Adam Wyżyński
Research Subjects
Research Interests
Adam Wyżyński has a total of 2 co-authors. Here are the top co-authors by number of shared publications:
- Barbara Giza
Institute of Social Communication and Information Sciences, Maria Curie-Skłodowska University (UMCS)
1 shared publication Barbara Głębicka-Giza
Instytut Nauk o Komunikacji Społecznej i Mediach, Uniwersytet Marii Curie Skłodowskiej, Biblioteka Naukowa Filmoteki Narodowej – Instytut Audiowizualny
1 shared publication
Latest Publications
- Open Access
- 12 February 2026
- Published by Polish Librarians' Association in Przegląd Biblioteczny
- Vol. 93 (2/Special) , 59-73
THE LIBRARY OF THE POLISH NATIONAL FILM ARCHIVE – AN AUDIOVISUAL INSTITUTE AS A COLLECTIVE SOCIAL ACTOR IN THE DEVELOPMENT OF FILM STUDIES BASED ON PRIMARY SOURCES? SOME REFLECTIONS IN CONNECTION WITH THE LIBRARY’S ATTAINMENT OF SCIENTIFIC LIBRARY STATUS
Thesis/Objective – In August 2023, the Library of the National Film Archive – Audiovisual Institute (FINA) in Warsaw was granted the status of a scientific library under statutory law. This article explores the potential of the FINA Library as a research center focused on source-based studies in the field of film and media. The archival breakthrough in film studies has led to an increased focus on various historical documentary sources, creating an opportunity for the FINA Library to become a full-fledged participant in scholarly communication and a leader in source-oriented film research. The library holds largest Polish collection of film-related library materials and references. FINA itself is the only film archive in Poland. This dual role as both a library and an archive offers optimal conditions for in-depth film studies that bring benefits both to external researchers and the staff of the institution. In response to these developments, the FINA Library is undergoing a paradigm shift, engaging in independent research activities, which became possible in part with the inclusion of film studies scholars in its team. Method – The authors primarily use a descriptive method. They outline the development and evolution of the FINA Library, which has transitioned from a center focused solely on professional access to collections and scholarly information to an institution actively initiating research on its unique and extensive film archive. Conclusions – The FINA Library has an opportunity to emerge as a collective social actor in the field of film studies, paving the way for a new research trajectory and marking yet another paradigm shift as regards the role of research libraries.
- 12 February 2026
- Published by Polish Librarians' Association in Przegląd Biblioteczny
- Vol. 93 (2/Special) , 59-73
Open AccessTHE LIBRARY OF THE POLISH NATIONAL FILM ARCHIVE – AN AUDIOVISUAL INSTITUTE AS A COLLECTIVE SOCIAL ACTOR IN THE DEVELOPMENT OF FILM STUDIES BASED ON PRIMARY SOURCES? SOME REFLECTIONS IN CONNECTION WITH THE LIBRARY’S ATTAINMENT OF SCIENTIFIC LIBRARY STATUS
Thesis/Objective – In August 2023, the Library of the National Film Archive – Audiovisual Institute (FINA) in Warsaw was granted the status of a scientific library under statutory law. This article explores the potential of the FINA Library as a research center focused on source-based studies in the field of film and media. The archival breakthrough in film studies has led to an increased focus on various historical documentary sources, creating an opportunity for the FINA Library to become a full-fledged participant in scholarly communication and a leader in source-oriented film research. The library holds largest Polish collection of film-related library materials and references. FINA itself is the only film archive in Poland. This dual role as both a library and an archive offers optimal conditions for in-depth film studies that bring benefits both to external researchers and the staff of the institution. In response to these developments, the FINA Library is undergoing a paradigm shift, engaging in independent research activities, which became possible in part with the inclusion of film studies scholars in its team. Method – The authors primarily use a descriptive method. They outline the development and evolution of the FINA Library, which has transitioned from a center focused solely on professional access to collections and scholarly information to an institution actively initiating research on its unique and extensive film archive. Conclusions – The FINA Library has an opportunity to emerge as a collective social actor in the field of film studies, paving the way for a new research trajectory and marking yet another paradigm shift as regards the role of research libraries.
- Open Access
- 14 July 2025
- Published by Polish Librarians' Association in Przegląd Biblioteczny
- Vol. 93 (1) , 36-51
BIBLIOTEKA FILMOTEKI NARODOWEJ – INSTYTUTU AUDIOWIZUALNEGO JAKO ZBIOROWY AKTOR SPOŁECZNY W ROZWOJU BADAŃ FILMOZNAWCZYCH OPARTYCH O ŹRÓDŁA? KILKA REFLEKSJI W ZWIĄZKU Z UZYSKANIEM PRZEZ BIBLIOTEKĘ FINA STATUSU BIBLIOTEKI NAUKOWEJ
Teza/cel artykułu – Biblioteka Filmoteki Narodowej – Instytutu Audiowizualnego w Warszawie zyskała status biblioteki naukowej w rozumieniu ustawowym w sierpniu 2023 r. Tekst dotyczy potencjału biblioteki FINA jako ukierunkowanego źródłoznawczo ośrodka badań nad filmem i mediami. Przełom archiwalny spowodował w filmoznawstwie zwrot ku rozmaitym, dokumentalnym źródłom historycznym. Stworzyło to szansę na stworzenie nowej sytuacji biblioteki FINA jako pełnoprawnego uczestnika komunikacji naukowej i lidera w zorientowanych źródłowo badaniach filmoznawczych. Biblioteka dysponuje największym w Polsce zbiorem bibliotecznym i informatorium o tematyce filmowej, a jednocześnie FINA jako instytucja prowadząca bibliotekę jest jedynym w kraju archiwum filmowym, przez co – dzięki połączeniu funkcji biblioteki i archiwum – istnieją optymalne warunki do prowadzenia pogłębionych badań filmoznawczych. Dotyczy to zarówno użytkowników zewnętrznych, jak i samych pracowników instytucji. W odpowiedzi na zaistniałą sytuację Biblioteka FINA znalazła się w procesie zmiany paradygmatu działania podejmując obecnie samodzielne prace badawcze, co stało się możliwe m.in. dzięki włączeniu do zespołu biblioteki naukowców z dziedziny filmoznawstwa. Metoda – W tekście przeważa metoda opisowa. Przedstawiony zostaje rozwój i ewolucja biblioteki FINA od ośrodka, który nie tylko profesjonalnie udostępnia badaczom zbiory oferując także informację naukową, ale i inicjuje procesy badawcze nad bogatym, jedynym w swoim rodzaju archiwum filmowym posiadanym przez Instytucję. Wnioski – Biblioteka FINA staje przed szansą objęcia roli zbiorowego aktora społecznego w dziedzinie filmoznawstwa, co może tworzyć nową ścieżkę i kolejną zmianę paradygmatu biblioteki naukowej.
- 14 July 2025
- Published by Polish Librarians' Association in Przegląd Biblioteczny
- Vol. 93 (1) , 36-51
Open AccessBIBLIOTEKA FILMOTEKI NARODOWEJ – INSTYTUTU AUDIOWIZUALNEGO JAKO ZBIOROWY AKTOR SPOŁECZNY W ROZWOJU BADAŃ FILMOZNAWCZYCH OPARTYCH O ŹRÓDŁA? KILKA REFLEKSJI W ZWIĄZKU Z UZYSKANIEM PRZEZ BIBLIOTEKĘ FINA STATUSU BIBLIOTEKI NAUKOWEJ
Teza/cel artykułu – Biblioteka Filmoteki Narodowej – Instytutu Audiowizualnego w Warszawie zyskała status biblioteki naukowej w rozumieniu ustawowym w sierpniu 2023 r. Tekst dotyczy potencjału biblioteki FINA jako ukierunkowanego źródłoznawczo ośrodka badań nad filmem i mediami. Przełom archiwalny spowodował w filmoznawstwie zwrot ku rozmaitym, dokumentalnym źródłom historycznym. Stworzyło to szansę na stworzenie nowej sytuacji biblioteki FINA jako pełnoprawnego uczestnika komunikacji naukowej i lidera w zorientowanych źródłowo badaniach filmoznawczych. Biblioteka dysponuje największym w Polsce zbiorem bibliotecznym i informatorium o tematyce filmowej, a jednocześnie FINA jako instytucja prowadząca bibliotekę jest jedynym w kraju archiwum filmowym, przez co – dzięki połączeniu funkcji biblioteki i archiwum – istnieją optymalne warunki do prowadzenia pogłębionych badań filmoznawczych. Dotyczy to zarówno użytkowników zewnętrznych, jak i samych pracowników instytucji. W odpowiedzi na zaistniałą sytuację Biblioteka FINA znalazła się w procesie zmiany paradygmatu działania podejmując obecnie samodzielne prace badawcze, co stało się możliwe m.in. dzięki włączeniu do zespołu biblioteki naukowców z dziedziny filmoznawstwa. Metoda – W tekście przeważa metoda opisowa. Przedstawiony zostaje rozwój i ewolucja biblioteki FINA od ośrodka, który nie tylko profesjonalnie udostępnia badaczom zbiory oferując także informację naukową, ale i inicjuje procesy badawcze nad bogatym, jedynym w swoim rodzaju archiwum filmowym posiadanym przez Instytucję. Wnioski – Biblioteka FINA staje przed szansą objęcia roli zbiorowego aktora społecznego w dziedzinie filmoznawstwa, co może tworzyć nową ścieżkę i kolejną zmianę paradygmatu biblioteki naukowej.
- Open Access
- 3 April 2025
- Published by Instytut Sztuki Polskiej Akademii Nauk in Kwartalnik Filmowy
- No. 129,p. 314-323
Krytyk filmowy w Telewizji Polskiej
Janusz Gazda – krytyk filmowy, redaktor pism filmowych; był także w latach 1973-1979 redaktorem w Telewizji Polskiej odpowiedzialnym za produkcję filmową. Wywiad przeprowadzony w roku 2006 koncentruje się na zagadnieniach związanych z kulisami powstawiania najważniejszych wówczas filmów i seriali telewizyjnych. Janusz Gazda opowiada o próbach przekraczania w realizowanych projektach ówczesnych granic dyskursu społecznego, prowadzących do częstych zderzeń z cenzurą. Wywiadowi towarzyszy informacja o jego bogatej działalności redakcyjnej, w tym także jako redaktora naczelnego „Kwartalnika Filmowego”. (Materiał nierecenzowany).
- 3 April 2025
- Published by Instytut Sztuki Polskiej Akademii Nauk in Kwartalnik Filmowy
- No. 129,p. 314-323
Open AccessKrytyk filmowy w Telewizji Polskiej
Janusz Gazda – krytyk filmowy, redaktor pism filmowych; był także w latach 1973-1979 redaktorem w Telewizji Polskiej odpowiedzialnym za produkcję filmową. Wywiad przeprowadzony w roku 2006 koncentruje się na zagadnieniach związanych z kulisami powstawiania najważniejszych wówczas filmów i seriali telewizyjnych. Janusz Gazda opowiada o próbach przekraczania w realizowanych projektach ówczesnych granic dyskursu społecznego, prowadzących do częstych zderzeń z cenzurą. Wywiadowi towarzyszy informacja o jego bogatej działalności redakcyjnej, w tym także jako redaktora naczelnego „Kwartalnika Filmowego”. (Materiał nierecenzowany).