Salim Durukoğlu
Current Organizations / Institutes
The organizations/institutes from the scholar's latest article
Research Subjects
Research Interests
Salim Durukoğlu has a total of 72 co-authors. Here are the top co-authors by number of shared publications:
- Gökçe Kaçmaz
Milli Eğitim Bakanlığı
3 shared publications - Remziye Çölgeçen Kaya
Siverek Halk Eğitimi Merkezi Müdür Yardımcısı
3 shared publications - Ahmet Başkan
Aynı isimli TÜBİTAK 2209/A projesinden elde edilmiştir
2 shared publications - Cabbar Aydın
Milli Eğitim Bakanlığı
2 shared publications - Esin Güneş Şahin2 shared publications
- Nil Didem Şimşek
Süleyman Demirel Üniversitesi
2 shared publications
Latest Publications
- 29 June 2026
- Published by Vizetek Publishing Company
Fi̇loloji̇de Yeni̇ Perspekti̇fler: Meti̇n, Di̇l ve Bağlam
Metinler yalnızca sözcüklerden, dil yalnızca kurallardan ve bağlam yalnızca dış koşullardan ibaret değildir. Filoloji, bu üç unsuru birbirine bağlayan, karmaşık ilişkileri anlamaya çalışan, geçmiş ile bugün arasında köprü kuran dinamik bir disiplindir. Filolojide Yeni Perspektifler: Metin, Dil ve Bağlam, dilbilimden edebiyat incelemelerine, kültürel çalışmalardan dil felsefesine kadar uzanan geniş bir yelpazede, çağdaş filoloji araştırmaların farklı yönlerini bir araya getiriyor. Eserde yer alan çalışmalar, metinlerin estetik ve ideolojik katmanlarını, dilin yapısal ve anlamsal durumlarını ve bunların tarihsel, toplumsal ve kültürel bağlamlarla kurduğu ilişkileri yeniden düşünmeye davet ediyor. Alanında uzman araştırmacıların katkılarıyla hazırlanan bu kitap, filolojinin yalnızca geçmişin izlerini sürmekle kalmadığını, aynı zamanda günümüzün kültürel, dilsel ve kuramsal tartışmalarına da önemli katkılarda bulunduğunu göstermektedir. Metin, dil ve bağlam arasındaki çok katmanlı ilişkileri yeniden düşünmek isteyen herkes için bu eser, yeni soruların ve yeni perspektiflerin kapısını aralayabilir.
- 29 June 2026
- Published by Vizetek Publishing Company
Fi̇loloji̇de Yeni̇ Perspekti̇fler: Meti̇n, Di̇l ve Bağlam
Metinler yalnızca sözcüklerden, dil yalnızca kurallardan ve bağlam yalnızca dış koşullardan ibaret değildir. Filoloji, bu üç unsuru birbirine bağlayan, karmaşık ilişkileri anlamaya çalışan, geçmiş ile bugün arasında köprü kuran dinamik bir disiplindir. Filolojide Yeni Perspektifler: Metin, Dil ve Bağlam, dilbilimden edebiyat incelemelerine, kültürel çalışmalardan dil felsefesine kadar uzanan geniş bir yelpazede, çağdaş filoloji araştırmaların farklı yönlerini bir araya getiriyor. Eserde yer alan çalışmalar, metinlerin estetik ve ideolojik katmanlarını, dilin yapısal ve anlamsal durumlarını ve bunların tarihsel, toplumsal ve kültürel bağlamlarla kurduğu ilişkileri yeniden düşünmeye davet ediyor. Alanında uzman araştırmacıların katkılarıyla hazırlanan bu kitap, filolojinin yalnızca geçmişin izlerini sürmekle kalmadığını, aynı zamanda günümüzün kültürel, dilsel ve kuramsal tartışmalarına da önemli katkılarda bulunduğunu göstermektedir. Metin, dil ve bağlam arasındaki çok katmanlı ilişkileri yeniden düşünmek isteyen herkes için bu eser, yeni soruların ve yeni perspektiflerin kapısını aralayabilir.
