Bitkisel Üretimde İşletme Büyüklüğünün Ürün Verimi, Üretim Değeri ve Ürün Maliyeti Üzerine Etkisi: Çeltik, Pamuk ve Kanola Üretimi Örneği
Author:
Open Access
- 24 July 2024
- journal article
- Published by Turk Tarim ve Doga Bilimleri Dergisi in Türk Tarım ve Doğa Bilimleri Dergisi
- Vol. 11 (3) , 597-615
Abstract
Tarım ürünleri ticaretinde ve ülkelerarası rekabet bağlamında birim alandan elde edilen verimin yüksekliği yanında üretilen ürünün maliyeti de önemli rol oynamaktadır. Bir tarım işletmesinin hem verim hem de maliyet avantajına sahip olabilmesi için belirli bir işletme büyüklüğüne sahip olması gerekmektedir. Bu çalışmada; pamuk üretiminde 136 işletmeden, çeltik üretiminde 74 işletmeden ve kanola üretiminde de 83 işletmeden elde edilen veriler işletme büyüklük grupları bazında verim değerleri ve ürün maliyetleri dikkate alınarak analiz edilmiştir. İncelenen işletmelerde işletme başına ortalama üretim alanları kanolada 83.14 da, çeltik üretiminde 141.36 da ve pamuk üretiminde ise 107.99 da olarak belirlenmiştir. Araştırmada; Çeltik üretiminde işletme başına ortalama verim 777.11 kg da-1 olup, en yüksek verim (797.20 kg da-1) ve ürün değeri ($446.46 da-1) büyük işletme büyük grupta yer alan işletmelerden sağlanmıştır. Yürütülen araştırmada pamuk üretiminde işletme başına ortalama verim 536.19 kg da-1, kanola üretimde ise 290.87 kg da-1 olarak hesaplanmıştır. Yapılan araştırma en yüksek verimin kanola üretiminde (309.23 kg da-1) ve pamuk üretiminde (538.53 kg da-1) küçük işletmelerin bulunduğu birinci gruptan elde edildiğini göstermiştir. Araştırma kapsamında işletme yöneticilerininin yaşı, mesleki tecrübesi ve genel eğitim düzeyi de işletme büyüklük grupları bazında analiz edilmiştir. Araştırma bulguları çeltik üretiminde üreticilerin ekonomi ilkelerine uygun olarak, diğer bir ifade ile rasyonel bir şekilde, işletmelerini yönettiklerini ortaya koymuştur. Pamuk ve kanola üreten işletmeler ise küçük işletme gruplarında hem verim hem de üretim değeri bakımından diğer gruplarda yer alan işletmelere göre daha yüksek performans göstermişlerdir. Bu durum pamuk ve kanola üretiminde orta ve büyük grupta yer alan işletmelerin büyük ölçekli işletme olmanın avantajlarından yeterince yararlanamadıklarını ortaya koymuştur.Keywords
Funding Information
- Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi BAP Birimi, Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi BAP Birimi (“Çanakkale İlinde Çeltik Üretiminin Ekonomik Analizi (Proje No: FBA-2018-2605)" , “Çanakkale İlinde Kanola Üretiminin Ekonomik Analizi (No: FHD-2018-2664)")
This publication has 11 references indexed in Scilit:
- Başlıca Sebze Ürünlerinde Üretim Maliyetlerini Etkileyen Faktörlerin BelirlenmesiKahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tarım ve Doğa Dergisi, 2021
- Estimating the Economic Viability of Cotton Growers in Punjab Province, PakistanSage Open, 2020
- Analysis of canola (rapeseed) production cost and income in context of oilseeds production support policies: A case study from Trakya region of TurkeyEkonomika poljoprivrede, 2020
- Çorum ilinde çeltik üretimi yapan işletmelerin tarımsal mekanizasyon durumuAkademik Ziraat Dergisi, 2019
- The impact of farm size on agricultural sustainabilityJournal of Cleaner Production, 2019
- The Relationship between Farm Size and Productivity in Agriculture: Evidence from Maize Production in Northern ChinaAmerican Journal of Agricultural Economics, 2019
- Is small still beautiful? A comparative study of rice farm size and productivity in China and IndiaChina Agricultural Economic Review, 2015
- Farmers' perceptions of cotton pests and their management in western KenyaCrop Protection, 2012
- An analysis of energy use efficiency of canola production in TurkeyEnergy, 2010
- Small is Beautiful: Evidence of an Inverse Relationship Between Farm Size and Yield in TurkeySSRN Electronic Journal, 2008