Yusuf Demi̇r
Current Organizations / Institutes
The organizations/institutes from the scholar's latest article
Research Subjects
Yusuf Demi̇r has a total of 4 co-authors. Here are the top co-authors by number of shared publications:
- Nuray Terzi2 shared publications
- Dilek Çınar Öz
CUMHURİYET ÜNİVERSİTESİ, ŞARKIŞLA AŞIK VEYSEL MESLEK YÜKSEKOKULU, FİNANS-BANKACILIK VE SİGORTACILIK BÖLÜMÜ
1 shared publication - Elvan Öztürk
ISPARTA UYGULAMALI BİLİMLER ÜNİVERSİTESİ, REKTÖRLÜK
1 shared publication - Mehmet Di̇nç
Ağrı İbrahim Çeçen Üniversitesi
1 shared publication
Latest Publications
- Open Access
- 15 October 2026
- Published by International Journal of Economics, Politics, Humanities & Social Sciences in Uluslararası Ekonomi Siyaset İnsan ve Toplum Bilimleri Dergisi
- Vol. 9 (5) , 486-502
Finansal Stres Endeksi İle Altın ve Gümüş Fiyatları Arasındaki İlişki: Gelişmekte Olan Ülkelerden Kanıtlar
Finansal istikrar, finansal sistemin şoklara dayanabilmesi ve finansal dengesizliklerin çöküşünün önlenebilmesi olarak ifade edilebilir. Finansal stres endeksi, finansal piyasalarda ortaya çıkan gerilim ve kırılganlıkların düzeyini ölçmek amacıyla oluşturulan bileşik bir göstergedir. Bu endeks, farklı finansal piyasa göstergelerini bir araya getirerek finansal sistemin istikrar durumuna ilişkin genel bir değerlendirme sunar. Endeks değerindeki artış, finansal piyasalarda belirsizliğin yükseldiğini, risk algısının arttığını ve finansal kurumlar arasındaki fon akışının zorlaşabileceğini gösterir. Buna karşılık düşük değerler, finansal sistemde görece daha istikrarlı ve güvene dayalı bir ortamın varlığına işaret eder. Bu nedenle finansal stres endeksi, finansal krizlerin erken sinyallerini tespit etmek, piyasa koşullarını izlemek ve ekonomik politika analizlerinde finansal istikrarın değerlendirilmesine katkı sağlamak amacıyla yaygın olarak kullanılmaktadır. Ayrıca finansal stres endeksi, yatırımcı güveni ve sermaye hareketleri üzerinde de dolaylı etkiye sahiptir. Finansal sistemde stresin arttığı dönemlerde risk algısı yükseldiği için bu durum yatırımcı kararlarını ve uluslararası sermaye akınlarını olumsuz etkileyebilmektedir. Altının güvenli liman rolü gelişmiş piyasa verileriyle geniş biçimde incelenmiş olsa da, gelişmekte olan piyasalara özgü bir stres göstergesiyle altın ve gümüşü aynı çerçevede ele alan çalışma sayısı sınırlıdır. Temel amacı finansal stres ile altın ve gümüş fiyatları arasındaki ilişkiyi araştırmak olan bu çalışmada, gelişmekte olan ekonomiler için, 2000M1-2025M11 dönemindeki aylık veriler Toda-Yamamoto nedensellik testiyle analiz edilmiştir. Analiz sonuçları finansal stres endeksi ile değerli metaller arasında çift yönlü veya güçlü bir nedensellik ilişkisi bulunmadığını, ancak altın fiyatlarının gümüş fiyatları üzerinde tek yönlü bir belirleyici rol oynadığını göstermektedir. Bu durum, piyasada altının öncü gösterge niteliği taşıdığı ve gümüşün fiyat dinamiklerinin kısmen altın piyasasındaki gelişmeleri takip ettiği şeklinde yorumlanabilir.
