Hüseyin Çevik
Current Organizations / Institutes
The organizations/institutes from the scholar's latest article
Previous Organizations / Institutes
The organizations / institutes from the scholar's other articles in the past ten years
Hüseyin Çevik has a total of 10 co-authors. Here are the top co-authors by number of shared publications:
- Seyithan Demirdağ
Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi
3 shared publications - Şenol Orakcı
Aksaray University
3 shared publications - Coşkun Erdağ
Aksaray University Aksaray Türkiye
2 shared publications - Engin Demir
Bandirma Onyedi Eylul Universitesi
1 shared publication - Muhammet Özdemir
Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi
1 shared publication - Olcay Ozdemir
Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi
1 shared publication
Latest Publications
- 7 August 2026
- Published by Gazi Egitim Faukeltesi Dergisi in Gazi Üniversitesi Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi
- Vol. 46 (2) , 275-289
Üniversite Öğrencilerinin Duygusal Zekâ, Kişisel Sosyal Sorumluluk ve Etik Karar Önyargıları Arasındaki İlişkinin İncelenmesi
Bu araştırmanın amacı, üniversite öğrencilerinin duygusal zekâ, kişisel sosyal sorumluluk ve etik karar önyargıları düzeylerini belirlemek, bu değişkenler arasındaki ilişkileri incelemek ve duygusal zekâ ile kişisel sosyal sorumluluğun etik karar önyargılarını yordama gücünü ortaya koymaktır. Araştırma, nicel araştırma yöntemlerinden ilişkisel tarama modeli ile yürütülmüştür. Çalışma grubunu, 2024-2025 eğitim-öğretim yılında farklı fakültelerde öğrenim gören 353 üniversite öğrencisi oluşturmaktadır. Veri toplama sürecinde Duygusal Zekâ Ölçeği, Kişisel Sosyal Sorumluluk Ölçeği ve Etik Karar Önyargıları Ölçeği kullanılmıştır. Elde edilen bulgular, öğrencilerin duygusal zekâ ve kişisel sosyal sorumluluk düzeylerinin orta-yüksek, etik karar önyargılarının ise orta düzeyde olduğunu göstermektedir. Korelasyon analizleri, duygusal zekâ ve kişisel sosyal sorumluluk ile etik karar önyargıları arasında anlamlı ve negatif yönlü ilişkiler olduğunu ortaya koymuştur. Regresyon analizleri ise duygusal zekâ ve kişisel sosyal sorumluluğun birlikte, etik karar önyargılarını anlamlı düzeyde yordadığını göstermiştir. Bu sonuçlar, duygusal ve sosyal yetkinliklerin geliştirilmesinin, bireylerin etik muhakeme süreçlerinde daha objektif ve önyargısız kararlar almalarına katkı sağlayabileceğini ortaya koymaktadır. Araştırma bulguları, yükseköğretimde etik farkındalık, duygusal zekâ ve sosyal sorumluluk eğitimlerinin bütüncül biçimde ele alınması gerektiğini vurgulamaktadır.
- 7 August 2026
- Published by Gazi Egitim Faukeltesi Dergisi in Gazi Üniversitesi Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi
- Vol. 46 (2) , 275-289
Üniversite Öğrencilerinin Duygusal Zekâ, Kişisel Sosyal Sorumluluk ve Etik Karar Önyargıları Arasındaki İlişkinin İncelenmesi
Bu araştırmanın amacı, üniversite öğrencilerinin duygusal zekâ, kişisel sosyal sorumluluk ve etik karar önyargıları düzeylerini belirlemek, bu değişkenler arasındaki ilişkileri incelemek ve duygusal zekâ ile kişisel sosyal sorumluluğun etik karar önyargılarını yordama gücünü ortaya koymaktır. Araştırma, nicel araştırma yöntemlerinden ilişkisel tarama modeli ile yürütülmüştür. Çalışma grubunu, 2024-2025 eğitim-öğretim yılında farklı fakültelerde öğrenim gören 353 üniversite öğrencisi oluşturmaktadır. Veri toplama sürecinde Duygusal Zekâ Ölçeği, Kişisel Sosyal Sorumluluk Ölçeği ve Etik Karar Önyargıları Ölçeği kullanılmıştır. Elde edilen bulgular, öğrencilerin duygusal zekâ ve kişisel sosyal sorumluluk düzeylerinin orta-yüksek, etik karar önyargılarının ise orta düzeyde olduğunu göstermektedir. Korelasyon analizleri, duygusal zekâ ve kişisel sosyal sorumluluk ile etik karar önyargıları arasında anlamlı ve negatif yönlü ilişkiler olduğunu ortaya koymuştur. Regresyon analizleri ise duygusal zekâ ve kişisel sosyal sorumluluğun birlikte, etik karar önyargılarını anlamlı düzeyde yordadığını göstermiştir. Bu sonuçlar, duygusal ve sosyal yetkinliklerin geliştirilmesinin, bireylerin etik muhakeme süreçlerinde daha objektif ve önyargısız kararlar almalarına katkı sağlayabileceğini ortaya koymaktadır. Araştırma bulguları, yükseköğretimde etik farkındalık, duygusal zekâ ve sosyal sorumluluk eğitimlerinin bütüncül biçimde ele alınması gerektiğini vurgulamaktadır.
