Ekrem Sevim

Background: This study fills a gap in the literature by examining how perceptions of health news are associated with interpersonal trust in physicians and institutional distrust in the healthcare systems, particularly in the Türkiye context. While previous studies have examined trust in physicians and distrust in healthcare systems separately using different independent variables, evidence remains limited on the simultaneous association between health news perception and both trust in physicians and distrust in the healthcare system, particularly in the Türkiye context and using validated measurement tools. Therefore, the main objective of this study is to examine the association between health news perception, trust in physicians, and distrust in the healthcare system. Methods: The population of this cross-sectional study consisted of individuals aged 18–60 residing in the central district of Kutahya. The study data were collected face-to-face using a two-part questionnaire. A total of 719 completed questionnaires were analyzed. Results: 58% of the participants in the study were aged 41 and above. Commercial concerns and advertising, consumption promotion, behavioral change, health behavior exploitation, and trust in health news were positively associated with distrust in the healthcare system (β = 0.119, β = 0.196, β = 0.054, β = 0.061, β = 0.046; p < 0.01, p < 0.05). The model explained 22.4% of the variance (R² = 0.224). Commercial concerns and advertising, consumption promotion, behavioral change, health behavior exploitation, and trust in health news were negatively associated with trust in physicians (β = −0.221, β = −0.014, β = −0.014, β = −0.127, β = −0.211; p < 0.05, p < 0.01). The model explained 25.3% of the variance (R² = 0.253). Conclusions: The study found that health news perception was associated with trust in physicians and distrust in the healthcare system. Therefore, understanding the associations between health news perception, trust in physicians, and distrust in the healthcare system is important for improving individual and public health. For this reason, it is of great importance to raise the level of health and digital health literacy in society through policies developed under the leadership of public health experts.

Bu çalışma, sağlık turizminde yeni bir kavram olan doğum turizmi literatürünün kapsamlı bir analizini sunmayı amaçlamakta olup; kavramın teorik çerçevesi, küresel düzeydeki önemi, bireylerin motivasyon unsurları, tercih edilen destinasyonlar ile sağlık ve ekonomik etkileri hakkında bibliyometrik analiz tekniği aracılığıyla kapsamlı bir bakış açısı geliştirmeyi hedeflemektedir. Verilerin analizinde WOSviewer 1.6.18 programı kullanılmıştır. Araştırmanın verileri Scopus veri tabanında başlık veya anahtar kelimeler içerisinde; “birth tourism, maternity tourism, reproductive tourism, perinatal tourism, medical tourism for childbirth” kelime grubu geçen 214 çalışmadan oluşmaktadır. Literatür incelemesi sonucunda, doğum turizmiyle ilgili çalışmaların genellikle vatandaşlık edinme ve politik tartışmalara odaklandığı, sağlık hizmet sunumu gibi konuların ise yeterince ele alınmadığı görülmüş, bu alandaki veri eksikliğinin giderilmesi için farklı perspektiflerden yapılacak yeni araştırmalara ihtiyaç duyulduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Bu çalışmada medikal turizmde fiyatlandırma stratejileri üzerinde etkili olan unsurlarının belirlenerek, her bir strateji ve unsurun kriter ağırlığının hesaplanması amaçlanmıştır. Çalışmada, sayısal karar verme yöntemlerinden biri olan Analitik Hiyerarşi Prosesi (AHP) yönteminden yararlanılarak karma yöntemli bir araştırma modeli benimsenmiştir. Araştırmada sonucunda maliyet, rekabet ve tüketici değer algısı üç önemli fiyatlandırma unsuru olarak belirlenmiş ve yapılan analizlerde en önemli kriterin tüketici değer algısı (0,3609) olduğunu, bunu rekabet (0,3543) ve maliyetin (0,2848) takip ettiğini sonucuna ulaşılmıştır. Tüketici değer algısı içinde en önemli alt kriterin “kaliteli hizmet sunumu” (0,3133) olması, medikal turizmde rekabet avantajının sadece düşük maliyetle değil, aynı zamanda algılanan hizmet kalitesiyle de sağlandığını göstermektedir. Benzer şekilde, rekabet faktörü altında “ülke ve sağlık kurumu imajı” (0,2191) öne çıkarken, maliyet altında en yüksek ağırlığı “tıbbi malzeme ve ilaçların maliyeti” (0,2578) almıştır. Bu bulgular, fiyatlandırmanın çok boyutlu bir yapıya sahip olduğunu ve stratejik olarak dengeli bir yapının oluşturulmasının önemini vurgulamaktadır.

