Sabri Çelik
Research Interests
Sabri Çelik has a total of 13 co-authors. Here are the top co-authors by number of shared publications:
- Havva Ürekli
AFYON KOCATEPE ÜNİVERSİTESİ, SANDIKLI MESLEK YÜKSEKOKULU
2 shared publications - Mustafa Sandikci
Afyon Kocatepe Universitesi
2 shared publications - Burcu Turan Torun
Van Yüzüncü Yıl University
1 shared publication - Caner Çalişkan
Adiyaman University
1 shared publication - Cem Yeşilyurt1 shared publication
- Erdem Baydeni̇z
Aydin Adnan Menderes University
1 shared publication
Latest Publications
- Open Access
- 19 October 2025
- Published by Canakkale Onsekiz Mart University in Gastroia: Journal of Gastronomy And Travel Research
- Vol. 9 (2) , 45-85
Mutfak Şeflerinin Tabak Sunumlarına Yönelik Algılarının Fenomenolojik Analizi
Tabak sunumu, bir yemeğin sadece lezzetini değil, aynı zamanda görsel çekiciliğini ve tüketici deneyimini de etkileyen önemli bir gastronomik ifade biçimidir. Bu bağlamda, bu çalışma, profesyonel mutfak şeflerinin tabak sunumlarına yönelik algılarını ve yaklaşımlarını fenomenolojik bir perspektifle incelemeyi amaçlamıştır. Özellikle, profesyonel mutfak şeflerinin tabak sunumlarına yönelik algılarını fenomenolojik bir yaklaşımla ele almak, bu çalışmanın temelini oluşturmaktadır. Çalışmada, nitel araştırma yöntemi kullanılmış; fenomenolojik desen çerçevesinde, kriter örnekleme tekniğiyle seçilen farklı restoran konseptlerinde çalışan 27 şefle yarı yapılandırılmış mülakatlar gerçekleştirilmiştir. Bu kapsamda elde edilen veriler, içerik analizi yöntemiyle analiz edilmiştir. Analiz sonuçları, şeflerin tabak sunumunda öncelikle lezzeti merkeze aldıklarını, görsel estetiğin ise bu lezzeti destekleyici bir unsur olarak değerlendirildiğini göstermektedir. Ayrıca, şefler tabak sunumlarında sadelik ve minimalizmi benimsemekte, doku çeşitliliğine önem vermekte ve tabakta kullanılan her bileşenin yenilebilir olması gerektiğini vurgulamaktadır. Bunun yanı sıra, merkezi kompozisyon, mevsimsellik, konsept uyumu, standardizasyon, denge ve ana ürün odaklılık da şeflerin tabak sunumunda dikkat ettikleri diğer önemli faktörler arasında yer almaktadır. Araştırma sonuçları, tabak sunumunun sadece estetik kaygılarla değil, aynı zamanda lezzet, fonksiyonellik, denge, uyum ve konsept gibi birçok faktörün etkileşimiyle şekillendiğini ortaya koymaktadır. Şeflerin deneyim düzeyleri arttıkça, tabak sunumlarında sadeliğe ve öze dönüşe daha fazla yöneldikleri gözlemlenmiştir. Sonuç olarak, tabak sunumu yalnızca şefin yaratıcılığını, teknik becerisini ve estetik anlayışını yansıtan bir ifade biçimi olmanın ötesinde, müşteri deneyimini zenginleştiren ve restoranın kimliğini yansıtan stratejik bir araç olarak değerlendirilmektedir.