- 26 March 2026
- Published by Vizetek Publishing Company
Türkçe Eğitiminin Yapısı, Süreçleri ve Dönüşümü
Türkçe Eğitiminin Yapısı, Süreçleri ve Dönüşümü dil öğretiminin dününü, bugününü ve yarınını disiplinler arası bir bakışla ele alan bu eser, Türkçe eğitimi alanında kapsamlı bir rehber niteliği taşımaktadır. Kitapta; • Osmanlıdan Cumhuriyete uzanan çocuk dergiciliği serüveni ve öncü isimlerin katkıları, • 2024 Türkçe Dersi Öğretim Programı çerçevesinde işlevsel dil bilgisi ve metin türlerinin öğretimi, • Çocuk edebiyatında değerler eğitimi ve Sait Faik Abasıyanıkın hikâyeciliği, • Yabancı dil olarak Türkçe öğretiminde yapay zekâ uygulamalarının dönüştürücü gücü, • İmge ve dil öğretimi arasındaki estetik-pedagojik ilişki, gibi kritik konular ayrıntılı biçimde incelenmektedir. Araştırmacılardan lisansüstü öğrencilere, sahadaki öğretmenlerden öğretmen adaylarına kadar geniş bir okur kitlesine hitap eden bu çalışma; bilimsel bilgiyi uygulama ile buluşturarak ana dili eğitimindeki dönüşümü anlamaya yardımcı olmayı amaçlamaktadır. Dilin imkânlarını ve eğitimdeki yeni yaklaşımları keşfetmek isteyen herkes için temel bir başvuru kaynağı…
- 26 March 2026
- Published by Vizetek Publishing Company
Türkçe Eğitiminin Yapısı, Süreçleri ve Dönüşümü
Türkçe Eğitiminin Yapısı, Süreçleri ve Dönüşümü dil öğretiminin dününü, bugününü ve yarınını disiplinler arası bir bakışla ele alan bu eser, Türkçe eğitimi alanında kapsamlı bir rehber niteliği taşımaktadır. Kitapta; • Osmanlıdan Cumhuriyete uzanan çocuk dergiciliği serüveni ve öncü isimlerin katkıları, • 2024 Türkçe Dersi Öğretim Programı çerçevesinde işlevsel dil bilgisi ve metin türlerinin öğretimi, • Çocuk edebiyatında değerler eğitimi ve Sait Faik Abasıyanıkın hikâyeciliği, • Yabancı dil olarak Türkçe öğretiminde yapay zekâ uygulamalarının dönüştürücü gücü, • İmge ve dil öğretimi arasındaki estetik-pedagojik ilişki, gibi kritik konular ayrıntılı biçimde incelenmektedir. Araştırmacılardan lisansüstü öğrencilere, sahadaki öğretmenlerden öğretmen adaylarına kadar geniş bir okur kitlesine hitap eden bu çalışma; bilimsel bilgiyi uygulama ile buluşturarak ana dili eğitimindeki dönüşümü anlamaya yardımcı olmayı amaçlamaktadır. Dilin imkânlarını ve eğitimdeki yeni yaklaşımları keşfetmek isteyen herkes için temel bir başvuru kaynağı…
- 24 March 2026
- Published by Vizetek Publishing Company
Masal Değer ve Dil Cahit Zarifoğlu Masallarının Çözümlemesi
Türkiyenin E-kitap portalı Libraryturk.com aracılığıyla Masal Değer ve Dil Cahit Zarifoğlu Masallarının Çözümlemesi adlı kitaba erişeblirsiniz.
- 24 March 2026
- Published by Vizetek Publishing Company
Masal Değer ve Dil Cahit Zarifoğlu Masallarının Çözümlemesi
Türkiyenin E-kitap portalı Libraryturk.com aracılığıyla Masal Değer ve Dil Cahit Zarifoğlu Masallarının Çözümlemesi adlı kitaba erişeblirsiniz.