- Open Access
- 7 August 2026
- Published by Springer Nature in BMC Psychology
- Vol. 14 (1)
Latent profiles of teacher self-regulation: demographic correlates and the incremental role of cognitive flexibility
- 7 August 2026
- Published by Springer Nature in BMC Psychology
- Vol. 14 (1)
Open AccessLatent profiles of teacher self-regulation: demographic correlates and the incremental role of cognitive flexibility
- Open Access
- 29 April 2026
- Published by The Journal of Turkish Educational Sciences, Gazi University in Türk Eğitim Bilimleri Dergisi
- Vol. 24 (1) , 228-249
Üniversite Öğrencilerinin Öğrenme Motivasyonu Akademik Hedef Yönelimi ve Devamsızlık ile İlgili Tutumlarının İncelenmesi
Bu araştırmanın amacı, üniversite öğrencilerinin öğrenme motivasyonu, akademik hedef yönelimi ve devamsızlıkla ilgili tutum düzeylerini belirlemek, bu değişkenler arasındaki ilişkileri incelemek ve akademik hedef yönelimi ile devamsızlık tutumlarının öğrenme motivasyonunu yordama gücünü ortaya koymaktır. Araştırma, nicel araştırma yöntemlerinden keşifsel nitelikte ilişkisel tarama modeliyle yürütülmüştür. Çalışma grubunu 2024-2025 eğitim-öğretim yılında Batı Karadeniz bölgesindeki bir üniversitede öğrenim gören 206 üniversite öğrencisi oluşturmaktadır. Veri toplama sürecinde Öğrenme Motivasyonu Ölçeği, Akademik Hedef Yönelimi Ölçeği ve Devamsızlık Tutumları Ölçeği kullanılmıştır. Elde edilen bulgular, öğrencilerin öğrenme motivasyon düzeylerinin orta ile yüksek arasında; akademik hedef yönelimi ve devamsızlık tutumu düzeylerinin ise orta ile üst arasında değiştiğini ortaya koymaktadır. Korelasyon analizleri, öğrenme motivasyonu ile devamsızlık tutumu arasında pozitif yönde ve anlamlı bir ilişki, öğrenme motivasyonu ile akademik hedef yönelimi arasında ise pozitif ve düşük düzeyde anlamlı bir ilişki olduğunu ortaya koymaktadır. Regresyon analizleri, akademik hedef yönelimi ve devamsızlılık tutumlarının birlikte öğrenme motivasyonunu anlamlı düzeyde yordadığını göstermektedir. Bu sonuçlar, incelenen örneklem özelinde, öğrencilerin akademik yönelimlerinin ve derslere katılım tutumlarının öğrenme süreçlerine yönelik içsel motivasyonları üzerinde belirleyici olabileceğini düşündürmektedir.
- 29 April 2026
- Published by The Journal of Turkish Educational Sciences, Gazi University in Türk Eğitim Bilimleri Dergisi
- Vol. 24 (1) , 228-249
Open AccessÜniversite Öğrencilerinin Öğrenme Motivasyonu Akademik Hedef Yönelimi ve Devamsızlık ile İlgili Tutumlarının İncelenmesi
Bu araştırmanın amacı, üniversite öğrencilerinin öğrenme motivasyonu, akademik hedef yönelimi ve devamsızlıkla ilgili tutum düzeylerini belirlemek, bu değişkenler arasındaki ilişkileri incelemek ve akademik hedef yönelimi ile devamsızlık tutumlarının öğrenme motivasyonunu yordama gücünü ortaya koymaktır. Araştırma, nicel araştırma yöntemlerinden keşifsel nitelikte ilişkisel tarama modeliyle yürütülmüştür. Çalışma grubunu 2024-2025 eğitim-öğretim yılında Batı Karadeniz bölgesindeki bir üniversitede öğrenim gören 206 üniversite öğrencisi oluşturmaktadır. Veri toplama sürecinde Öğrenme Motivasyonu Ölçeği, Akademik Hedef Yönelimi Ölçeği ve Devamsızlık Tutumları Ölçeği kullanılmıştır. Elde edilen bulgular, öğrencilerin öğrenme motivasyon düzeylerinin orta ile yüksek arasında; akademik hedef yönelimi ve devamsızlık tutumu düzeylerinin ise orta ile üst arasında değiştiğini ortaya koymaktadır. Korelasyon analizleri, öğrenme motivasyonu ile devamsızlık tutumu arasında pozitif yönde ve anlamlı bir ilişki, öğrenme motivasyonu ile akademik hedef yönelimi arasında ise pozitif ve düşük düzeyde anlamlı bir ilişki olduğunu ortaya koymaktadır. Regresyon analizleri, akademik hedef yönelimi ve devamsızlılık tutumlarının birlikte öğrenme motivasyonunu anlamlı düzeyde yordadığını göstermektedir. Bu sonuçlar, incelenen örneklem özelinde, öğrencilerin akademik yönelimlerinin ve derslere katılım tutumlarının öğrenme süreçlerine yönelik içsel motivasyonları üzerinde belirleyici olabileceğini düşündürmektedir.
