MFMehmet Fi̇dAn

Mehmet Fi̇dAn

*This is an algorithmically generated author record based on publicly available information.

Current Organizations / Institutes

The organizations/institutes from the scholar's latest article

Previous Organizations / Institutes

The organizations / institutes from the scholar's other articles in the past ten years


Mehmet Fi̇dAn has a total of 4 co-authors. Here are the top co-authors by number of shared publications:


Latest Publications

  • Nehcü’l-Ferâdîs’te Yer Alan Değerler

    by Mehmet Fidan

    Bu araştırmada Kerderli Ali oğlu Mahmud tarafından yazılan ve Harezm Türkçesinin önemli eserlerinden biri kabul edilen Nehcü’l-Ferâdîs, içerdiği değerler açısından incelenmiştir. Eser “Avval Bâbı”, “Ekinç Bâbı”, “Üçünç Bâbı”, “Törtünç Bâbı” olmak üzere dört ana bölümden oluşmaktadır. Bu bölümlerden Üçinç Bâb, doğrudan değerler konusunu içermesi nedeniyle araştırmanın odağını oluşturmuş, bölümde geçen ifadelerin hangi değer alanına yönelik olduğu belirlenmeye çalışılmıştır. Daha sonra bu değerler birer tema olarak ele alınarak eserde ilgili değerlere yer verilme durumu tespit edilmiştir. Araştırma sonucunda Nehcü’l-Ferâdîs’in Üçinç Bâb’ında Ortaokul Türkçe Dersi Öğretim Programı’nda belirtilen değerlerden çalışkanlık, sorumluluk, dürüstlük, yardımseverlik, temizlik, sağlıklı yaşam, aile bütünlüğü, merhamet, duyarlılık, mahremiyet, sabır, adalet, mütevazılık değerlerine yer verildiği tespit edilmiştir.

  • Samipaşazade Sezai’nin Roman ve Hikâyelerinde Eğitime ve Türkçeye Bakış

    by Mehmet Fidan

    Bu araştırmada Samipaşazade Sezai’nin hikâyelerinde eğitime ve Türkçeye bakış açısı temel inceleme konusu olarak belirlenmiştir. Yazarın eserlerinde eğitimin hangi yönleriyle ele alındığının, eğitsel açıdan dikkat çekilen konuların ve Türkçeye bakış açısının tespit edilmesi amaçlanmıştır. Araştırmada Zeynep Kerman tarafından hazırlanan Samipaşazade Sezai Bütün Eserleri 1 adlı kaynaktan yararlanılmıştır. Bu doğrultuda ilgili eserde yer alan Sergüzeşt, Konak, Küçük Şeyler, Rumûzü’l-edeb, İclâl, Kitaplarına Alınmamış Hikâyeleri başlıklı bölümlerde yer alan metinler incelenmiştir. Yazarın iki tiyatro metni de incelenmiş olup bu metinlerde araştırma konusu kapsamında veri tespit edilememiştir. Bu doğrultuda yazarın hikâyelerinde sekiz farklı eğitim temasının yer aldığı görülmüştür. Türkçeye bakış açısı ise Türkçeye yönelik görüşler başlığı altında değerlendirilmiştir. Bu bağlamda çalışanların, hizmetçilerin vb. eğitimi, yabancı dil eğitimi, yabancı öğretmenler, okul dışı eğitim uygulamaları, okullardaki eğitim süreçleri (okul, ders özellikleri vb.), idealleştirilen eğitim anlayışı, dönemde eğitime bakış tarzı, eğitim uygulamalarına yönelik eleştiriler ve Türkçeye yönelik görüşler tema başlıkları olarak belirlenmiştir. Alt temaların oluşturulmasında ön inceleme aşamasında ortaya çıkan konular birbirleriyle ilişkilendirilerek ortak alt tema başlıkları belirlenmiştir. Bu temalar doğrultusunda hem yazarın eğitime bakış açısı hem de dönemdeki eğitim uygulamalarına yönelik tespitler yorumlanmıştır. Yazarın özellikle dönemdeki eğitim uygulamaları, batılı tarzda eğitim anlayışı, yabancı dil bilgisi, Türkçenin yazı dilinin sadeleşmesi gerektiğine yönelik görüşlerini eserlerine yansıttığı tespit edilmiştir.