- 31 January 2026
- Published by Firat Universitesi in Turkish Journal of Educational Studies
- Vol. 13 (1) , 143-165
Türkçe Öğretiminde İmge Çözümleme Etkinliklerinin Okuma Becerisi Üstbiliş Düzeyine Etkisi (8. Sınıf Örneği)
İmge çözümleme etkinliklerinin 8. sınıf öğrencilerinin okuma becerisi üstbiliş düzeyine etkisinin incelendiği bu araştırma, karma yöntem ile desenlenmiştir. Çalışmanın nicel bölümü eşitlenmemiş (ön test ve son test) kontrol gruplu yarı deneysel desenle nitel bölümü ise gözlem ve görüşme süreçlerinden oluşan durum çalışmasıyla oluşturulmuştur. Çalışma grubu Güneydoğu Anadolu Bölgesinde yer alan bir ilçedeki ortaokulun 8. sınıf öğrencilerinden oluşmaktadır. Araştırmanın deney ve kontrol grubu yirmi öğrenciden oluşmaktadır. Deney grubu öğrencilerine altı haftalık imge çözümleme etkinlik programı uygulanırken kontrol grubunda ise dersler mevcut ders kitabındaki etkinlikler üzerinden işlenmiştir. Çalışmanın nicel bölümünde veri toplama aracı olarak Okuma Becerisi Üstbiliş Başarı Testi, nitel bölümünde ise yarı yapılandırılmış gözlem formu ve yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılmıştır. Nicel verilerin analizinde bilgisayar paket programından yararlanılmıştır. Deney ve kontrol gruplarından elde edilen veriler, non-parametrik testlerden Mann Whitney U testi ve Wilcoxon İşaretli Sıralar testinden yararlanılarak analiz edilmiştir. Nitel veriler ise içerik analizi yoluyla elde edilmiştir. Nicel ve nitel verilerin analizinden hareketle Türkçe dersinde imge çözümleme etkinliklerinin 8. sınıf öğrencilerinin üstbiliş okuma becerilerini anlamlı ölçüde ve kalıcı olarak geliştirdiği sonucuna ulaşılmıştır. Yapılan görüşmelerde deney grubundaki öğrencilerin imge çözümleme etkinlikleri ile ilgili olumlu yönde görüş bildirdikleri görülmüştür. Araştırmadan elde edilen sonuçlar benzer araştırma sonuçlarıyla tartışılmış ve araştırmacılara çeşitli önerilerde bulunulmuştur.
- 31 January 2026
- Published by Firat Universitesi in Turkish Journal of Educational Studies
- Vol. 13 (1) , 143-165
Türkçe Öğretiminde İmge Çözümleme Etkinliklerinin Okuma Becerisi Üstbiliş Düzeyine Etkisi (8. Sınıf Örneği)
İmge çözümleme etkinliklerinin 8. sınıf öğrencilerinin okuma becerisi üstbiliş düzeyine etkisinin incelendiği bu araştırma, karma yöntem ile desenlenmiştir. Çalışmanın nicel bölümü eşitlenmemiş (ön test ve son test) kontrol gruplu yarı deneysel desenle nitel bölümü ise gözlem ve görüşme süreçlerinden oluşan durum çalışmasıyla oluşturulmuştur. Çalışma grubu Güneydoğu Anadolu Bölgesinde yer alan bir ilçedeki ortaokulun 8. sınıf öğrencilerinden oluşmaktadır. Araştırmanın deney ve kontrol grubu yirmi öğrenciden oluşmaktadır. Deney grubu öğrencilerine altı haftalık imge çözümleme etkinlik programı uygulanırken kontrol grubunda ise dersler mevcut ders kitabındaki etkinlikler üzerinden işlenmiştir. Çalışmanın nicel bölümünde veri toplama aracı olarak Okuma Becerisi Üstbiliş Başarı Testi, nitel bölümünde ise yarı yapılandırılmış gözlem formu ve yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılmıştır. Nicel verilerin analizinde bilgisayar paket programından yararlanılmıştır. Deney ve kontrol gruplarından elde edilen veriler, non-parametrik testlerden Mann Whitney U testi ve Wilcoxon İşaretli Sıralar testinden yararlanılarak analiz edilmiştir. Nitel veriler ise içerik analizi yoluyla elde edilmiştir. Nicel ve nitel verilerin analizinden hareketle Türkçe dersinde imge çözümleme etkinliklerinin 8. sınıf öğrencilerinin üstbiliş okuma becerilerini anlamlı ölçüde ve kalıcı olarak geliştirdiği sonucuna ulaşılmıştır. Yapılan görüşmelerde deney grubundaki öğrencilerin imge çözümleme etkinlikleri ile ilgili olumlu yönde görüş bildirdikleri görülmüştür. Araştırmadan elde edilen sonuçlar benzer araştırma sonuçlarıyla tartışılmış ve araştırmacılara çeşitli önerilerde bulunulmuştur.
