Müşterinin Kötü Muamelesi Çalışanların Mental İyi Oluşunu Nasıl Etkiler? Örgüt Temelli Özsaygının Aracılık Rolü
- 4 May 2026
- journal article
- Published by Omer Halisdemir Universitesi in Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi
- No. 20,p. 1-14
Abstract
Bu araştırmada müşterinin kötü muamelesinin çalışanların mental iyi oluşu üzerindeki etkisi ve bu ilişkide örgüt temelli özsaygının aracılık rolü incelenmiştir. Araştırmada nicel araştırma yöntemlerinden ilişkisel tarama modeli benimsenmiş; veriler kolayda örnekleme yöntemiyle bankacılık sektöründe çalışan 374 katılımcıdan elde edilmiştir. Toplanan veriler, yapısal eşitlik modellemesi temelinde SmartPLS yazılımı ile analiz edilmiştir. Bulgular, müşterinin kötü muamelesinin mental iyi oluş üzerindeki doğrudan etkisinin istatistiksel olarak anlamlı olmadığını göstermektedir. Buna karşın müşterinin kötü muamelesinin örgüt temelli özsaygı üzerinde anlamlı ve negatif bir etkiye sahip olduğu, örgüt temelli özsaygının ise mental iyi oluşu güçlü ve pozitif yönde etkilediği belirlenmiştir. Aracılık analizi sonuçları, müşterinin kötü muamelesinin mental iyi oluşu örgüt temelli özsaygı üzerinden dolaylı olarak ve negatif yönde etkilediğini ortaya koymaktadır. Bu bulgu, çalışanların maruz kaldıkları olumsuz müşteri davranışlarının doğrudan psikolojik iyi oluşu zedelemekten ziyade, öncelikle çalışanların örgüt içindeki değer algılarını ve özsaygı düzeylerini azaltarak dolaylı bir etki yarattığını göstermektedir. Elde edilen sonuçlar, hizmet sektöründe çalışanların iyi oluşunun korunmasında yalnızca müşteri davranışlarının yönetilmesinin yeterli olmadığını, aynı zamanda çalışanların örgüt içinde değerli ve saygın hissetmelerini güçlendiren insan kaynakları ve yönetim uygulamalarının büyük önem taşıdığını ortaya koymaktadır. Bu nedenle çalışma, müşteri kaynaklı stres unsurlarının çalışan iyi oluşuna etkisini örgüt temelli özsaygı aracılığıyla açıklayarak literatüre özgün bir katkı sunmaktadır.Keywords
This publication has 46 references indexed in Scilit:
- Well‐Being Unveiled: A Concept Analysis of Mental, Psychological, and Subjective Well‐BeingHealth Science Reports, 2025
- What is well-being? A scoping review of the conceptual and operational definitions of occupational well-beingJournal of Clinical and Translational Science, 2023
- Emotional Well-Being: What It Is and Why It MattersAffective Science, 2022
- Workplace Bullying, Engagement and Employability: Moderating Role of Organization-Based Self-EsteemEmployee Responsibilities and Rights Journal, 2022
- Customer mistreatment and service performance: A self-consistency perspectiveInternational Journal of Hospitality Management, 2020
- Age as double‐edged sword among victims of customer mistreatment: A self‐esteem threat perspectiveHuman Resource Management, 2019
- Organisational-based self-esteem: A within country comparison of outcomes between Māori and New Zealand EuropeansJournal of Management & Organization, 2016
- Conservation of Resources Theory12007
- Self-Esteem Within the Work and Organizational Context: A Review of the Organization-Based Self-Esteem LiteratureJournal of Management, 2004
- Positive psychology: An introduction.American Psychologist, 2000