Damla Cumalı
Current Organizations / Institutes
The organizations/institutes from the scholar's latest article
Damla Cumalı has a total of 8 co-authors. Here are the top co-authors by number of shared publications:
- Mehmet Ince
Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi
2 shared publications - Alper Gülay
Recep Tayyip Erdogan University, Rize, Turkey
1 shared publication - Emre Cumalı
Recep Tayyip Erdogan University, Faculty of Education, Special Education, Rize, Turkiye
1 shared publication - Esra Seçgin
TC MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI BURSA
1 shared publication - Furkan Akdağ
Gazi Üniversitesi, Gazi Eğitim Fakültesi
1 shared publication - Mahmut Serkan Yazıcı
Recep Tayyip Erdoğan University
1 shared publication
Latest Publications
- 22 July 2026
- Published by Electronic Journal of Social Sciences in Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi
- Vol. 25 (3) , 456-470
AIR Self-Determination Scale Student Form: Turkish Adaptation, Validity and Reliability Study
The purpose of this study is to adapt the AIR Self-Determination Scale-Student Form into Turkish and examine its validity and reliability among elementary students. Self-determination involves active participation in goal setting, decision-making, and implementing choices in real-life contexts. The AIR Self Determination Scale is a multidimensional tool assessing these skills across four domains. The research was conducted during the 2023-2024 academic year with 300 students in 3rd and 4th grades at public schools affiliated with the Rize Provincial Directorate of National Education. Data were analyzed using Confirmatory Factor Analysis (CFA) and Cronbach’s Alpha. CFA results confirmed the four-factor structure for the Turkish sample with acceptable fit indices (χ²/df=1.90, RMSEA=.05, CFI=.90, TLI=.95, SRMR=.06). Reliability analysis showed Cronbach’s Alpha values ranging from .73 to .78 across subdomains. Findings indicate the adapted Turkish version is a valid, reliable instrument appropriate for elementary educational settings.
- 22 July 2026
- Published by Electronic Journal of Social Sciences in Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi
- Vol. 25 (3) , 456-470
AIR Self-Determination Scale Student Form: Turkish Adaptation, Validity and Reliability Study
The purpose of this study is to adapt the AIR Self-Determination Scale-Student Form into Turkish and examine its validity and reliability among elementary students. Self-determination involves active participation in goal setting, decision-making, and implementing choices in real-life contexts. The AIR Self Determination Scale is a multidimensional tool assessing these skills across four domains. The research was conducted during the 2023-2024 academic year with 300 students in 3rd and 4th grades at public schools affiliated with the Rize Provincial Directorate of National Education. Data were analyzed using Confirmatory Factor Analysis (CFA) and Cronbach’s Alpha. CFA results confirmed the four-factor structure for the Turkish sample with acceptable fit indices (χ²/df=1.90, RMSEA=.05, CFI=.90, TLI=.95, SRMR=.06). Reliability analysis showed Cronbach’s Alpha values ranging from .73 to .78 across subdomains. Findings indicate the adapted Turkish version is a valid, reliable instrument appropriate for elementary educational settings.
