Asuman Erben Yavuz

This study examines the dynamic relationships among geopolitical risk, artificial intelligence (AI), and clean energy markets. The Geopolitical Risk Index (GPR) is used to represent geopolitical risk; the STOXX Global Artificial Intelligence Index, Indxx Global Robotics & Artificial Intelligence Index, and Nasdaq CTA Artificial Intelligence & Robotics Index represent AI markets; and the FTSE Environmental Opportunities Renewable & Alternative Energy Index, NASDAQ Clean Edge Green Energy Index, and S&P Global Clean Energy Index represent clean energy markets. Using daily data from December 18, 2017 to May 1, 2026, the study employs Wavelet Quantile-on-Quantile Regression (WQQR), Quantile-on-Quantile Connectedness (QQCON), and Frequency Quantile Connectedness (FQCON) approaches. The findings reveal that the effects of geopolitical risk on AI and clean energy markets are nonlinear, heterogeneous, and dependent on market regimes and time horizons. Moreover, AI and clean energy markets exhibit asymmetric connectedness, while their net transmitter and receiver roles vary across quantiles and over time. These findings provide important implications for investors, portfolio managers, and policymakers regarding risk management, portfolio diversification, and the coordination of green and digital transformation policies.

Bu çalışmanın amacı, turizm belirsizliği ile Türkiye hisse senedi piyasası arasındaki doğrusal olmayan ilişkiyi farklı zaman ufukları ve piyasa koşulları açısından incelemektir. Çalışmada turizm belirsizliğini temsilen Ongan vd. (2026) tarafından geliştirilen GDP Weighted Tourism Uncertainty Index (TUI), Türkiye hisse senedi piyasasını temsilen ise BIST 100 ve BIST Turizm (XTRZM) endekslerinin aylık getirileri kullanılmıştırOcak 2002–Şubat 2025 dönemini kapsayan toplam 278 aylık gözlem, Wavelet Kernel-based Regularized Least Squares (WKRLS) yöntemi kullanılarak analiz edilmiş ve böylece değişkenler arasındaki doğrusal olmayan ilişkiler kısa, orta ve uzun dönemli zaman ufuklarında incelenmiştir. Bulgular, TUI ile BIST Turizm getirileri arasındaki negatif ilişkinin özellikle orta vadede ve negatif getiri koşullarında güçlendiğini göstermektedir. TUI ile BIST 100 getirileri arasında ise tüm zaman ufuklarında negatif bir ilişki belirlenirken, bu ilişkinin özellikle uzun vadede ve yüksek getiri düzeylerinde daha güçlü olduğu tespit edilmiştir. Çalışma, turizme özgü belirsizlik ile Türkiye hisse senedi piyasası arasındaki doğrusal olmayan ve zaman ufkuna bağlı ilişkileri ortaya koyarak turizm-finans literatürüne yeni ampirik kanıtlar sunmaktadır.

Finansal başarısızlık riskinin doğru değerlendirilmesi, işletmelerin sürdürülebilirliği ve yatırım kararlarının etkinliği açısından büyük önem taşımaktadır. Bu çalışma, BIST Gıda ve İçecek Endeksi’nde faaliyet gösteren 36 işletmenin 2020-2024 dönemine ait finansal başarısızlık risklerini ve finansal performanslarını karşılaştırmalı olarak incelemektedir. Bu kapsamda, finansal başarısızlık riski Altman Z-Skor modeliyle, finansal performans ise EDAS yöntemiyle analiz edilmiştir. Bulgular, sektörün 2020 ve 2021 yıllarında belirsizlik bölgesinde yer aldığını, 2022 yılından itibaren ise Z-Skor değerlerindeki artışla birlikte güvenli bölgeye yaklaştığını göstermektedir. Ayrıca, güçlü özkaynak yapısına rağmen işletmeler arasında finansal performans bakımından önemli farklılıklar tespit edilmiştir. Çalışma, Altman Z-Skor modeli ile EDAS yöntemini birlikte kullanarak finansal risk ve performansın bütüncül biçimde değerlendirilmesine katkı sağlamakta ve elde edilen bulguların yatırımcılar, finansal kurumlar ve diğer sektör paydaşları için karar alma süreçlerini desteklemesi beklenmektedir.

