Mesut Şimşek
Research Subjects
Research Interests
Mesut Şimşek has a total of 34 co-authors. Here are the top co-authors by number of shared publications:
- Muhammed Zeynel Öztürk
Department of Geography, Faculty of Humanity and Social Sciences, Niğde Ömer Halisdemir University, Niğde, Türkiye
7 shared publications - Mustafa Utlu
Faculty of Humanities and Social Sciences, Department of Geography, Marmara University, İstanbul, Turkey
5 shared publications - Uğur Doğan
Ankara Üniversitesi
3 shared publications - Ali Koçyiğit
Active Tectonics and Earthquake Research Unit, Geological Engineering Department, Middle East Technical University, Ankara, Turkey
2 shared publications - Abdulkadir Özkaya
Hatay Mustafa Kemal University, Antakya, Turkey
1 shared publication - Ali Ekber Gülersoy
Dokuz Eylül Üniversitesi, Buca Eğitim Fakültesi
1 shared publication
Latest Publications
- 2 October 2026
- Published by Springer Nature in Earth Science Informatics
- Vol. 19 (11) , 197
Fifty years of geomorphology research: a topic modeling analysis of global trends (1975–2025)
- 2 October 2026
- Published by Springer Nature in Earth Science Informatics
- Vol. 19 (11) , 197
Fifty years of geomorphology research: a topic modeling analysis of global trends (1975–2025)
- Open Access
- 30 April 2026
- Published by Cografi Bilimler Dergisi in Coğrafi Bilimler Dergisi
- Vol. 24 (1) , 134-165
Türkiye’de Yer Değiştiren Yerleşmeler: Topoğrafya Haritaları Üzerinden Coğrafi Bir Okuma
Yer değiştiren yerleşmeler son birkaç on yılda üzerinde en sık durulan konu başlıklarından birini oluşturmaktadır. Bu konuda küresel ölçekte ve Türkiye’de yapılmış olan çalışmalar genellikle sınırlı sayıda yerleşme örnekleri üzerinden betimsel olarak ele alınmıştır. Bu makalede Türkiye’de çeşitli nedenlerle yer değiştiren yerleşmelerin eski ve yeni yerleşim sahaları arasındaki mekânsal ilişkiler 1/25.000 ölçekli topoğrafya haritaları üzerinden bütüncül bir yaklaşımla incelenmiştir. Böylece Türkiye’de yer değiştiren yerleşmelerin mekânsal karakterleri belirlenmiştir. Bulgular; yerleşmelerin genellikle kısa mesafe dâhilinde, daha düşük irtifa sahalarına doğru ve güney, güneydoğu ve güneybatı yönünde yer değiştirdiklerini göstermiştir. Bir afetler ülkesi olan Türkiye’de bölgesel ölçekte yıkımlara neden olan depremler, sel/taşkın ve kütle hareketleri gibi doğal faktörlerin yanı sıra, ulaşım, madencilik ve baraj inşası gibi beşeri faktörlerin yerleşmelerin yer değiştirmeleri üzerinde belirleyici olduğu görülmüştür. Bununla birlikte literatürde az rastlanan yer değiştirme nedenleri de tespit edilmiştir.
- 30 April 2026
- Published by Cografi Bilimler Dergisi in Coğrafi Bilimler Dergisi
- Vol. 24 (1) , 134-165
Open AccessTürkiye’de Yer Değiştiren Yerleşmeler: Topoğrafya Haritaları Üzerinden Coğrafi Bir Okuma
Yer değiştiren yerleşmeler son birkaç on yılda üzerinde en sık durulan konu başlıklarından birini oluşturmaktadır. Bu konuda küresel ölçekte ve Türkiye’de yapılmış olan çalışmalar genellikle sınırlı sayıda yerleşme örnekleri üzerinden betimsel olarak ele alınmıştır. Bu makalede Türkiye’de çeşitli nedenlerle yer değiştiren yerleşmelerin eski ve yeni yerleşim sahaları arasındaki mekânsal ilişkiler 1/25.000 ölçekli topoğrafya haritaları üzerinden bütüncül bir yaklaşımla incelenmiştir. Böylece Türkiye’de yer değiştiren yerleşmelerin mekânsal karakterleri belirlenmiştir. Bulgular; yerleşmelerin genellikle kısa mesafe dâhilinde, daha düşük irtifa sahalarına doğru ve güney, güneydoğu ve güneybatı yönünde yer değiştirdiklerini göstermiştir. Bir afetler ülkesi olan Türkiye’de bölgesel ölçekte yıkımlara neden olan depremler, sel/taşkın ve kütle hareketleri gibi doğal faktörlerin yanı sıra, ulaşım, madencilik ve baraj inşası gibi beşeri faktörlerin yerleşmelerin yer değiştirmeleri üzerinde belirleyici olduğu görülmüştür. Bununla birlikte literatürde az rastlanan yer değiştirme nedenleri de tespit edilmiştir.
