Ömer Miraç Yaman
Current Organizations / Institutes
The organizations/institutes from the scholar's latest article
Research Subjects
Research Interests
Ömer Miraç Yaman has a total of 71 co-authors. Here are the top co-authors by number of shared publications:
- Burak Acar
Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi
19 shared publications - İlKer Aktürk
İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa
17 shared publications - Hakan Karaman
Social Work Department, Bartın University , Bartın, 74110
14 shared publications - Musa Gürel
Afyon Kocatepe Universitesi
11 shared publications - Gamze Özbayrak
İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa
9 shared publications - Enver Mengü
İstanbul Medeniyet Üniversitesi
5 shared publications
Latest Publications
- Open Access
- 2 September 2026
- Published by Gençleri Evlendirme ve Mehir Vakfi in İslam Hukuku Araştırmaları Dergisi
- No. 48,p. 65-106
Dijital Dinî Danışma Pratiği Olarak Çevrim İçi Fetvalar: Eşcinsellik Temalı Sorular Üzerine Nitel Bir İnceleme
Bu araştırma, Türkiye’de çevrim içi fetva sitelerinde eşcinsellik temalı sorulara verilen fetvaların içeriğini, gerekçelendirme biçimlerini ve söylemsel yapısını incelemeyi amaçlamaktadır. Çalışma, çevrim içi fetva sitelerinde eşcinsellik konulu sorulara verilen cevapların nasıl yapılandırıldığını, hangi dinî, ahlâkî, toplumsal ve bilimsel referanslara dayandırıldığını ve nasıl bir rehberlik dili kullanıldığını incelemektedir. Araştırma kapsamı, Türkçe içerik üreten, çevrim içi fetva/soru-cevap formatında kamuya açık ve arşivlenebilir metinler sunan sekiz platformla sınırlandırılmıştır. Bu sitelerde yayımlanan ve eşcinsellik konusunu doğrudan ele alan yaklaşık 110 fetva metni seçilerek analiz edilmiştir. Araştırmanın önemi, eşcinsellik gibi hassas ve tartışmalı bir konunun çevrim içi dinî rehberlik ortamlarında nasıl ele alındığını incelemesi ve çevrim içi fetvalarda eşcinsellik konusunu doğrudan ele alan sınırlı sayıdaki çalışmaya katkı sunmasıdır. Bu çalışma, fetvaları tek başına hüküm bildirimi olarak değil norm koyan, yönlendiren ve bireysel-dinî sorumluluk üreten metinler olarak ele alarak dinî bilginin dijital ortamda dolaşım biçimlerini görünür kılmayı hedeflemektedir. Araştırma, nitel araştırma yaklaşımı içinde tasarlanmış; kamuya açık çevrim içi fetva metinleri metin analizi çerçevesinde incelenmiş ve veriler tematik içerik analizi tekniğiyle çözümlenmiştir. Analiz sonucunda fetvaların altı ana tema etrafında şekillendiği tespit edilmiştir. Bulgular, fetvaların büyük ölçüde normatif ve sınır koyucu bir dil ürettiğini, eşcinselliğin çoğunlukla fıtrat, haram-helal, imtihan ve tövbe kavramları çerçevesinde ele alındığını göstermektedir. Ayrıca bazı fetvalarda eşcinselliğin doğuştan gelen bir yönelim olmadığı, psikolojik ve çevresel etkenlerle ortaya çıkan bir durum olarak ele alındığı görülmüştür. Bu yaklaşımda aile yapısı, çocukluk deneyimleri ve yetiştirme tarzı açıklayıcı unsurlar arasında yer almaktadır. Bununla birlikte fetvaların aile ilişkileri, irade ve maneviyat vurgusu, psikososyal destek önerileri ve toplumsal uyum çağrıları üzerinden bireye yönelik bir rehberlik dili de ürettiği görülmektedir. Çalışma, Türkiye’de çevrim içi fetva sitelerinde eşcinsellik konusunun nasıl çerçevelendiğini metin düzeyinde ortaya koyarak çevrim içi dinî danışma pratiklerinin anlaşılmasına betimleyici bir katkı sunmaktadır.
- 2 September 2026
- Published by Gençleri Evlendirme ve Mehir Vakfi in İslam Hukuku Araştırmaları Dergisi
- No. 48,p. 65-106
Open AccessDijital Dinî Danışma Pratiği Olarak Çevrim İçi Fetvalar: Eşcinsellik Temalı Sorular Üzerine Nitel Bir İnceleme
Bu araştırma, Türkiye’de çevrim içi fetva sitelerinde eşcinsellik temalı sorulara verilen fetvaların içeriğini, gerekçelendirme biçimlerini ve söylemsel yapısını incelemeyi amaçlamaktadır. Çalışma, çevrim içi fetva sitelerinde eşcinsellik konulu sorulara verilen cevapların nasıl yapılandırıldığını, hangi dinî, ahlâkî, toplumsal ve bilimsel referanslara dayandırıldığını ve nasıl bir rehberlik dili kullanıldığını incelemektedir. Araştırma kapsamı, Türkçe içerik üreten, çevrim içi fetva/soru-cevap formatında kamuya açık ve arşivlenebilir metinler sunan sekiz platformla sınırlandırılmıştır. Bu sitelerde yayımlanan ve eşcinsellik konusunu doğrudan ele alan yaklaşık 110 fetva metni seçilerek analiz edilmiştir. Araştırmanın önemi, eşcinsellik gibi hassas ve tartışmalı bir konunun çevrim içi dinî rehberlik ortamlarında nasıl ele alındığını incelemesi ve çevrim içi fetvalarda eşcinsellik konusunu doğrudan ele alan sınırlı sayıdaki çalışmaya katkı sunmasıdır. Bu çalışma, fetvaları tek başına hüküm bildirimi olarak değil norm koyan, yönlendiren ve bireysel-dinî sorumluluk üreten metinler olarak ele alarak dinî bilginin dijital ortamda dolaşım biçimlerini görünür kılmayı hedeflemektedir. Araştırma, nitel araştırma yaklaşımı içinde tasarlanmış; kamuya açık çevrim içi fetva metinleri metin analizi çerçevesinde incelenmiş ve veriler tematik içerik analizi tekniğiyle çözümlenmiştir. Analiz sonucunda fetvaların altı ana tema etrafında şekillendiği tespit edilmiştir. Bulgular, fetvaların büyük ölçüde normatif ve sınır koyucu bir dil ürettiğini, eşcinselliğin çoğunlukla fıtrat, haram-helal, imtihan ve tövbe kavramları çerçevesinde ele alındığını göstermektedir. Ayrıca bazı fetvalarda eşcinselliğin doğuştan gelen bir yönelim olmadığı, psikolojik ve çevresel etkenlerle ortaya çıkan bir durum olarak ele alındığı görülmüştür. Bu yaklaşımda aile yapısı, çocukluk deneyimleri ve yetiştirme tarzı açıklayıcı unsurlar arasında yer almaktadır. Bununla birlikte fetvaların aile ilişkileri, irade ve maneviyat vurgusu, psikososyal destek önerileri ve toplumsal uyum çağrıları üzerinden bireye yönelik bir rehberlik dili de ürettiği görülmektedir. Çalışma, Türkiye’de çevrim içi fetva sitelerinde eşcinsellik konusunun nasıl çerçevelendiğini metin düzeyinde ortaya koyarak çevrim içi dinî danışma pratiklerinin anlaşılmasına betimleyici bir katkı sunmaktadır.
