З.у. Усманалиева
З.у. Усманалиева has a total of 4 co-authors. Here are the top co-authors by number of shared publications:
- Alma Shukirbekova
«Астана медицина университеті» КеАҚ Астана, Қазақстан
1 shared publication - Kuanysh Altynbekov
Астана қаласы әкімдігінің «Қалалық психикалық денсаулық орталығы» ШЖҚ МКК, Астана, Қазақстан
1 shared publication - Nargiz Parkhatkyzy
«Астана медицина университеті» КеАҚ Астана, Қазақстан
1 shared publication - Е.н. Адильбеков
«ProLabSupport (ПроЛабСаппорт)» ЖШС, Астана, Қазақстан
1 shared publication
Latest Publications
- 25 March 2026
- Published by Asfendiyarov Kazakh National Medical University in Vestnik
- No. 1(76),p. 19-44
ПРЕГАБАЛИНДІ БИОЛОГИЯЛЫҚ СҰЙЫҚТЫҚТАРДАН БӨЛІП АЛУ ӘДІСТЕМЕСІН ӘЗІРЛЕУ
Кіріспе. Жедел улану жағдайларында тиімді шұғыл медициналық көмек көрсету интоксикацияның нақты себебін дәл анықтауды талап етеді. Сот–химиялық сараптама шеңберінде қан плазмасы мен зәр сияқты биологиялық нысандардан уытты затты сәйкестендіру ерекше маңызды, ал талдаудың ең маңызды кезеңдерінің бірі – оны зерттелетін матрицалардан бөліп алу. Мақсаты. Биологиялық сұйықтықтардан (қан плазмасы, зәр) прегабалинді бөліп алу әдісін әзірлеу. Материалдар мен әдістер. Прегабалиннің су ерітінділерінен экстракциясын зерттеу үшін концентрациясы 100 мкг/мл болатын стандартты ерітінділерде сұйықты–сұйықтық экстракция әдісі қолданылды. Прегабалинді биологиялық сұйықтықтардан оқшаулаудың оңтайлы әдістемесін әзірлеу мақсатында әртүрлі жағдайларда су ортасынан экстракциялау бойынша бірқатар тәжірибелер жүргізілді. Әртүрлі полярлықтағы еріткіштерді пайдалана отырып, органикалық еріткіштердің қасиеттерінің экстракция тиімділігіне, сондай–ақ ортаның pH мәнінің прегабалиннің бөлініп шығуына әсері бағаланды. Прегабалинді қан плазмасы мен зәрден оқшаулау әдістемесін әзірлеу тәжірибелері концентрациясы 1, 10 және 100 мкг/мл болатын модельдік қоспалар (зәр және қан плазмасы) негізінде жүргізілді. Экстрагент ретінде 1:1 қатынасындағы бутанол–этилацетат қоспасы сыналды. Нәтижелер. Жүргізілген эксперименттердің нәтижесінде прегабалинді бөліп алудың ең жоғары тиімділігі pH = 5,5 жағдайында бутанол–этилацетат (1:1) қоспасын қолдана отырып, су ортасынан үш мәрте экстракциялау кезінде қол жеткізілетіні анықталды. Аталған жағдайлар оңтайлы деп танылып, прегабалинді қан плазмасы мен зәр үлгілерінен оқшаулау үшін қолданылды. Қорытынды. Зерттеу нәтижесінде қан плазмасы мен зәрден прегабалинді жоғары тиімді сұйықтық хроматографиясы және ультракүлгін детекторлау әдісімен сандық анықтауға арналған сұйықты–сұйықтық экстракциясының оңтайлы әдістемесі әзірленді. Әдістеме келесі көрсеткіштер бойынша валидацияланды: бөліп алу дәрежесі зәрден 63,15%, қан плазмасынан 53,40%, сызықтылық (1–100 мкг/мл), салыстырмалы стандартты ауытқу (қан плазмасы үшін 2,98%, зәр үшін 2,06%), анықтау шегі (LOD: қан плазмасы үшін 0,3 мкг/мл, зәр үшін 0,3 мкг/мл) және сандық анықтаудың төменгі шегі (LLOQ: қан плазмасы мен зәр үшін 1 мкг/мл). Прегабалинді биологиялық сұйықтықтардан оқшаулаудың оңтайлы жағдайлары ретінде pH = 5,5 кезінде бутанол–этилацетат (1:1) қоспасымен үш мәрте экстракциялау анықталды. Түйінді сөздер: прегабалин, сұйықты–сұйықтық экстракция, ультракүлгін детекторы бар жоғары тиімді сұйықтық хроматографиясы, биологиялық сұйықтықтар. Введение. В случаях острого отравления эффективное оказание экстренной медицинской помощи требует точного установления причины интоксикации. В рамках химико–токсикологического анализа ключевое значение имеет идентификация токсического вещества в биологических объектах, таких как плазма крови и моча. Одним из наиболее важных этапов анализа является его выделение из исследуемых матриц. Цель. Разработка методики экстракции прегабалина из биологических жидкостей (плазмы крови и мочи). Материалы и методы. Для изучения экстракции прегабалина из водных растворов применяли метод жидкость–жидкостной экстракции с использованием стандартных растворов прегабалина с концентрацией 100 мкг/мл. Для разработки оптимальной методики...