Çalışmanın amacı, finansal gelişme, yeşil büyüme ve çevre vergilerinin en yüksek ekolojik ayak izine sahip dokuz ülkenin çevresel sürdürülebilirlik üzerindeki etkilerini incelemektedir. Çevresel sürdürülebilirlik, karbon emisyonları ve ekolojik ayak izi ile ölçülmüştür. Finansal gelişme IMF tarafından hesaplanan finansal gelişmişlik endeksi ile yeşil büyüme toplam enerji tüketimi içinde yenilenebilir enerjinin payı ile çevre vergileri GSYİH içindeki payı ile ve ekonomik büyüme kişi başına düşen GSYİH ile ölçülmüştür. Ampirik analizde Panel Düzeltilmiş Standart Hatalar yönteminin yanı sıra, eşbütünleşme ve nedensellik testleri uygulanmıştır. Bulgular, yeşil büyüme ve çevre vergilerinin karbon emisyonlarını ve ekolojik ayak izini azalttığını, buna karşılık finansal gelişmenin ve ekonomik büyümenin çevresel bozulmayı artırdığını göstermektedir. Nedensellik sonuçları, çevre vergileri, yeşil büyüme, ekonomik büyüme ve finansal gelişmeden çevresel sürdürülebilirlik göstergelerine doğru tek yönlü etkiler olduğunu ortaya koymaktadır. Çalışma, maliye politikalarının, yenilenebilir enerji stratejilerinin ve finansal düzenlemelerin sürdürülebilirlik hedefleriyle uyumlu hâle getirilmesinin önemini vurgulamakta ve yüksek ekolojik ayak izine sahip ekonomiler için politika odaklı çıkarımlar sunmaktadır.

This study investigates the time-varying interactions between financial stress and selected financial assets within the Diebold–Yilmaz connectedness framework. Using a rolling-window VAR model combined with generalized forecast error variance decompositions, the analysis examines how shock transmission mechanisms across financial markets evolve over time. To assess the role of cryptocurrencies in this structure, the study adopts a comparative approach based on two samples: a long sample excluding Bitcoin (2000–2024) and a subsample including Bitcoin (2010–2024).The empirical findings reveal that overall market connectedness increases sharply during periods of systemic stress, particularly during the 2008 Global Financial Crisis and the COVID-19 pandemic, indicating a pronounced strengthening of cross-market interdependence under crisis conditions. Across both samples, the St. Louis Fed Financial Stress Index (STLFSI) consistently emerges as the strongest net transmitter of risk, highlighting the central role of financial stress in systemic shock propagation. When Bitcoin is included in the system, total connectedness becomes more volatile, and Bitcoin is found to act, on average, as a net transmitter of risk. This result suggests that cryptocurrencies may become integrated into systemic risk transmission mechanisms during periods of heightened uncertainty, challenging the view that Bitcoin functions as an unconditional safe haven. A comparison of the two samples indicates that while Bitcoin does not fundamentally alter long-run average connectedness, it significantly amplifies connectedness dynamics during short- and medium-term stress episodes.Overall, the findings underscore the time-varying and state-dependent nature of financial market interconnectedness and highlight the importance of incorporating financial stress indicators and cryptocurrencies into systemic risk monitoring frameworks. The study contributes to the literature by providing new evidence on the evolving role of financial stress and cryptocurrencies in cross-asset spillover dynamics.