- 30 December 2025
- Published by Muş Alparslan Üniversitesi Eğitim Fakültesi in Muş Alparslan Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi
- Vol. 5 (2) , 100-131
“Kültür İşçileri Olarak Öğretmenler: Öğretmeye Cesaret Edenlere Mektuplar” Kitabının Eğitim Bilimleri ve Öğretmen Nitelikleri Açısından Analizi
Bu çalışmanın amacı Paulo Freire tarafından yazılan ‘Kültür İşçileri Olarak Öğretmenler: Öğretmeye Cesaret Edenlere Mektuplar’ adlı kitabın incelenmesidir. İncelemeye ve değerlendirilmeye konu olan bu kitap Yordam Kitap tarafından 2. basım olarak 2022 yılında yayımlanmıştır. Kitabı İngilizceden Çağdaş Sümer isimli çevirmen dilimize kazandırmıştır. Eser toplamda 10 mektuptan oluşmaktadır. 1.mektuptan önce İlk Sözler; 10. mektuptan sonra Son Sözler adında bölümler vardır. Yazar her mektupta dikkat çekmek istediği konuyla ilgili görüşlerini ifade etmiş ve gördüğü sorunlara çözüm önerileri getirmiştir. Bu mektuplarla bir bölümünü sürgünde geçirdiği yaşamından edinmiş olduğu tecrübelerini öğretmenlere ve öğretmen adaylarına aktarmayı hedeflemiştir. Oluşturmuş olduğu eğitim anlayışını somut örneklerle netleştirmiştir. Öğretmen adaylarının gerek eğitimleri sırasında gerek sınıf ortamında karşılaştıkları meselelerden yola çıkan Paulo Freire öğretmen öğrenci ilişkisi, öğretmenlerin yaşadıkları korkular, disiplin sorunları, öğretmenlerin sahip olmaları gereken nitelikler gibi konuları bu mektuplarda dikkat çekici bir üslupla tartışmaktadır. Bu eser okunduktan sonra öğretmenler tarafından öğrenme, öğretme, okuma yazma çalışmalarına dair sahip olunan düşünceler yeniden sorgulanabilir. Bu nedenle eğitimle ilgilenen başta öğretmenler ve öğretmen adayları olmak üzere eğitime gönül veren herkesin bu kitabı okumasının faydalı olacağı söylenebilir.