Aim: The purpose of the study is to conduct a systematic evaluation of research on the presentation of health on social media. Methods: A qualitative research design using a systematic review method has been employed in the study. The Web of Science, Science Direct, and Scopus databases were searched using the keywords "social media" and "health," resulting in access to a total of 2,615 articles. The search was conducted between April 25 and April 30, 2022. After applying inclusion and exclusion criteria, a total of 466 articles were included. Studies involving social media platforms such as WhatsApp, Facebook, Twitter, Instagram, and YouTube were encompassed, ultimately leading to the examination of a total of 38 articles. Results: It was found that most studies were conducted in 2021 and focused on the promotion and improvement of health, as well as public health issues. It has been determined that Facebook is the most widely used social media platform, and most studies are conducted primarily using qualitative methods. Conclusion: When the countries where the studies were conducted are grouped, it has been observed that countries classified in the high-income group are predominantly at the forefront. Therefore, future studies should adopt a more inclusive and diverse approach.

Amaç: Bu çalışma, Türkiye'deki sağlık turizmi literatürünün kapsamlı bir bibliyometrik analizini yaparak, sağlık turizminin küresel önemi ve araştırma eğilimleri hakkında fikir vermeyi amaçlamaktadır. Tasarım/Yöntem: Web of Science veri tabanından elde edilen 119 yayını kapsayan çalışma, yayın türü, dili, dergileri, atıf eğilimleri gibi konulara odaklanmaktadır. Bulgular: Araştırma, sağlık hizmetlerinin küreselleşmesi, sağlık bilincinin artması ve uygulanan neoliberal politikalarla birlikte 2000'li yıllardan itibaren yayın sayısında da artış olduğunu ortaya koymaktadır. Yayınların çoğunluğunun İngilizce dilinde olması, Türkiye’deki sağlık turizmi araştırmalarının küresel öneminin altını çizmektedir. Sınırlılıklar: Örneklemde Web of Science veri tabanında bulunan sağlık turizmi anahtar kelimelerdeki yayınların kullanılması araştırmanın sınırlılıklarıdır. Özgünlük/Değer: Bu çalışma, Türk sağlık turizmi araştırmalarına, bu araştırmaların küresel önemine ve sürdürülebilir kalkınma ve sağlık hizmetlerine potansiyel katkılarına ilişkin en güncel bilgiler sunmaktadır.

Medical tourism is a mobility of people traveling from one place to another for medical treatment. Healthcare organizations want to determine the wishes and expectations of medical tourists and produce products accordingly. The most important issue here is how to achieve this. Moreover, what are the demands and expectations of consumers and how they change in constantly changing environmental conditions. Marketing activities carried out in this context have an important role in the success of organizations. Since medical tourism marketing is a branch of the service sector, it also has characteristics related to the marketing of services. The aim of this study is to find an answer to the question of how the extended marketing mix elements bring a perspective to medical tourism. In this context, the medical tourism literature has been examined through a comprehensive review method. In this study, "Product", "Price" and "People" are considered as critical elements in medical tourism marketing strategies. It is important to address the concept of medical tourism with the elements of the extended marketing mix in this way in order to understand all elements in the best way. In this way, the application of the 7Ps can lead to strategic marketing insights for both healthcare providers and national healthcare services.