- 14 March 2026
- Published by Taylor & Francis in Educational Studies
- Vol. 52 (6) , 1018-1036
The mediating role of motivation in the relationship between self-efficacy and adaptation to curriculum change
Global education systems are evolving rapidly due to digitisation, societal changes, and shifts in educational policies, directly influencing teachers’ roles and classroom practices. Teachers’ abil...
- 14 March 2026
- Published by Taylor & Francis in Educational Studies
- Vol. 52 (6) , 1018-1036
The mediating role of motivation in the relationship between self-efficacy and adaptation to curriculum change
Global education systems are evolving rapidly due to digitisation, societal changes, and shifts in educational policies, directly influencing teachers’ roles and classroom practices. Teachers’ abil...
- Open Access
- 4 March 2026
- Published by Springer Nature in BMC Psychology
- Vol. 14 (1)
The dynamics of personal accountability within the context of teacher self-regulation profiles
A growing body of research highlights the crucial role of self-regulated learning (SRL) strategies in enhancing teaching effectiveness and promoting contin
- 4 March 2026
- Published by Springer Nature in BMC Psychology
- Vol. 14 (1)
Open AccessThe dynamics of personal accountability within the context of teacher self-regulation profiles
A growing body of research highlights the crucial role of self-regulated learning (SRL) strategies in enhancing teaching effectiveness and promoting contin
- Open Access
- 28 August 2025
- Published by Dokuz Eylul University in Batı Anadolu Eğitim Bilimleri Dergisi
- Vol. 16 (2) , 2840-2865
Ortaokul Öğrencilerinin Problem Çözmeye Yönelik Yansıtıcı Düşünme Becerilerinin Değişkenler Açısından İncelenmesi
Bu araştırma, ortaokul öğrencilerinin problem çözmeye yönelik yansıtıcı düşünme becerilerini çeşitli değişkenler açısından incelemeyi amaçlamaktadır. Betimsel tarama yöntemi ile yürütülen çalışma, Ankara ili Yenimahalle ilçesindeki dört devlet okulunda öğrenim gören 427 öğrenciden oluşan bir örneklem üzerinde gerçekleştirilmiştir. Veriler, Problem Çözmeye Yönelik Yansıtıcı Düşünme Becerisi Ölçeği ile toplanmış ve analizlerde bağımsız örneklem t-testi, ANOVA, korelasyon ve regresyon analizleri kullanılmıştır. Bulgular, öğrencilerin yansıtıcı düşünme becerilerinin genel olarak orta seviyede olduğunu, özellikle neden-sonuç ilişkisi kurmada diğer alt boyutlara göre daha yüksek performans sergilediklerini göstermiştir. Cinsiyet açısından kız öğrencilerin yansıtıcı düşünme becerilerinde erkeklere kıyasla anlamlı olarak daha yüksek puan aldığı, sınıf seviyesine göre ise 5. sınıf öğrencilerinin üst sınıflara göre daha yüksek yansıtıcı düşünme becerilerine sahip olduğu belirlenmiştir. Matematiği günlük hayatta daha az kullanan öğrencilerin yansıtıcı düşünme becerilerinde daha yüksek puan aldıkları gözlenmiştir. Araştırma bulgularına göre öğrencilerin günlük yaşamlarında bu beceriyi kullanmalarına yönelik bilinçlendirme çalışmalarının yapılmasının faydalı olabileceği düşünülmektedir.