Bu çalışma, çevresel sürdürülebilirliğin çok boyutlu doğasını dikkate alarak, doğrudan yabancı yatırımlar (FDI), finansal gelişme (FD) ve ekonomik büyümenin (GDP) ekolojik ayak izi (EF) üzerindeki etkilerini 2000–2023 döneminde 28 OECD ülkesini kapsayan panel veri seti kullanarak incelemektedir. Çalışmada, çevresel bozulmayı yalnızca karbon salımı ile değil, daha bütüncül bir gösterge olan ekolojik ayak izi ile değerlendirmek amaçlanmıştır. Analiz yöntemi olarak, panel veride yatay kesit bağımlılığı ve heteroskedastisite gibi sorunları dikkate alabilen Panel-Corrected Standard Errors (PCSE) yöntemi tercih edilmiştir.Elde edilen bulgular, FDI ve FD değişkenlerinin ekolojik ayak izi üzerinde pozitif ve istatistiksel olarak anlamlı etkilere sahip olduğunu göstermektedir. Bu durum, hem sermaye hareketliliğinin hem de finansal sistemin genişlemesinin çevresel baskıları artırabileceğine işaret etmektedir. Diğer yandan, GDP değişkeninin çevresel etki açısından anlamlı bir belirleyici olmadığı saptanmıştır. Ayrıca, Dumitrescu-Hurlin panel nedensellik testi sonuçları, çevresel bozulmanın özellikle FDI ve FD gibi ekonomik ve finansal faktörlerden kaynaklandığını ortaya koymuştur.Elde edilen sonuçlar, çevresel sürdürülebilirliğin yalnızca büyüme oranlarıyla değil, finansal yapı, sermaye akımları ve yatırım biçimleriyle birlikte değerlendirilmesi gerektiğini göstermektedir.

This study explores the impact of corporate governance on firms’ environmental, social, and governance (ESG) performance, with a focus on board characteristics and ownership structures. Using a panel dataset of 6 financial and 16 non-financial firms listed on the Borsa Istanbul (BIST) from 2013 to 2021, the study investigates how ownership (blockholder, foreign, or institutional) and board composition (size, gender diversity, and foreign directors) influence ESG disclosures. The analysis distinguishes between financial and non-financial firms, revealing that corporate governance mechanisms affect ESG performance differently across sectors. Foreign ownership and the presence of foreign and female board members are positively associated with higher ESG disclosures, while ownership concentration is negatively correlated with ESG performance. These findings suggest caution when comparing firms across sectors based solely on ESG disclosures, as governance factors influence outcomes differently in financial and non-financial contexts. This study provides a detailed analysis of effective corporate governance mechanisms in Türkiye, emphasizing the crucial roles of ownership structure and board composition in enhancing ESG transparency. The results offer valuable insights for regulators and investors, contributing to a nuanced understanding of how governance structures shape ESG performance in both financial and non-financial firms in Türkiye.

Amaç –Yatırımcıların Girişim Sermayesi Yatırım Ortaklıklarına (GSYO) olan güvenlerinin artması ve sektöre olan ilginin sağlanması, bu ortaklıkların daha fazla fon toplamasını sağlayarak, girişim sermayesi yatırımlarının artmasına katkıda bulunmaktadır. Bu amaç doğrultusunda yapılan çalışmada Türkiye’de son 5 yılda faaliyet gösteren ve BIST’de işlem gören 6 adet GSYO’nın performanslarının karşılaştırılması hedeflenmiştir. Yöntem –Literatür ve sektörün dinamikleri dikkate alınarak performans kriterleri olarak likidite oranlarından; cari oran ve nakit oranı, finansal yapı oranlarından; kaldıraç oranı, finansman oranı, borç/özsermaye oranı, maddi duran varlık/ özkaynaklar oranı, duranvarlıklar/ devamlı sermaye oranı, kârlılık oranlarından aktif karlılığı (ROA), özkaynak karlılığı (ROE), pay başına kazanç ve esas faaliyet kârı/toplam aktifler olmak üzere toplam 11 rasyo belirlenmiştir. Analiz aşamasında Çok Kriterli Karar Verme (ÇKKV) yöntemlerinden, kriter ağırlıklandırılması için CRITIC yöntemi, performans sıralaması için ise COPRAS yöntemi kullanılmıştır. Sonuç –Yöntemin sonucuna göre analizin yapıldığı dönemler itibariyle finansal yapı oranlarından Duran Varlıklar/Devamlı Sermaye Oranının ve Maddi Duran Varlıklar/Özkaynaklar oranının en yüksek ağırlığa sahip olduğu görülmüştür. Bunun nedeni bağlı ortaklıklar ve iştirakler, yani girişim sermayesi yatırımlarının bu kalemlerde bulunmasıdır. Performans sıralamasında ise Hedef GSYO’nın son 5 yıllık performansında istikrarlı bir başarı sergilediği görülmüştür. Hemen arkasından gelen ortaklık ise Gözde ve Hub GSYO olmuşturTartışma –Performans sıralamasında üst sıralarda yer alan GSYO’nın bilançoları incelendiğinde sermaye artışlarının yüksek olduğu dikkat çekicidir. Sermaye artışları, şirketlerin finansman ihtiyaçlarını karşılamak, yeni pazarlara giriş yapmak, Ar-Ge faaliyetlerini desteklemek ve işletme süreçlerini iyileştirmek gibi stratejik hedeflerini gerçekleştirmelerine yardımcı olabilir. Yüksek sermaye artışları, şirketlerin büyüme potansiyelini ve rekabet güçlerini artırabilir. Bu anlamda özkaynak payı yüksek olan şirketlerin sıralamada üst sıralarda olması kaçınılmazdır.

