Zeyno Nuhoğlu

This study aimed to investigate the loss of cell viability and antioxidant effects of ketamine, propofol, and their combination, against hydrogen peroxide (H₂O₂)-induced oxidative stress in A549 cells. IC₅₀ values were determined by applying different concentrations of H₂O₂ (100-2000 µM), propofol, ketamine, and a propofol-ketamine combination (10-2000 µg/mL). Cell viability was assessed using the MTT assay after 24 h. Based on the observed reduction in metabolic activity profiles, three specific concentrations (75, 125, 250 µg/mL) were selected to evaluate the antioxidant responses. The protein levels of lysed cells were determined, and malondialdehyde (MDA), total antioxidant status (TAS), superoxide dismutase (SOD), and total glutathione (tGSH) were measured. Treatment with propofol, ketamine, and their combination was associated with lower levels of the lipid peroxidation marker MDA and with higher levels of antioxidant parameters (TAS, SOD, tGSH) under H₂O₂-induced oxidative stress, as compared with H₂O₂-only controls. The propofol-ketamine combination showed enhanced effects compared to individual treatments by further modulating antioxidant properties in A549 cells, warranting further investigation into their potential supportive roles in lung cancer models.

Cryoprotectants are used to protect cells during freezing. The concentration, type, and freeze-thaw conditions of these substances vary depending on the type of cell to be used. It is very important to determine the appropriate cryopreservation method for the particular cell. This study aims to provide insights into the optimal cryopreservation method for HeLa cells by comparing the performance of different cryoprotectants and evaluating their effectiveness under various freezing and storage conditions. Cell suspensions were frozen with a freezing media composed of cryoprotectant + fetal bovine serum + medium at a ratio of 5:10:85 (v:v:v) and stored under the following conditions: 3 months (-20 °C), 1 month (-80 °C), and 6 months (-80 °C). Cell viability and recovery rates were analyzed immediately post-thaw and after 48 h using the trypan blue dye exclusion assay. In 3 months (-20 °C), viability and recovery rates were higher in the methanol group. Glycerol showed better performance in 1 month (-80 °C). DMSO was the most efficient in 6 months (-80 °C). Methanol failed at -80 °C storage temperature. This study demonstrates the effect of these cryoprotectants in HeLa cells on cell viability and cell recovery rates immediately after thawing and after 48 hours of cultivation.

Hayvanlarda zehirlenmeye neden olan ilaçlar, pestisitler, mikotoksinler gibi fizikokimyasal olarak farklı çok sayıda madde bulunmaktadır. Bu nedenle, zehirlenme şüpheli örneklerin toksikolojik analizleri zorlu ve karmaşık süreçtir. Zehirli maddelerin çeşitli örneklerde belirli bir protokol içerisinde taranması işlemi olan sistematik toksikolojik analiz (STA) ile bu karmaşa giderilmekte, doğru ve hızlı teşhis sağlanabilmektedir. STA protokolü, numunenin alınması, örnek hazırlama, ön ve ana tarama testleri, miktar tayini, verilerin değerlendirilmesi ve sonuçların raporlanması basamaklarını kapsamaktadır. Toksikoloji laboratuvarının hizmet verdiği bölgelerde sıklıkla meydana gelen zehirlenmeleri bilmesi ise STA protokolünü bir adım ileri taşımakta ve doğru teşhis oranını artırmaktadır. Bu çalışmada, Samsun ve çevresinde hayvanlarda meydana gelen zehirlenme vakalarının ve sıklıkla zehirlenmeye neden olan maddelerin belirlenmesi, böylece toksikoloji laboratuvarında kullanılan STA protokolünün geliştirilmesi amaçlandı. Bu amaçla Samsun ilinde görev yapan 40 veteriner hekime (38 erkek, 2 kadın), sıklıkla karşılaştıkları zehirlenme vakaları ile ilgili anket uygulaması gerçekleştirildi. Anket sonucunda Samsun ilinde hayvanlarda son beş yılda en fazla görülen zehirlenme nedenlerinin sırasıyla pestisitler, bitkisel zehirler ve ilaçlar olduğu belirlendi. Zehirlenme şüpheli vaka sayısı hayvan türlerine göre köpek (131), sığır (109), koyun (76), kedi (22), kanatlı hayvanlar (22) ve at (2) olarak tespit edildi. Katılımcıların % 65’inin (n=26) zehirlenme şüphesi ile son beş yıl içerisinde laboratuvara hiç numune göndermediği tespit edildi. Elde edilen veriler ve güncel literatürlerin incelenmesi neticesinde, STA’nın zehirlenme vakalarının doğru teşhis protokollerinin oluşturulmasında hızlı, güvenli ve etkili bir süreç olduğu sonucuna varıldı.

