxious-dependent) and insecurity (ambivalent and avoidant-dismissive) dimensions were confirmed. Based on the structural equation model analysis, emotion regulation and coping strategies mediated the relationship of vulnerable attachment style with depression and stress. Results indicated that both ambivalent and anxious-dependent attachment styles increased the symptoms of depression and stress. In addition, ineffective and effective coping strategies were shown to play a mediating role in the relationship of ambivalent attachment style with depression and stress. Specifically, individuals with ambivalent attachment style tended to experience depression and stress more since they used ineffective coping strategies more and effective coping strategies less. Furthermore, ambivalent attachment style indirectly influenced depression and stress through the reduction of reappraisal. Given these findings, it is believed that revealing the mechanism behind the relationship of vulnerable attachment style with depression and stress would significantly contribute to both the theoretical framework and the psychotherapeutic intervention process.
- 17 May 2025
- Published by Elsevier in Journal of Environmental Psychology
- Vol. 104
The effectiveness of nature-based interventions in combating PTSD: A meta-analysis and systematic review
- 17 May 2025
- Published by Elsevier in Journal of Environmental Psychology
- Vol. 104
The effectiveness of nature-based interventions in combating PTSD: A meta-analysis and systematic review
- Open Access
- 30 April 2025
- Published by Anemon Mus Alparslan Universitesi Sosyal Bilimler Dergisi in Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi
- Vol. 13 (1) , 449-467
Effectiveness Of Acceptance And Commitment Therapy In Body Dysmorphic Disorder: A Systematic Review
Body dysmorphic disorder (BDD) is a serious mental health disorder that has recently increased in incidence and is co-diagnosed with problems such as suicide and depression. Acceptance and commitment therapy (ACT) has recently been frequently mentioned in the treatment of BDD. In this systematic review, it is aimed to examine the effectiveness of ACT in the treatment of BDD and to present a general clinical picture according to the results of the studies conducted in the relevant field. All studies in English language until June 2024 were systematically searched in Pubmed, Scopus and Web of Science databases using the PRISMA guideline, and a total of 7 articles that met the research criteria were included in the study. The reviewed studies were conducted in four different countries (USA, Iran, Sweden, Australia) with a total of 155 people (134 women; 21 men) with different sessions (3 sessions-3 years). In conclusion, ACT techniques were found to reduce the negative symptoms of BDD and increase life satisfaction. Additionally, ACTs were found to be effective in gaining psychological flexibility, less self-stigmatisation, coping with suicidal thoughts, reducing symptoms of depression and body dissatisfaction. A number of recommendations for future researchers and clinicians are also given.
- 30 April 2025
- Published by Anemon Mus Alparslan Universitesi Sosyal Bilimler Dergisi in Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi
- Vol. 13 (1) , 449-467
Open AccessEffectiveness Of Acceptance And Commitment Therapy In Body Dysmorphic Disorder: A Systematic Review
Body dysmorphic disorder (BDD) is a serious mental health disorder that has recently increased in incidence and is co-diagnosed with problems such as suicide and depression. Acceptance and commitment therapy (ACT) has recently been frequently mentioned in the treatment of BDD. In this systematic review, it is aimed to examine the effectiveness of ACT in the treatment of BDD and to present a general clinical picture according to the results of the studies conducted in the relevant field. All studies in English language until June 2024 were systematically searched in Pubmed, Scopus and Web of Science databases using the PRISMA guideline, and a total of 7 articles that met the research criteria were included in the study. The reviewed studies were conducted in four different countries (USA, Iran, Sweden, Australia) with a total of 155 people (134 women; 21 men) with different sessions (3 sessions-3 years). In conclusion, ACT techniques were found to reduce the negative symptoms of BDD and increase life satisfaction. Additionally, ACTs were found to be effective in gaining psychological flexibility, less self-stigmatisation, coping with suicidal thoughts, reducing symptoms of depression and body dissatisfaction. A number of recommendations for future researchers and clinicians are also given.
- Open Access
- 1 January 2025
- Published by National Library of Serbia in Psihologija
- Vol. 58 (4) , 385-405
How “Dark” is the Dark Triad in romantic relationships: A meta-analytic review of the relationship between the Dark Triad and infidelity
One of the fundamental aspects of romantic relationships is the mutual understanding of fidelity. The occurrence of infidelity in romantic relationships has been demonstrated to have a detrimental impact on the relationship itself and on the partners involved. A substantial body of scientific literature has been devoted to the examination of the correlates and predictors of infidelity. Within this context, the Dark Triad has been supported by several studies as playing an important role in infidelity. Nevertheless, the existing literature on the relationship between dark personality traits and infidelity in romantic relationships presents an inconclusive picture. The current study, therefore, aimed to conduct a meta-analysis of the studies that investigated the relationships between the dark traits and infidelity. This meta-analysis was conducted in accordance with PRISMA guidelines and thus 11 scientific articles published in peer-reviewed journals were included. The results of the meta-analysis revealed statistically significant and positive correlations of narcissism (r = .132), Machiavellianism (r = .225), and psychopathy (r = .254) with infidelity behaviour. The possible implications and limitations of the present review were discussed.
- 1 January 2025
- Published by National Library of Serbia in Psihologija
- Vol. 58 (4) , 385-405
Open AccessHow “Dark” is the Dark Triad in romantic relationships: A meta-analytic review of the relationship between the Dark Triad and infidelity
One of the fundamental aspects of romantic relationships is the mutual understanding of fidelity. The occurrence of infidelity in romantic relationships has been demonstrated to have a detrimental impact on the relationship itself and on the partners involved. A substantial body of scientific literature has been devoted to the examination of the correlates and predictors of infidelity. Within this context, the Dark Triad has been supported by several studies as playing an important role in infidelity. Nevertheless, the existing literature on the relationship between dark personality traits and infidelity in romantic relationships presents an inconclusive picture. The current study, therefore, aimed to conduct a meta-analysis of the studies that investigated the relationships between the dark traits and infidelity. This meta-analysis was conducted in accordance with PRISMA guidelines and thus 11 scientific articles published in peer-reviewed journals were included. The results of the meta-analysis revealed statistically significant and positive correlations of narcissism (r = .132), Machiavellianism (r = .225), and psychopathy (r = .254) with infidelity behaviour. The possible implications and limitations of the present review were discussed.