- 30 December 2025
- Published by Muş Alparslan Üniversitesi Eğitim Fakültesi in Muş Alparslan Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi
- Vol. 5 (2) , 100-131
“Kültür İşçileri Olarak Öğretmenler: Öğretmeye Cesaret Edenlere Mektuplar” Kitabının Eğitim Bilimleri ve Öğretmen Nitelikleri Açısından Analizi
Bu çalışmanın amacı Paulo Freire tarafından yazılan ‘Kültür İşçileri Olarak Öğretmenler: Öğretmeye Cesaret Edenlere Mektuplar’ adlı kitabın incelenmesidir. İncelemeye ve değerlendirilmeye konu olan bu kitap Yordam Kitap tarafından 2. basım olarak 2022 yılında yayımlanmıştır. Kitabı İngilizceden Çağdaş Sümer isimli çevirmen dilimize kazandırmıştır. Eser toplamda 10 mektuptan oluşmaktadır. 1.mektuptan önce İlk Sözler; 10. mektuptan sonra Son Sözler adında bölümler vardır. Yazar her mektupta dikkat çekmek istediği konuyla ilgili görüşlerini ifade etmiş ve gördüğü sorunlara çözüm önerileri getirmiştir. Bu mektuplarla bir bölümünü sürgünde geçirdiği yaşamından edinmiş olduğu tecrübelerini öğretmenlere ve öğretmen adaylarına aktarmayı hedeflemiştir. Oluşturmuş olduğu eğitim anlayışını somut örneklerle netleştirmiştir. Öğretmen adaylarının gerek eğitimleri sırasında gerek sınıf ortamında karşılaştıkları meselelerden yola çıkan Paulo Freire öğretmen öğrenci ilişkisi, öğretmenlerin yaşadıkları korkular, disiplin sorunları, öğretmenlerin sahip olmaları gereken nitelikler gibi konuları bu mektuplarda dikkat çekici bir üslupla tartışmaktadır. Bu eser okunduktan sonra öğretmenler tarafından öğrenme, öğretme, okuma yazma çalışmalarına dair sahip olunan düşünceler yeniden sorgulanabilir. Bu nedenle eğitimle ilgilenen başta öğretmenler ve öğretmen adayları olmak üzere eğitime gönül veren herkesin bu kitabı okumasının faydalı olacağı söylenebilir.
- 24 December 2025
- Published by Milli Egitim Bakanligi Milli Egitim Dergisi in Milli Eğitim Dergisi
- Vol. 54 (1) , 187-226
Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli Ortaokul Türkçe Dersi Öğretim Programı’nın Yaratıcı Yazma Açısından İncelenmesi
Bu çalışmada, 2024 Türkçe Dersi Öğretim Programı’nın yaratıcı yazma açısından incelenmesi amaçlanmıştır. Yenilenen programda, yaratıcı yazma gibi üst düzey düşünmeyi, duygu ve düşünceleri ifade edebilme becerilerini geliştirebilmeyi amaçlayan bir konunun nasıl ele alındığı, ne kadar yer bulduğu, hangi öğrenme çıktılarıyla desteklendiğinin incelenmesi önemlidir. Araştırmada, nitel araştırma yöntemlerinden olan durum çalışması kullanılmıştır. Çalışmanın verileri, Millî Eğitim Bakanlığı tarafından hazırlanan Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli Ortaokul Türkçe Dersi Öğretim Programı’nın incelenmesi sonucunda elde edilmiştir. İlgili verilerin çözümlenmesinde içerik analizi kullanılmıştır. Öncelikle yaratıcı yazmayla ilgili alan yazını taraması yapılmış ve çalışmalarda yer alan anahtar kavramların listesi oluşturulmuştur. Bu kavramlar, beş Türkçe uzmanına sunulmuş ve ortaokul seviyesi için uygunlukları tespit edilmiştir. Programda yer alan her başlık incelenerek uzmanlar tarafından ortak görüş sağlanan “yaratıcılık, yaratıcı yazma, yazılı üretim, okuryazarlık becerileri, yazma becerileri, hayal gücü, bakış açısı, eleştirel düşünme, üst düzey düşünme, yaratıcı düşünme, yaratıcı dil, yaratıcı fikir, merak, kurgu, beyin fırtınası, zihin haritaları, serbest yazma, empati kurma, özgün olma, içerik oluşturma, alternatif çözümler bulma, karakter oluşturma, diyalog oluşturma” anahtar kavramlarının geçiş sıklıklarına yer verilmiştir. Araştırma sonuçlarına göre yaratıcı yazmayla ilgili en fazla okuryazarlık becerileri (f=248), yazma becerisi (f=118); en az ise kurgu (f=1) ve karakter oluşturma (f=3) kavramlarına yer verildiği görülmüştür. Bunun yanı sıra üst düzey düşünme becerisi, özgün olma, yaratıcı dil, yazılı dil gibi kavramlara da yer verilmiştir. Bu açıdan öğretim programının yaratıcı yazmayı geliştirmeye yönelik hazırlandığı sonucuna ulaşılmıştır. Nitelikli ve özgün yazıların oluşturulabilmesi için kurgu, hayal gücü, karakter ve diyalog oluşturma kavramlarının frekanslarının artırılması gerektiği önerilmiştir.