- 28 June 2026
- Published by Anadolu Universitesi Sosyal Bilimler Dergisi in Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi
- Vol. 26 (2) , 812-835
Kadınlarda Bağımlılığın Gelişimi: Kullanım Dinamikleri, Yaşam Etkileri ve Müdahale İhtiyaçları
Bu çalışma, kadınların madde kullanımına başlama nedenlerini, bağımlılığın nasıl ve ne düzeyde ilerlediğini, sürecin bireysel ve ailevi etkilerini, kadın bağımlı olmanın beraberinde getirdiği özgül zorlukları ve tedavi deneyimlerine dair değerlendirmeleri incelemeyi amaçlamaktadır. Nitel araştırma desenine sahip bu çalışmada, İstanbul’da sosyal destek hizmetleri sunan kurumlar, psikososyal müdahale merkezleri ve bağımlılıkla çalışan uzmanlar aracılığıyla kartopu örnekleme tekniği ile katılımcılara ulaşılmıştır. Toplam 17 kadınla derinlemesine görüşmeler gerçekleştirilmiş; veriler tematik analiz yöntemiyle değerlendirilmiştir. Bulgular, kadınların maddeyle çoğunlukla çocukluk veya ergenlik döneminde tanıştıklarını; bu süreçte aile sorunları, aile içinde madde kullanımına tanıklık, partner etkisi, merak, bilgi eksikliği ve travmatik yaşam deneyimlerinin belirleyici rol oynadığını ortaya koymaktadır. Sürecin zamanla çoklu madde kullanımına dönüştüğü; kadınların fiziksel ve ruhsal sağlığını olumsuz etkilediği; özellikle çocuk bakımı, annelik rolleri ve aile ilişkilerinde ciddi zorlanmalara yol açtığı belirlenmiştir. Bazı kadınların madde temini için cinsel sömürüye uğradığı, zorla suç işlediği ya da taşıyıcı olarak kullanıldığı görülmüştür. Katılımcılar, tedavi süreçlerinde mahremiyet, güvenlik, uygun hizmet eksiklikleri ve yöntemsel yetersizliklere dikkat çekmiştir. Çalışma, kadınların bağımlılık deneyiminin çok boyutlu sorunlarla örülü olduğunu ve özgül müdahale biçimlerine ihtiyaç duyulduğunu ortaya koymaktadır.
- 28 June 2026
- Published by Anadolu Universitesi Sosyal Bilimler Dergisi in Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi
- Vol. 26 (2) , 812-835
Kadınlarda Bağımlılığın Gelişimi: Kullanım Dinamikleri, Yaşam Etkileri ve Müdahale İhtiyaçları
Bu çalışma, kadınların madde kullanımına başlama nedenlerini, bağımlılığın nasıl ve ne düzeyde ilerlediğini, sürecin bireysel ve ailevi etkilerini, kadın bağımlı olmanın beraberinde getirdiği özgül zorlukları ve tedavi deneyimlerine dair değerlendirmeleri incelemeyi amaçlamaktadır. Nitel araştırma desenine sahip bu çalışmada, İstanbul’da sosyal destek hizmetleri sunan kurumlar, psikososyal müdahale merkezleri ve bağımlılıkla çalışan uzmanlar aracılığıyla kartopu örnekleme tekniği ile katılımcılara ulaşılmıştır. Toplam 17 kadınla derinlemesine görüşmeler gerçekleştirilmiş; veriler tematik analiz yöntemiyle değerlendirilmiştir. Bulgular, kadınların maddeyle çoğunlukla çocukluk veya ergenlik döneminde tanıştıklarını; bu süreçte aile sorunları, aile içinde madde kullanımına tanıklık, partner etkisi, merak, bilgi eksikliği ve travmatik yaşam deneyimlerinin belirleyici rol oynadığını ortaya koymaktadır. Sürecin zamanla çoklu madde kullanımına dönüştüğü; kadınların fiziksel ve ruhsal sağlığını olumsuz etkilediği; özellikle çocuk bakımı, annelik rolleri ve aile ilişkilerinde ciddi zorlanmalara yol açtığı belirlenmiştir. Bazı kadınların madde temini için cinsel sömürüye uğradığı, zorla suç işlediği ya da taşıyıcı olarak kullanıldığı görülmüştür. Katılımcılar, tedavi süreçlerinde mahremiyet, güvenlik, uygun hizmet eksiklikleri ve yöntemsel yetersizliklere dikkat çekmiştir. Çalışma, kadınların bağımlılık deneyiminin çok boyutlu sorunlarla örülü olduğunu ve özgül müdahale biçimlerine ihtiyaç duyulduğunu ortaya koymaktadır.
- Open Access
- 31 May 2026
- Published by Ankara Haci Bayram Veli University in Akademi Sosyal Bilimler Dergisi
- Vol. 13 (2) , 185-210
İNTİHAR ÖNCESİNDE KAYDEDİLEN VİDEOLARIN VE NOTLARIN İÇERİK ANALİZİ YÖNTEMİ İLE İNCELENMESİ
İntihar girişimlerinin medya aracılığıyla sunulan video içerikler ve intihar notları üzerinden öne sürülüyor olması, toplum ve bireyin içinde bulunduğu durumu anlamak adına önemli bilgiler sunmaktadır. Araştırma, 01.03.2024-01.04.2024 içindeki intihar vakalarının son videolarını kapsayarak, bireysel ve toplumsal boyutlarıyla intiharın ne anlama geldiğini geniş bir perspektiften ele almayı amaçlamaktadır. İntiharın ifade biçimleri, toplumsal işlev açısından ve bireyin içinde bulunduğu durumu anlamak için önemli veriler sağlamaktadır. Araştırmanın analiz aşamasında içerik analizi yöntemi kullanılarak verilerin analizince Maxqda 2024 Analytics Pro programından yararlanılmıştır. Elde edilen veriler “İntihar Öncesi Durum ve Düşünceler”, “Yaşam Algısı ve Benlik Yapısı” ve "Rasyonalizasyon ve İntihar Sonrası" olmak üzere üç ana tema altında incelenmiştir. Araştırmadan elde edilen sonuçlar, bireylerin umutsuzluk ile başlayan süreçlerinin sosyal ve mesleki yaşamlarını olumsuz etkilediğini ve zamanla intihar düşüncelerini güçlendirdiğini ortaya koymaktadır. Özellikle sosyal medya üzerinden paylaşılan içerikler, bu bireylerin psikolojik durumlarının detaylı bir şekilde analiz edilmesini sağlamıştır. Bu tür analizlerin toplumsal sağlığa katkı sağlayacağı ve intihar süreçlerinden geçen bireylerin topluma yeniden entegrasyonunu destekleyeceği düşünülmektedir. Bulunan veriler, intiharın sadece bireysel bir eylem olmadığını, aynı zamanda toplumsal bir olgu olduğunu ve medyanın bu konuda önemli bir rol oynadığını göstermektedir. Bu durumun toplumsal sağlığa katkıları olacağına ve bu gibi süreçlerden geçen bireylerin yeniden topluma entegre olmalarını destekleyeceğine inanılmaktadır.
- 31 May 2026
- Published by Ankara Haci Bayram Veli University in Akademi Sosyal Bilimler Dergisi
- Vol. 13 (2) , 185-210
Open AccessİNTİHAR ÖNCESİNDE KAYDEDİLEN VİDEOLARIN VE NOTLARIN İÇERİK ANALİZİ YÖNTEMİ İLE İNCELENMESİ
İntihar girişimlerinin medya aracılığıyla sunulan video içerikler ve intihar notları üzerinden öne sürülüyor olması, toplum ve bireyin içinde bulunduğu durumu anlamak adına önemli bilgiler sunmaktadır. Araştırma, 01.03.2024-01.04.2024 içindeki intihar vakalarının son videolarını kapsayarak, bireysel ve toplumsal boyutlarıyla intiharın ne anlama geldiğini geniş bir perspektiften ele almayı amaçlamaktadır. İntiharın ifade biçimleri, toplumsal işlev açısından ve bireyin içinde bulunduğu durumu anlamak için önemli veriler sağlamaktadır. Araştırmanın analiz aşamasında içerik analizi yöntemi kullanılarak verilerin analizince Maxqda 2024 Analytics Pro programından yararlanılmıştır. Elde edilen veriler “İntihar Öncesi Durum ve Düşünceler”, “Yaşam Algısı ve Benlik Yapısı” ve "Rasyonalizasyon ve İntihar Sonrası" olmak üzere üç ana tema altında incelenmiştir. Araştırmadan elde edilen sonuçlar, bireylerin umutsuzluk ile başlayan süreçlerinin sosyal ve mesleki yaşamlarını olumsuz etkilediğini ve zamanla intihar düşüncelerini güçlendirdiğini ortaya koymaktadır. Özellikle sosyal medya üzerinden paylaşılan içerikler, bu bireylerin psikolojik durumlarının detaylı bir şekilde analiz edilmesini sağlamıştır. Bu tür analizlerin toplumsal sağlığa katkı sağlayacağı ve intihar süreçlerinden geçen bireylerin topluma yeniden entegrasyonunu destekleyeceği düşünülmektedir. Bulunan veriler, intiharın sadece bireysel bir eylem olmadığını, aynı zamanda toplumsal bir olgu olduğunu ve medyanın bu konuda önemli bir rol oynadığını göstermektedir. Bu durumun toplumsal sağlığa katkıları olacağına ve bu gibi süreçlerden geçen bireylerin yeniden topluma entegre olmalarını destekleyeceğine inanılmaktadır.