- 19 October 2025
- Published by Canakkale Onsekiz Mart University in Gastroia: Journal of Gastronomy And Travel Research
- Vol. 9 (2) , 45-85
Open AccessMutfak Şeflerinin Tabak Sunumlarına Yönelik Algılarının Fenomenolojik Analizi
Tabak sunumu, bir yemeğin sadece lezzetini değil, aynı zamanda görsel çekiciliğini ve tüketici deneyimini de etkileyen önemli bir gastronomik ifade biçimidir. Bu bağlamda, bu çalışma, profesyonel mutfak şeflerinin tabak sunumlarına yönelik algılarını ve yaklaşımlarını fenomenolojik bir perspektifle incelemeyi amaçlamıştır. Özellikle, profesyonel mutfak şeflerinin tabak sunumlarına yönelik algılarını fenomenolojik bir yaklaşımla ele almak, bu çalışmanın temelini oluşturmaktadır. Çalışmada, nitel araştırma yöntemi kullanılmış; fenomenolojik desen çerçevesinde, kriter örnekleme tekniğiyle seçilen farklı restoran konseptlerinde çalışan 27 şefle yarı yapılandırılmış mülakatlar gerçekleştirilmiştir. Bu kapsamda elde edilen veriler, içerik analizi yöntemiyle analiz edilmiştir. Analiz sonuçları, şeflerin tabak sunumunda öncelikle lezzeti merkeze aldıklarını, görsel estetiğin ise bu lezzeti destekleyici bir unsur olarak değerlendirildiğini göstermektedir. Ayrıca, şefler tabak sunumlarında sadelik ve minimalizmi benimsemekte, doku çeşitliliğine önem vermekte ve tabakta kullanılan her bileşenin yenilebilir olması gerektiğini vurgulamaktadır. Bunun yanı sıra, merkezi kompozisyon, mevsimsellik, konsept uyumu, standardizasyon, denge ve ana ürün odaklılık da şeflerin tabak sunumunda dikkat ettikleri diğer önemli faktörler arasında yer almaktadır. Araştırma sonuçları, tabak sunumunun sadece estetik kaygılarla değil, aynı zamanda lezzet, fonksiyonellik, denge, uyum ve konsept gibi birçok faktörün etkileşimiyle şekillendiğini ortaya koymaktadır. Şeflerin deneyim düzeyleri arttıkça, tabak sunumlarında sadeliğe ve öze dönüşe daha fazla yöneldikleri gözlemlenmiştir. Sonuç olarak, tabak sunumu yalnızca şefin yaratıcılığını, teknik becerisini ve estetik anlayışını yansıtan bir ifade biçimi olmanın ötesinde, müşteri deneyimini zenginleştiren ve restoranın kimliğini yansıtan stratejik bir araç olarak değerlendirilmektedir.
- Open Access
- 30 June 2025
- Published by Turist Rehberligi Dergisi in Turist Rehberliği Dergisi (TURED)
- Vol. 8 (1) , 1-28
Gastronomi Rotalarının Oluşturulmasında Turist Rehberlerinin Rolü
Amaç ve Önem: Bu çalışma, turist rehberlerinin gastronomi alanındaki bilgi düzeyleri ile gastronomi turizmine ilişkin algılarının, destinasyonlarda gastronomi rotalarının geliştirilmesine olan etkisini araştırmayı amaçlamaktadır. Araştırma, turist rehberlerinin gastronomi rotalarını şekillendirme konusundaki rollerini bütüncül bir yaklaşımla ele alması bakımından önem taşımaktadır. Gastronomi turizminin giderek artan önemi doğrultusunda, bu alanda görev yapan rehberlerin bilgi ve algılarının, destinasyonlarda özgün ve sürdürülebilir gastronomi rotalarının oluşturulmasına önemli katkılar sağlayabileceği düşünülmektedir. Yöntem: Araştırmada, nicel araştırma yöntemi kullanılmış ve veri toplama aracı olarak anket tekniği tercih edilmiştir. Araştırmanın evrenini Türkiye genelinde 13 farklı turist rehberliği meslek odasına kayıtlı ve eylemli olarak görev yapan turist rehberleri oluşturmaktadır. Olasılığa dayalı olmayan örnekleme yöntemlerinden biri olan amaçlı örnekleme tekniği kullanılarak, hedeflenen rehber grubuna çevrimiçi anketler gönderilmiştir. Anketler, katılımcılara e-posta ve sosyal medya grupları üzerinden iletilmiş ve toplamda 432 geçerli yanıt alınmıştır. Bulgular: Araştırma bulguları, turist rehberlerinin gastronomi rotalarının oluşturulmasında anlamlı bir etkiye sahip olduğunu ortaya koymuştur. Rehberlerin gastronomi bilgisinin ve turizme yönelik algılarının, destinasyon bazlı gastronomi rotalarının gelişimine katkı sağladığı belirlenmiştir. Özgünlük/Bilimsel Katkı: Bu çalışma, gastronomi rotalarının oluşturulmasında turist rehberlerinin etkisini inceleyen ilk kapsamlı araştırmalardan biridir. Rehberlerin bilgi düzeyleri ve algılarının, gastronomi rotalarının belirlenmesindeki rolünü ortaya koyarak literatüre katkı sağlaması beklenmektedir. Ayrıca, elde edilen bulgular, gastronomi turizmi stratejilerinin geliştirilmesine yönelik pratik öneriler sunmaktadır. Sınırlılıklar: Bu araştırma, yalnızca Türkiye'de gastronomi temalı turlarda görev yapan eylemli turist rehberleriyle yapılmış olup, eylemsiz rehberler çalışmaya dahil edilmemiştir.