  • Serbest, Güdümlü ve Yaratıcı Yazma Etkinliklerinin Sınıf Dışı Uygulamalar Şeklinde Yürütülmesine Yönelik Bir Araştırma

    by Mehmet Fidan, Ahmet Yılmaz

    Öğrencilerin yazma becerilerinin geliştirilmesinde sınıf içi etkinliklere ek olarak sınıf dışı uygumalar da etkili olabilmektedir. Ev ödevi olarak da nitelendirilebilecek olan sınıf dışı uygulamalar özellikle öğrencilerin yazma becerileri alanında deneyim kazanmalarına katkı sağlamaktadır. Bu doğrultuda araştırma sürecinde serbest, güdümlü ve yaratıcı yazma etkinliklerinin sınıf dışı uygulama şeklinde yürütüldüğü durumların etkililiğinin değerlendirilmesi hedeflenmiştir. Araştırmaya toplamda 40 ortaokul yedinci sınıf öğrencisi katılmıştır. Deney grubu ve kontrol grubu şeklinde oluşturulan iki grupta yer alan öğrencilerden deney grubunda yer alan öğrenciler serbest, güdümlü ve yaratıcı yazma süreçlerini sınıf dışı uygulama şeklinde, kontrol grubunda yer alan öğrenciler ise serbest, güdümlü ve yaratıcı yazma süreçlerini sınıf içi uygulama şeklinde yürütmüştür. Verilerin analizi sonucunda güdümlü yazma yöntemi ile metinlerin oluşturulduğu formlarda deney grubunun puan ortalamasının daha yüksek olduğu ve araştırmaya katılan grupların bu alandaki ortalama puanları arasında anlamlı farklılık oluştuğu görülmüştür. Anlamlı farklılık olmamakla birlikte serbest yazma ve yaratıcı yazma alanlarında da deney grubunun ortalama puanlarının yüksek olduğu tespit edilmiştir.

  • Examination of Writing Skill-Focused Learning Outcomes in Turkish and Social Studies Curricula in Terms of Cognitive Process Steps

    by Tahsin Yıldırım, Mehmet Fidan

    Purpose: The main objective of this research is to examine the writing skill-focused learning outcomes in the middle school Turkish language curriculum and social studies curriculum, prepared within the framework of the Turkey Century Education Model, in terms of cognitive process steps. Design/Methodology/Approach: The research was conducted using the document analysis method, one of the qualitative research methods. The data sources of the research consist of the Turkish language curriculum and social studies curriculum. The curricula were analyzed using the content analysis technique in terms of learning outcomes related to writing skills. In determining the learning outcomes for writing skills, those directly related to the writing skill area in the Turkish language course were interpreted within the scope of cognitive domain steps. In the field of social studies, explanations for learning outcomes were examined to determine whether these explanations were related to the writing skill area. Following these determinations, learning outcomes related to the writing skill area within the scope of the social studies course were examined in terms of cognitive domain steps. Findings: According to the findings obtained from the examination of the curricula, it was determined that the process components of the learning outcomes in the Turkish language curriculum, while having a close distribution in terms of lower-level and higher-level cognitive domain steps, were mostly oriented towards the application step and higher-level cognitive domain steps such as analyze and evaluate. In the learning outcomes related to the writing area in the social studies curriculum, it was determined that the understand step was significantly prominent compared to other skill areas. Highlights: It is thought that the balanced distribution of learning outcomes related to the writing skill area in terms of cognitive domain dimensions is important for acquiring the skill. It is believed that reflecting this situation in the curricula will have a positive effect on students' written expression skills.

