MSMehmet Sandal

Mehmet Sandal

*This is an algorithmically generated author record based on publicly available information.

Current Organizations / Institutes

The organizations/institutes from the scholar's latest article


Mehmet Sandal has a total of 30 co-authors. Here are the top co-authors by number of shared publications:


Latest Publications

  • Ekonometri̇ Alanında Güncel Yaklaşımlar ve Akademik Çalışmalar

    by Hakan Öndes, Kemal Buğra Yamanoğlu, Fatih Çemrek, Mehmet Sandal, Esra Memduha Yaşar, Esra Pekardan, Şenol Altan, Ayşe Ediz, Onur Can, Nur Duygu Keten Sav, et al.

    Ekonometri Alanında Güncel Yaklaşımlar ve Akademik Çalışmalar, ekonomik ve toplumsal sorunları farklı kuramsal çerçeveler, nicel yöntemler ve disiplinler arası bakış açılarıyla ele alan altı bölümü bir araya getirmektedir. Türkçe ve İngilizce bölümlerden oluşan bu çift dilli kitap, ekonometri alanındaki yöntemsel çeşitliliği güncel araştırma konularıyla buluşturmayı ve akademik çevreler arasında bilgi paylaşımını desteklemeyi amaçlamaktadır. Kitabın ilk bölümünde Türkiye ekonomisinin belirsizlik ve risk koşulları altındaki makroekonomik dinamikleri Wavelet – Transformer yaklaşımı çerçevesinde incelenmektedir. İkinci bölüm, dengeli bütçeler altında mekânsal mali yakınsamayı genel bir iç içe model ve matematiksel türetimi üzerinden ele almaktadır. Üçüncü bölümde G20 ülkelerinde karbon emisyonları, ekonomik büyüme, yenilenebilir enerji tüketimi ve petrol tüketimi arasındaki ilişkiler araştırılmaktadır. Dördüncü bölüm, küresel ticarette anti-damping önlemlerinin etkilerine odaklanarak dış ticaret politikalarının değerlendirilmesine katkı sunmayı hedeflemektedir. Son iki bölüm, ekonomik süreçlerin toplumsal cinsiyet ve emek boyutlarını gündeme taşımaktadır. Boşanma sonrası kadınların ekonomik yeterliliği multinomial lojistik regresyon yöntemiyle ele alınırken, Suriyeli mülteci kadınların işgücü piyasasına katılımı toplumsal cinsiyet, yerinden edilme ve emek ekseninde sistematik bir derlemeyle değerlendirilmektedir. Bu çalışmalar, ekonomik ilişkilerin anlaşılmasında yöntem seçiminin, kuramsal tutarlılığın ve toplumsal bağlamın birlikte dikkate alınmasının önemine işaret etmektedir. Kitap; araştırmacılara, lisansüstü öğrencilere ve politika alanlarında çalışan uzmanlara araştırma sorularını ve analitik yaklaşımları birlikte değerlendirebilecekleri bir kaynak sunmaktadır. Editör olarak amacım, konuları ortak bir akademik zeminde buluşturarak eleştirel düşünmeyi, yöntemsel tartışmayı ve yeni araştırma fikirlerinin gelişmesini desteklemektir. Bu yönüyle eser, makroekonomiden çevre ve enerjiye, uluslararası ticaretten kadınların ekonomik yaşamına uzanan kapsamıyla, ekonometrinin güncel sorunlarla kurduğu bağı görünür kılmayı amaçlamaktadır. Okuru ekonomik meseleler arasında bağlantılar kurmaya ve yeni araştırmalar düşünmeye davet etmektedir.

  • HİDROELEKTRİK ENERJİ ÜRETİMİNİN TAHMİNİ: DERİN ÖĞRENME YAKLAŞIMI İLE ARIMA MODELİNİN KARŞILAŞTIRILMASI

    by Betül Günay, Burcu Kocarık Gacar, Mehmet Sandal

    Bu çalışmanın amacı Türkiye’deki hidroelektrik santrallerden elde edilen elektrik üretim verileri için günlük üretim potansiyelinin tahmin edilmesidir. Bu amaçla 2022-2024 yılları arasında Türkiye’nin yedi coğrafi bölgesinin her birinden en yüksek hidroelektrik enerji üretimi gerçekleştirilen ikişer santral seçilerek toplam 14 santrale ait saatlik üretim verileri kullanılmıştır. Veri düzenleme ve tahmin yöntemlerinin uygulanması süreçlerinde Python programlama dili kullanılmıştır. Çalışmada Otoregresif Entegre Hareketli Ortalama (ARIMA) modeli ile derin öğrenme yöntemi olan Uzun-Kısa Vadeli Bellek (LSTM) algoritmasının tahmin performansları karşılaştırılmıştır. Elde edilen bulgular, elektrik üretiminin LSTM modeli ile daha yüksek doğrulukta tahmin edilebildiğini göstermiştir. Bu doğrultuda LSTM modeli kullanılarak 2025 yılına ilişkin hidroelektrik üretim tahminleri gerçekleştirilmiştir. Türkiye’de hidroelektrik santrallerine yönelik elektrik üretim tahmininde klasik zaman serisi modelleri ile derin öğrenme yaklaşımlarını karşılaştırmalı olarak ele alan çalışmaların sınırlı sayıda olduğu gözlenmektedir. Bu çalışma, iki farklı yaklaşımın performansını aynı veri kümesi üzerinde nicel ölçütlere göre değerlendirerek mevcut literatüre karşılaştırmalı ampirik bulgular sunmaktadır. Elde edilen bulguların enerji planlaması ve üretim öngörüsü çalışmalarına yöntemsel katkı sağlayabileceği değerlendirilmektedir.