- 30 June 2025
- Published by Turist Rehberligi Dergisi in Turist Rehberliği Dergisi (TURED)
- Vol. 8 (1) , 1-28
Open AccessGastronomi Rotalarının Oluşturulmasında Turist Rehberlerinin Rolü
Amaç ve Önem: Bu çalışma, turist rehberlerinin gastronomi alanındaki bilgi düzeyleri ile gastronomi turizmine ilişkin algılarının, destinasyonlarda gastronomi rotalarının geliştirilmesine olan etkisini araştırmayı amaçlamaktadır. Araştırma, turist rehberlerinin gastronomi rotalarını şekillendirme konusundaki rollerini bütüncül bir yaklaşımla ele alması bakımından önem taşımaktadır. Gastronomi turizminin giderek artan önemi doğrultusunda, bu alanda görev yapan rehberlerin bilgi ve algılarının, destinasyonlarda özgün ve sürdürülebilir gastronomi rotalarının oluşturulmasına önemli katkılar sağlayabileceği düşünülmektedir. Yöntem: Araştırmada, nicel araştırma yöntemi kullanılmış ve veri toplama aracı olarak anket tekniği tercih edilmiştir. Araştırmanın evrenini Türkiye genelinde 13 farklı turist rehberliği meslek odasına kayıtlı ve eylemli olarak görev yapan turist rehberleri oluşturmaktadır. Olasılığa dayalı olmayan örnekleme yöntemlerinden biri olan amaçlı örnekleme tekniği kullanılarak, hedeflenen rehber grubuna çevrimiçi anketler gönderilmiştir. Anketler, katılımcılara e-posta ve sosyal medya grupları üzerinden iletilmiş ve toplamda 432 geçerli yanıt alınmıştır. Bulgular: Araştırma bulguları, turist rehberlerinin gastronomi rotalarının oluşturulmasında anlamlı bir etkiye sahip olduğunu ortaya koymuştur. Rehberlerin gastronomi bilgisinin ve turizme yönelik algılarının, destinasyon bazlı gastronomi rotalarının gelişimine katkı sağladığı belirlenmiştir. Özgünlük/Bilimsel Katkı: Bu çalışma, gastronomi rotalarının oluşturulmasında turist rehberlerinin etkisini inceleyen ilk kapsamlı araştırmalardan biridir. Rehberlerin bilgi düzeyleri ve algılarının, gastronomi rotalarının belirlenmesindeki rolünü ortaya koyarak literatüre katkı sağlaması beklenmektedir. Ayrıca, elde edilen bulgular, gastronomi turizmi stratejilerinin geliştirilmesine yönelik pratik öneriler sunmaktadır. Sınırlılıklar: Bu araştırma, yalnızca Türkiye'de gastronomi temalı turlarda görev yapan eylemli turist rehberleriyle yapılmış olup, eylemsiz rehberler çalışmaya dahil edilmemiştir.
- Open Access
- 21 June 2024
- Published by Turist Rehberligi Dergisi in Turist Rehberliği Dergisi (TURED)
Gastronomi Rotalarının Belirlenmesinde Turist Rehberlerinin Bilgi Düzeyleri ve Önerileri Üzerine Bir Araştırma
Amaç ve Önem: Araştırmada turistlere tur programı boyunca eşlik eden, bir bölgenin tarihi, kültürü, gelenek ve görenekleri ile yemek kültürü hakkında bilgi veren ve yol gösteren turist rehberlerinin gastronomi rotalarının belirlenmesindeki önerilerini ve bilgi düzeylerini değerlendirmek amaçlanmaktadır. Bu çalışma, turist rehberlerinin gastronomi rotalarının belirlenmesindeki görüşlerini inceleyen ilk kapsamlı araştırma olması açısından önemlidir. Yöntem: Araştırmada nicel araştırma yöntemi kullanılmıştır. Veri toplama tekniği olarak anket tercih edilmiştir. Araştırmanın evrenini İstanbul Rehberler Odası’na (İRO) kayıtlı turist rehberleri oluşturmaktadır ve basit tesadüfi örneklem yöntemi kullanılarak turist rehberlerine anket soruları elektronik posta ve sosyal medya grupları üzerinden çevrimiçi anket olarak gönderilmiştir. Bulgular: Çalışmanın sonucunda gastronomi rotalarının belirlenmesi sürecinde turist rehberlerinin önemli bir rolü olduğu, genel bilgi düzeylerinin yüksek olduğu, bu doğrultuda tur rotası belirlenmesi aşamasında turist rehberlerinin görüşlerinin alınması ve rehberlerle iş birliği içinde olunması, turist rehberlerinin deneyimlerinden, fikirlerinden ve görüşlerinden yararlanılması konularının önemli olduğu ortaya çıkmıştır. Özgünlük/Bilimsel Katkı: Çalışma, tur programı boyunca gruba eşlik eden turist rehberlerinin gastronomi rotalarının belirlenmesi konusunda görüşlerinin değerlendirilmesi açısından özgün bir çalışmadır. Çalışmanın gastronomi turlarına çıkan turist rehberlerine ve seyahat acentelerine fikir sağlayabileceği ve gastronomi turizmi literatürüne katkı sağlayacağı düşünülmektedir. Sınırlılıklar: Bu çalışma İRO’ya kayıtlı eylemli turist rehberleri ile sınırlandırılmıştır. Eylemsiz rehberler araştırmaya dahil edilmemiştir. Anahtar Kelimeler: Turist Rehberliği, Gastronomi Rehberliği, Gastronomi Turizmi, Gastronomi Rotaları Makale Türü: Araştırma makalesi
- 21 June 2024
- Published by Turist Rehberligi Dergisi in Turist Rehberliği Dergisi (TURED)
Open AccessGastronomi Rotalarının Belirlenmesinde Turist Rehberlerinin Bilgi Düzeyleri ve Önerileri Üzerine Bir Araştırma
Amaç ve Önem: Araştırmada turistlere tur programı boyunca eşlik eden, bir bölgenin tarihi, kültürü, gelenek ve görenekleri ile yemek kültürü hakkında bilgi veren ve yol gösteren turist rehberlerinin gastronomi rotalarının belirlenmesindeki önerilerini ve bilgi düzeylerini değerlendirmek amaçlanmaktadır. Bu çalışma, turist rehberlerinin gastronomi rotalarının belirlenmesindeki görüşlerini inceleyen ilk kapsamlı araştırma olması açısından önemlidir. Yöntem: Araştırmada nicel araştırma yöntemi kullanılmıştır. Veri toplama tekniği olarak anket tercih edilmiştir. Araştırmanın evrenini İstanbul Rehberler Odası’na (İRO) kayıtlı turist rehberleri oluşturmaktadır ve basit tesadüfi örneklem yöntemi kullanılarak turist rehberlerine anket soruları elektronik posta ve sosyal medya grupları üzerinden çevrimiçi anket olarak gönderilmiştir. Bulgular: Çalışmanın sonucunda gastronomi rotalarının belirlenmesi sürecinde turist rehberlerinin önemli bir