- Open Access
- 30 April 2025
- Published by The Journal of Turkish Educational Sciences, Gazi University in Türk Eğitim Bilimleri Dergisi
- Vol. 23 (1) , 983-1006
Özel Eğitim Meslek Okulları Staj Programının Uygulama Sürecinde Öğretmen, Veli ve İşveren İş Birliğinin İncelenmesi
Bu araştırma, özel eğitim meslek okullarında yürütülen staj sürecinde veli, öğretmen ve iş veren iş birliğini incelemeyi amaçlamaktadır. Araştırma nitel araştırma yöntemiyle tasarlanmıştır. Araştırmanın katılımcılarını özel eğitim meslek okullarında staj uygulamasına devam eden öğrencilerle ilişkili olan yedi öğretmen, yedi veli ve yedi iş veren oluşturmaktadır. Araştırmada katılımcılar görüşmeye başlamadan önce Araştırma Onam Formu’nu imzalayarak araştırmaya katılmak için gönüllü olduklarını onaylamışlardır. Araştırmada veriler, araştırmacılar tarafından hazırlanan yarı yapılandırılmış görüşme formu ile elde edilmiştir. Görüşmelerin dökümleri çıkartılıp içerik analizi yapılarak araştırma bulguları oluşturulmuştur. Bu araştırmada katılımcılara yazıya dökülen görüşme yanıtları gönderilerek teyit etmeleri sağlanmış ve veri analizi sürecinde alanda uzman iki akademisyen ile güvenirlik çalışmasında bulunulmuştur. Araştırmanın verileri ve kodları yine iki alan uzmanıyla yürütülmüştür. Çalışmada katılımcıların görüşlerinden doğrudan alıntılama yaparak dış geçerliği sağlanmıştır. Araştırmanın bulguları staj sürecinde veli, öğretmen ve iş veren arasında bir bilgi eksikliğinin hâkim olduğunu ve paydaşlar arasında iletişimin kuvvetlendirilmesi gerektiğini göstermektedir. Aynı zamanda staj sürecine yönelik ayrı yönetmeliklerin bulunması da süreci güçleştirmektedir.
- 30 April 2025
- Published by The Journal of Turkish Educational Sciences, Gazi University in Türk Eğitim Bilimleri Dergisi
- Vol. 23 (1) , 983-1006
Open AccessÖzel Eğitim Meslek Okulları Staj Programının Uygulama Sürecinde Öğretmen, Veli ve İşveren İş Birliğinin İncelenmesi
Bu araştırma, özel eğitim meslek okullarında yürütülen staj sürecinde veli, öğretmen ve iş veren iş birliğini incelemeyi amaçlamaktadır. Araştırma nitel araştırma yöntemiyle tasarlanmıştır. Araştırmanın katılımcılarını özel eğitim meslek okullarında staj uygulamasına devam eden öğrencilerle ilişkili olan yedi öğretmen, yedi veli ve yedi iş veren oluşturmaktadır. Araştırmada katılımcılar görüşmeye başlamadan önce Araştırma Onam Formu’nu imzalayarak araştırmaya katılmak için gönüllü olduklarını onaylamışlardır. Araştırmada veriler, araştırmacılar tarafından hazırlanan yarı yapılandırılmış görüşme formu ile elde edilmiştir. Görüşmelerin dökümleri çıkartılıp içerik analizi yapılarak araştırma bulguları oluşturulmuştur. Bu araştırmada katılımcılara yazıya dökülen görüşme yanıtları gönderilerek teyit etmeleri sağlanmış ve veri analizi sürecinde alanda uzman iki akademisyen ile güvenirlik çalışmasında bulunulmuştur. Araştırmanın verileri ve kodları yine iki alan uzmanıyla yürütülmüştür. Çalışmada katılımcıların görüşlerinden doğrudan alıntılama yaparak dış geçerliği sağlanmıştır. Araştırmanın bulguları staj sürecinde veli, öğretmen ve iş veren arasında bir bilgi eksikliğinin hâkim olduğunu ve paydaşlar arasında iletişimin kuvvetlendirilmesi gerektiğini göstermektedir. Aynı zamanda staj sürecine yönelik ayrı yönetmeliklerin bulunması da süreci güçleştirmektedir.
- 13 December 2024
- Published by Kalem Uluslararasi Egitim ve Insan Bilimleri Dergisi in Kalem Uluslararasi Egitim ve Insan Bilimleri Dergisi
Farklı Branşlarda Öğrenim Gören Öğretmen Adaylarınının Kaynaştırma Uygulamasına İlişkin Algılarının Belirlenmesi
Bu araştırmada farklı bölümlerde öğrenim görmekte olan öğretmen adaylarının kaynaştırma uygulamlarına ilişkin algılarının tespit edilmesi amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda tarama yöntemine göre desenlenen araştırmanın verileri Kelime İlişkilendirme Testi (KİT) yoluyla toplanmıştır. Toplanan veriler bir araya getirilerek cevap kelimelerin frekansları belirlenmiş ve kavram ağlarının çizilmesi için kesme noktası tekniğinden yararlanılmıştır. Araştırmada elde edinilen sonuçlara göre en fazla farklı cevap kelimenin sınıf öğretmeni adayları tarafından, en az farklı cevap kelimeyse ilköğretim ikinci kademede hizmet verecek olan çeşitli branşlarda öğrenim gören adaylar tarafından üretilmiştir. Bu bağlamda, kaynaştırma kavramına yönelik algıların sınıf öğretmeni adaylarında diğer bölümlere oranla daha fazla olduğu söylenebilir. Öğretmen adaylarının öğrenim görmekte oldukları bölümlere göre cevap kelimeler incelendiğinde, okul öncesi öğretmen adayları ile sınıf öğretmeni öğretmen adaylarının kaynaştırma kavramını en fazla “engel grupları” ve “sosyallik” kavramları ile; ilköğretim ikinci kademede hizmet verecek çeşitli branşlarda öğrenim gören öğretmen adaylarınınsa kaynaştırma kavramını en fazla “engel grupları” ile ilişkilendirdikleri görülmektedir. Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık (PDR) bölümünde öğrenim gö- ren katılımcılarınsa kaynaştırma kavramını en fazla “uyum” ile ilişkilendirmişlerdir. Özel eğitim dersi almış olan öğretmen adaylarının ortak cevap kelimeleri göz önüne alındığındaysa kaynaştırma kavramının yasal dayanakları ile öğretmenlerde olması beklenen kişilik özelliklerine yer verdikleri söylenebilir. Özel eğitim dersi almamış öğretmen adaylarının ortak cevap kelimeleri incelendiğinde, öğretmenlerde olması beklenen kişilik özellikleriyle birlikte özel gereksinimli öğrencilerin maruz kaldıkları durumları ifade ettiklerini söylemek mümkündür.
- 13 December 2024
- Published by Kalem Uluslararasi Egitim ve Insan Bilimleri Dergisi in Kalem Uluslararasi Egitim ve Insan Bilimleri Dergisi
Farklı Branşlarda Öğrenim Gören Öğretmen Adaylarınının Kaynaştırma Uygulamasına İlişkin Algılarının Belirlenmesi
Bu araştırmada farklı bölümlerde öğrenim görmekte olan öğretmen adaylarının kaynaştırma uygulamlarına ilişkin algılarının tespit edilmesi amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda tarama yöntemine göre desenlenen araştırmanın verileri Kelime İlişkilendirme Testi (KİT) yoluyla toplanmıştır. Toplanan veriler bir araya getirilerek cevap kelimelerin frekansları belirlenmiş ve kavram ağlarının çizilmesi için kesme noktası tekniğinden yararlanılmıştır. Araştırmada elde edinilen sonuçlara göre en fazla farklı cevap kelimenin sınıf öğretmeni adayları tarafından, en az farklı cevap kelimeyse ilköğretim ikinci kademede hizmet verecek olan çeşitli branşlarda öğrenim gören adaylar tarafından üretilmiştir. Bu bağlamda, kaynaştırma kavramına yönelik algıların sınıf öğretmeni adaylarında diğer bölümlere oranla daha fazla olduğu söylenebilir. Öğretmen adaylarının öğrenim görmekte oldukları bölümlere göre cevap kelimeler incelendiğinde, okul öncesi öğretmen adayları ile sınıf öğretmeni öğretmen adaylarının kaynaştırma kavramını en fazla “engel grupları” ve “sosyallik” kavramları ile; ilköğretim ikinci kademede hizmet verecek çeşitli branşlarda öğrenim gören öğretmen adaylarınınsa kaynaştırma kavramını en fazla “engel grupları” ile ilişkilendirdikleri görülmektedir. Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık (PDR) bölümünde öğrenim gö- ren katılımcılarınsa kaynaştırma kavramını en fazla “uyum” ile ilişkilendirmişlerdir. Özel eğitim dersi almış olan öğretmen adaylarının ortak cevap kelimeleri göz önüne alındığındaysa kaynaştırma kavramının yasal dayanakları ile öğretmenlerde olması beklenen kişilik özelliklerine yer verdikleri söylenebilir. Özel eğitim dersi almamış öğretmen adaylarının ortak cevap kelimeleri incelendiğinde, öğretmenlerde olması beklenen kişilik özellikleriyle birlikte özel gereksinimli öğrencilerin maruz kaldıkları durumları ifade ettiklerini söylemek mümkündür.
- Open Access
- 29 September 2024
- Published by Bilge Akademi in International Journal of Contemporary Educational Research
- Vol. 11 (3) , 337-353
Experiences of Parents of Children with Special Needs in the Process of Receiving Reports from Guidance and Research Centers
This qualitative study, using a phenomenological approach, explores parents' experiences in Turkey of obtaining reports from Guidance and Research Centers for their children with special needs. Through semi-structured interviews with 25 parents, findings reveal concerns over the adequacy of assessment tools and the assessment duration. While many parents are satisfied with the outcomes, discrepancies in the accuracy of assessments and placement decisions raise questions. The study underscores the need for improved communication between sectors and informed parental involvement, suggesting enhancements in assessment tool diversity and evaluation periods.
- 29 September 2024
- Published by Bilge Akademi in International Journal of Contemporary Educational Research
- Vol. 11 (3) , 337-353
Open AccessExperiences of Parents of Children with Special Needs in the Process of Receiving Reports from Guidance and Research Centers
This qualitative study, using a phenomenological approach, explores parents' experiences in Turkey of obtaining reports from Guidance and Research Centers for their children with special needs. Through semi-structured interviews with 25 parents, findings reveal concerns over the adequacy of assessment tools and the assessment duration. While many parents are satisfied with the outcomes, discrepancies in the accuracy of assessments and placement decisions raise questions. The study underscores the need for improved communication between sectors and informed parental involvement, suggesting enhancements in assessment tool diversity and evaluation periods.
- Open Access
- 22 June 2023
- Published by Dokuz Eylul University in Dokuz Eylül Üniversitesi Buca Eğitim Fakültesi Dergisi
- No. 56,p. 911-928
Öğretmen Adaylarının Özel Gereksinimli Öğrencilerin Eğitimlerine Yönelik Tutumlarının Tespit Edilmesi
Öğretmen adaylarının özel gereksinimli öğrencilere etkili bir şekilde öğretim yöntem ve müdahalelerini sunmak ve onları desteklemeleri için gerekli olan bilgi, beceri ve olumlu tutumlarla donatılmaları gerekmektedir. Araştırmalar, öğretmenlerin özel gereksinimli öğrencilere yönelik tutumlarının verecekleri eğitimin niteliği etkileyebileceğini göstermektedir. Bu bağlamda öğretmen ve öğretmen adaylarının özel gereksinimli öğrencilere yönelik tutumlarının belirlenmesi önemli görülmektedir. Bu düşünceden hareketle araştırmanın amacı öğretmen adaylarının özel gereksinimli öğrencilerin eğitimlerine yönelik tutumlarının tespit edilmesidir. Bu amaçla araştırma, tarama modeli kullanılarak kolay ulaşılabilir durum örneklemesi yöntemiyle seçilen öğretmen adayıyla gerçekleştirilmiştir. Üç devlet üniversitesinin eğitim fakültelerinin 10 farklı programının 3. ve 4. sınıflarında öğrenim gören ve araştırmaya gönüllü olarak katılmak isteyen 422 öğretmen adayıyla gerçekleştirilmiştir. Verilerin toplanmasında Kösterelioğlu (2013) tarafından geliştirilen “Engelli Bireylerin Eğitilmesine Yönelik Tutum Ölçeği” kullanılmıştır. Elde edilen veriler SPSS 21 paket programı kullanılarak analiz edilmiştir. Analiz edilen veriler cinsiyet, yaş ve öğrenim görülen program değişkenlerine göre incelenerek yorumlanmıştır. Araştırmanın sonuçlarına göre kadın öğretmen adaylarının tutumlarının daha olumlu olduğu, 26 yaş üzerinde olan katılımcıların tutum puanlarının 18-21 ve 22-25 yaş aralığındaki katılımcıların tutum puanlarından daha yüksek olduğu belirlenmiştir. Son olarak beklenildiği gibi Özel Eğitim Bölümü’nde öğrenim gören öğretmen adaylarının özel gereksinimli bireylerin eğitimine yönelik tutum puanlarının diğer programlarda öğrenim gören öğretmen adaylarından daha yüksek olduğu tespit edilmiştir.