- 28 August 2025
- Published by Dokuz Eylul University in Batı Anadolu Eğitim Bilimleri Dergisi
- Vol. 16 (2) , 2840-2865
Open AccessOrtaokul Öğrencilerinin Problem Çözmeye Yönelik Yansıtıcı Düşünme Becerilerinin Değişkenler Açısından İncelenmesi
Bu araştırma, ortaokul öğrencilerinin problem çözmeye yönelik yansıtıcı düşünme becerilerini çeşitli değişkenler açısından incelemeyi amaçlamaktadır. Betimsel tarama yöntemi ile yürütülen çalışma, Ankara ili Yenimahalle ilçesindeki dört devlet okulunda öğrenim gören 427 öğrenciden oluşan bir örneklem üzerinde gerçekleştirilmiştir. Veriler, Problem Çözmeye Yönelik Yansıtıcı Düşünme Becerisi Ölçeği ile toplanmış ve analizlerde bağımsız örneklem t-testi, ANOVA, korelasyon ve regresyon analizleri kullanılmıştır. Bulgular, öğrencilerin yansıtıcı düşünme becerilerinin genel olarak orta seviyede olduğunu, özellikle neden-sonuç ilişkisi kurmada diğer alt boyutlara göre daha yüksek performans sergilediklerini göstermiştir. Cinsiyet açısından kız öğrencilerin yansıtıcı düşünme becerilerinde erkeklere kıyasla anlamlı olarak daha yüksek puan aldığı, sınıf seviyesine göre ise 5. sınıf öğrencilerinin üst sınıflara göre daha yüksek yansıtıcı düşünme becerilerine sahip olduğu belirlenmiştir. Matematiği günlük hayatta daha az kullanan öğrencilerin yansıtıcı düşünme becerilerinde daha yüksek puan aldıkları gözlenmiştir. Araştırma bulgularına göre öğrencilerin günlük yaşamlarında bu beceriyi kullanmalarına yönelik bilinçlendirme çalışmalarının yapılmasının faydalı olabileceği düşünülmektedir.
- Open Access
- 31 July 2025
- Published by Ahi Evran Universitesi Sosyal Bilimler Enstitusu Dergisi in Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi
- Vol. 11 (2) , 727-746
Öğretmenlerin Eğitsel Oyunlara Yönelik Tutum ve Problem Çözme Becerisi Kazandırma Yeterliği Arasındaki İlişkinin İncelenmesi
Bu araştırma, öğretmenlerin eğitsel oyunlara yönelik tutum ve problem çözme becerisi kazandırma yeterliği arasındaki ilişkiyi incelemeyi amaçlamaktadır. Betimsel tarama modeli ile yürütülen çalışma, Türkiye genelinde çeşitli illerden 364 öğretmenin katılımıyla gerçekleştirilmiştir. Veriler, Eğitsel Oyunlara Yönelik Tutum Ölçeği ve Problem Çözme Becerisi Kazandırma Yeterliği Ölçeği ile toplanmış ve analizlerde bağımsız örneklem t-testi, ANOVA, korelasyon ve regresyon analizleri kullanılmıştır. Bulgular, öğretmenlerin eğitsel oyunlara yönelik tutumlarının çok yüksek, problem çözme becerisi kazandırma yeterliklerinin ise yüksek düzeyde olduğunu göstermiştir. Cinsiyet açısından erkek öğretmenlerin problem çözme becerisi kazandırma yeterliklerinin kadın öğretmenlere göre daha yüksek olduğu, ancak eğitsel oyunlara yönelik tutumda cinsiyet bazında anlamlı farklılık bulunmadığı belirlenmiştir. Yaş değişkenine göre genç öğretmenlerin (20-30 ve 31-40 yaş grupları) eğitsel oyunlara yönelik tutumlarının daha yüksek olduğu, ancak yaşın problem çözme becerisi kazandırma yeterlikleri üzerinde anlamlı etkisi olmadığı görülmüştür. Mezuniyet açısından Eğitim Bilimleri Enstitüsü mezunlarının eğitsel oyunlara yönelik tutumlarının daha yüksek olduğu belirlenmiştir. Okul öncesi öğretmenlerinin eğitsel oyunlara yönelik tutumları diğer sınıf düzeylerinde görev yapan öğretmenlere göre daha olumlu bulunmuş, ancak sınıf düzeyinin problem çözme becerisi kazandırma yeterlikleri üzerinde anlamlı etkisi olmadığı görülmüştür. Eğitsel oyunlara yönelik olumlu tutumlar ile problem çözme becerisi kazandırma yeterlikleri arasında pozitif yönlü ve orta düzeyde anlamlı bir ilişki bulunmuştur. Eğitsel oyunlara yönelik tutumların, problem çözme becerisi kazandırma yeterliklerini anlamlı bir şekilde yordadığı belirlenmiştir. Bu bulgular, eğitsel oyunların öğrencilerin problem çözme becerilerini geliştirmek ve öğretmenlerin pedagojik yeterliklerini artırmak için etkili bir araç olduğunu göstermektedir. Araştırma bulgularına göre eğitsel oyunların, öğretmenlerin pedagojik yeterliklerini desteklediği ve öğrencilerin problem çözme becerilerini geliştirmede etkili bir araç olduğu düşünülmektedir.
- 31 July 2025
- Published by Ahi Evran Universitesi Sosyal Bilimler Enstitusu Dergisi in Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi
- Vol. 11 (2) , 727-746
Open AccessÖğretmenlerin Eğitsel Oyunlara Yönelik Tutum ve Problem Çözme Becerisi Kazandırma Yeterliği Arasındaki İlişkinin İncelenmesi
Bu araştırma, öğretmenlerin eğitsel oyunlara yönelik tutum ve problem çözme becerisi kazandırma yeterliği arasındaki ilişkiyi incelemeyi amaçlamaktadır. Betimsel tarama modeli ile yürütülen çalışma, Türkiye genelinde çeşitli illerden 364 öğretmenin katılımıyla gerçekleştirilmiştir. Veriler, Eğitsel Oyunlara Yönelik Tutum Ölçeği ve Problem Çözme Becerisi Kazandırma Yeterliği Ölçeği ile toplanmış ve analizlerde bağımsız örneklem t-testi, ANOVA, korelasyon ve regresyon analizleri kullanılmıştır. Bulgular, öğretmenlerin eğitsel oyunlara yönelik tutumlarının çok yüksek, problem çözme becerisi kazandırma yeterliklerinin ise yüksek düzeyde olduğunu göstermiştir. Cinsiyet açısından erkek öğretmenlerin problem çözme becerisi kazandırma yeterliklerinin kadın öğretmenlere göre daha yüksek olduğu, ancak eğitsel oyunlara yönelik tutumda cinsiyet bazında anlamlı farklılık bulunmadığı belirlenmiştir. Yaş değişkenine göre genç öğretmenlerin (20-30 ve 31-40 yaş grupları) eğitsel oyunlara yönelik tutumlarının daha yüksek olduğu, ancak yaşın problem çözme becerisi kazandırma yeterlikleri üzerinde anlamlı etkisi olmadığı görülmüştür. Mezuniyet açısından Eğitim Bilimleri Enstitüsü mezunlarının eğitsel oyunlara yönelik tutumlarının daha yüksek olduğu belirlenmiştir. Okul öncesi öğretmenlerinin eğitsel oyunlara yönelik tutumları diğer sınıf düzeylerinde görev yapan öğretmenlere göre daha olumlu bulunmuş, ancak sınıf düzeyinin problem çözme becerisi kazandırma yeterlikleri üzerinde anlamlı etkisi olmadığı görülmüştür. Eğitsel oyunlara yönelik olumlu tutumlar ile problem çözme becerisi kazandırma yeterlikleri arasında pozitif yönlü ve orta düzeyde anlamlı bir ilişki bulunmuştur. Eğitsel oyunlara yönelik tutumların, problem çözme becerisi kazandırma yeterliklerini anlamlı bir şekilde yordadığı belirlenmiştir. Bu bulgular, eğitsel oyunların öğrencilerin problem çözme becerilerini geliştirmek ve öğretmenlerin pedagojik yeterliklerini artırmak için etkili bir araç olduğunu göstermektedir. Araştırma bulgularına göre eğitsel oyunların, öğretmenlerin pedagojik yeterliklerini desteklediği ve öğrencilerin problem çözme becerilerini geliştirmede etkili bir araç olduğu düşünülmektedir.
- Open Access
- 27 June 2025
- Published by Bulent Evcevit University in Karaelmas Eğitim Bilimleri Dergisi
- Vol. 13 (1) , 91-108
Analoji Tekniği Üzerine Akademik Araştırmalar: Tezler Üzerine Bir Çalışma
Bu çalışmada, analoji tekniğine ilişkin yapılan yüksek lisans ve doktora tezlerinin incelenmesi amaçlanmıştır. Bu hedefe yönelik olarak Türkiye’de yapılan YÖK Ulusal Tez Merkezinde indekslenen yüksek lisans ve doktora tezleri taranmıştır. Çok boyutlu ve derinlemesine bilgi elde etmenin amaçlandığı araştırmada nitel araştırma yöntemlerinden doküman incelemesi kullanılmıştır. İncelenen tezler; tür, yapıldığı yıl, tez yazarının cinsiyeti, danışman unvanı, tezin yapıldığı üniversite, anabilim dalı, tezde tercih edilen yöntem ve desen, veri toplama araçları, veri analiz yöntemleri, örneklem büyüklüğü, çalışma grubu ve amacı bağlamında 12 tema altında analiz edilmiştir. Tez İnceleme Formu ve veriler içerik analiz yöntemi ile analiz edilmiştir. Verilerin analizinde frekans ve yüzde kullanılmıştır. Araştırma bulgularına göre çalışmaların sırasıyla en yoğun olduğu yılların 2019, 2007, 2013, 2021 ve 2022 olduğu görülmektedir. Yapılan tezler büyük ölçüde kadınlar tarafından yazılmış ve doktor unvanına sahip öğretim üyelerinin sayısının oldukça fazla olduğu da göze çarpmaktadır. Gazi Üniversitesi'nin analoji tekniği üzerine daha fazla çalışma gerçekleştirdiği özellikle Matematik ve Fen Bilimleri Anabilimdalında, diğer ana bilim dallarına kıyasla, daha fazla çalışıldığı görülmektedir. Tezlerde en sık tercih edilen yöntem nicel araştırma yöntemleri olup, bunu nitel ve karma yöntemler takip etmektedir. Veri analizinde en çok t-testi ve içerik analizi kullanılmıştır. Araştırmalar genellikle ortaokul öğrencileri ile gerçekleştirilmiş ve çoğunlukla 50 kişiden az katılımcı ile yürütülmüştür. Tezlerin çoğunluğu, analoji tekniğinin akademik başarı üzerindeki etkisini incelemeye odaklanmıştır. Analoji tekniği ile ilgili çalışmaların sadece akademik başarıya odaklanmak yerine, öğrencilerin eleştirel düşünme, problem çözme ve yaratıcılık gibi becerileri üzerindeki etkilerinin de araştırılması önerilmektedir. Ayrıca, daha geniş ve çeşitli örneklem gruplarına yer verilerek bu tekniğin farklı yaş grupları ve disiplinler üzerindeki etkilerinin incelenmesi, alana katkı sağlayacaktır.
- 27 June 2025
- Published by Bulent Evcevit University in Karaelmas Eğitim Bilimleri Dergisi
- Vol. 13 (1) , 91-108
Open AccessAnaloji Tekniği Üzerine Akademik Araştırmalar: Tezler Üzerine Bir Çalışma
Bu çalışmada, analoji tekniğine ilişkin yapılan yüksek lisans ve doktora tezlerinin incelenmesi amaçlanmıştır. Bu hedefe yönelik olarak Türkiye’de yapılan YÖK Ulusal Tez Merkezinde indekslenen yüksek lisans ve doktora tezleri taranmıştır. Çok boyutlu ve derinlemesine bilgi elde etmenin amaçlandığı araştırmada nitel araştırma yöntemlerinden doküman incelemesi kullanılmıştır. İncelenen tezler; tür, yapıldığı yıl, tez yazarının cinsiyeti, danışman unvanı, tezin yapıldığı üniversite, anabilim dalı, tezde tercih edilen yöntem ve desen, veri toplama araçları, veri analiz yöntemleri, örneklem büyüklüğü, çalışma grubu ve amacı bağlamında 12 tema altında analiz edilmiştir. Tez İnceleme Formu ve veriler içerik analiz yöntemi ile analiz edilmiştir. Verilerin analizinde frekans ve yüzde kullanılmıştır. Araştırma bulgularına göre çalışmaların sırasıyla en yoğun olduğu yılların 2019, 2007, 2013, 2021 ve 2022 olduğu görülmektedir. Yapılan tezler büyük ölçüde kadınlar tarafından yazılmış ve doktor unvanına sahip öğretim üyelerinin sayısının oldukça fazla olduğu da göze çarpmaktadır. Gazi Üniversitesi'nin analoji tekniği üzerine daha fazla çalışma gerçekleştirdiği özellikle Matematik ve Fen Bilimleri Anabilimdalında, diğer ana bilim dallarına kıyasla, daha fazla çalışıldığı görülmektedir. Tezlerde en sık tercih edilen yöntem nicel araştırma yöntemleri olup, bunu nitel ve karma yöntemler takip etmektedir. Veri analizinde en çok t-testi ve içerik analizi kullanılmıştır. Araştırmalar genellikle ortaokul öğrencileri ile gerçekleştirilmiş ve çoğunlukla 50 kişiden az katılımcı ile yürütülmüştür. Tezlerin çoğunluğu, analoji tekniğinin akademik başarı üzerindeki etkisini incelemeye odaklanmıştır. Analoji tekniği ile ilgili çalışmaların sadece akademik başarıya odaklanmak yerine, öğrencilerin eleştirel düşünme, problem çözme ve yaratıcılık gibi becerileri üzerindeki etkilerinin de araştırılması önerilmektedir. Ayrıca, daha geniş ve çeşitli örneklem gruplarına yer verilerek bu tekniğin farklı yaş grupları ve disiplinler üzerindeki etkilerinin incelenmesi, alana katkı sağlayacaktır.
- Open Access
- 30 April 2025
- Published by Ana Dili Egitimi Dergisi ADED in Ana Dili Eğitimi Dergisi
- Vol. 13 (2) , 277-295
İlkokul Öğrencilerinin Peritekstual Okuma ile Soru Sormaya Yönelik Tutumları Arasındaki İlişkinin İncelenmesi
Bu araştırma, ilkokul 4. sınıf öğrencilerinin peritekstual okuma ile soru sormaya yönelik tutumları arasındaki ilişkiyi incelemeyi amaçlamaktadır. İlişkisel tarama modeliyle yürütülen çalışma, Ankara ili Yenimahalle ilçesindeki üç devlet okulunda öğrenim gören 373 öğrenci üzerinde gerçekleştirilmiştir. Veriler, Peritekstual Okuma Düzeyi Belirleme Ölçeği ve Soru Sormaya Yönelik Tutum Ölçeği kullanılarak toplanmıştır. Verilerin analizinde bağımsız örneklemler t-testi, ANOVA, korelasyon ve regresyon analizleri kullanılmıştır. Bulgular, öğrencilerin genel peritekstual okuma düzeylerinin orta seviyede olduğunu, özellikle görsel unsurları okuma becerisinde diğer alanlara göre daha yüksek performans sergilediklerini ortaya koymuştur. Cinsiyet ve kardeş sayısı gibi değişkenler açısından peritekstual okuma düzeyi anlamlı bir farklılık göstermezken, kız öğrencilerin metin içi peritekstual unsurları okuma düzeylerinin erkeklere göre daha yüksek olduğu belirlenmiştir. Peritekstual okuma düzeyi ile soru sormaya yönelik tutum arasında pozitif yönde düşük düzeyde anlamlı bir ilişki bulunmuş, peritekstual okuma düzeyinin öğrencilerin soru sorma tutumlarını yordadığı görülmüştür. Araştırma sonuçları, öğrencilerin eleştirel düşünme ve sorgulama becerilerinin geliştirilmesinde peritekstual okuma becerisinin önemli bir katkı sağlayabileceğini göstermektedir. Bu bağlamda, okuma alışkanlıklarını geliştirmek için öğrencilere peritekstual okuma unsurlarını tanıtan etkinlikler yapılması ve ders materyallerinde peritekstual öğelere daha fazla yer verilmesi önerilmektedir.
- 30 April 2025
- Published by Ana Dili Egitimi Dergisi ADED in Ana Dili Eğitimi Dergisi
- Vol. 13 (2) , 277-295
Open Accessİlkokul Öğrencilerinin Peritekstual Okuma ile Soru Sormaya Yönelik Tutumları Arasındaki İlişkinin İncelenmesi
Bu araştırma, ilkokul 4. sınıf öğrencilerinin peritekstual okuma ile soru sormaya yönelik tutumları arasındaki ilişkiyi incelemeyi amaçlamaktadır. İlişkisel tarama modeliyle yürütülen çalışma, Ankara ili Yenimahalle ilçesindeki üç devlet okulunda öğrenim gören 373 öğrenci üzerinde gerçekleştirilmiştir. Veriler, Peritekstual Okuma Düzeyi Belirleme Ölçeği ve Soru Sormaya Yönelik Tutum Ölçeği kullanılarak toplanmıştır. Verilerin analizinde bağımsız örneklemler t-testi, ANOVA, korelasyon ve regresyon analizleri kullanılmıştır. Bulgular, öğrencilerin genel peritekstual okuma düzeylerinin orta seviyede olduğunu, özellikle görsel unsurları okuma becerisinde diğer alanlara göre daha yüksek performans sergilediklerini ortaya koymuştur. Cinsiyet ve kardeş sayısı gibi değişkenler açısından peritekstual okuma düzeyi anlamlı bir farklılık göstermezken, kız öğrencilerin metin içi peritekstual unsurları okuma düzeylerinin erkeklere göre daha yüksek olduğu belirlenmiştir. Peritekstual okuma düzeyi ile soru sormaya yönelik tutum arasında pozitif yönde düşük düzeyde anlamlı bir ilişki bulunmuş, peritekstual okuma düzeyinin öğrencilerin soru sorma tutumlarını yordadığı görülmüştür. Araştırma sonuçları, öğrencilerin eleştirel düşünme ve sorgulama becerilerinin geliştirilmesinde peritekstual okuma becerisinin önemli bir katkı sağlayabileceğini göstermektedir. Bu bağlamda, okuma alışkanlıklarını geliştirmek için öğrencilere peritekstual okuma unsurlarını tanıtan etkinlikler yapılması ve ders materyallerinde peritekstual öğelere daha fazla yer verilmesi önerilmektedir.