  • Open Access

    SOSYAL BİLGİLER ÖĞRETMEN ADAYLARININ İKLİM DEĞİŞİKLİĞİNE YÖNELİK METİN OLUŞTURABİLME YETKİNLİKLERİ

    by Mehmet Fidan, Tahsin Yıldırım

    Güncel bir konu alanı olan iklim değişikliği bu konu alanında farkındalık eğitimlerini de beraberinde getirmiştir. İklim değişikliği eğitimi olarak adlandırılan bu alanda öğrencilerin bu küresel soruna karşı farkındalık becerilerinin geliştirilmesine odaklanılmaktadır. Bu alana yönelik ortaokul düzeyindeki eğitimlerde sosyal bilgiler öğretmen adaylarının yetkinlikleri önemlidir. Bu araştırmada sosyal bilgiler öğretmen adaylarının iklim değişikliği konusunda yazılı metin oluşturabilme yetkinliklerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Araştırmada tarama modelinden yararlanılmıştır. Araştırmaya toplamda 41 sosyal bilgiler öğretmen adayı katılmıştır. Öğretmen adaylarının araştırma sürecine katılımında tamamıyla gönüllülük ilkesine göre hareket edilmiştir. Öğretmen adaylarının iklim değişikliğine yönelik metinleri araştırmacılar tarafından belirlenen yetkinlik ölçütlerine göre değerlendirilmiştir. İlgili veriler nicel ve nitel veri analizi yöntemlerinden yararlanılarak analiz edilmiştir. Öğretmen adaylarının iklim değişikliğine yönelik yazdıkları metinlerin sınıf değişkeni ve kitap okuma değişkenleri açısından bazı yetkinlikler yönünden farklılık gösterdiği görülmüştür. Öğretmen adaylarının metinlerindeki yetkinliklerinde kısmen yeterli ve yetersiz yönündeki değerlendirmeler daha fazlayken, yeterli yönündeki değerlendirmelerin daha az olduğu görülmüştür. Öğretmen adaylarının yazma eğitimi alanına yönelik becerilerinin desteklenmesi önerilmektedir.

  • Sosyal bilgiler öğretmen adaylarının çevre eğitimine yönelik söz varlıklarının çeşitli değişkenler açısından incelenmesi

    by Tahsin Yıldırım, Mehmet Fidan

    Bu araştırmanın temel amacı sosyal bilgiler öğretmen adaylarının çevre eğitimine yönelik söz varlıklarının çeşitli değişkenlere göre incelenmesidir. Araştırmanın çalışma grubunu İç Anadolu Bölgesi’nde bulunan bir devlet üniversitesinin sosyal bilgiler öğretmenliği anabilim dalında öğrenim görmekte olan ve amaçlı örneklem yöntemiyle belirlenen 30 öğretmen adayı oluşturmaktadır. Araştırmada veri toplama aracı olarak araştırmacılar tarafından geliştirilen yazma formu kullanılmış ve elde edilen veriler Anova ve t-testiyle analiz edilmiştir. Araştırma bulgularına göre, çevre eğitimi alanına ilgi duyan öğretmen adaylarının diğer öğretmen adaylarına göre çevre eğitimine yönelik söz varlıklarının daha geniş olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Bununla birlikte kitap okuma, çocukluğunun geçtiği yerleşim yeri, cinsiyet, çevre eğitimine yönelik etkinliğe katılım ve çevre eğitimi konulu yayınları takip etme değişkenlerine göre öğretmen adaylarının çevre eğitimine yönelik söz varlıklarında anlamlı farklılık bulunmamaktadır.