rolü olduğu, genel bilgi düzeylerinin yüksek olduğu, bu doğrultuda tur rotası belirlenmesi aşamasında turist rehberlerinin görüşlerinin alınması ve rehberlerle iş birliği içinde olunması, turist rehberlerinin deneyimlerinden, fikirlerinden ve görüşlerinden yararlanılması konularının önemli olduğu ortaya çıkmıştır. Özgünlük/Bilimsel Katkı: Çalışma, tur programı boyunca gruba eşlik eden turist rehberlerinin gastronomi rotalarının belirlenmesi konusunda görüşlerinin değerlendirilmesi açısından özgün bir çalışmadır. Çalışmanın gastronomi turlarına çıkan turist rehberlerine ve seyahat acentelerine fikir sağlayabileceği ve gastronomi turizmi literatürüne katkı sağlayacağı düşünülmektedir. Sınırlılıklar: Bu çalışma İRO’ya kayıtlı eylemli turist rehberleri ile sınırlandırılmıştır. Eylemsiz rehberler araştırmaya dahil edilmemiştir. Anahtar Kelimeler: Turist Rehberliği, Gastronomi Rehberliği, Gastronomi Turizmi, Gastronomi Rotaları Makale Türü: Araştırma makalesi
- 29 June 2023
- Published by Ankara Haci Bayram Veli University in Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi Turizm Fakültesi Dergisi
- Vol. 26 (1) , 1-28
Teknoloji Kabul Modeli Bağlamında Öğrencilerin Davranışsal Niyetine Etki Eden Etmenlerin Belirlenmesi
Bu çalışmanın amacı Teknoloji Kabul Modeli (TKM) bağlamında davranışsal niyete etki eden etmenlerin belirlenmesidir. Araştırmanın evrenini Afyon Kocatepe Üniversitesi Turizm Fakültesi öğrencileri oluşturmakta olup veriler kolayda örneklem metodu ile anket formu kullanarak 01-30 Mayıs 2022 tarihleri arasında yüz yüze ve çevrimiçi ortamlarda toplanmıştır. Veriler Warp PLS istatistik programında analiz edilmiş ve verilerin çözümlenmesinde betimsel istatistiklerin yanı sıra yapısal eşitlik modellemesinden faydalanılmıştır. Araştırma sonuçlarına göre kullanışlılık, kolaylık ve değerin tutum üzerinde pozitif yönlü anlamlı bir etkisi olduğu, hedonik motivasyonun ise tutum üzerinde anlamlı bir etkisinin olmadığı belirlenmiştir. Ayrıca tutumun davranışsal niyet üzerinde pozitif yönlü anlamlı bir etkisinin olduğu tespit edilmiştir. Araştırma sonuçları neticesinde öneriler geliştirilmiştir.
- 29 June 2023
- Published by Ankara Haci Bayram Veli University in Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi Turizm Fakültesi Dergisi
- Vol. 26 (1) , 1-28
Teknoloji Kabul Modeli Bağlamında Öğrencilerin Davranışsal Niyetine Etki Eden Etmenlerin Belirlenmesi
Bu çalışmanın amacı Teknoloji Kabul Modeli (TKM) bağlamında davranışsal niyete etki eden etmenlerin belirlenmesidir. Araştırmanın evrenini Afyon Kocatepe Üniversitesi Turizm Fakültesi öğrencileri oluşturmakta olup veriler kolayda örneklem metodu ile anket formu kullanarak 01-30 Mayıs 2022 tarihleri arasında yüz yüze ve çevrimiçi ortamlarda toplanmıştır. Veriler Warp PLS istatistik programında analiz edilmiş ve verilerin çözümlenmesinde betimsel istatistiklerin yanı sıra yapısal eşitlik modellemesinden faydalanılmıştır. Araştırma sonuçlarına göre kullanışlılık, kolaylık ve değerin tutum üzerinde pozitif yönlü anlamlı bir etkisi olduğu, hedonik motivasyonun ise tutum üzerinde anlamlı bir etkisinin olmadığı belirlenmiştir. Ayrıca tutumun davranışsal niyet üzerinde pozitif yönlü anlamlı bir etkisinin olduğu tespit edilmiştir. Araştırma sonuçları neticesinde öneriler geliştirilmiştir.