- Open Access
- 30 April 2025
- Published by The Journal of Turkish Educational Sciences, Gazi University in Türk Eğitim Bilimleri Dergisi
- Vol. 23 (1) , 66-88
Ortaokul Öğrencilerinin Eleştirel Okuma Öz-Yeterlik Düzeylerinin Çeşitli Değişkenlere Göre İncelenmesi
Bu araştırma, ortaokul öğrencilerinin eleştirel okuma öz-yeterlik düzeylerini belirlemeyi ve bu düzeylerin çeşitli değişkenlere göre nasıl farklılık gösterdiğini incelemeyi amaçlamaktadır. Araştırma, betimsel tarama yöntemi kullanılarak Ankara ilindeki üç farklı ortaokulda öğrenim gören 5., 6., 7. ve 8. sınıf öğrencilerinden oluşan 490 kişilik bir örneklem üzerinde gerçekleştirilmiştir. Veriler, Ortaokul Öğrencilerine Yönelik Eleştirel Okuma Öz-Yeterlik Ölçeği kullanılarak elde edilmiştir. Verilerin normal dağılım göstermemesi nedeniyle, veri analizlerinde non-parametrik testlerden Kruskal-Wallis ve Mann-Whitney U testleri kullanılmıştır. Bulgular, öğrencilerin genel eleştirel okuma öz-yeterlik düzeylerinin yüksek olduğunu, ancak analiz boyutunda diğer boyutlara göre daha yüksek puanlar aldıklarını ortaya koymuştur. Sınıf düzeyi değişkeni incelendiğinde, 5. sınıf öğrencilerinin eleştirel okuma öz-yeterliklerinin 6., 7. ve 8. sınıflara göre anlamlı derecede yüksek olduğu tespit edilmiştir. Dijital oyun oynama süresi arttıkça eleştirel okuma öz-yeterlik düzeylerinin azaldığı görülmüş; ancak oyun oynanan aygıtın (cep telefonu, bilgisayar, tablet) bu düzeyler üzerinde anlamlı bir etkisi olmadığı belirlenmiştir. Ayrıca, aylık kitap okuma sayısının artmasının, öğrencilerin eleştirel okuma becerilerini olumlu yönde etkilediği sonucuna ulaşılmıştır. Araştırma bulgularına dayalı olarak öğrencilerin eleştirel okuma becerileri öz-yeterliklerini geliştirmek için okuma alışkanlıklarının teşvik edilmesi ve dijital oyun sürelerinin dengelenmesi önerilmektedir.
- 30 April 2025
- Published by The Journal of Turkish Educational Sciences, Gazi University in Türk Eğitim Bilimleri Dergisi
- Vol. 23 (1) , 66-88
Open AccessOrtaokul Öğrencilerinin Eleştirel Okuma Öz-Yeterlik Düzeylerinin Çeşitli Değişkenlere Göre İncelenmesi
Bu araştırma, ortaokul öğrencilerinin eleştirel okuma öz-yeterlik düzeylerini belirlemeyi ve bu düzeylerin çeşitli değişkenlere göre nasıl farklılık gösterdiğini incelemeyi amaçlamaktadır. Araştırma, betimsel tarama yöntemi kullanılarak Ankara ilindeki üç farklı ortaokulda öğrenim gören 5., 6., 7. ve 8. sınıf öğrencilerinden oluşan 490 kişilik bir örneklem üzerinde gerçekleştirilmiştir. Veriler, Ortaokul Öğrencilerine Yönelik Eleştirel Okuma Öz-Yeterlik Ölçeği kullanılarak elde edilmiştir. Verilerin normal dağılım göstermemesi nedeniyle, veri analizlerinde non-parametrik testlerden Kruskal-Wallis ve Mann-Whitney U testleri kullanılmıştır. Bulgular, öğrencilerin genel eleştirel okuma öz-yeterlik düzeylerinin yüksek olduğunu, ancak analiz boyutunda diğer boyutlara göre daha yüksek puanlar aldıklarını ortaya koymuştur. Sınıf düzeyi değişkeni incelendiğinde, 5. sınıf öğrencilerinin eleştirel okuma öz-yeterliklerinin 6., 7. ve 8. sınıflara göre anlamlı derecede yüksek olduğu tespit edilmiştir. Dijital oyun oynama süresi arttıkça eleştirel okuma öz-yeterlik düzeylerinin azaldığı görülmüş; ancak oyun oynanan aygıtın (cep telefonu, bilgisayar, tablet) bu düzeyler üzerinde anlamlı bir etkisi olmadığı belirlenmiştir. Ayrıca, aylık kitap okuma sayısının artmasının, öğrencilerin eleştirel okuma becerilerini olumlu yönde etkilediği sonucuna ulaşılmıştır. Araştırma bulgularına dayalı olarak öğrencilerin eleştirel okuma becerileri öz-yeterliklerini geliştirmek için okuma alışkanlıklarının teşvik edilmesi ve dijital oyun sürelerinin dengelenmesi önerilmektedir.