- 24 December 2025
- Published by Milli Egitim Bakanligi Milli Egitim Dergisi in Milli Eğitim Dergisi
- Vol. 54 (1) , 187-226
Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli Ortaokul Türkçe Dersi Öğretim Programı’nın Yaratıcı Yazma Açısından İncelenmesi
Bu çalışmada, 2024 Türkçe Dersi Öğretim Programı’nın yaratıcı yazma açısından incelenmesi amaçlanmıştır. Yenilenen programda, yaratıcı yazma gibi üst düzey düşünmeyi, duygu ve düşünceleri ifade edebilme becerilerini geliştirebilmeyi amaçlayan bir konunun nasıl ele alındığı, ne kadar yer bulduğu, hangi öğrenme çıktılarıyla desteklendiğinin incelenmesi önemlidir. Araştırmada, nitel araştırma yöntemlerinden olan durum çalışması kullanılmıştır. Çalışmanın verileri, Millî Eğitim Bakanlığı tarafından hazırlanan Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli Ortaokul Türkçe Dersi Öğretim Programı’nın incelenmesi sonucunda elde edilmiştir. İlgili verilerin çözümlenmesinde içerik analizi kullanılmıştır. Öncelikle yaratıcı yazmayla ilgili alan yazını taraması yapılmış ve çalışmalarda yer alan anahtar kavramların listesi oluşturulmuştur. Bu kavramlar, beş Türkçe uzmanına sunulmuş ve ortaokul seviyesi için uygunlukları tespit edilmiştir. Programda yer alan her başlık incelenerek uzmanlar tarafından ortak görüş sağlanan “yaratıcılık, yaratıcı yazma, yazılı üretim, okuryazarlık becerileri, yazma becerileri, hayal gücü, bakış açısı, eleştirel düşünme, üst düzey düşünme, yaratıcı düşünme, yaratıcı dil, yaratıcı fikir, merak, kurgu, beyin fırtınası, zihin haritaları, serbest yazma, empati kurma, özgün olma, içerik oluşturma, alternatif çözümler bulma, karakter oluşturma, diyalog oluşturma” anahtar kavramlarının geçiş sıklıklarına yer verilmiştir. Araştırma sonuçlarına göre yaratıcı yazmayla ilgili en fazla okuryazarlık becerileri (f=248), yazma becerisi (f=118); en az ise kurgu (f=1) ve karakter oluşturma (f=3) kavramlarına yer verildiği görülmüştür. Bunun yanı sıra üst düzey düşünme becerisi, özgün olma, yaratıcı dil, yazılı dil gibi kavramlara da yer verilmiştir. Bu açıdan öğretim programının yaratıcı yazmayı geliştirmeye yönelik hazırlandığı sonucuna ulaşılmıştır. Nitelikli ve özgün yazıların oluşturulabilmesi için kurgu, hayal gücü, karakter ve diyalog oluşturma kavramlarının frekanslarının artırılması gerektiği önerilmiştir.
- Open Access
- 29 October 2025
- Published by Academician Publishing
- p. 49-68
Yapay Zekânın Klasik Şiir Çözümlemesindeki Rolü: Gemini ile Yahya Kemal’in “Söyler” Redifli Gazelinin Çözümlenmesi Üzerine Bir İnceleme
Klasik Türk edebiyatının çok dilli ve çok kültürlü karmaşık yapısı, yapay zekânın edebi çözümlemedeki potansiyelinin değerlendirilmesi için önemli bir zemin sunmaktadır. Bu çalışma, Google Gemini yapay zekâ modelinin Yahya Kemal Beyatlı'nın “Söyler” redifli gazeli özelinde; klasik bir şiiri anlama, dönüştürme ve çözümlemedeki yeterliliklerini ve sınırlılıklarını incelemeyi amaçlamıştır. Nitel araştırma yöntemi kullanılan bu çalışmada durum deseni esas alınmış, veri toplama aracı olarak doküman tercih edilerek incelenmiş ve elde edilen bulgular betimsel analiz ile yorumlanmıştır. Elde edilen bulgular, yapay zekânın yapı, tema, şiir dili gibi nesnel ve zihniyet, gerçeklik/anlam, metin/şair gibi soyut alanlarda beklentinin üzerinde bir isabet ve derinlik sergilediğini göstermiştir. Bununla birlikte yazı çevirimi hataları, aruz kalıbı ve metaforik söz sanatlarını tespit/yorumlamadaki eksiklikler gibi belirgin sınırlılıklar da gözlemlenmiştir. Bu çalışma, yapay zekânın klasik şiir analizinde tek başına yeterli olmadığını ancak niceliksel işlemlerde hız ve ölçek sunan tamamlayıcı bir araç olarak konumlandırılması gerektiğini ortaya koymuştur. İnsan uzmanlığı ve yapay zekâ birlikteliğinin edebi analizleri hem niceliksel hem de niteliksel olarak zenginleştirecek disiplinler arası bir iş birliği modeli sunabileceği görülmektedir. Bu çalışma, yapay zekânın şiir analizinde insanla iş birlikçi, tamamlayıcı bir rol üstlenebileceğini vurgularken teknolojik iyileştirmeler ve insan (doğal zekâ)- yapay zekâ etkileşimli çözümleme modelleriyle klasik şiir incelemelerinin geleceğine yönelik yeni bir yaklaşımı önermektedir.
- 29 October 2025
- Published by Academician Publishing
- p. 49-68
Open AccessYapay Zekânın Klasik Şiir Çözümlemesindeki Rolü: Gemini ile Yahya Kemal’in “Söyler” Redifli Gazelinin Çözümlenmesi Üzerine Bir İnceleme
Klasik Türk edebiyatının çok dilli ve çok kültürlü karmaşık yapısı, yapay zekânın edebi çözümlemedeki potansiyelinin değerlendirilmesi için önemli bir zemin sunmaktadır. Bu çalışma, Google Gemini yapay zekâ modelinin Yahya Kemal Beyatlı'nın “Söyler” redifli gazeli özelinde; klasik bir şiiri anlama, dönüştürme ve çözümlemedeki yeterliliklerini ve sınırlılıklarını incelemeyi amaçlamıştır. Nitel araştırma yöntemi kullanılan bu çalışmada durum deseni esas alınmış, veri toplama aracı olarak doküman tercih edilerek incelenmiş ve elde edilen bulgular betimsel analiz ile yorumlanmıştır. Elde edilen bulgular, yapay zekânın yapı, tema, şiir dili gibi nesnel ve zihniyet, gerçeklik/anlam, metin/şair gibi soyut alanlarda beklentinin üzerinde bir isabet ve derinlik sergilediğini göstermiştir. Bununla birlikte yazı çevirimi hataları, aruz kalıbı ve metaforik söz sanatlarını tespit/yorumlamadaki eksiklikler gibi belirgin sınırlılıklar da gözlemlenmiştir. Bu çalışma, yapay zekânın klasik şiir analizinde tek başına yeterli olmadığını ancak niceliksel işlemlerde hız ve ölçek sunan tamamlayıcı bir araç olarak konumlandırılması gerektiğini ortaya koymuştur. İnsan uzmanlığı ve yapay zekâ birlikteliğinin edebi analizleri hem niceliksel hem de niteliksel olarak zenginleştirecek disiplinler arası bir iş birliği modeli sunabileceği görülmektedir. Bu çalışma, yapay zekânın şiir analizinde insanla iş birlikçi, tamamlayıcı bir rol üstlenebileceğini vurgularken teknolojik iyileştirmeler ve insan (doğal zekâ)- yapay zekâ etkileşimli çözümleme modelleriyle klasik şiir incelemelerinin geleceğine yönelik yeni bir yaklaşımı önermektedir.