- Open Access
- 28 January 2022
- Published by Academician Publishing
TURİZM İŞLETMELERİNDE Rekreasyon ve Animasyon
Bu kitap, turizm işletmelerinde rekreasyon ve animasyon konularını ele almaktadır. Rekreasyon, serbest zaman dilimi içerisinde sağlıklı ve kaliteli zaman geçirmek adına yapılan etkinlikleri kapsarken, animasyon ise turistik rekreasyon etkinliklerini içermektedir. Kitap, rekreasyon ve animasyon arasındaki temel farkları ortaya koyarak araştırmacılara destek kaynağı sağlamayı amaçlamaktadır. Kitabın yazılmasında emeği geçenlere teşekkür edilirken, akademik camiaya ve bilime faydalı olması temenni edilmektedir. This book covers the topics of recreation and animation in tourism businesses. Recreation encompasses activities carried out during leisure time to spend healthy and quality time, while animation involves tourist recreational activities. The book aims to provide support to researchers by highlighting the fundamental differences between recreation and animation. Thanks are given to those who contributed to the writing of the book, with the hope that it will be beneficial to the academic community and science. Rekreasyona Giriş Sabri ÇELİK Rekreasyonun Tarihsel Gelişimi Sağbetullah MERİÇ Rekreasyon: Etkileşim Alanları Hülya YEŞİLYURT Caner ÇALIŞKAN Rekreasyon ve Kamusal Alanlar Pelin KOÇ Animasyona Giriş Songül ÖZER Animasyon Hizmetlerinin Yönetimi Burcu TURAN TORUN Turizm ve Animasyon Cem YEŞİLYURT Otel İşletmelerinde Animasyon Hizmetleri ve Örnekleri Sedat ŞAHİN
- 28 January 2022
- Published by Academician Publishing
Open AccessTURİZM İŞLETMELERİNDE Rekreasyon ve Animasyon
Bu kitap, turizm işletmelerinde rekreasyon ve animasyon konularını ele almaktadır. Rekreasyon, serbest zaman dilimi içerisinde sağlıklı ve kaliteli zaman geçirmek adına yapılan etkinlikleri kapsarken, animasyon ise turistik rekreasyon etkinliklerini içermektedir. Kitap, rekreasyon ve animasyon arasındaki temel farkları ortaya koyarak araştırmacılara destek kaynağı sağlamayı amaçlamaktadır. Kitabın yazılmasında emeği geçenlere teşekkür edilirken, akademik camiaya ve bilime faydalı olması temenni edilmektedir. This book covers the topics of recreation and animation in tourism businesses. Recreation encompasses activities carried out during leisure time to spend healthy and quality time, while animation involves tourist recreational activities. The book aims to provide support to researchers by highlighting the fundamental differences between recreation and animation. Thanks are given to those who contributed to the writing of the book, with the hope that it will be beneficial to the academic community and science. Rekreasyona Giriş Sabri ÇELİK Rekreasyonun Tarihsel Gelişimi Sağbetullah MERİÇ Rekreasyon: Etkileşim Alanları Hülya YEŞİLYURT Caner ÇALIŞKAN Rekreasyon ve Kamusal Alanlar Pelin KOÇ Animasyona Giriş Songül ÖZER Animasyon Hizmetlerinin Yönetimi Burcu TURAN TORUN Turizm ve Animasyon Cem YEŞİLYURT Otel İşletmelerinde Animasyon Hizmetleri ve Örnekleri Sedat ŞAHİN
- 31 December 2021
- Published by Kastamonu University in Uluslararası Türk Dünyası Turizm Araştırmaları Dergisi
- Vol. 6 (2) , 258-274
Somut Olmayan Kültürel Miras Ürünü Olarak Tören Keşkeği Geleneğinin Yöresel Sunum Farklılıkları