Mikrodiyaliz (MD), doku ve organlardaki fizyolojik ve kimyasal maddeleri belirlemek için hem hayvan hem de insanlarda kullanılan in vivo biyoanalitik örnekleme yöntemidir. “Mikro” son derece küçük ölçeği, “diyaliz” ise kimyasalların yarı geçirgen bir zar üzerindeki hareketini ifade eder. MD, kimyasal olayların sistemik kan seviyelerinde değişiklikler yaratmadan önce dokularda neler olup bittiğinin bir ön izlemesini sunar. Bu yöntem, ilk kez 1950’li yılların sonunda hayvan beynindeki endojen bileşikleri incelemek için tasarlanmış; yıllar içerisinde diğer organlarda kullanılmak üzere geliştirilmiştir. İn vivo olan bu yöntemde; hemen hemen her doku, organ veya biyolojik sıvıdan elde edilen mikrodiyaliz örneklemesi, hücre dışı sıvının bileşimini yansıtmaktadır. Özel olarak tasarlanmış problar kullanılarak, bağlı olmayan analitler sürekli olarak örneklenir. Bu analitler, biyokimyasal işlevlerini değerlendirmek için örneklenen endojen molekülleri (nörotransmitter, hormon, glikoz) veya bu moleküllerin biyolojik sistem içindeki dağılımlarını belirlemek için örneklenen ekzojen bileşikleri (farmasötikler) içerebilir. Ekzojen bileşiklerin lokal etkileri; merkezi sinir sistemi, hepatik doku, dermis, kalp düzeyinde mikrodiyaliz yoluyla incelenebilmektedir. Ayrıca, MD merkezi sinir sistemi çalışmalarında, antidepresan, antipsikotik, antiparkinson, halüsinojen, bağımlılık yapıcı maddeler ve deneysel ilaçlar gibi farklı farmakolojik ve toksikolojik maddelerin nörotransmisyon üzerindeki etkilerin araştırılması için yaygın olarak kullanılmaktadır. MD, çok yönlü olmasından dolayı biyomedikal araştırmalar da dahil olmak üzere günümüzde birçok alanda yaygın olarak kullanılmaktadır. Bu derlemenin amacı, mikrodiyalizin; temel prensiplerini tanımlamak, uygulama alanlarını belirtmek, avantaj ve dezavantajlarını ortaya koymak, klinik farmakoloji ve toksikoloji araştırmalarındaki önemini vurgulamaktır.

Antikoagülan rodentisitlerin yoğun kullanımı sonucu kemirgen popülasyonlarında 5-10 yıl içinde antikoagülanlara karşı direnç gelişebilmektedir. Antikoagülanlara karşı direnç ilk defa 1958 yılında İngiltere’de tespit edilmiştir. Kemirgen popülasyonlarında direncin belirlenmesi, entegre risk yönetiminin önemli bir unsurudur. Kemirgen mücadelesinde, uygulama doğru bir şekilde yapıldığı halde sonuç alınamaması, rodentisit direncinin bir göstergesi olarak kabul edilmektedir. Antikoagülan rodentisitlere karşı; farmakokinetik, beslenme ve farmakodinamik tabanlı üç tip direnç tanımlanmıştır. Antikoagülan rodentisit direncini belirleme yöntemleri bilimsel metotların gelişmesiyle beraber sürekli yenilenmektedir. Bu yöntemler; beslenme, kan pıhtılaşma testi (Blood Clotting Response Testing, BCRT), vitamin K epoksit redüktaz gen mutasyonun (Hepatic Vitamin K Epoxide Reductase, VKOR) belirlenmesi ve direnç belirteci genotiplerinin ortaya konulmasıdır. Popülasyonda antikoagülan rodentisitlere karşı direnç tespit edildiğinde, dirençli bireylerin belirlenmesi ve direncin yayılmasını engellemek için doğru bir strateji izlenerek mücadele edilmesi şarttır. Bu derlemede, başarılı bir kemirgen mücadelesi için antikoagülan rodentisitlere karşı gelişen direnç belirleme yöntemleri incelenmiştir.