  • Open Access

    Empati Kurarak Dinleme Stratejisinin Olay Ağırlıklı Metinlerin Anlaşılırlığına ve Sözcüklerin Hatırlanmasına Etkisinin Değerlendirilmesi

    by Mehmet Fi̇dAn

    Temel dil becerilerinden biri olan dinleme, bireylerin sosyal ve akademik gelişimlerinde önemli konumda bulunmaktadır. Bu durum etkili bir dinlemenin nasıl olması gerektiği konusunu ön plana çıkarmaktadır. Akademik gelişim açısından öğrencilerin dinleme etkinliklerinde doğru öğrenme stratejilerini kullanması gelişimine olumlu yönde katkı sağlamaktadır. Bu araştırmada bir dinleme stratejisi olan empati kurarak dinlemenin öğrencilerin dinlediğini anlama becerilerine etkisinin tespit edilmesi amaçlanmıştır. Empati kurarak dinlemenin etkisini tespit edebilmek amacıyla deneysel bir araştırma tasarlanmıştır. Bu doğrultuda deney ve kontrol grupları oluşturulmuştur. Deney grubunda yer alan öğrenciler empati kurarak dinleme stratejisini kullanarak; kontrol grubunda yer alan öğrenciler ise herhangi bir dinleme stratejisini kullanmadan dinleme etkinliklerine katılmıştır. Etkinliklerde kullanılan dinleme metinlerine yönelik başarı testleri hazırlanmıştır. Öğrencilerin bu testlere verdikleri cevaplar t testi vasıtasıyla analiz edilmiştir. Elde edilen sonuçlara göre empati kurarak dinleme stratejisinin kullanımının herhangi bir dinleme stratejisi kullanılmadığı durumlara göre dinlediğini anlama, kelime bilgisi alanlarında daha etkili olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

  • Fantastik Kararsızlık Bağlamında Hüseyin Rahmi Gürpınar’ın Cadı Romanı

    by Mehmet Fi̇dAn

    Bu çalışmada Hüseyin Rahmi Gürpınar’ın Cadı isimli eserinin fantastik edebiyat bağlamında değerlendirilmesi yapılmıştır. Bu doğrultuda eser fantastik edebiyatın asıl türünü oluşturan fantastik ve bu türe yakın diğer türler olan tekinsiz ve olağanüstü bağlamında değerlendirilmiştir. Değerlendirme sırasında bir eserin fantastik türü kapsamında yer alabilmesi için gerekli bir ölçüt olan fantastik kararsızlık süreci temel alınmıştır. Ayrıca eserde yer alan fantastik/olağanüstü ögeler de incelenmiştir. Burada amaç belirtilen ögelerin kurguya hangi yönden katkı sağladığını saptayabilmektir. Yapılan incelemeler sonucunda eserde fantastik/olağanüstü ögelerin özellikle gizem ve korku nitelikleri ile okuyucuya sunulduğu görülmüştür. Eserin başlangıcından itibaren görülen fantastik kararsızlık sürecinin Kadir Bey’in mektubu ile mantıklı çözüme kavuşması tür özelliğini belirleyen temel etkendir. Bu doğrultuda eserin fantastik türüne yakın ana türlerden olan “tekinsiz”, alt türlerden ise “tekinsiz fantastik” kapsamında yer aldığı sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca eserin bazı nitelikleri ile fantastik türüne de yaklaştığı tespit edilmiştir. Özellikle konakta Şükriye Hanım’ın babasının başına gelen olağanüstülüklere yönelik mantıklı açıklamanın bulunmaması fantastik kararsızlığa sebep olan temel ögedir.


  • Open Access

    Developing Directive Form for Research Homework and Evaluation of Students' Research Tendencies

    by Mehmet Fi̇dan

    Öğrencilerin araştırma, inceleme, bilgiye ulaşma ve bilgiyi kullanabilme, planlama yapabilme, iş birliği yapma gibi becerilerinin gelişmesinde araştırma ödevleri önemli konumda bulunur. Nitekim öğrencinin aktif katılımı ile yürütülen araştırma süreçleri eğitsel uygulamaların niteliğinin artırılmasına katkı sağlayabilmektir. Bu süreçte önemli bir konu ise bu araştırma sürecinin öğrenci tarafından nasıl yürütüldüğünün gözlemlenebilir olmasıdır. Bu doğrultuda araştırma sürecinde öncelikli olarak ortaokul öğrencilerinin araştırma ödevi hazırlama süreçlerine yönelik bir araştırma yönerge formu geliştirilmesi amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda araştırma yönerge formunun etkililiğini belirlemek için bazı okullarda uygulamalar yapılmıştır. Bu kapsamda uygulama yapılan okullardaki 12 öğretmen ve 101 ortaokul öğrencisinin katılımıyla araştırma süreci yürütülmüştür. Araştırmada uygulamalar ortaokullarda Türkçe, matematik, fen bilimleri ve sosyal bilgiler derslerinde gerçekleştirilmiştir. Araştırmaya katılan öğretmenler, araştırmacı tarafından geliştirilen yönerge formu aracılığıyla öğrencilerinden araştırma ödevlerini tamamlamalarını istemiştir. Araştırma süreci sonunda, öğrencilerin kullandıkları bu formların niteliğine ilişkin katılımcı öğretmenlerin ve öğrencilerin görüşleri de alınmıştır. Çalışmanın diğer bölümünde ise araştırma yönerge formunun etkililiğinin belirlenmesinden sonra aynı form üzerinden öğrenciler yeniden ödevlerini yapmıştır. Bu vasıtayla öğrencilerin araştırmaları sırasındaki eğilimlerinin belirlenmesi de amaçlanmıştır. Araştırmada kullanılan kaynaklara, elde edilen bilgilerin nasıl sunulduğuna ve araştırma sürecinin öz değerlendirmesine ilişkin veriler derslere göre yorumlanmıştır. Öğrencilerin ödev hazırlama süreçlerinde araştırma yönerge formunun kullanılmasının hem öğretmenler hem de öğrenciler üzerinde olumlu etkilerinin olabileceği sonucuna ulaşılmıştır.

  • İşaretleyerek Okuma ve Not Alarak Okuma Stratejilerinin Akademik Metinlerin Anlaşılırlığına Etkisi

    by Mehmet Fi̇dAn

    Bu araştırmada not alarak okuma ve işaretleyerek okuma stratejilerinin akademik metinlerin anlaşılmasına etkisi tespit edilmeye çalışılmıştır. Bu doğrultuda araştırma deneysel bir çalışma olarak tasarlanarak kontrol ve deney grupları oluşturulmuştur. Araştırmaya toplamda kırk beş öğrenci katılmıştır. Araştırmada Türkçe eğitimi alanında üç farklı akademik metin kullanılmıştır. Kontrol grubunda bulunan öğrenciler akademik metinleri herhangi bir not alma stratejisi kullanmadan, deney gruplarında bulunan öğrenciler ise not alarak ve işaretleyerek okuma stratejilerini kullanarak okumuştur. Uygulamanın ilerleyen süreçlerinde başarı testleri ile öğrencilerin okudukları akademik metinlere yönelik başarı durumları ölçülmüştür. Araştırma sürecinde verilerin analizi aşamasında nicel yöntemler kullanılmıştır. Elde edilen veriler Anova ve t testi aracılığıyla analiz edilmiştir. Burada amaç uygulanan not alma stratejisinin kontrol ve deney gruplarının başarı testlerinden aldıkları puanlar arasında anlamlı farklılık oluşturabilme durumunu tespit edebilmektir. Yapılan analizler sonucunda işaretleyerek okuma stratejisini kullanarak akademik metinleri okuyan öğrencilerin, herhangi bir not alma stratejisi kullanmadan akademik metinleri okuyan öğrencilere göre, uygulanan testler sonucunda daha başarılı oldukları tespit edilmiştir.