Amaç: Bu araştırma, Türkiye'de geleneksel tören keşkeğinin yapımı ve sunumu ile ilgili yöresel farklılıkları belirlemeyi amaçlamıştır. Yöntem: Bu keşifsel araştırma için literatür taraması yöntemi kullanılmıştır. Bulgular: Türkiye'de yaygın gastronomi kültürünün bir unsuru olan keşkek, her yörede farklı bir isimle anılmaktadır. Farklı yörelerde farklı sunum ritüelleri ile lapa veya jöle kıvamında hazırlanan keşkeğin hammaddesi buğdaydır. Tartışma: Bu çalışmada, 2011 yılında UNESCO somut olmayan kültürel miras listesine dahil edilen Tören Keşkeği Geleneği ile ilgili bölgesel farklılıklar araştırma konusu olarak belirlenmiştir. Keşkek, Anadolu'da törensel sunumlarda karşılaşılan bir yemeğin genel adı olarak ifade edilmektedir. (Çekiç, 2015, s. 9). Orijinal adı "Döğme Aşı" olan sunum, halk arasında "keşkek" veya "herise" olarak anılmıştır. (Ayverdi, 2005, s. 87). Keşkek, Türkiye'nin Selçuklu döneminde ve Selçuklu öncesi İslam devletlerinde mutfağın vazgeçilmez yemeği olmuştur. Dükkan-ı Herras adlı lokantalarda satılan Keşkek, Osmanlı döneminde düğünlerde sunulan çok popüler bir kış yemeğiydi (Ayverdi, 2005, s. 87). Keşkek hazırlamak için olgun buğday taneleri alınır, biraz su eklenir ve taş havanda kabarmaya bırakılır. Yükselen buğday taneleri tahta tokmaklarla dövülür ve kırılmadan kabuklarından ayrılır. (Deniz-Yavaş, 2020, s. 684). Bayramlarda, doğumlarda, düğünlerde ve mevlitlerde keşkek yapma ritüeli bereket ve birliğin en önemli simgesidir (Deniz ve Yavaş, 2020). Sonuç olarak bu çalışma, Türkiye’de tören keşkeği geleneği ile ilgili bölgeler arası sunum farklılıklarını ortaya koymuş ve alan yazına bu bağlamda katkı sağlamıştır.
- 31 December 2021
- Published by Kastamonu University in Uluslararası Türk Dünyası Turizm Araştırmaları Dergisi
- Vol. 6 (2) , 258-274
Somut Olmayan Kültürel Miras Ürünü Olarak Tören Keşkeği Geleneğinin Yöresel Sunum Farklılıkları
Amaç: Bu araştırma, Türkiye'de geleneksel tören keşkeğinin yapımı ve sunumu ile ilgili yöresel farklılıkları belirlemeyi amaçlamıştır. Yöntem: Bu keşifsel araştırma için literatür taraması yöntemi kullanılmıştır. Bulgular: Türkiye'de yaygın gastronomi kültürünün bir unsuru olan keşkek, her yörede farklı bir isimle anılmaktadır. Farklı yörelerde farklı sunum ritüelleri ile lapa veya jöle kıvamında hazırlanan keşkeğin hammaddesi buğdaydır. Tartışma: Bu çalışmada, 2011 yılında UNESCO somut olmayan kültürel miras listesine dahil edilen Tören Keşkeği Geleneği ile ilgili bölgesel farklılıklar araştırma konusu olarak belirlenmiştir. Keşkek, Anadolu'da törensel sunumlarda karşılaşılan bir yemeğin genel adı olarak ifade edilmektedir. (Çekiç, 2015, s. 9). Orijinal adı "Döğme Aşı" olan sunum, halk arasında "keşkek" veya "herise" olarak anılmıştır. (Ayverdi, 2005, s. 87). Keşkek, Türkiye'nin Selçuklu döneminde ve Selçuklu öncesi İslam devletlerinde mutfağın vazgeçilmez yemeği olmuştur. Dükkan-ı Herras adlı lokantalarda satılan Keşkek, Osmanlı döneminde düğünlerde sunulan çok popüler bir kış yemeğiydi (Ayverdi, 2005, s. 87). Keşkek hazırlamak için olgun buğday taneleri alınır, biraz su eklenir ve taş havanda kabarmaya bırakılır. Yükselen buğday taneleri tahta tokmaklarla dövülür ve kırılmadan kabuklarından ayrılır. (Deniz-Yavaş, 2020, s. 684). Bayramlarda, doğumlarda, düğünlerde ve mevlitlerde keşkek yapma ritüeli bereket ve birliğin en önemli simgesidir (Deniz ve Yavaş, 2020). Sonuç olarak bu çalışma, Türkiye’de tören keşkeği geleneği ile ilgili bölgeler arası sunum farklılıklarını ortaya koymuş ve alan yazına bu bağlamda katkı sağlamıştır.