Yükseköğretim kurumlarında yürütülen yüksek lisans, doktora ve sanatta yeterlilik faaliyetleri lisansüstü eğitim kapsamındadır. Türkiye’de 2021 yılı itibariyle 26.963 lisansüstü eğitim programı bulunmaktadır. Bu programlarda eğitim gören yarım milyona yakın lisansüstü öğrencisi vardır. Ülkemizde birçok farklı alanda lisansüstü eğitimi verilmekle beraber sağlık yönetimi bu alanlardan yalnızca biridir. 2018 yılı itibariyle 47 yüksek lisans ve 16 doktora programı ile bu alanda lisansüstü eğitim devam etmektedir. Lisansüstü eğitimde alternatiflerin zamanla birlikte çoğalması eğitim almak isteyen bireylerin karar vermesini zorlaştırmaktadır. Bu kapsamda çalışmada sağlık yönetimi programında yüksek lisans eğitimi alan öğrencilerin tercihlerini etkileyen faktörlerin belirlenmesi ve AHP yöntemiyle önceliklendirilmesi amaçlanmıştır. Çalışmada öncelikle yapılan literatür taraması sonucunda taslak form belirlenerek uzman gruba gönderilmiştir. Alınan dönüşler çerçevesinde lisansüstü eğitimde üniversite tercihini etkileyen faktörlerin belirlenmesi amacıyla 4 ana faktör (akademik iklim, akademik süreç, fiziki ortam, üniversitenin ve şehrin marka değeri) ve 23 alt faktörden oluşan nihai form elde edilmiştir. Çalışma kapsamından sağlık yönetimi yüksek lisans programına kayıt yaptıran ve araştırmaya katılmayı kabul eden 34 yüksek lisans öğrencisiyle yüz yüze görüşme yapılmıştır. “Super Decisions” programı üzerinde AHP modeli kurgulanmıştır. Çalışma sonuçlarına göre sağlık yönetimi bölümü lisansüstü öğrencilerinin üniversite tercihini etkileyen en önemli kriterin “akademik iklim”, diğerlerine göre daha önemsiz kriterin ise “fiziksel çevre” olduğu görülmüştür. Alt kriterler arasında ise “üniversitenin marka imajı” en önemli alt kriter olmuştur. Çalışma yüksek lisans öğrencilerinin lisansüstü eğitimde üniversite seçimini etkileyen faktörlerin belirlenmesi ve üniversitelere yol göstermesi açısından önemlidir.

Objective: This study aimed to evaluate the vaccination and polymerase chain reaction (PCR) test positivity of hospital staff during the COVID-19 pandemic. Methods: The research is a retrospective cross-sectional study and was conducted in a university hospital in Istanbul between January 01, 2021, and December 31, 2021. The data of 572 staff who did not experience admission to employment-quit job mobility were evaluated in the study. Descriptive statistics and Chi-square test were used in the analysis of the data. Results: According to the findings, it was seen that 95% of the participants had at least one dose of vaccination, and the participants aged 51 and over, and the physicians had the highest vaccination rate. It was conducted that 9% of the participants had a chronic disease, and 3% were hospitalized due to COVID-19. It was determined that the pre-vaccination PCR positivity rate of hospital staff was 19%, and the post-vaccination PCR positivity rate of staff who had COVID-19 vaccine was lower than those who did not. In the study, a statistically significant difference was found between vaccination status and post-vaccine PCR positivity (p<0.05). Conclusion: It is important to make arrangements for the vaccination of hospital staff in the high-risk group in terms of transmission during the pandemic.

Amaç: Araştırmanın amacı, bireylerin COVİD-19 ile mücadele kapsamında Sağlık Bakanlığı tarafından geliştirilen “Hayat Eve Sığar” (HES) uygulamasını kullanım durumları ve uygulama hakkındaki görüşlerinin incelenmesidir. Yöntem: Çalışma, Balıkesir, Bursa, Kocaeli ve Malatya illerinde, yüz yüze olarak ulaşılabilen ve araştırmaya katılmayı kabul eden 524 kişi ile gerçekleştirilmiştir. Bulgular: Katılımcıların %65,5’i kadın, %66,2’si bekar ve %64,1’i üniversite mezunudur. Katılımcıların %86,8’inin HES uygulamasının açılımını bildiği, %74,6’sının COVİD-19 aşı bilgilerini HES uygulaması üzerinden takip ettiği, %49,4’ünün HES uygulamasında COVİD-19 riskini hesapladığı, görülmüştür. Katılımcıların %66,6’sı HES uygulamasının COVİD-19 ile mücadeleye olumlu katkılarının olduğunu düşünmekte ve %62,2’si uygulamada riskin yoğun olarak gösterildiği yerlere seyahat etmekten kaçındığını belirtmişleridir. Katılımcıların cinsiyetleri, eğitim durumları, medeni durumları ve yaşları ile HES uygulamasına dair kullanım ve bilgi düzeyleri arasında fark olduğu sonucuna ulaşılmıştır (p<0,05). Sonuç: Çalışma sonucunda, geliştirilen HES uygulamasının COVİD-19 ile mücadeleye olumlu katkılarının olduğu ifade edilebilir. Bilgi teknolojilerinde yaşanan gelişmelerin salgın hastalıklarla mücadelede kullanımı, başarıya ulaşmada önemli bir araç olarak değerlendirilmiştir.