- Open Access
- 15 April 2025
- Published by Turkish Society for Geomorphology in Jeomorfolojik Araştırmalar Dergisi
- No. 14,p. 31-47
Eğirdir Gölü’nün düdenleri: Göl çukurluğu bir polye mi?
Batı Toroslar’da, Göller Yöresi’nde yer alan göllerin bir kısmı tektono-karstik kökenli çukurluklar içerisinde oluşmuştur. Bu göllerin en büyüklerinden biri de Eğirdir Gölü’dür. Bu gölde son yıllarda meydana gelen seviye alçalması dikkat çekici boyutlara ulaşmıştır. Şimdiye kadar yapılan çalışmalarda da gölün batı kıyısında yer alan düdenler dikkati çekmemiş veya önemli ölçüde göz ardı edilmiştir. Bu çalışma ise Eğirdir Gölü’nün batı kıyısında 2024 yılı Eylül ayında ortaya çıkan Süpürge düdeninin jeomorfolojik-hidrolojik özelliklerini ortaya koymak ve Eğirdir Gölü çanağının göl suları altında kalmış eski bir polye olup olmadığını tartışmak amacıyla yapılmıştır. Tartışmada Göller Yöresi’ndeki polyelerin önemli bir kısmı da ele alınmıştır. Saha çalışmasına ek olarak, uydu ve drone görüntülerinden de faydalanılmıştır. Eğirdir Gölü’nün batı kenarında kireçtaşında gelişmiş yeraltı karst sistemleriyle ilişkili olarak gelişmiş olan düdenlerin faylar üzerinde sıralandığı belirlenmiştir. Göl seviyesinin alçalması sonucunda suların kıyıdaki göl çamurları içerisinde kaybolduğu Süpürge düdenin de bunlardan biri olduğu görülmüştür. Göl çanağının ise eski bir neotektonik-taban seviyesi polyesi olabileceği sonucuna varılmıştır.
- 15 April 2025
- Published by Turkish Society for Geomorphology in Jeomorfolojik Araştırmalar Dergisi
- No. 14,p. 31-47
Open AccessEğirdir Gölü’nün düdenleri: Göl çukurluğu bir polye mi?
Batı Toroslar’da, Göller Yöresi’nde yer alan göllerin bir kısmı tektono-karstik kökenli çukurluklar içerisinde oluşmuştur. Bu göllerin en büyüklerinden biri de Eğirdir Gölü’dür. Bu gölde son yıllarda meydana gelen seviye alçalması dikkat çekici boyutlara ulaşmıştır. Şimdiye kadar yapılan çalışmalarda da gölün batı kıyısında yer alan düdenler dikkati çekmemiş veya önemli ölçüde göz ardı edilmiştir. Bu çalışma ise Eğirdir Gölü’nün batı kıyısında 2024 yılı Eylül ayında ortaya çıkan Süpürge düdeninin jeomorfolojik-hidrolojik özelliklerini ortaya koymak ve Eğirdir Gölü çanağının göl suları altında kalmış eski bir polye olup olmadığını tartışmak amacıyla yapılmıştır. Tartışmada Göller Yöresi’ndeki polyelerin önemli bir kısmı da ele alınmıştır. Saha çalışmasına ek olarak, uydu ve drone görüntülerinden de faydalanılmıştır. Eğirdir Gölü’nün batı kenarında kireçtaşında gelişmiş yeraltı karst sistemleriyle ilişkili olarak gelişmiş olan düdenlerin faylar üzerinde sıralandığı belirlenmiştir. Göl seviyesinin alçalması sonucunda suların kıyıdaki göl çamurları içerisinde kaybolduğu Süpürge düdenin de bunlardan biri olduğu görülmüştür. Göl çanağının ise eski bir neotektonik-taban seviyesi polyesi olabileceği sonucuna varılmıştır.