- 22 June 2023
- Published by Dokuz Eylul University in Dokuz Eylül Üniversitesi Buca Eğitim Fakültesi Dergisi
- No. 56,p. 911-928
Open AccessÖğretmen Adaylarının Özel Gereksinimli Öğrencilerin Eğitimlerine Yönelik Tutumlarının Tespit Edilmesi
Öğretmen adaylarının özel gereksinimli öğrencilere etkili bir şekilde öğretim yöntem ve müdahalelerini sunmak ve onları desteklemeleri için gerekli olan bilgi, beceri ve olumlu tutumlarla donatılmaları gerekmektedir. Araştırmalar, öğretmenlerin özel gereksinimli öğrencilere yönelik tutumlarının verecekleri eğitimin niteliği etkileyebileceğini göstermektedir. Bu bağlamda öğretmen ve öğretmen adaylarının özel gereksinimli öğrencilere yönelik tutumlarının belirlenmesi önemli görülmektedir. Bu düşünceden hareketle araştırmanın amacı öğretmen adaylarının özel gereksinimli öğrencilerin eğitimlerine yönelik tutumlarının tespit edilmesidir. Bu amaçla araştırma, tarama modeli kullanılarak kolay ulaşılabilir durum örneklemesi yöntemiyle seçilen öğretmen adayıyla gerçekleştirilmiştir. Üç devlet üniversitesinin eğitim fakültelerinin 10 farklı programının 3. ve 4. sınıflarında öğrenim gören ve araştırmaya gönüllü olarak katılmak isteyen 422 öğretmen adayıyla gerçekleştirilmiştir. Verilerin toplanmasında Kösterelioğlu (2013) tarafından geliştirilen “Engelli Bireylerin Eğitilmesine Yönelik Tutum Ölçeği” kullanılmıştır. Elde edilen veriler SPSS 21 paket programı kullanılarak analiz edilmiştir. Analiz edilen veriler cinsiyet, yaş ve öğrenim görülen program değişkenlerine göre incelenerek yorumlanmıştır. Araştırmanın sonuçlarına göre kadın öğretmen adaylarının tutumlarının daha olumlu olduğu, 26 yaş üzerinde olan katılımcıların tutum puanlarının 18-21 ve 22-25 yaş aralığındaki katılımcıların tutum puanlarından daha yüksek olduğu belirlenmiştir. Son olarak beklenildiği gibi Özel Eğitim Bölümü’nde öğrenim gören öğretmen adaylarının özel gereksinimli bireylerin eğitimine yönelik tutum puanlarının diğer programlarda öğrenim gören öğretmen adaylarından daha yüksek olduğu tespit edilmiştir.