  • Open Access

    Finansal Zaman Serisi Tahmininde LSTM ve TCN Modellerinin Karşılaştırılması: BIST 100 Endeksi Üzerine Bir Uygulama

    by Mehmet Sandal

    Hisse senedi piyasaları, doğrusal olmayan ve karmaşık yapısı nedeniyle yatırımcılar için tahmin edilmesi güç bir alan olmayı sürdürmektedir. Finansal zaman serilerinin ani fiyat hareketlerine açık olması ve karmaşık örüntülere sahip olması, istatistiksel yöntemlerin tahmin performanslarını da etkilemektedir. Bu nedenle finansal riskleri minimize ederek yatırım getirilerini artırmak ve tutarlı tahminlerde bulunmak için gelişmiş modellerin kullanılması oldukça önemli hale gelmiştir. Bu çalışmanın amacı, doğrusal olmayan ve uzun dönemli bağımlılıklar içeren sıralı verilerin analizinde derin öğrenme yöntemlerinin performanslarını karşılaştırmaktır. Bu amaçla 2015-2025 yılları arasındaki BIST 100 endeksinin günlük kapanış fiyatları için Uzun-Kısa Süreli Bellek (LSTM) ve Zamansal Evrişimli Ağ (TCN) mimarileri tasarlanmıştır. Çalışmada Hyperband algoritması ile hiperparametre optimizasyonu gerçekleştirilmiş ve modellerin tahmin performansları RMSE, MAE ve MAPE hata ölçütleri üzerinden değerlendirilmiştir. Elde edilen bulgular, her iki modelin de BIST 100 endeksinin uzun vadeli bağımlılıklarını başarılı biçimde yakalayabildiğini göstermektedir. Ancak hata metrikleri incelendiğinde TCN mimarisine göre elde edilen sonuçların LSTM’ye göre daha düşük hata değerleri ürettiği belirlenmiştir. Özellikle ani piyasa değişimlerine ve trend dönüşlerine TCN mimarisinin daha iyi uyum sağladığı ve daha isabetli şekilde tahmin ettiği saptanmıştır. Bu bulgular, TCN mimarisinin finansal zaman serisi tahmininde doğrusal olmayan dinamikleri modellemede güçlü ve yenilikçi bir alternatif sunduğunu göstermektedir.

  • Open Access

    Finansal Derinlik ve Tasarrufların Cari Açık Üzerine Etkileri

    by Kubilay Çağrı Yılmaz, Mehmet Sandal, Taner Taş

    Bu çalışmanın amacı finansal derinlik göstergelerinin cari açık üzerindeki etkilerini araştırmaktır. Bu amaçla gelişmekte olan ve gelişme ihtimali olan ülkeler için 2001-2020 dönemine ait yıllık veriler kullanılarak panel veri analizi gerçekleştirilmiştir. Hausman testi sonucuna göre tesadüfi etkiler modelinin geçerli olduğuna karar verilmiştir. Ancak birimler arası korelasyon, değişen varyans ve otokorelasyon varsayımları sağlanmadığından Esnek Genelleştirilmiş En Küçük Kareler (FGLS) yöntemine göre model parametreleri tahmin edilmiştir. Çalışmanın sonuçları modele dahil edilen tüm göstergelerin cari açık üzerinde anlamlı bir etkiye sahip olduğunu göstermiştir. Özellikle tasarruf oranı ve faiz oranındaki artışlar cari açığı pozitif etkilerken büyüme oranı ve enflasyon oranındaki artışların cari açık üzerinde negatif etkiye sahip olduğu görülmüştür.

  • Open Access

    İki Örneklem Behrens-Fisher Problemi İçin Farklı İstatistiksel Test Yöntemlerinin Karşılaştırılması

    by Esin Budak, Zeki Yildiz, Mehmet Sandal

    Çok değişkenli istatistiksel araştırmalarda, iki ortalama vektörün eşitliğini test etme problemi ile sıklıkla ilgilenilmektedir. Ancak varsayımlar ihlal edildiğinde klasik yöntemlerin kullanılması yanıltıcı sonuçlar elde edilmesine neden olabilmektedir. Bu çalışmanın amacı da iki örneklem Behrens-Fisher problemleri için önerilen test istatistiklerini I. tip hata olasılıkları bakımından karşılaştırmaktır. Bu amaçla varsayımların ihlal edilmesi durumunda iki grup ortalama vektörünün eşitliğini test etmek için literatürde önerilen test istatistikleri bir simülasyon çalışması ile karşılaştırılmıştır. Ayrıca önerilen test istatistiklerinin gerçek bir veri örneği üzerinde karşılaştırılması yapılmıştır. Çalışmanın sonuçları, test istatistiklerinin performanslarının bağımlı değişken sayısına ve gözlem büyüklüklerine göre değiştiğini göstermiştir. Ancak Yanagihara ve Yuan (2005) tarafından önerilen test istatistiğinin oldukça iyi bir performans ortaya koyduğu görülmüştür. Ayrıca Hotelling T2 test istatistiğinin varsayım ihlallerinden oldukça fazla etkilendiği gözlemlenmiştir.

  • Güncel Ekonomi Çalışmaları III

    by Cihan Çobanoğlu, İlHan Keskin, Serkan Demirel, Başak Özarslan Doğan, Hicran Kasa, Kubilay Çağrı Yılmaz, Mehmet Sandal, Barış Aksoy, Cahit Çelik, Gülsen Kıral, et al.

    Akademisyen Yayınevi yöneticileri, yaklaşık 30 yıllık yayın tecrübesini, kendi tüzel kişiliklerine aktararak uzun zamandan beri, ticarî faaliyetlerini sürdürmektedir. Anılan süre içinde, başta sağlık ve sosyal bilimler, kültürel ve sanatsal konular dahil 2000'ni aşkın kitabı yayımlamanın gururu içindedir. Uluslararası yayınevi olmanın alt yapısını tamamlayan Akademisyen, Türkçe ve yabancı dillerde yayın yapmanın yanında, küresel bir marka yaratmanın peşindedir. Bilimsel ve düşünsel çalışmaların kalıcı belgeleri sayılan kitaplar, bilgi kayıt ortamı olarak yüzlerce yılın tanıklarıdır. Matbaanın icadıyla varoluşunu sağlam temellere oturtan kitabın geleceği, her ne kadar yeni buluşların yörüngesine taşınmış olsa da, daha uzun süre hayatımızda yer edineceği muhakkaktır.

  • Solution of Behrens-Fisher Problem For High-Dimensional Data and Comparison of Proposed Test Statistics

    by Mehmet Sandal, Zeki Yildiz

    Çok değişkenli ikiden fazla grup ortalama vektörünün karşılaştırılması genellikle Çok Değişkenli Varyans Analizi (MANOVA) problemi olarak bilinmektedir. Ancak MANOVA problemlerinin çözümü için kullanılan klasik test istatistikleri, varsayım ihlallerinden oldukça fazla etkilenmektedir. Ayrıca bağımlı değişken sayısının gözlem sayısından daha büyük olduğu durumlarda çok değişkenli test istatistikleri yetersiz kalmaktadır. Bu çalışmanın amacı, yüksek boyutlu Behrens-Fisher problemlerinde ortalama vektörlerin eşit olup olmadığını belirlemek için önerilen bazı test istatistiklerini karşılaştırmaktır. Bu amaçla varyans-kovaryans matrislerinin heterojen olduğu durumlarda dört farklı test istatistiği için bir simülasyon analizi gerçekleştirilmiştir. Çalışmada üç farklı varyans-kovaryans modeli kullanılmıştır. Ayrıca bağımlı değişken sayısı ve gözlem sayısı için farklı deneysel koşullar dikkate alınmıştır. Çalışmanın sonuçları, test istatistiklerinin performanslarının genel olarak karşılaştırılabilir olduğunu göstermiştir. Ancak deneysel koşullara göre test istatistiklerinin performansının değiştiği gözlemlenmiştir.


  • İnovasyon ve Kârlılık Arasındaki İlişki: Otomotiv Sektörü Üzerine Bir Araştırma

    by Mehmet Sandal, Anıl GACAR

    Dijitalleşme ile birlikte işletmelerin varlığını sürdürebilmesi için doğru hedefler koyması ve performanslarını artırması gerekmektedir. İşletmelerin rekabet üstünlüğü sağlamak ve karlılıklarını artırmak için en çok ihtiyaç duyulan faktörlerin başında ise inovatif (yenilikçi) düşünce ile araştırma ve geliştirme faaliyetleri yer almaktadır. Bu çalışmada, otomotiv imalat sektöründe faaliyet gösteren işletmelerin inovasyon ve kârlılıkları arasındaki ilişkinin araştırılması amaçlanmaktadır. Çalışmada işletme karlılığını temsil eden iki farklı model oluşturulmuş ve 2016Q1-2020Q4 çeyrek dönemleri için panel veri analizi uygulanmıştır. Bununla birlikte, araştırma amacına uygun ekonometrik model belirlenerek model parametrelerinin tahmin edilmesi için dirençli tahmin yöntemleri kullanılmıştır. Çalışma sonucunda, Ar-Ge harcamalarının aktif karlılık oranı (return on assets- ROA) ve özsermaye karlılık oranı (return on equity- ROE) üzerinde anlamlı ve pozitif bir etkisi olduğu tespit edilerek Ar-Ge harcaması yapan işletmelerin karlılıklarının arttığı sonucuna ulaşılmıştır.