- Open Access
- 1 January 2025
- Published by Turkiye Jeoloji Bulteni in Türkiye Jeoloji Bülteni / Geological Bulletin of Turkey
- Vol. 68 (3) , 1-18
Geyik Dağı Üzerinde Yer Alan Glasiyal Sirkler ile Glasiyo-Karstik Dolinlerin Morfometrik Özellikleri ve Bunların Kuvaterner Kalıcı Kar Sınırı ile İlişkileri / Morphometric Characteristics of Glacial Cirques and Glacio-Karstic Dolines in Mount Geyik and Their Relation to Quaternary Equilibrium Line Altitudes
Türkiye’deki dağlık alanların yüksek kesimleri Kuvaterner’in buzul dönemlerinde buzullaşmaya uğradığı için bu alanlarda buzul yer şekillerini yoğun olarak görülmektedir ve bu yer şekilleri, dağlık alanlardaki eski buzullaşma koşullarını anlamamızı sağlar. Bu çalışmada, Orta Toroslar önemli karstik platolarından biri olan Geyik Dağı'ndaki sirklerin ve glasiyo-karstik dolinlerin özellikleri incelenmiş ve bu özellikler yardımıyla Kuvaterner buzullaşma dönemlerindeki eski kalıcı kar sınırının (pELA) dağılışı ortaya konmuştur. Haritalama çalışmalarına göre çalışma alanında 142 sirk ve 31 glasiyo-karstik dolin tespit edilmiştir. Bu yer şekillerinin taban yüksekliklerine göre çalışma alanındaki ortalama pELA 2185 m’dir. Ancak bu sınır tek bir seviyede olmayıp; kütlenin uzanımı, yükseklik, denize göre konum ve toplam yağış gibi faktörlere bağlı olarak değişmektedir. pELA yüksek karstik platonun kuzeye bakan kesimlerinde 2400 m’ye kadar çıkarken, batı ve güneybatıya doğru 2000 m ve altına düşmektedir. Elde edilen sonuçlara göre Doğu Karadeniz ve Akdeniz kıyılarındaki dağlık alanların pELA sınırları arasında 630 m’lik bir yükseklik farkı bulunmaktadır. Sirk morfometrisi açısından ise, Doğu Karadeniz’deki sirkler Geyik Dağı'ndaki sirklerden iki kat daha geniş alana sahip olup ve derinlikleri 75 m daha fazladır. Bu sonuçlar ülkemiz kıyılarındaki dağlık alanların topografik ve iklimsel koşullarının pELA seviyeleri ve sirk morfometrileri üzerinde büyük bir etki yaptığını göstermektedir.
- 1 January 2025
- Published by Turkiye Jeoloji Bulteni in Türkiye Jeoloji Bülteni / Geological Bulletin of Turkey
- Vol. 68 (3) , 1-18
Open AccessGeyik Dağı Üzerinde Yer Alan Glasiyal Sirkler ile Glasiyo-Karstik Dolinlerin Morfometrik Özellikleri ve Bunların Kuvaterner Kalıcı Kar Sınırı ile İlişkileri / Morphometric Characteristics of Glacial Cirques and Glacio-Karstic Dolines in Mount Geyik and Their Relation to Quaternary Equilibrium Line Altitudes
Türkiye’deki dağlık alanların yüksek kesimleri Kuvaterner’in buzul dönemlerinde buzullaşmaya uğradığı için bu alanlarda buzul yer şekillerini yoğun olarak görülmektedir ve bu yer şekilleri, dağlık alanlardaki eski buzullaşma koşullarını anlamamızı sağlar. Bu çalışmada, Orta Toroslar önemli karstik platolarından biri olan Geyik Dağı'ndaki sirklerin ve glasiyo-karstik dolinlerin özellikleri incelenmiş ve bu özellikler yardımıyla Kuvaterner buzullaşma dönemlerindeki eski kalıcı kar sınırının (pELA) dağılışı ortaya konmuştur. Haritalama çalışmalarına göre çalışma alanında 142 sirk ve 31 glasiyo-karstik dolin tespit edilmiştir. Bu yer şekillerinin taban yüksekliklerine göre çalışma alanındaki ortalama pELA 2185 m’dir. Ancak bu sınır tek bir seviyede olmayıp; kütlenin uzanımı, yükseklik, denize göre konum ve toplam yağış gibi faktörlere bağlı olarak değişmektedir. pELA yüksek karstik platonun kuzeye bakan kesimlerinde 2400 m’ye kadar çıkarken, batı ve güneybatıya doğru 2000 m ve altına düşmektedir. Elde edilen sonuçlara göre Doğu Karadeniz ve Akdeniz kıyılarındaki dağlık alanların pELA sınırları arasında 630 m’lik bir yükseklik farkı bulunmaktadır. Sirk morfometrisi açısından ise, Doğu Karadeniz’deki sirkler Geyik Dağı'ndaki sirklerden iki kat daha geniş alana sahip olup ve derinlikleri 75 m daha fazladır. Bu sonuçlar ülkemiz kıyılarındaki dağlık alanların topografik ve iklimsel koşullarının pELA seviyeleri ve sirk morfometrileri üzerinde büyük bir etki yaptığını göstermektedir.