- 30 May 2022
- Published by Trakya Universitesi Egitim Fakultesi Dergisi in Trakya Eğitim Dergisi
- Vol. 12 (2) , 555-573
SINIF ÖĞRETMENİ ADAYLARININ ÖZEL EĞİTİM UYGULAMA OKULUNDAKİ ÖĞRENCİLERLE OKUL DENEYİMİNE KATILMASININ ETKİLERİNE İLİŞKİN GÖRÜŞLERİN İNCELENMESİ
Günümüzde birçok sınıf öğretmeni kaynaştırma uygulaması kapsamında özel gereksinimli öğrenciler ile çalışmaktadır. Lisans eğitiminin öğretmenlik mesleki yeterliği açısından önemi düşünüldüğünde, sınıf öğretmeni adaylarının teorik bilgi kadar uygulamaya yönelik eğitim de alması bir ihtiyaçtır. Bu araştırma, sınıf öğretmeni adaylarının özel gereksinimli öğrencilerle okul deneyimine katılmasına ilişkin görüşlerinin incelenmesi amacıyla planlanmıştır. Çalışma, durum çalışması yöntemiyle gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın örneklemini sınıf öğretmenliği ikinci sınıf öğrencisi olan 25 sınıf öğretmeni adayı ve özel eğitim uygulama merkezinde çalışmakta olan 11 öğretmeni (10 öğretmen ve 1 müdür yardımcısı) kapsamaktadır. Sınıf öğretmeni adaylarının özel gereksinimli öğrencilerle okul deneyimini katılmasına yönelik görüşlerinin alınmasında yapılandırılmamış gözlemin yanı sıra, okul deneyiminin öncesi ve sonrasında uygulanmak için geliştirilen anket formları kullanılmıştır. Okul deneyimi sürecinde sınıf öğretmeni adaylarıyla sürecin içerisinde olan öğretmenlerin görüşleri yarı yapılandırılmış görüşme yoluyla alınmıştır. Verilerin analizinde betimsel analiz kullanılmıştır. Araştırmanın sonucunda; sınıf öğretmeni adaylarının mesleğe başlamadan önce özel gereksinimli öğrencilerle okul deneyimine katılmalarının, kişisel ve mesleki gelişime fayda sağladığı sonucuna ulaşılmıştır. Bu noktada, sınıf öğretmeni adaylarının özel gereksinimli öğrencilere ve onlarla yürütülecek eğitime yönelik farkındalıklarında gelişim olduğu da belirtilmelidir. Bu araştırma kapsamında ayrıca, okul deneyiminin niteliğini arttırmaya yönelik katılımcı önerileri de yer almaktadır
- 30 May 2022
- Published by Trakya Universitesi Egitim Fakultesi Dergisi in Trakya Eğitim Dergisi
- Vol. 12 (2) , 555-573
SINIF ÖĞRETMENİ ADAYLARININ ÖZEL EĞİTİM UYGULAMA OKULUNDAKİ ÖĞRENCİLERLE OKUL DENEYİMİNE KATILMASININ ETKİLERİNE İLİŞKİN GÖRÜŞLERİN İNCELENMESİ
Günümüzde birçok sınıf öğretmeni kaynaştırma uygulaması kapsamında özel gereksinimli öğrenciler ile çalışmaktadır. Lisans eğitiminin öğretmenlik mesleki yeterliği açısından önemi düşünüldüğünde, sınıf öğretmeni adaylarının teorik bilgi kadar uygulamaya yönelik eğitim de alması bir ihtiyaçtır. Bu araştırma, sınıf öğretmeni adaylarının özel gereksinimli öğrencilerle okul deneyimine katılmasına ilişkin görüşlerinin incelenmesi amacıyla planlanmıştır. Çalışma, durum çalışması yöntemiyle gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın örneklemini sınıf öğretmenliği ikinci sınıf öğrencisi olan 25 sınıf öğretmeni adayı ve özel eğitim uygulama merkezinde çalışmakta olan 11 öğretmeni (10 öğretmen ve 1 müdür yardımcısı) kapsamaktadır. Sınıf öğretmeni adaylarının özel gereksinimli öğrencilerle okul deneyimini katılmasına yönelik görüşlerinin alınmasında yapılandırılmamış gözlemin yanı sıra, okul deneyiminin öncesi ve sonrasında uygulanmak için geliştirilen anket formları kullanılmıştır. Okul deneyimi sürecinde sınıf öğretmeni adaylarıyla sürecin içerisinde olan öğretmenlerin görüşleri yarı yapılandırılmış görüşme yoluyla alınmıştır. Verilerin analizinde betimsel analiz kullanılmıştır. Araştırmanın sonucunda; sınıf öğretmeni adaylarının mesleğe başlamadan önce özel gereksinimli öğrencilerle okul deneyimine katılmalarının, kişisel ve mesleki gelişime fayda sağladığı sonucuna ulaşılmıştır. Bu noktada, sınıf öğretmeni adaylarının özel gereksinimli öğrencilere ve onlarla yürütülecek eğitime yönelik farkındalıklarında gelişim olduğu da belirtilmelidir. Bu araştırma kapsamında ayrıca, okul deneyiminin niteliğini arttırmaya yönelik katılımcı önerileri de yer almaktadır