HAVALİMANLARINDA TAŞINAN YOLCU SAYISI ÜZERİNE AĞ ANALİZİ UYGULAMALARI VE HAVALİMANLARININ MERKEZİLİĞİ: TÜRKİYE İÇ HATLARI ÖRNEĞİ
Author:
Open Access
- 27 June 2024
- journal article
- research article
- Published by M.U. Iktisadi ve Idari Bilimler Dergisi in Marmara Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi
- Vol. 46 (1) , 293-312
Abstract
Merkezi (hub) havalimanları, havayolu şirketlerinin küresel veya bölgesel ağlarını yönetmelerine olanak tanıyan önemli düğüm noktalarıdır. Aktarmalı uçuşlar, yoğun yolcu trafiği, havayolu şirketlerinin merkezi olma durumu, ekonomik ve turistik etkinin fazla olduğu bölgelerde havalimanları merkezi olma eğilimindedir. Bu çalışma, 2018 yılına ait Eurostat’ın iç hatta taşınan yolcu verilerini kullanılarak Türkiye'deki ana havalimanları için gerçekleştirilen çeşitli ağ analizlerinin sonuçlarına göre havalimanlarının merkeziliğinin üzerinde durmaktadır. Analizde kullanılan metrikler, her havalimanının ağ içindeki konumunu ve önemini ölçmek amacıyla giriş derece merkeziliği, çıkış derece merkeziliği, derece merkeziliği, yakınlık merkeziliği, arasındalık merkeziliği, pagerank merkeziliği, sinkrank merkeziliği, özvektör merkeziliği, entropik özvektör merkeziliği ve ağırlıksız özvektör merkeziliği gibi faktörleri içermektedir. Sonuçlar, Türkiye'nin havacılık sektöründeki önemli aktörlerin belirlenmesine ve bu havalimanlarının farklı merkezilik ölçülerine göre farklılaşan dinamiklerini ortaya çıkarmaktadır. Genel anlamda, İstanbul/Atatürk ve İstanbul/Sabiha Gökçen havalimanlarının yüksek derecede önemli düğümler olduğu ve Ankara/Esenboğa, Antalya, İzmir/Adnan Menderes ve Adana Havalimanlarının ise genel ağ içinde öne çıkan diğer havalimanları olduğu göze çarpmaktadır. Merkezilik ölçülerinin ölçüm yaklaşımlarına göre ise bu havalimanlarına başka havalimanlarının eklendiği görülmüştür. Bunlara ek olarak, çalışmanın sonunda sonuçların geçerliliğini test etmek amacıyla güncel 2022 verileri ve COVID-19 etkisini görmek amacıyla 2020 verileri kullanılarak analizler tekrarlanmış ve sonuçlar birbiri ile karşılaştırılmıştır.Keywords
This publication has 19 references indexed in Scilit:
- Centrality and connectivity analysis of the European airports: a weighted complex network approachTransportation Planning and Technology, 2023
- Spanish Airport Network Structure: Topological CharacterizationComputational and Mathematical Methods, 2022
- Analysis of the Air Transport Network Characteristics of Major AirportsThe Asian Journal of Shipping and Logistics, 2017
- An exploratory analysis on the evolution of the US airport networkPhysica A: Statistical Mechanics and its Applications, 2014
- Network sciencePhilosophical Transactions of the Royal Society A: Mathematical, Physical and Engineering Sciences, 2013
- A Complex Network Analysis of the United States Air Transportation2012
- Connectivity and concentration in airline networks: a complexity analysis of Lufthansa's networkEuropean Journal of Information Systems, 2010
- Systemic Import Analysis (SIA) – Application of Entropic Eigenvector Centrality (EEC) Criterion for a Priori Ranking of Financial Institutions in Terms of Regulatory-Supervisory Concern, with Demonstrations on Stylised Small Network Topologies and Connectivity WeightsSSRN Electronic Journal, 2010
- Centrality and network flowSocial Networks, 2005
- The anatomy of a large-scale hypertextual Web search engineComputer Networks and ISDN Systems, 1998