- Open Access
- 26 December 2023
- Published by Istanbul University in International Journal of Environment and Geoinformatics
- Vol. 10 (4) , 1-16
Evaluation of rockfall hazard based on UAV technology and 3D Rockfall Simulations
Hacıabdullah village, where rockfall events occur frequently, is an important mountainous region located within the boundaries of Niğde province, which is one of the top provinces in Türkiye in terms of rockfall events and is located in the Central Anatolia Region. Despite the frequent occurrence of many rockfall events of varying sizes, no precautions are taken as a result of these events, leading to economic damages. Therefore, Hacıabdullah village, which poses a high danger and risk in terms of slope instability and rockfall potential, has been selected as the study area. The study aims to evaluate rockfall events occurring on steep slopes in Haciabullah village, based on the potential rock blocks that could fall, by modeling them according to their geometries. Within this scope, the potential 17 rock blocks that could fall have been identified in the field and modelled using RAMMS 3D rockfall software according to their geometric characteristics. In addition to the geometric characteristics of the rock blocks, their potential falling areas, velocities, jump heights, and kinetic energies will also be determined, the basis of the rockfall hazard analysis. For the 3D modeling of the study, UAV-DSM (3cm resolution), which represents the high-resolution surface of the topography, has been used as the main dataset. As a result of 3D rockfall modeling, the maximum kinetic energy, maximum velocity, and maximum jump height of the falling blocks reached 3476 kJ, 23.1 m/s, and 14.57 m, respectively. The result of the kinematic analysis showed a higher probability of toppling type in the whole study area. Rocks that do not move very far from the source area are; in other words and may significantly damage the roads. However, rolling blocks, in other words, blocks that can travel long distances from the source area, have the potential to cause great damage to the settlement areas, roads, and trees. According to the hazard map, blocks involve high and moderate levels of risk for settlement units.
- 26 December 2023
- Published by Istanbul University in International Journal of Environment and Geoinformatics
- Vol. 10 (4) , 1-16
Open AccessEvaluation of rockfall hazard based on UAV technology and 3D Rockfall Simulations
Hacıabdullah village, where rockfall events occur frequently, is an important mountainous region located within the boundaries of Niğde province, which is one of the top provinces in Türkiye in terms of rockfall events and is located in the Central Anatolia Region. Despite the frequent occurrence of many rockfall events of varying sizes, no precautions are taken as a result of these events, leading to economic damages. Therefore, Hacıabdullah village, which poses a high danger and risk in terms of slope instability and rockfall potential, has been selected as the study area. The study aims to evaluate rockfall events occurring on steep slopes in Haciabullah village, based on the potential rock blocks that could fall, by modeling them according to their geometries. Within this scope, the potential 17 rock blocks that could fall have been identified in the field and modelled using RAMMS 3D rockfall software according to their geometric characteristics. In addition to the geometric characteristics of the rock blocks, their potential falling areas, velocities, jump heights, and kinetic energies will also be determined, the basis of the rockfall hazard analysis. For the 3D modeling of the study, UAV-DSM (3cm resolution), which represents the high-resolution surface of the topography, has been used as the main dataset. As a result of 3D rockfall modeling, the maximum kinetic energy, maximum velocity, and maximum jump height of the falling blocks reached 3476 kJ, 23.1 m/s, and 14.57 m, respectively. The result of the kinematic analysis showed a higher probability of toppling type in the whole study area. Rocks that do not move very far from the source area are; in other words and may significantly damage the roads. However, rolling blocks, in other words, blocks that can travel long distances from the source area, have the potential to cause great damage to the settlement areas, roads, and trees. According to the hazard map, blocks involve high and moderate levels of risk for settlement units.
- 15 April 2023
- Published by Turkish Society for Geomorphology in Jeomorfolojik Araştırmalar Dergisi
- No. 10,p. 20-33
Doğu Toroslardaki Çözünme Dolinlerinin Morfometrik Özellikleri
Dolinler orta enlemlerdeki karstik platoların karakteristik şekillerindedir ve Doğu Toroslar’daki yüksek karstik platolar üzerinde çok sayıda dolin yer almaktadır. Bu çalışmanın ana amacı Doğu Toroslardaki dolinlerin alansal dağılımı ve morfometrik özelliklerinin belirlenmesidir. Çalışma kapsamında 1/25.000 ölçekli 217 topoğrafya haritası kullanılarak toplamda 8,554 km2’lik alan kaplayan 28 karstik plato üzerinde 36.188 dolin tespit edilmiştir. Yükseklik özelliklerine göre dolinler 640 metre ile 3335 metre arasında dağılım gösterir. Tüm çalışma alanında ortalama dolin yoğunluğu 4,5 dolin/km2 dir. Maksimum dolin yoğunluğu 128 dolin/km2 ile Malatya Dağları’nda gözlenip, Aladağlar, Alandaş Dağı, Yama Dağı ve Berit Dağı’nda ise 50 dolin/km2 nin üzerine çıkmaktadır. Sahada yüksek dolin yoğunluğuna sahip alanlar (> 50 dolin/km2) oldukça az yer kaplamakta (%0.2) iken çok düşük ve düşük dolin yoğunluğuna sahip alanlar ise oldukça fazla yer kaplamaktadır (%98.5). Doğu Toroslar’daki dolinlerin ortalama alanı 3287 m2 iken ortalama çevre uzunluğu ise 170 metredir. Dolinlere ait dairesellik indisinin ortalama değeri 1.29 olup, dolinler dairesel formlarını kaybetmiş özelliktedirler. Dolinlerin uzun eksen uzunluğu ortalama 62 metre iken kısa eksen uzunluğu ise ortalama 37 metredir. Sahadaki dolinlerin ortalama uzama oranı değeri ise 1.58 olup, dolinler yarı eliptik özellik göstermektedir. Doğu Toroslar’daki dolinlerin egemen yönelimi KD-GB doğrultusunda olup sahada BKB-DGD ve KKB-GGD doğrultularında ikincil uzanımlar da tespit edilmiştir. Doğu Toroslar’daki fay sistemleriyle dolin uzanımları arasındaki ilişkiyi belirlemek amacıyla sahada kuzey, batı ve doğu olmak üzere üç bölge belirlenmiştir. Bu bölgelerden kuzey kesim Doğu Anadolu Fayı (DAF), batı kesim DAF ve Güneydoğu Anadolu Bindirmesi, doğu kesim ise Güneydoğu Anadolu Bindirmesi etkisinde şekillenmiş olup bu kesimlerde yer alan fay yönelimleri genel anlamda dolin uzanımlarına paralellik göstermektedir.
- 15 April 2023
- Published by Turkish Society for Geomorphology in Jeomorfolojik Araştırmalar Dergisi
- No. 10,p. 20-33
Doğu Toroslardaki Çözünme Dolinlerinin Morfometrik Özellikleri
Dolinler orta enlemlerdeki karstik platoların karakteristik şekillerindedir ve Doğu Toroslar’daki yüksek karstik platolar üzerinde çok sayıda dolin yer almaktadır. Bu çalışmanın ana amacı Doğu Toroslardaki dolinlerin alansal dağılımı ve morfometrik özelliklerinin belirlenmesidir. Çalışma kapsamında 1/25.000 ölçekli 217 topoğrafya haritası kullanılarak toplamda 8,554 km2’lik alan kaplayan 28 karstik plato üzerinde 36.188 dolin tespit edilmiştir. Yükseklik özelliklerine göre dolinler 640 metre ile 3335 metre arasında dağılım gösterir. Tüm çalışma alanında ortalama dolin yoğunluğu 4,5 dolin/km2 dir. Maksimum dolin yoğunluğu 128 dolin/km2 ile Malatya Dağları’nda gözlenip, Aladağlar, Alandaş Dağı, Yama Dağı ve Berit Dağı’nda ise 50 dolin/km2 nin üzerine çıkmaktadır. Sahada yüksek dolin yoğunluğuna sahip alanlar (> 50 dolin/km2) oldukça az yer kaplamakta (%0.2) iken çok düşük ve düşük dolin yoğunluğuna sahip alanlar ise oldukça fazla yer kaplamaktadır (%98.5). Doğu Toroslar’daki dolinlerin ortalama alanı 3287 m2 iken ortalama çevre uzunluğu ise 170 metredir. Dolinlere ait dairesellik indisinin ortalama değeri 1.29 olup, dolinler dairesel formlarını kaybetmiş özelliktedirler. Dolinlerin uzun eksen uzunluğu ortalama 62 metre iken kısa eksen uzunluğu ise ortalama 37 metredir. Sahadaki dolinlerin ortalama uzama oranı değeri ise 1.58 olup, dolinler yarı eliptik özellik göstermektedir. Doğu Toroslar’daki dolinlerin egemen yönelimi KD-GB doğrultusunda olup sahada BKB-DGD ve KKB-GGD doğrultularında ikincil uzanımlar da tespit edilmiştir. Doğu Toroslar’daki fay sistemleriyle dolin uzanımları arasındaki ilişkiyi belirlemek amacıyla sahada kuzey, batı ve doğu olmak üzere üç bölge belirlenmiştir. Bu bölgelerden kuzey kesim Doğu Anadolu Fayı (DAF), batı kesim DAF ve Güneydoğu Anadolu Bindirmesi, doğu kesim ise Güneydoğu Anadolu Bindirmesi etkisinde şekillenmiş olup bu kesimlerde yer alan fay yönelimleri genel anlamda dolin uzanımlarına paralellik göstermektedir.
