Abstract
Barajların mansap bölgesinde yer alan mevcut yerleşim birimlerindeki baraj yıkılması sonucu oluşacak olası risklerin elde edilmesi açısından taşkın hareketlerinin saptanması önemli bir konudur. Toprak dolgu barajlarda taşkın hareketinin belirlenebilmesi için sel nedeniyle suyun yayılması ve buna ek olarak sediment taşınımı faktörleri incelenmektedir. Bu çalışma kapsamında yapılan deneyde, mansap bölgesinde yerleşim bölgesi bulunan bir homojen toprak dolgu barajın yıkılma senaryosunu içeren bir çalışma gerçekleştirilmiştir. Genişliği 2 m olan dikdörtgen kesitli betonarme kanalda, medyan dane çapı D50=0.441 mm malzemeyle 202 cm taban genişliğinde, 10 cm kret genişliğinde, 60 cm yüksekliğinde, 1:1,6 memba ve mansap eğimlerine sahip baraj gövdesi inşaa edilmiştir. Her bir katı 10 cm olan altı kat sedimentin kademeli olarak serilmesi, her katın 4,5 kg ağırlık ile sıkıştırılması, eğimin verilmesi ve baraj ortasına bir gedik açılması ile baraj gövdesi hazır hale getirilmiştir. Baraj mansabındaki pürüzlülük, 10x10x10 cm’lik 13 adet beton küpün şaşırtmalı şekilde yerleştirilmesiyle oluşturulmuştur. Baraj membasında su seviyesi kret seviyesine kadar kademeli olarak arttırılmış ve açılan gedikten suyun baraj mansabına geçmesi sağlanmıştır. Deneyler yapılırken kanal boyunca 2 adet kamera ile sedimentin yayılımı kayıt altına alınmıştır. Ayrıca kanal ekseninde ULS-40D cihazıyla, kanal sol duvarında ise yerleştirilen cetveller aracılığıyla farklı noktalardaki su derinlikleri ölçülmüştür. Deneyler sonunda ULS-40D cihazıyla yapılan ölçümler ile yayılan sedimentin derinlik profilleri elde edilmiştir.

This publication has 3 references indexed in Scilit: