Bilgi Yönetimi Literatüründe Toplumsal Cinsiyetin Söylemsel İnşası: Postyapısalcı Feminist Bir Analiz
Open Access
- 28 January 2026
- journal article
- Published by Electronic Journal of Social Sciences in Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi
- Vol. 25 (1) , 113-136
Abstract
Bilgi yönetimi, örgütlerin rekabet avantajı elde etmelerinde stratejik bir unsur olarak öne çıkmakla birlikte, genellikle toplumsal cinsiyet boyutu ihmal edilmiştir. Oysa bilgiye erişim, paylaşım ve değer atfetme süreçleri toplumsal cinsiyet ilişkilerinden bağımsız değildir. Bu çalışma, 2015–2025 yılları arasında yayımlanan ve Scopus veri tabanında taranan onbeş makaleyi inceleyerek bilgi yönetimi literatüründe toplumsal cinsiyet söylemlerinin nasıl kurulduğunu araştırmaktadır. Araştırma, postyapısalcı feminist kuramın sunduğu kuramsal çerçeve ile Norman Fairclough’un diyalektik-ilişkisel yaklaşımına dayalı Eleştirel Söylem Analizi yöntemini birleştirmektedir. Analiz sonucunda kadınların bilgi yönetiminde çoğunlukla “eksik özne”, “kurumsal fayda üreticisi” ya da “tamamlayıcı kaynak” olarak temsil edildiği görülmüştür. Söylemler, kadınların riskten kaçınan, edilgen, duygusal ve bakım odaklı aktörler olarak inşasına yoğunlaşmakta, böylelikle ataerkil iş bölümü yeniden üretilmektedir. Bazı çalışmalar kadınların etik, şeffaf ve sürdürülebilirlik odaklı yönlerini görünür kılsa da bu söylemler de kadın emeğini araçsallaştıran neoliberal mantıkla iç içe geçmektedir. Ayrıca literatürde kadın deneyimlerinin çeşitliliği (yaş, sınıf, etnisite, sektör) büyük ölçüde göz ardı edilmiştir. Bu bulgular, bilgi yönetimi literatüründe toplumsal cinsiyetin hâlâ yüzeysel ve kalıp yargılara dayalı biçimde işlendiğini göstermektedir.Keywords
This publication has 63 references indexed in Scilit:
- Fairly assessing unfairness: An exploration of gender disparities in informal entrepreneurship amongst academics in business schoolsTechnological Forecasting and Social Change, 2022
- The role of public subsidies for efficiency and environmental adaptation of farming: A multi-layered business model based on functional foods and rural womenJournal of Cleaner Production, 2018
- Gender Issues in Business and EconomicsSpringer Proceedings in Business and Economics (SPBE), 2018
- Management capabilities, innovation, and gender diversity in the top management team: An empirical analysis in technology-based SMEsBRQ Business Research Quarterly, 2016
- Feminist Critical Discourse Analysis2014
- Gender stereotypes and workplace biasResearch in Organizational Behavior, 2012
- Tacit knowledge and emotional intelligence: the ‘intangible’ values of SMEsStrategic Change, 2010
- Gender fatigue: The ideological dilemma of gender neutrality and discrimination in organizationsCanadian Journal of Administrative Sciences / Revue Canadienne des Sciences de l'Administration, 2009
- “Women Home and Away”: Transnational Managerial Work and Gender RelationsJournal of Business Ethics, 2008
- Shifts in the World Economy: The Drivers of Knowledge Management2000