- 31 December 2022
- Published by Turkish Geograpical Review in Türk Coğrafya Dergisi
- No. 81,p. 115-126
Kuseyr Platosu’nda polye sistemlerinin gelişimi
Uzunlukları birkaç kilometreden yüzlerce kilometreye kadar değişebilen, gelişiminde tektonizmanında etkili olduğu büyük kapalı karstik depresyonlar olan polyeler, Toros Dağları’nın baskın yerşekilleri arasındadır. Polyelerin gelişimi üzerinde sıkışma, gerilme ve makaslamaya dayalı tektonikyapılar belirleyici olmaktadır. Bu çalışmada Kıbrıs Yayı’nın doğu ucu ile Ölü Deniz ve Doğu AnadoluFay Sistemleri’nin birleşiminde yer alan Kuseyr Platosu üzerindeki polye sistemlerinin gelişimi açıklanmıştır.Aktif tektoniğin kontrolünde gelişen Kızılgöl ile Oğlakçı Polyesi yapısal polye, KarakösePolyesi ise yapısal-kenar polye karakterindedir. Polye tabanlarını sınırlayan faylar, deprem üretebilmekapasitesine sahip olup karstlaşmanın yönünü belirlemiştir. Antakya-Samandağ Grabeni’nidoğudan sınırlayan sol yanal atımlı faylanmalar zaman içerisinde karakter değiştirerek normal faylanmayadoğru bir geçiş göstermiştir. Bu da plato üzerindeki drenaj ağını parçalamıştır. Sonrasındaaskıda kalan eski akarsu ağları, karstlaşma sonucunda polye karakteri kazanmıştır. Polye gelişimiüzerinde etkili olan diğer önemli unsur ise platonun stratigrafik özelliklerdir. Platoyu oluşturan karstikformasyonların ofiyolitler üzerine uyumsuz bir şekilde oturması, taban suyunu yüzeye yakın tutarakkarstlaşmanın yanal yönde gelişmesine neden olmuştur. Polye kenarlarındaki çözünme artığıhumlar bu durumun kanıtıdır. Hidrolojik olarak yüzeysel drenaja kapalı olan polyelerin tabanındamevsimsel göller gelişmektedir.
- 31 December 2022
- Published by Turkish Geograpical Review in Türk Coğrafya Dergisi
- No. 81,p. 115-126
Kuseyr Platosu’nda polye sistemlerinin gelişimi
Uzunlukları birkaç kilometreden yüzlerce kilometreye kadar değişebilen, gelişiminde tektonizmanında etkili olduğu büyük kapalı karstik depresyonlar olan polyeler, Toros Dağları’nın baskın yerşekilleri arasındadır. Polyelerin gelişimi üzerinde sıkışma, gerilme ve makaslamaya dayalı tektonikyapılar belirleyici olmaktadır. Bu çalışmada Kıbrıs Yayı’nın doğu ucu ile Ölü Deniz ve Doğu AnadoluFay Sistemleri’nin birleşiminde yer alan Kuseyr Platosu üzerindeki polye sistemlerinin gelişimi açıklanmıştır.Aktif tektoniğin kontrolünde gelişen Kızılgöl ile Oğlakçı Polyesi yapısal polye, KarakösePolyesi ise yapısal-kenar polye karakterindedir. Polye tabanlarını sınırlayan faylar, deprem üretebilmekapasitesine sahip olup karstlaşmanın yönünü belirlemiştir. Antakya-Samandağ Grabeni’nidoğudan sınırlayan sol yanal atımlı faylanmalar zaman içerisinde karakter değiştirerek normal faylanmayadoğru bir geçiş göstermiştir. Bu da plato üzerindeki drenaj ağını parçalamıştır. Sonrasındaaskıda kalan eski akarsu ağları, karstlaşma sonucunda polye karakteri kazanmıştır. Polye gelişimiüzerinde etkili olan diğer önemli unsur ise platonun stratigrafik özelliklerdir. Platoyu oluşturan karstikformasyonların ofiyolitler üzerine uyumsuz bir şekilde oturması, taban suyunu yüzeye yakın tutarakkarstlaşmanın yanal yönde gelişmesine neden olmuştur. Polye kenarlarındaki çözünme artığıhumlar bu durumun kanıtıdır. Hidrolojik olarak yüzeysel drenaja kapalı olan polyelerin tabanındamevsimsel göller gelişmektedir.
- 15 April 2022
- Published by Turkish Society for Geomorphology in Jeomorfolojik Araştırmalar Dergisi
- No. 8,p. 48-60
Çankırı Jips Platosu Üzerindeki Çözünme Dolinlerinin Morfometrik Özellikleri
Çankırı ve yakın çevresi, Türkiye’de jips karstına ait şekillerin görüldüğü alanlardan biridir. Alanda daha önce sübsidans dolinleri ile çökme dolinleri tespit edilmiştir. Bu çalışmada çözünme dolinleri ele alınmış ve bu dolinlere ait morfometrik çalışmalar yapılmıştır. Çözünme dolinleri Çankırı şehir merkezinin 25 km kadar doğusunda, jips içeren katmanlardan oluşan plato sahasında yer almaktadır. Dolinlerin bulunduğu yükseklik, platonun batısında 900 metrelerden başlayıp doğuya doğru 1450 metrelere kadar çıkmaktadır. 100 km2’lik bir alanda uydu görüntülerinden yararlanarak 1260 adet çözünme dolini tespit edilmiştir. Dolinlerin büyük bir kısmı 1200-1400 metreler arasında yükseklikte oluşmuşlardır. Dolinlerin alan ortalaması 7000 m2’yi geçmektedir. Kernel yöntemiyle hesaplanan maksimum yoğunluk 50 dolin/km2’yi bulmaktadır. Run Easy Calculate aracı ile uzun eksenlerinin açıları hesaplanmıştır, büyük bir kısmının uzun eksenleri 150-300 metre aralığında olup belli yönlere eksen yönelimi bulunmamaktadır. Çankırı çevresi, kısa mesafeler arasında hem çökme hem sübsidans hem de çözünme dolinlerinin gözlenebildiği, jips karst topoğrafyasına ait şekillerin Sivas jips karst alanından sonra en yoğun görüldüğü alandır.
- 15 April 2022
- Published by Turkish Society for Geomorphology in Jeomorfolojik Araştırmalar Dergisi
- No. 8,p. 48-60
Çankırı Jips Platosu Üzerindeki Çözünme Dolinlerinin Morfometrik Özellikleri
Çankırı ve yakın çevresi, Türkiye’de jips karstına ait şekillerin görüldüğü alanlardan biridir. Alanda daha önce sübsidans dolinleri ile çökme dolinleri tespit edilmiştir. Bu çalışmada çözünme dolinleri ele alınmış ve bu dolinlere ait morfometrik çalışmalar yapılmıştır. Çözünme dolinleri Çankırı şehir merkezinin 25 km kadar doğusunda, jips içeren katmanlardan oluşan plato sahasında yer almaktadır. Dolinlerin bulunduğu yükseklik, platonun batısında 900 metrelerden başlayıp doğuya doğru 1450 metrelere kadar çıkmaktadır. 100 km2’lik bir alanda uydu görüntülerinden yararlanarak 1260 adet çözünme dolini tespit edilmiştir. Dolinlerin büyük bir kısmı 1200-1400 metreler arasında yükseklikte oluşmuşlardır. Dolinlerin alan ortalaması 7000 m2’yi geçmektedir. Kernel yöntemiyle hesaplanan maksimum yoğunluk 50 dolin/km2’yi bulmaktadır. Run Easy Calculate aracı ile uzun eksenlerinin açıları hesaplanmıştır, büyük bir kısmının uzun eksenleri 150-300 metre aralığında olup belli yönlere eksen yönelimi bulunmamaktadır. Çankırı çevresi, kısa mesafeler arasında hem çökme hem sübsidans hem de çözünme dolinlerinin gözlenebildiği, jips karst topoğrafyasına ait şekillerin Sivas jips karst alanından sonra en yoğun görüldüğü alandır.
- 31 December 2021
- Published by Turkish Geograpical Review in Türk Coğrafya Dergisi
- No. 78,p. 49-60
Anadolu’nun sirk gölleri
Başta sirk gölleri olmak üzere, buzul gölleri Anadolu’daki yüksek dağlık alanların alpin kuşağındayer alan en önemli gölleri oluşturmaktadır. Anadolu’daki buzul jeomorfolojisi ve Kuvaterner buzullaşmakoşulları hakkında birçok çalışma yapılmış olmasına rağmen sirk gölleri yeterince incelenmemiştir.Bu eksiklikten dolayı bu çalışmada Anadolu’daki tüm sirk göllerinin dağılışı ve morfometriközellikleri CBS tabanlı olarak incelenmiştir. Uydu görüntüleri ve topografya haritaları üzerinden yapılanharitalama çalışmalarında 28 farklı kütle üzerinde toplam 660 adet sirk gölü tespit edilmiştir.Alansal dağılış özelliklerine göre sirk göllerinin çok büyük bir bölümü (%77) Doğu Karadeniz Dağlarıüzerinde bulunmaktadır ve bu dağlık alanlarda sirk gölü/sirk sayısı oranı (G/S oranı) %30’a ulaşmaktadır.Batı ve Orta Toroslar’da buzullaşmaya uğramış birçok kütle ve yüzlerce sirk bulunmasınarağmen sirk gölü sayısı çok azdır ve birçok kütle üzerinde hiç sirk gölü yer almamaktadır (G/S oranı0’dır). Bu durumun oluşmasında litolojik koşullar büyük etkiye sahiptir. Batı ve Orta Toroslar’da buzullaşmayauğramış kütleler karstik birimlerden oluşurken, Doğu Karadeniz Dağları karstik olmayanvolkanik ve intrusif birimlerden oluşmaktadır. Morfometrik hesaplamalara göre Anadolu’daki tümsirk göllerinin ortalama yükseklikleri 2882 metredir ve bu değer Kuvaterner buzul dönemleri kalıcıkar sınırı ölçümleri ile örtüşmektedir. Göl büyüklükleri açısından göllerin ortalama alanları 13.346m2 (0,0133 km2)’dir ve alan sınıflandırmasına göre göllerin neredeyse tamamına yakını küçük gölsınıfı içerisindedir (%99,5). Küresel grid tabanlı iklim verilerine göre sirk gölü alanlarının yıllık ortalamasıcaklığı -0,11°C, yıllık toplam yağış değeri ise 825 mm’dir.
- 31 December 2021
- Published by Turkish Geograpical Review in Türk Coğrafya Dergisi
- No. 78,p. 49-60
Anadolu’nun sirk gölleri
Başta sirk gölleri olmak üzere, buzul gölleri Anadolu’daki yüksek dağlık alanların alpin kuşağındayer alan en önemli gölleri oluşturmaktadır. Anadolu’daki buzul jeomorfolojisi ve Kuvaterner buzullaşmakoşulları hakkında birçok çalışma yapılmış olmasına rağmen sirk gölleri yeterince incelenmemiştir.Bu eksiklikten dolayı bu çalışmada Anadolu’daki tüm sirk göllerinin dağılışı ve morfometriközellikleri CBS tabanlı olarak incelenmiştir. Uydu görüntüleri ve topografya haritaları üzerinden yapılanharitalama çalışmalarında 28 farklı kütle üzerinde toplam 660 adet sirk gölü tespit edilmiştir.Alansal dağılış özelliklerine göre sirk göllerinin çok büyük bir bölümü (%77) Doğu Karadeniz Dağlarıüzerinde bulunmaktadır ve bu dağlık alanlarda sirk gölü/sirk sayısı oranı (G/S oranı) %30’a ulaşmaktadır.Batı ve Orta Toroslar’da buzullaşmaya uğramış birçok kütle ve yüzlerce sirk bulunmasınarağmen sirk gölü sayısı çok azdır ve birçok kütle üzerinde hiç sirk gölü yer almamaktadır (G/S oranı0’dır). Bu durumun oluşmasında litolojik koşullar büyük etkiye sahiptir. Batı ve Orta Toroslar’da buzullaşmayauğramış kütleler karstik birimlerden oluşurken, Doğu Karadeniz Dağları karstik olmayanvolkanik ve intrusif birimlerden oluşmaktadır. Morfometrik hesaplamalara göre Anadolu’daki tümsirk göllerinin ortalama yükseklikleri 2882 metredir ve bu değer Kuvaterner buzul dönemleri kalıcıkar sınırı ölçümleri ile örtüşmektedir. Göl büyüklükleri açısından göllerin ortalama alanları 13.346m2 (0,0133 km2)’dir ve alan sınıflandırmasına göre göllerin neredeyse tamamına yakını küçük gölsınıfı içerisindedir (%99,5). Küresel grid tabanlı iklim verilerine göre sirk gölü alanlarının yıllık ortalamasıcaklığı -0,11°C, yıllık toplam yağış değeri ise 825 mm’dir.