- 25 March 2026
- Published by Asfendiyarov Kazakh National Medical University in Vestnik
- No. 1(76),p. 19-44
ПРЕГАБАЛИНДІ БИОЛОГИЯЛЫҚ СҰЙЫҚТЫҚТАРДАН БӨЛІП АЛУ ӘДІСТЕМЕСІН ӘЗІРЛЕУ
Кіріспе. Жедел улану жағдайларында тиімді шұғыл медициналық көмек көрсету интоксикацияның нақты себебін дәл анықтауды талап етеді. Сот–химиялық сараптама шеңберінде қан плазмасы мен зәр сияқты биологиялық нысандардан уытты затты сәйкестендіру ерекше маңызды, ал талдаудың ең маңызды кезеңдерінің бірі – оны зерттелетін матрицалардан бөліп алу. Мақсаты. Биологиялық сұйықтықтардан (қан плазмасы, зәр) прегабалинді бөліп алу әдісін әзірлеу. Материалдар мен әдістер. Прегабалиннің су ерітінділерінен экстракциясын зерттеу үшін концентрациясы 100 мкг/мл болатын стандартты ерітінділерде сұйықты–сұйықтық экстракция әдісі қолданылды. Прегабалинді биологиялық сұйықтықтардан оқшаулаудың оңтайлы әдістемесін әзірлеу мақсатында әртүрлі жағдайларда су ортасынан экстракциялау бойынша бірқатар тәжірибелер жүргізілді. Әртүрлі полярлықтағы еріткіштерді пайдалана отырып, органикалық еріткіштердің қасиеттерінің экстракция тиімділігіне, сондай–ақ ортаның pH мәнінің прегабалиннің бөлініп шығуына әсері бағаланды. Прегабалинді қан плазмасы мен зәрден оқшаулау әдістемесін әзірлеу тәжірибелері концентрациясы 1, 10 және 100 мкг/мл болатын модельдік қоспалар (зәр және қан плазмасы) негізінде жүргізілді. Экстрагент ретінде 1:1 қатынасындағы бутанол–этилацетат қоспасы сыналды. Нәтижелер. Жүргізілген эксперименттердің нәтижесінде прегабалинді бөліп алудың ең жоғары тиімділігі pH = 5,5 жағдайында бутанол–этилацетат (1:1) қоспасын қолдана отырып, су ортасынан үш мәрте экстракциялау кезінде қол жеткізілетіні анықталды. Аталған жағдайлар оңтайлы деп танылып, прегабалинді қан плазмасы мен зәр үлгілерінен оқшаулау үшін қолданылды. Қорытынды. Зерттеу нәтижесінде қан плазмасы мен зәрден прегабалинді жоғары тиімді сұйықтық хроматографиясы және ультракүлгін детекторлау әдісімен сандық анықтауға арналған сұйықты–сұйықтық экстракциясының оңтайлы әдістемесі әзірленді. Әдістеме келесі көрсеткіштер бойынша валидацияланды: бөліп алу дәрежесі зәрден 63,15%, қан плазмасынан 53,40%, сызықтылық (1–100 мкг/мл), салыстырмалы стандартты ауытқу (қан плазмасы үшін 2,98%, зәр үшін 2,06%), анықтау шегі (LOD: қан плазмасы үшін 0,3 мкг/мл, зәр үшін 0,3 мкг/мл) және сандық анықтаудың төменгі шегі (LLOQ: қан плазмасы мен зәр үшін 1 мкг/мл). Прегабалинді биологиялық сұйықтықтардан оқшаулаудың оңтайлы жағдайлары ретінде pH = 5,5 кезінде бутанол–этилацетат (1:1) қоспасымен үш мәрте экстракциялау анықталды. Түйінді сөздер: прегабалин, сұйықты–сұйықтық экстракция, ультракүлгін детекторы бар жоғары тиімді сұйықтық хроматографиясы, биологиялық сұйықтықтар. Введение. В случаях острого отравления эффективное оказание экстренной медицинской помощи требует точного установления причины интоксикации. В рамках химико–токсикологического анализа ключевое значение имеет идентификация токсического вещества в биологических объектах, таких как плазма крови и моча. Одним из наиболее важных этапов анализа является его выделение из исследуемых матриц. Цель. Разработка методики экстракции прегабалина из биологических жидкостей (плазмы крови и мочи). Материалы и методы. Для изучения экстракции прегабалина из водных растворов применяли метод жидкость–жидкостной экстракции с использованием стандартных растворов прегабалина с концентрацией 100 мкг/мл. Для разработки оптимальной методики...