Sürdürülebilirlik ve temiz enerji, günümüzde küresel ekonomi ve çevre politikalarının en önemli gündem maddelerindendir. Finansal piyasalarda, bu alanlarda endeksler arasındaki dinamik bağlantıların analizi, yatırımcılara, politika yapıcılara ve akademisyenlere önemli bilgiler sunmaktadır. Bu çalışmanın amacı S&P Küresel Temiz Enerji Endeksi (GCE), Dow Jones Sürdürebilirlik Endeksi (DJSWI) ve BIST Sürdürebilirlik Endeksi (BIST) arasındaki dinamik bağlantılılık ilişkisini tespit etmek ve birbirleri üzerindeki potansiyeletkilerini ortaya koymaktır. Çalışmada günlük frekanstaki kapanış veri setleri, tüm değişkenler için 05.11.2014-18.08.2023 dönemlerinin verilerinden yararlanılmıştır. Değişkenler arasındaki dinamik bağlantılılık ilişkisini tespit etmek amacıyla zamanla değişen parametre vektör otoregresif (time-varying parameter vector autoregressive-TVP-VAR) modeli kullanılmıştır. Analizler sonucunda S&P Küresel Temiz Enerji Endeksi (GCE), Dow Jones SürdürebilirlikEndeksi BIST Sürdürebilirlik endeksine volatilite yaydığı tespit edilmiştir. Ayrıca S&P Küresel Temiz Enerji Endeksiise Dow Jones Sürdürebilirlik Endeksine volatilite yaymaktadır.

Amaç: Bu çalışmada Türk Bankacılık Sektöründe faaliyette bulunan 11 kalkınma ve yatırım bankasının sermaye sahipliği de dikkate alınarak performanslarının 2010-2020 tarihleri arası verileriyle karşılaştırılması hedeflenmektedir. Gerek ulusal gerekse gerekse uluslararası literatürde kalkınma ve yatırım bankalarının sermaye sahipliğinin dikkate alındığı performans ölçme ve karşılaştırma çalışmalarına rastlanılmamış olup bu anlamda çalışmanın literatüre katkı sağlanması amaçlanmaktadır.Yöntem: Bankaların performans ve verimlilikleri, 17 adet rasyo 7 ayrı grup altında toplanarak Çok Kriterli Karar Verme yöntemlerinden MULTIMOORA yöntemi ile analiz edilmiştir.Bulgular: Analiz sonuçlarına göre Türkiye’de faaliyet gösteren kalkınma ve yatırım bankalarının performanslarının istikrarlı bir seyir izlemediği belirlenmiştir. Ancak incelenen dönemler itibariyle Türk Eximbank ve Bank of America Yatırım Bank A.Ş.’nin ilk üçte; Pasha Yatırım Bankası A.Ş ve Nurol Yatırım Bankası A.Ş.’nin son üçte yer aldığı sonucuna ulaşılmıştır.Özgünlük: Oldukça önemli bir konuma sahip kalkınma ve yatırım bankalarının belirli dönemler itibariyle performanslarının ölçülmesi ve verimliliğinin değerlendirilmesi banka hissedarları, yönetimi ve düzenleyici otoriterler için önem arz etmektedir. Türkiye’de bu bankacılık türünün performans ölçümünün yapıldığı çok az çalışma bulunmakla beraber, bu çalışma bankaları sermaye sahipliğine göre ve MULTIMOORA yöntemi ile analiz eden ilk çalışmadır.