Abstract
Amaç: Bu araştırmanın amacı, Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli kapsamında yayımlanan Hayat Bilgisi, İlkokul Türkçe, Sosyal Bilgiler ile İnsan Hakları, Vatandaşlık ve Demokrasi öğretim programlarında saygı değerinin yapısını, görünürlüğünü ve program metinlerinde öngörülen pedagojik yansımalarını incelemektir. Yöntem ve Araçlar: Nitel araştırma yaklaşımında yürütülen çalışmada doküman analizi kullanılmıştır. Veri kaynaklarını Hayat Bilgisi, İlkokul Türkçe, Sosyal Bilgiler ile İnsan Hakları, Vatandaşlık ve Demokrasi öğretim programları oluşturmuştur. Toplam 60 tema/öğrenme alanı, Erdem-Değer-Eylem Çerçevesinde D14 koduyla tanımlanan saygı değeri ile D14.1, D14.2 ve D14.3 boyutları temel alınarak yönlendirilmiş içerik analiziyle incelenmiştir. Sonuçlar: D14 Saygı kodu 60 analiz biriminin 49’unda (%81,7) belirlenmiştir. Görünürlük İlkokul Türkçe programında %100, İnsan Hakları, Vatandaşlık ve Demokrasi programında %75, Hayat Bilgisi programında %61,1 ve Sosyal Bilgiler programında %50’dir. Bulgular, D14.1’in iletişim ve etkin dinleme, D14.3’ün toplumsal, kültürel ve çevresel bağlamlarda daha belirgin olduğunu; D14.2’nin öz saygı ve kişisel sınırlar açısından daha sınırlı kaldığını göstermiştir. Saygının iş birliği, sosyal farkındalık, sorumluluk, adalet, sevgi ve duyarlılıkla bütünleştirildiği belirlenmiştir. Drama, tartışma, iş birlikli çalışma ve demokratik karar alma öne çıkan pedagojik yollar olmuştur. Sonuç olarak saygı, programlarda disiplinler arası ve çok boyutlu bir çatı değer olarak yapılandırılmıştır. Bulgular program tasarımına ilişkindir; sınıf içi uygulamayı veya öğrencilerin saygı değerini kazanma düzeyini göstermemektedir.

This publication has 17 references indexed in Scilit: