Abstract
Bu makale, Sahel Bölgesi’nde iklim krizinin ani çevresel şoklardan ziyade zamana yayılan, kümülatif etkiler üreten yavaş gelişen bir afet biçiminde ortaya çıkışını uluslararası ilişkiler disiplini çerçevesinde incelemektedir. Nitel vaka çalışması desenine dayanan araştırma, Sahel’i ana vaka; Çad Gölü Havzası ve Nijer’deki Agadez göç koridorunu alt analiz birimleri olarak ele almaktadır. Bulgular, iklim değişikliğinin bölgedeki ekolojik, ekonomik ve yönetsel kırılganlıkları yoğunlaştıran bir “tehdit çarpanı” olarak işlediğini göstermektedir. Analizler, Çad Gölü Havzası’ndaki hidrolojik belirsizliklerin ve yüzey alanı kaybının, geleneksel geçim kaynaklarını erozyona uğratarak etno-politik gerilimleri ve zorunlu göçü tetiklediğini ampirik olarak ortaya koymaktadır. Agadez vakasından elde edilen veriler ise, Avrupa Birliği’nin sınır dışsallaştırma stratejilerinin yerel hareketlilik pratiklerini bozduğunu, göç yollarını kriminalize ettiğini ve insan kaçakçılığı ağlarını güçlendirerek insani kırılganlıkları derinleştirdiğini kanıtlamaktadır. Ayrıca, çevresel bozulma nedeniyle yerinden edilen nüfusların 1951 Cenevre Sözleşmesi’nin tanımsal sınırları sebebiyle uluslararası mülteci rejimi içinde kurumsal bir boşlukta kaldığı ve “hayatta kalma göçü” arafına itildiği tespit edilmiştir. Sonuç olarak çalışma, Sahel’deki iklim kaynaklı hareketliliğin küresel eşitsizlikler ve yönetişim zafiyetleriyle iç içe geçmiş çok boyutlu bir olgu olduğunu vurgulamakta; güvenlik merkezli yaklaşımlar yerine kırılganlıkların azaltılmasını hedefleyen iklim adaleti odaklı politikaların geliştirilmesi gerektiğini savunmaktadır.

This publication has 69 references indexed in Scilit: