Basketbolcularda Hareket ve Antrenman Bilimi: Basketbolun Fiziksel ve Fizyolojik Talepleri
Authors:
- Doğa CombaDCDoğa Comba
- Soner AkgünSASoner Akgün
- Akan BayrakdarAkan Bayrakdar
- Emre KaradumanEKEmre Karaduman
- Cengiz ÖlmezCengiz Ölmez
- Halit ŞarHŞHalit Şar
- Burakhan AydemirBABurakhan Aydemir
- Çağlar EdisÇEÇağlar Edis
- Aysu VelimahmutoğluAVAysu Velimahmutoğlu
- Cemrehan GürlerCGCemrehan Gürler
- Hamit CihanHCHamit Cihan
- Abdullah ÇetindemirAÇAbdullah Çetindemir
Open Access
- 26 December 2025
- book chapter
- Published by Özgür Yayınları
- p. 81-100
Abstract
Basketbol, yüksek yoğunluklu sprintler, ani yön değiştirmeler, sıçramalar, ikili mücadeleler ve karar verme süreçlerinin bir arada yürütüldüğü çok yönlü bir spor dalıdır. Bu dinamik yapısı nedeniyle basketbolcuların performansı yalnızca teknik becerilere değil, aynı zamanda hareket verimliliği, enerji sistemi adaptasyonları ve nöromüsküler kapasiteye de bağlıdır. Hareket bilimi, sporcuların biyomekanik hizalanma, motor kontrol, eklem stabilitesi ve kinetik/kinematik parametreler açısından analiz edilmesini sağlarken, antrenman bilimi ise bu gereksinimleri destekleyen kuvvet, hız, dayanıklılık ve pliometrik adaptasyonların planlı biçimde geliştirilmesini hedefler. Modern basketbolda performans optimizasyonu ile sakatlık riskinin azaltılması amacıyla bu iki alanın bütüncül bir yaklaşımla ele alınması giderek önem kazanmaktadır. Günümüzde kuvvet platformları, IMU sensörler, GPS/LPS tabanlı sistemler ve kas oksijenasyonu ölçüm teknolojileri gibi araçların kullanımıyla sporcuların yüklenme profilleri ve fizyolojik tepkileri daha hassas biçimde izlenebilmektedir. Bu bölüm, basketbolda hareket ve antrenman biliminin temel prensiplerini açıklamakta; biyomekanik parametreler, fizyolojik adaptasyonlar, antrenman modelleri, yüklenme yönetimi, yorgunluk takibi, performans analizi ve sakatlık önleme stratejilerini güncel bilimsel veriler ışığında tartışmaktadır. Ayrıca kadın-erkek basketbolcular arasındaki fizyolojik farklılıklara ve genç-elit sporcu profillerine ilişkin bulgulara da odaklanılmaktadır.Keywords
This publication has 223 references indexed in Scilit:
- Age and Sex Differences in Physical Performance Among Adolescent Team Sport AthletesEuropean Journal of Sport Science, 2025
- Bio-Banding in Youth Sports: Background, Concept, and ApplicationSports Medicine, 2019
- The Activity Demands and Physiological Responses Encountered During Basketball Match-Play: A Systematic ReviewSports Medicine, 2017
- Body Size of Male Youth Soccer Players: 1978–2015Sports Medicine, 2017
- Factors Modulating Post-Activation Potentiation of Jump, Sprint, Throw, and Upper-Body Ballistic Performances: A Systematic Review with Meta-AnalysisSports Medicine, 2015
- Sleep and Athletic Performance: The Effects of Sleep Loss on Exercise Performance, and Physiological and Cognitive Responses to ExerciseSports Medicine, 2014
- A review of the acute effects of static and dynamic stretching on performanceEuropean Journal of Applied Physiology, 2011
- Physical capacity–match physical performance relationships in soccer: simply, more complexEuropean Journal of Applied Physiology, 2011
- Growth and Biologic Maturation: Relevance to Athletic Performance2007
- Electromechanical delay in human skeletal muscle under concentric and eccentric contractionsEuropean Journal of Applied Physiology, 1979