- 15 October 2026
- Published by International Journal of Economics, Politics, Humanities & Social Sciences in Uluslararası Ekonomi Siyaset İnsan ve Toplum Bilimleri Dergisi
- Vol. 9 (5) , 486-502
Open AccessFinansal Stres Endeksi İle Altın ve Gümüş Fiyatları Arasındaki İlişki: Gelişmekte Olan Ülkelerden Kanıtlar
Finansal istikrar, finansal sistemin şoklara dayanabilmesi ve finansal dengesizliklerin çöküşünün önlenebilmesi olarak ifade edilebilir. Finansal stres endeksi, finansal piyasalarda ortaya çıkan gerilim ve kırılganlıkların düzeyini ölçmek amacıyla oluşturulan bileşik bir göstergedir. Bu endeks, farklı finansal piyasa göstergelerini bir araya getirerek finansal sistemin istikrar durumuna ilişkin genel bir değerlendirme sunar. Endeks değerindeki artış, finansal piyasalarda belirsizliğin yükseldiğini, risk algısının arttığını ve finansal kurumlar arasındaki fon akışının zorlaşabileceğini gösterir. Buna karşılık düşük değerler, finansal sistemde görece daha istikrarlı ve güvene dayalı bir ortamın varlığına işaret eder. Bu nedenle finansal stres endeksi, finansal krizlerin erken sinyallerini tespit etmek, piyasa koşullarını izlemek ve ekonomik politika analizlerinde finansal istikrarın değerlendirilmesine katkı sağlamak amacıyla yaygın olarak kullanılmaktadır. Ayrıca finansal stres endeksi, yatırımcı güveni ve sermaye hareketleri üzerinde de dolaylı etkiye sahiptir. Finansal sistemde stresin arttığı dönemlerde risk algısı yükseldiği için bu durum yatırımcı kararlarını ve uluslararası sermaye akınlarını olumsuz etkileyebilmektedir. Altının güvenli liman rolü gelişmiş piyasa verileriyle geniş biçimde incelenmiş olsa da, gelişmekte olan piyasalara özgü bir stres göstergesiyle altın ve gümüşü aynı çerçevede ele alan çalışma sayısı sınırlıdır. Temel amacı finansal stres ile altın ve gümüş fiyatları arasındaki ilişkiyi araştırmak olan bu çalışmada, gelişmekte olan ekonomiler için, 2000M1-2025M11 dönemindeki aylık veriler Toda-Yamamoto nedensellik testiyle analiz edilmiştir. Analiz sonuçları finansal stres endeksi ile değerli metaller arasında çift yönlü veya güçlü bir nedensellik ilişkisi bulunmadığını, ancak altın fiyatlarının gümüş fiyatları üzerinde tek yönlü bir belirleyici rol oynadığını göstermektedir. Bu durum, piyasada altının öncü gösterge niteliği taşıdığı ve gümüşün fiyat dinamiklerinin kısmen altın piyasasındaki gelişmeleri takip ettiği şeklinde yorumlanabilir.
- 30 December 2025
- Published by Hacettepe University in Hacettepe Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi
- Vol. 43 (4) , 690-712
Dış Ticaretin Yenilenebilir Enerji Üretimindeki Rolü: Türkiye’den Kanıtlar
Bu çalışma, zamanla değişen nedensellik yöntemini kullanarak Türkiye'de 2000-2023 döneminde toplam enerji üretimindeki yenilenebilir enerji kaynaklarının payı, mal ve hizmet ihracatı, mal ve hizmet ithalatı, enflasyon, kişi başına düşen milli gelir ve döviz kuru arasındaki ilişkiyi incelemektedir. Türkiye’nin enerji talebinin dörtte üçünü enerji ithalatı yoluyla karşılaması nedeniyle bu bağlantıları anlamak politika oluşturma açısından çok önemlidir. Ampirik sonuçlar, toplam enerji üretimindeki yenilenebilir enerji kaynaklarının payındaki artışın ihracatı artırmada, ithalatı azaltmada, enflasyonu düşürmede ve kişi başına düşen milli gelir büyümesine önemli ölçüde katkıda bulunduğunu ortaya koymaktadır. Bulgular, ekonomik büyümeyi sürdürmek için yenilenebilir enerji kullanımını yaygınlaştırmanın ve ticaret ile yatırım politikalarını stratejik olarak yönetmenin önemini vurgulamaktadır. Politika çıkarımları, uzun vadeli ekonomik sürdürülebilirliği ve dış ticaret dengesini sağlamak için yenilenebilir enerji yatırımlarının artırılması ve enerji verimliliği projelerinin desteklenmesi amacıyla stratejik ticaret politikaları ve yeşil enerji girişimlerinin teşvik edilmesine yönelik yatırımların artırılması gerektiğini vurgulamaktadır. Bu stratejik yaklaşımlar, ekonomik büyüme ve enerji arz güvenliğini desteklerken, dış ticaret açığını azaltmada da önemli rol oynar.
- 30 December 2025
- Published by Hacettepe University in Hacettepe Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi
- Vol. 43 (4) , 690-712
Dış Ticaretin Yenilenebilir Enerji Üretimindeki Rolü: Türkiye’den Kanıtlar
Bu çalışma, zamanla değişen nedensellik yöntemini kullanarak Türkiye'de 2000-2023 döneminde toplam enerji üretimindeki yenilenebilir enerji kaynaklarının payı, mal ve hizmet ihracatı, mal ve hizmet ithalatı, enflasyon, kişi başına düşen milli gelir ve döviz kuru arasındaki ilişkiyi incelemektedir. Türkiye’nin enerji talebinin dörtte üçünü enerji ithalatı yoluyla karşılaması nedeniyle bu bağlantıları anlamak politika oluşturma açısından çok önemlidir. Ampirik sonuçlar, toplam enerji üretimindeki yenilenebilir enerji kaynaklarının payındaki artışın ihracatı artırmada, ithalatı azaltmada, enflasyonu düşürmede ve kişi başına düşen milli gelir büyümesine önemli ölçüde katkıda bulunduğunu ortaya koymaktadır. Bulgular, ekonomik büyümeyi sürdürmek için yenilenebilir enerji kullanımını yaygınlaştırmanın ve ticaret ile yatırım politikalarını stratejik olarak yönetmenin önemini vurgulamaktadır. Politika çıkarımları, uzun vadeli ekonomik sürdürülebilirliği ve dış ticaret dengesini sağlamak için yenilenebilir enerji yatırımlarının artırılması ve enerji verimliliği projelerinin desteklenmesi amacıyla stratejik ticaret politikaları ve yeşil enerji girişimlerinin teşvik edilmesine yönelik yatırımların artırılması gerektiğini vurgulamaktadır. Bu stratejik yaklaşımlar, ekonomik büyüme ve enerji arz güvenliğini desteklerken, dış ticaret açığını azaltmada da önemli rol oynar.
- Open Access
- 29 December 2025
- Published by Anadolu University in Anadolu Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi
- Vol. 26 (4) , 485-499
THE ASYMMETRIC RELATIONSHIP BETWEEN ALTERNATIVE FINANCIAL INSTRUMENTS: EVIDENCE FROM TÜRKİYE
This study examines the asymmetric dynamic relationships between gold prices, Borsa Istanbul (BIST) index, US dollar (USD), Euro (EUR) and deposit interest rates in Turkey between January 2002 and February 2023. The asymmetric causality approach is used to analyze the substitution-complementarity relationships between these assets. The empirical findings reveal three main results. First, with an average monthly return of 2.18%, gold outperformed equities (BIST: 1.94%), exchange rates (EUR: 1.33%; USD: 1.27%) and interest-bearing deposits (0.23%). Second, the highest single-month increase (78.55%) and decrease (25.47%) in deposit interest rates, which is indicative of the macroeconomic instability and volatility of the interest rate market in Turkey. Third, asymmetric causality tests show that positive shocks to gold returns generate significant spillover effects to the BIST index, exchange rates (USD/EUR) and interest rates. This result suggests that gold plays a role not only as a hedging instrument but also as a speculative investment asset. The findings have important policy and portfolio management implications for the dynamic relationship between gold and financial markets in emerging economies with high exchange rate volatility and inflationary pressures.
- 29 December 2025
- Published by Anadolu University in Anadolu Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi
- Vol. 26 (4) , 485-499
Open AccessTHE ASYMMETRIC RELATIONSHIP BETWEEN ALTERNATIVE FINANCIAL INSTRUMENTS: EVIDENCE FROM TÜRKİYE
This study examines the asymmetric dynamic relationships between gold prices, Borsa Istanbul (BIST) index, US dollar (USD), Euro (EUR) and deposit interest rates in Turkey between January 2002 and February 2023. The asymmetric causality approach is used to analyze the substitution-complementarity relationships between these assets. The empirical findings reveal three main results. First, with an average monthly return of 2.18%, gold outperformed equities (BIST: 1.94%), exchange rates (EUR: 1.33%; USD: 1.27%) and interest-bearing deposits (0.23%). Second, the highest single-month increase (78.55%) and decrease (25.47%) in deposit interest rates, which is indicative of the macroeconomic instability and volatility of the interest rate market in Turkey. Third, asymmetric causality tests show that positive shocks to gold returns generate significant spillover effects to the BIST index, exchange rates (USD/EUR) and interest rates. This result suggests that gold plays a role not only as a hedging instrument but also as a speculative investment asset. The findings have important policy and portfolio management implications for the dynamic relationship between gold and financial markets in emerging economies with high exchange rate volatility and inflationary pressures.
- Open Access
- 11 April 2023
- Published by Dogus Universitesi Dergisi in Doğuş Üniversitesi Dergisi
- Vol. 24 (2) , 271-281
Türkiye’de Yenilenebilir Enerji Tüketimi Ekonomik Büyümeye Katkı Sağlar Mı?
Büyüme ve tüketim ayrı ayrı düşünülemeyecek kadar yakın iki kavramdır. Nüfus, sanayileşme ve artan ticaret gibi etkenlerle birlikte, insanlar daha çok üretmeye bununla beraber daha çok tüketmeye de başlamışlardır. Üretim ihtiyacını karşılayabilmek için çok daha fazla miktarda hammaddenin tüketimi, sentetik ürünlerin ve kimyasalların aşırı kullanımıyla ortaya çıkan hava, toprak ve su kirliliği gibi çevresel sorunlar ortaya çıkmıştır. Büyümek için gerekli olan tüketimi karşılayabilmek için gerekli kaynakların birisi de enerjidir. Yenilenebilir enerji kaynakları; limiti olmayan, sürdürülebilir, doğada kendini yeniden üretebilen genel hatlarıyla rüzgâr enerjisi, güneş enerjisi, bio-enerji, jeotermal enerji, dalga ya da gelgit enerjisi, hidroelektirik enerjisi olarak kategorileştirilmektedir. Çevre dostu olmaları, enerji tasarrufu ve politikaları kapsamında sanayisi ve ekonomisi büyümekte olan, nüfusu artış gösteren Türkiye’de yenilenebilir enerji kaynaklarının enerji portföyündeki payını artırmak temel hedeflerden biridir. Bu doğrultuda yenilenebilir enerji tüketimi ile ekonomik büyümeyi analiz etmek bu çalışmanın temel motivasyonudur. Bunu yaparken Dünya Bankası’nın veri tabanından Türkiye’ye için 1990-2019 dönemine ait yenilenebilir enerji tüketimi ile kişi başına Gayri safi yurtiçi hasıla, sabit sermaye oluşumu ve toplam işgücü sayısına ait yıllık veriler Toda-Yamamoto nedensellik analizi ile incelenmiştir. Sonuç olarak yenilenebilir enerji tüketiminden, sermayeden ve işgücünden büyümeye doğru tek yönlü bir nedensellik olduğu görülmüştür. Yenilenebilir enerji tüketimindeki artışlar ekonomik büyümeyi olumlu etkiler.
- 11 April 2023
- Published by Dogus Universitesi Dergisi in Doğuş Üniversitesi Dergisi
- Vol. 24 (2) , 271-281
Open AccessTürkiye’de Yenilenebilir Enerji Tüketimi Ekonomik Büyümeye Katkı Sağlar Mı?
Büyüme ve tüketim ayrı ayrı düşünülemeyecek kadar yakın iki kavramdır. Nüfus, sanayileşme ve artan ticaret gibi etkenlerle birlikte, insanlar daha çok üretmeye bununla beraber daha çok tüketmeye de başlamışlardır. Üretim ihtiyacını karşılayabilmek için çok daha fazla miktarda hammaddenin tüketimi, sentetik ürünlerin ve kimyasalların aşırı kullanımıyla ortaya çıkan hava, toprak ve su kirliliği gibi çevresel sorunlar ortaya çıkmıştır. Büyümek için gerekli olan tüketimi karşılayabilmek için gerekli kaynakların birisi de enerjidir. Yenilenebilir enerji kaynakları; limiti olmayan, sürdürülebilir, doğada kendini yeniden üretebilen genel hatlarıyla rüzgâr enerjisi, güneş enerjisi, bio-enerji, jeotermal enerji, dalga ya da gelgit enerjisi, hidroelektirik enerjisi olarak kategorileştirilmektedir. Çevre dostu olmaları, enerji tasarrufu ve politikaları kapsamında sanayisi ve ekonomisi büyümekte olan, nüfusu artış gösteren Türkiye’de yenilenebilir enerji kaynaklarının enerji portföyündeki payını artırmak temel hedeflerden biridir. Bu doğrultuda yenilenebilir enerji tüketimi ile ekonomik büyümeyi analiz etmek bu çalışmanın temel motivasyonudur. Bunu yaparken Dünya Bankası’nın veri tabanından Türkiye’ye için 1990-2019 dönemine ait yenilenebilir enerji tüketimi ile kişi başına Gayri safi yurtiçi hasıla, sabit sermaye oluşumu ve toplam işgücü sayısına ait yıllık veriler Toda-Yamamoto nedensellik analizi ile incelenmiştir. Sonuç olarak yenilenebilir enerji tüketiminden, sermayeden ve işgücünden büyümeye doğru tek yönlü bir nedensellik olduğu görülmüştür. Yenilenebilir enerji tüketimindeki artışlar ekonomik büyümeyi olumlu etkiler.
- 28 March 2022
- Published by Yonetim Bilimleri Dergisi in Yönetim Bilimleri Dergisi
- Vol. 20 (44) , 279-297
The Empirical Findings for the Relationship between Foreign Direct Investments, Energy Consumption, Per Capitaincome And Carbon Dioxide(Co2) Emission in Turkey
Ülke içerisinde, toplumun ihtiyaçlarını karşılayacak olan kaynakların kıt olması, dışarıdan kaynak temini zorunlu kılar. Bu kaynak transferinin en arzulanan yolu belki de doğrudan yabancı yatırımlar olduğundan, ekonomi ile olan ilişkisi çevreye zarar vermeden ve sürdürülebilirliği sağlayabilecek nitelikte olmalıdır. Temel doğal kaynakların korunarak ekonomik büyümenin gerçekleştirilmesi sürdürülebilir büyüme açısından önemi yadsınamaz. Dolayısıyla bu çalışmadaki temel gaye, literatürde de kullanıldığı şekliyle karbondioksit (CO2) emisyonu ile net doğrudan yabancı yatırımlar, enerji tüketimi, kişi başına gayri safi yurtiçi hasıla ilişkisini 1974-2015 döneminde yıllık veriler kullanılarak Toda-Yamamoto nedensellik testi ile Türkiye için araştırmaktır. Sonuç olarak enerji tüketimindeki artışın, CO2 emisyonunda bir artışa neden olduğu, ayrıca, CO2 emisyonundan enerji tüketimine doğru tek yönlü bir nedensellik olduğu görülmüştür. Net doğrudan yabancı yatırımlar ile CO2 emisyonu arasında bir ilişki bulunamamıştır. Kişi başına düşen gelirdeki bir artış ise, CO2’de bir azalışa neden olur. Bunla hem kişi başına düşen gelirden CO2’ye, hem de CO2’den kişi başına düşen gelire doğru çift yönlü nedensellik vardır.
- 28 March 2022
- Published by Yonetim Bilimleri Dergisi in Yönetim Bilimleri Dergisi
- Vol. 20 (44) , 279-297
The Empirical Findings for the Relationship between Foreign Direct Investments, Energy Consumption, Per Capitaincome And Carbon Dioxide(Co2) Emission in Turkey
Ülke içerisinde, toplumun ihtiyaçlarını karşılayacak olan kaynakların kıt olması, dışarıdan kaynak temini zorunlu kılar. Bu kaynak transferinin en arzulanan yolu belki de doğrudan yabancı yatırımlar olduğundan, ekonomi ile olan ilişkisi çevreye zarar vermeden ve sürdürülebilirliği sağlayabilecek nitelikte olmalıdır. Temel doğal kaynakların korunarak ekonomik büyümenin gerçekleştirilmesi sürdürülebilir büyüme açısından önemi yadsınamaz. Dolayısıyla bu çalışmadaki temel gaye, literatürde de kullanıldığı şekliyle karbondioksit (CO2) emisyonu ile net doğrudan yabancı yatırımlar, enerji tüketimi, kişi başına gayri safi yurtiçi hasıla ilişkisini 1974-2015 döneminde yıllık veriler kullanılarak Toda-Yamamoto nedensellik testi ile Türkiye için araştırmaktır. Sonuç olarak enerji tüketimindeki artışın, CO2 emisyonunda bir artışa neden olduğu, ayrıca, CO2 emisyonundan enerji tüketimine doğru tek yönlü bir nedensellik olduğu görülmüştür. Net doğrudan yabancı yatırımlar ile CO2 emisyonu arasında bir ilişki bulunamamıştır. Kişi başına düşen gelirdeki bir artış ise, CO2’de bir azalışa neden olur. Bunla hem kişi başına düşen gelirden CO2’ye, hem de CO2’den kişi başına düşen gelire doğru çift yönlü nedensellik vardır.
- 20 February 2022
- Published by Suleyman Demirel University Visionary Journal in Süleyman Demirel Üniversitesi Vizyoner Dergisi
- Vol. 13 (33) , 189-203
The Determination of the Impact of Global Energy and Food Prices on Inflation in Turkey with Time-Varying Causality Method
Mevcut üretim, tüketim yapısı çoğunlukla ithal girdilere bağımlı olan Türkiye ekonomisinde, enflasyonun uluslararası belirleyicilerini araştırmak bu çalışmanın temel amacıdır. Bu amaçla, 2006:Q1-2020:Q3 döneminde çeyreklik verilerle, uluslararası düzeyde küresel enerji fiyatlarının ve küresel gıda fiyatlarının yurt içindeki fiyatlar üzerindeki etkisini görebilmek için küresel emtia fiyatları, küresel gıda fiyatları, geniş tanımlı para arzı M3’ün GSYİH’ya oranı ve döviz kuru değişkenleri kullanılmıştır. Değişkenler arasındaki ilişkiler VAR blok Granger ve zamanla değişen nedensellik yöntemleriyle analiz edilmiştir. Test sonuçları, enflasyon ile küresel emtia fiyatları, küresel gıda fiyatları, döviz kuru, kişi başına düşen milli gelir ve para arzı arasında uzun dönemli bir ilişkinin olduğunu göstermektedir. Zamanla değişen nedensellik yöntemi, 2008:Q4 döneminde enflasyon ile küresel emtia ve gıda fiyatları, para arzı ve döviz kuru arasında çift yönlü nedensellik olduğunu göstermiştir.
- 20 February 2022
- Published by Suleyman Demirel University Visionary Journal in Süleyman Demirel Üniversitesi Vizyoner Dergisi
- Vol. 13 (33) , 189-203
The Determination of the Impact of Global Energy and Food Prices on Inflation in Turkey with Time-Varying Causality Method
Mevcut üretim, tüketim yapısı çoğunlukla ithal girdilere bağımlı olan Türkiye ekonomisinde, enflasyonun uluslararası belirleyicilerini araştırmak bu çalışmanın temel amacıdır. Bu amaçla, 2006:Q1-2020:Q3 döneminde çeyreklik verilerle, uluslararası düzeyde küresel enerji fiyatlarının ve küresel gıda fiyatlarının yurt içindeki fiyatlar üzerindeki etkisini görebilmek için küresel emtia fiyatları, küresel gıda fiyatları, geniş tanımlı para arzı M3’ün GSYİH’ya oranı ve döviz kuru değişkenleri kullanılmıştır. Değişkenler arasındaki ilişkiler VAR blok Granger ve zamanla değişen nedensellik yöntemleriyle analiz edilmiştir. Test sonuçları, enflasyon ile küresel emtia fiyatları, küresel gıda fiyatları, döviz kuru, kişi başına düşen milli gelir ve para arzı arasında uzun dönemli bir ilişkinin olduğunu göstermektedir. Zamanla değişen nedensellik yöntemi, 2008:Q4 döneminde enflasyon ile küresel emtia ve gıda fiyatları, para arzı ve döviz kuru arasında çift yönlü nedensellik olduğunu göstermiştir.
- Open Access
- 23 August 2021
- Published by Bingol Universitesi in Bingöl Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi
- Vol. 5 (1) , 225-248
Türkiye’de Finansal Gelişmenin Büyümeye Etkisi
Finansal sistem, ekonomide atıl halde bulunan kaynakların tahsisinde, bunların verimli yatırımlara yönlenmesinde dolayısıyla da ekonomik büyümede çok önemli bir role sahiptir. Finansal sistemde yer alan finansal kurumların ve/veya araçların sayısındaki, kullanımındaki, etkinliğindeki artışlar finansal sistemin büyümesini ve yapısının değişmesini ifade edecek şekilde finansal gelişme olarak açıklanmaktadır. Bu kapsamda, bu çalışmada Türkiye’de finansal gelişme ile ekonomik büyüme arasındaki ilişki 2006:Q1-2020:Q3 dönemine ait M2 para arzının ve özel sektörde kullanılan kredilerin GSYH’ya oranı, kişi başına düşen GSYH verileri ile araştırılmıştır. VAR yöntemiyle analizler yapılmış, uzun dönemli ilişkileri tespit etmek amacıyla da Johansen eşbütünleşme testi uygulanmıştır. Ayrıca değişkenlerin maruz kaldığı şoklar karşısında diğer değişkenlerin gösterdiği reaksiyonu görmek amacıyla etki-tepki yöntemi ile varyans ayrıştırma tekniği uygulanmıştır. Analiz sonuçlarına göre, M2 para arzı ile özel sektörün kullandığı krediler ve kişi başına düşen milli gelir arasında anlamlı ilişki vardır. Ayrıca gerek kişi başına düşen milli gelir gerekse de M2 para arzından özel sektöre verilen krediler arasında karşılıklı neden sonuç ilişkisine ulaşılmıştır.
- 23 August 2021
- Published by Bingol Universitesi in Bingöl Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi
- Vol. 5 (1) , 225-248
Open AccessTürkiye’de Finansal Gelişmenin Büyümeye Etkisi
Finansal sistem, ekonomide atıl halde bulunan kaynakların tahsisinde, bunların verimli yatırımlara yönlenmesinde dolayısıyla da ekonomik büyümede çok önemli bir role sahiptir. Finansal sistemde yer alan finansal kurumların ve/veya araçların sayısındaki, kullanımındaki, etkinliğindeki artışlar finansal sistemin büyümesini ve yapısının değişmesini ifade edecek şekilde finansal gelişme olarak açıklanmaktadır. Bu kapsamda, bu çalışmada Türkiye’de finansal gelişme ile ekonomik büyüme arasındaki ilişki 2006:Q1-2020:Q3 dönemine ait M2 para arzının ve özel sektörde kullanılan kredilerin GSYH’ya oranı, kişi başına düşen GSYH verileri ile araştırılmıştır. VAR yöntemiyle analizler yapılmış, uzun dönemli ilişkileri tespit etmek amacıyla da Johansen eşbütünleşme testi uygulanmıştır. Ayrıca değişkenlerin maruz kaldığı şoklar karşısında diğer değişkenlerin gösterdiği reaksiyonu görmek amacıyla etki-tepki yöntemi ile varyans ayrıştırma tekniği uygulanmıştır. Analiz sonuçlarına göre, M2 para arzı ile özel sektörün kullandığı krediler ve kişi başına düşen milli gelir arasında anlamlı ilişki vardır. Ayrıca gerek kişi başına düşen milli gelir gerekse de M2 para arzından özel sektöre verilen krediler arasında karşılıklı neden sonuç ilişkisine ulaşılmıştır.
- 30 June 2021
- Published by Hitit Sosyal Bilimler Dergisi in Hitit Sosyal Bilimler Dergisi
- Vol. 14 (1) , 26-40
YAPISAL KIRILMALAR ALTINDA REEL EKONOMİK BÜYÜME, REEL DÖVİZ KURU İLE TURİZM GELİRLERİ İLİŞKİSİNİN AMPİRİK ANALİZİ
Büyüme, döviz girişi, ödemeler dengesi, yatırım fırsatları ve yeni istihdam alanları üzerindeki olumlu etkisi açısından turizm, günümüzde ekonomideki en önemli sektörlerden biridir. Turizm gelirlerinin reel ekonomik büyümeye ve reel döviz kuru ile etkileşimini araştırmak da bu çalışmanın temel motivasyonudur. Bu motivasyon ile, bu çalışmada 2003Q1-2020Q1 dönemine ait çeyreklik veriler kullanılarak turizm gelirleri, reel hale getirilen ekonomik büyüme ve döviz kuru arasındaki ilişki araştırılmıştır. Bu araştırma Zivot ve Andrews yapısal kırılmalı birim kök sınaması, Johansen eş bütünleşme analizi, FMOLS ve DOLS yöntemleri ile katsayı tahminleri ve son olarak Toda-Yamamoto testi ile nedensellik analizi aracılığıyla yapılmıştır. Araştırma sonucu olarak, değişkenler arasında uzun dönemli ilişkinin olduğu, bağımlı değişken reel milli geliri açıklayan bağımsız değişkenler turizm gelirleri ve reel döviz kurunun olasılık değerlerinin anlamlı oldukları ve kat sayı işaretlerinin pozitif oldukları görülmüştür. Reel döviz kurunun reel milli geliri etkile gücü turizm gelirlerine nispeten daha fazladır. Yapısal kırılma tarihlerinden 2016Q2 ve 2017Q1 anlamlı çıkması, bu dönemdeki terör olaylarına, Rusya ile yaşanan gerilime ve darbe girişiminin tüm dünyada yankı uyandırması ile açıklanabilir. Toda-Yamamoto nedensellik analizine göre reel milli gelirden ve reel döviz kurundan turizm gelirlerine doğru pozitif ve tek yönlü bir Granger nedensellik vardır.