- 31 August 2025
- Published by Adiyaman University in Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi
- No. 50,p. 67-99
BARRETT TAKSONOMİSİ İLE TÜRKÇE ÖĞRETMENLERİNİN LGS SORU YORDAMA BECERİSİNİN GELİŞTİRİLMESİ
Bu araştırmanın amacı Barrett Taksonomisi’ne uygun olarak Türkçe öğretmenlerinin üst düzey düşünme becerisine yönelik soru yordama becerilerinin geliştirilmesidir. Bu amacı gerçekleştirmek için nitel araştırma desenlerinden “temel nitel araştırma” deseni kullanılmıştır. Araştırmanın işlem basamakları eylem araştırmasına göre, veri analizi ise içerik analizi yaklaşımına göre düzenlenmiştir. Araştırmada Barrett Taksonomisi’ne uygun olarak öğretmenlerin üst düzey düşünme becerilerine yönelik soru yordama becerilerini geliştirmek için hizmetiçi eğitim kurs programı geliştirilmiş ve MEB onayı almıştır. Araştırmanın ikinci aşamasında ise 30 saatlik hizmetiçi eğitim kursu 19 Türkçe öğretmeninden oluşan katılımcı grubuna uygulanmıştır. Eğitim öncesi ve sonrası katılımcıların yordadıkları LGS Türkçe soruları Barrett Taksonomisi’ne göre değerlendirilmiştir. Hizmetiçi eğitim öncesi Türkçe öğretmenlerinin yordadıkları LGS sorularının taksonominin alt düzey basamaklarına hitap ettiği ortaya çıkmıştır. Hizmetiçi eğitim kursu sonrası ise öğretmenlerin yordadıkları soruların taksonominin üst düzey basamaklarına hitap ettiği ve katılımcıların LGS Türkçe sorularının taksonomi düzeyleriyle aynı düzeyde soru yazabildikleri ortaya çıkmıştır.
- 31 August 2025
- Published by Adiyaman University in Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi
- No. 50,p. 67-99
BARRETT TAKSONOMİSİ İLE TÜRKÇE ÖĞRETMENLERİNİN LGS SORU YORDAMA BECERİSİNİN GELİŞTİRİLMESİ
Bu araştırmanın amacı Barrett Taksonomisi’ne uygun olarak Türkçe öğretmenlerinin üst düzey düşünme becerisine yönelik soru yordama becerilerinin geliştirilmesidir. Bu amacı gerçekleştirmek için nitel araştırma desenlerinden “temel nitel araştırma” deseni kullanılmıştır. Araştırmanın işlem basamakları eylem araştırmasına göre, veri analizi ise içerik analizi yaklaşımına göre düzenlenmiştir. Araştırmada Barrett Taksonomisi’ne uygun olarak öğretmenlerin üst düzey düşünme becerilerine yönelik soru yordama becerilerini geliştirmek için hizmetiçi eğitim kurs programı geliştirilmiş ve MEB onayı almıştır. Araştırmanın ikinci aşamasında ise 30 saatlik hizmetiçi eğitim kursu 19 Türkçe öğretmeninden oluşan katılımcı grubuna uygulanmıştır. Eğitim öncesi ve sonrası katılımcıların yordadıkları LGS Türkçe soruları Barrett Taksonomisi’ne göre değerlendirilmiştir. Hizmetiçi eğitim öncesi Türkçe öğretmenlerinin yordadıkları LGS sorularının taksonominin alt düzey basamaklarına hitap ettiği ortaya çıkmıştır. Hizmetiçi eğitim kursu sonrası ise öğretmenlerin yordadıkları soruların taksonominin üst düzey basamaklarına hitap ettiği ve katılımcıların LGS Türkçe sorularının taksonomi düzeyleriyle aynı düzeyde soru yazabildikleri ortaya çıkmıştır.
- 2 May 2025
- Published by Academician Publishing
- p. 267-295
Türkçe Öğretimi ile Çocuklar için Felsefe Eğitimi P4C’nin Teorik Bağlamda İlişkilendirilmesi
- 2 May 2025
- Published by Academician Publishing
- p. 267-295
Türkçe Öğretimi ile Çocuklar için Felsefe Eğitimi P4C’nin Teorik Bağlamda İlişkilendirilmesi