- 30 June 2021
- Published by Hitit Sosyal Bilimler Dergisi in Hitit Sosyal Bilimler Dergisi
- Vol. 14 (1) , 26-40
YAPISAL KIRILMALAR ALTINDA REEL EKONOMİK BÜYÜME, REEL DÖVİZ KURU İLE TURİZM GELİRLERİ İLİŞKİSİNİN AMPİRİK ANALİZİ
Büyüme, döviz girişi, ödemeler dengesi, yatırım fırsatları ve yeni istihdam alanları üzerindeki olumlu etkisi açısından turizm, günümüzde ekonomideki en önemli sektörlerden biridir. Turizm gelirlerinin reel ekonomik büyümeye ve reel döviz kuru ile etkileşimini araştırmak da bu çalışmanın temel motivasyonudur. Bu motivasyon ile, bu çalışmada 2003Q1-2020Q1 dönemine ait çeyreklik veriler kullanılarak turizm gelirleri, reel hale getirilen ekonomik büyüme ve döviz kuru arasındaki ilişki araştırılmıştır. Bu araştırma Zivot ve Andrews yapısal kırılmalı birim kök sınaması, Johansen eş bütünleşme analizi, FMOLS ve DOLS yöntemleri ile katsayı tahminleri ve son olarak Toda-Yamamoto testi ile nedensellik analizi aracılığıyla yapılmıştır. Araştırma sonucu olarak, değişkenler arasında uzun dönemli ilişkinin olduğu, bağımlı değişken reel milli geliri açıklayan bağımsız değişkenler turizm gelirleri ve reel döviz kurunun olasılık değerlerinin anlamlı oldukları ve kat sayı işaretlerinin pozitif oldukları görülmüştür. Reel döviz kurunun reel milli geliri etkile gücü turizm gelirlerine nispeten daha fazladır. Yapısal kırılma tarihlerinden 2016Q2 ve 2017Q1 anlamlı çıkması, bu dönemdeki terör olaylarına, Rusya ile yaşanan gerilime ve darbe girişiminin tüm dünyada yankı uyandırması ile açıklanabilir. Toda-Yamamoto nedensellik analizine göre reel milli gelirden ve reel döviz kurundan turizm gelirlerine doğru pozitif ve tek yönlü bir Granger nedensellik vardır.
- 30 April 2021
- Published by Selcuk Universitesi Sosyal Bilimler Meslek Yuksekokulu Dergisi in Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Meslek Yüksekokulu Dergisi
- Vol. 24 (1) , 274-287
The Relationship Between Trade Openness, Financial Openness and Economic Growth in G7 Countries
Dışa açıklık, ticari ve finansal açıklık olarak incelenmektedir. Bir ülkenin ticari ve finansal olarak dışa açık olup olmaması, ülke içerisinde uyguladığı ekonomi politikalarının diğer ülkelerle ne derecede uyumlu olduğunu ölçmeye yarayan bir araçtır. Ülkelerin neden ticari ve finansal liberalizasyona ihtiyaç duydukları, ticari ve finansal açıklığın büyüme üzerine etkileri ile açıklanabilir. Bu çalışmanın amacı da, G7 ülkeleri olarak bilinen, Kanada, Almanya, Fransa, İngiltere, İtalya, Japonya ve Amerika Birleşik Devletleri’ne ait, son 50 yılda, 1970-2020, ticari ve finansal açıklık göstergelerinin ekonomik büyüme üzerindeki etkisinin araştırılmasıdır. Panel veri analizi ile yapılan incelemeler sonucunda, ticari ve finansal dışa açıklığın ekonomik büyümede meydana gelen değişimleri açıkladıkları, ticari ve finansal dışa açıklıktaki bir artışın büyümede de bir artışa yol açtığı görülmüştür.
- 30 April 2021
- Published by Selcuk Universitesi Sosyal Bilimler Meslek Yuksekokulu Dergisi in Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Meslek Yüksekokulu Dergisi
- Vol. 24 (1) , 274-287
The Relationship Between Trade Openness, Financial Openness and Economic Growth in G7 Countries
Dışa açıklık, ticari ve finansal açıklık olarak incelenmektedir. Bir ülkenin ticari ve finansal olarak dışa açık olup olmaması, ülke içerisinde uyguladığı ekonomi politikalarının diğer ülkelerle ne derecede uyumlu olduğunu ölçmeye yarayan bir araçtır. Ülkelerin neden ticari ve finansal liberalizasyona ihtiyaç duydukları, ticari ve finansal açıklığın büyüme üzerine etkileri ile açıklanabilir. Bu çalışmanın amacı da, G7 ülkeleri olarak bilinen, Kanada, Almanya, Fransa, İngiltere, İtalya, Japonya ve Amerika Birleşik Devletleri’ne ait, son 50 yılda, 1970-2020, ticari ve finansal açıklık göstergelerinin ekonomik büyüme üzerindeki etkisinin araştırılmasıdır. Panel veri analizi ile yapılan incelemeler sonucunda, ticari ve finansal dışa açıklığın ekonomik büyümede meydana gelen değişimleri açıkladıkları, ticari ve finansal dışa açıklıktaki bir artışın büyümede de bir artışa yol açtığı görülmüştür.
- Open Access
- 15 July 2020
- Published by Omer Halisdemir Universitesi in Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi
- Vol. 13 (3) , 413-425
Türkiye İçin Döviz Rezerv Yeterlilik Göstergelerinin Değerlendirilmesi
Tr en Her an kullanıma hazır bulunma özelliğine sahip uluslararası rezervler, uluslar arası ödeme aracı olarak kabul görmektedirler. Birbirlerine çevrilebilme özelliğine sahip olan bu rezervleri kontrol etme yetkisi ülkelerin para otoritelerindedir. Bu ödeme aracının hangi düzeyde tutulacağı da ülkeler için önem arz etmektedir. Bu çalışmada da, Türkiye’de, optimal rezerv seviyesinin belirlenmesi amacıyla 2003-2018 döneminde, rezervlerin ithal edilen mal ve hizmetlere oranı, rezervlerin kısa vadeli dış borçlara oranı ve rezervlerin para arzına oranı göstergeleri değerlendirilmiştir. Sonuçta, incelenen her yıl, ideal olarak kabul edilen “1” değerini aşan ve 1,87 oranında ortalama rezervlerin ithalatı karşılama oranı bulunmaktadır. Rezervlerin kısa vadeli dış borçları karşılama oranı da bu dönemde ortalama 1,20 olarak bulunmuştur; ancak 2013, 2014, 2017 ve 2018 yıllarında rezervlerin kısa vadeli dış borçları karşılayamadığı ve ideal olarak kabul edilen “1” değerinin altına düştüğü görülmüştür. Rezervlerin para arzına oranının yüzde 20’sinden fazla olması gerektiği göz önüne alınırsa, bu oran incelenen dönemde her yıl yeterli düzeydedir ve ortalaması yüzde 27 olarak gerçekleşmiştir. Genel olarak bakıldığında, döviz rezervlerinin incelenen dönemde, ithalatı, kısa vadeli borçları ve para arzını karşılamada yeterli olduğu söylenebilir. International reserves are assets that are controlled by the monetary authorities of countries and can be converted to each other, are accepted as international payment instruments, ready for use at any time. The level of this payment instrument is also important for countries. In this study, in order to determine the optimal level of reserves, the ratio of reserves to imported goods and services, to short-term external debt and to money supply between the years 2003-2018 were evaluated for Turkey. As a result, every year in this period, average of the ratio of reserves to imported goods and services is 1.87 % and this rate exceeds the “1” value, which is considered to be ideal. The ratio of reserves to short-term external debt is 1.20 on average; however, in 2013, 2014, 2017 and 2018, the reserves were not able to meet short-term external debt and fell below the ideal value of “1”. Considering that the ratio of reserves to money supply should be more than 20 percent, this ratio is sufficient every year in the examined period and the average is 27 percent. In general, it can be said that foreign reserves are sufficient to imports, short-term debts, money supply.
- 15 July 2020
- Published by Omer Halisdemir Universitesi in Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi
- Vol. 13 (3) , 413-425
Open AccessTürkiye İçin Döviz Rezerv Yeterlilik Göstergelerinin Değerlendirilmesi
Tr en Her an kullanıma hazır bulunma özelliğine sahip uluslararası rezervler, uluslar arası ödeme aracı olarak kabul görmektedirler. Birbirlerine çevrilebilme özelliğine sahip olan bu rezervleri kontrol etme yetkisi ülkelerin para otoritelerindedir. Bu ödeme aracının hangi düzeyde tutulacağı da ülkeler için önem arz etmektedir. Bu çalışmada da, Türkiye’de, optimal rezerv seviyesinin belirlenmesi amacıyla 2003-2018 döneminde, rezervlerin ithal edilen mal ve hizmetlere oranı, rezervlerin kısa vadeli dış borçlara oranı ve rezervlerin para arzına oranı göstergeleri değerlendirilmiştir. Sonuçta, incelenen her yıl, ideal olarak kabul edilen “1” değerini aşan ve 1,87 oranında ortalama rezervlerin ithalatı karşılama oranı bulunmaktadır. Rezervlerin kısa vadeli dış borçları karşılama oranı da bu dönemde ortalama 1,20 olarak bulunmuştur; ancak 2013, 2014, 2017 ve 2018 yıllarında rezervlerin kısa vadeli dış borçları karşılayamadığı ve ideal olarak kabul edilen “1” değerinin altına düştüğü görülmüştür. Rezervlerin para arzına oranının yüzde 20’sinden fazla olması gerektiği göz önüne alınırsa, bu oran incelenen dönemde her yıl yeterli düzeydedir ve ortalaması yüzde 27 olarak gerçekleşmiştir. Genel olarak bakıldığında, döviz rezervlerinin incelenen dönemde, ithalatı, kısa vadeli borçları ve para arzını karşılamada yeterli olduğu söylenebilir. International reserves are assets that are controlled by the monetary authorities of countries and can be converted to each other, are accepted as international payment instruments, ready for use at any time. The level of this payment instrument is also important for countries. In this study, in order to determine the optimal level of reserves, the ratio of reserves to imported goods and services, to short-term external debt and to money supply between the years 2003-2018 were evaluated for Turkey. As a result, every year in this period, average of the ratio of reserves to imported goods and services is 1.87 % and this rate exceeds the “1” value, which is considered to be ideal. The ratio of reserves to short-term external debt is 1.20 on average; however, in 2013, 2014, 2017 and 2018, the reserves were not able to meet short-term external debt and fell below the ideal value of “1”. Considering that the ratio of reserves to money supply should be more than 20 percent, this ratio is sufficient every year in the examined period and the average is 27 percent. In general, it can be said that foreign reserves are sufficient to imports, short-term debts, money supply.