- 18 May 2026
- Published by Cukurova Universitesi Sosyal Bilimler Enstitusu Dergisi in Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi
- Vol. 35
TÜRKİYE’DE ERİŞİLEBİLİRLİK VAR MI YOK MU? GÖRME ENGELLİ BİREYLERİN DENEYİMLERİNDEN ÖĞRENMEK
Bu araştırmada, görme engelli bireylerin Türkiye’de erişilebilirliğe dair görüş ve deneyimlerini belirlemek amaçlanmıştır. Nitel araştırma yöntemi ve fenomenolojik desen kullanılarak yürütülen çalışmada, sivil toplum çatısı altında veya bireysel olarak erişilebilirlik mücadelesi veren 22 görme engelli bireyle yarı yapılandırılmış görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Veriler, araştırmacılar tarafından hazırlanan yarı yapılandırılmış görüşme formu ve sosyodemografik bilgi formu aracılığıyla toplanmıştır. Araştırma bulguları, görme engelli bireylerin erişilebilirliği eşitlik, bağımsızlık ve özgürlük kavramlarıyla ilişkilendirdiklerini ortaya koymuştur. Türkiye’de erişilebilirliğin yalnızca sarı çizgiler ve rampalar gibi basit mimari çözümlerden ibaret olarak görüldüğü de tespit edilmiştir. Ayrıca, erişilebilirlikle ilgili mevzuat yeterli olmasına rağmen uygulamada ciddi aksaklıklar yaşandığı belirlenmiştir. Son olarak, erişilebilirlik mücadelesi yürüten derneklerin yaşadıkları en büyük zorlukların maddi kısıtlılıklar ve engelliliği istismar eden derneklerin faaliyetleri olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Elde edilen bulgular doğrultusunda, erişilebilirliğe dair toplumsal farkındalığın artırılması için eğitim ve bilinçlendirme programlarının hayata geçirilmesi, erişilebilirlik uygulamalarının planlanma sürecine engelli bireylerin aktif katılımının sağlanması ve mevzuatın uygulanmasında yaşanan aksaklıkların detaylı bir şekilde analiz edilerek çözüm odaklı bir yol haritası oluşturulması önerilmektedir.
- 18 May 2026
- Published by Cukurova Universitesi Sosyal Bilimler Enstitusu Dergisi in Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi
- Vol. 35
TÜRKİYE’DE ERİŞİLEBİLİRLİK VAR MI YOK MU? GÖRME ENGELLİ BİREYLERİN DENEYİMLERİNDEN ÖĞRENMEK
Bu araştırmada, görme engelli bireylerin Türkiye’de erişilebilirliğe dair görüş ve deneyimlerini belirlemek amaçlanmıştır. Nitel araştırma yöntemi ve fenomenolojik desen kullanılarak yürütülen çalışmada, sivil toplum çatısı altında veya bireysel olarak erişilebilirlik mücadelesi veren 22 görme engelli bireyle yarı yapılandırılmış görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Veriler, araştırmacılar tarafından hazırlanan yarı yapılandırılmış görüşme formu ve sosyodemografik bilgi formu aracılığıyla toplanmıştır. Araştırma bulguları, görme engelli bireylerin erişilebilirliği eşitlik, bağımsızlık ve özgürlük kavramlarıyla ilişkilendirdiklerini ortaya koymuştur. Türkiye’de erişilebilirliğin yalnızca sarı çizgiler ve rampalar gibi basit mimari çözümlerden ibaret olarak görüldüğü de tespit edilmiştir. Ayrıca, erişilebilirlikle ilgili mevzuat yeterli olmasına rağmen uygulamada ciddi aksaklıklar yaşandığı belirlenmiştir. Son olarak, erişilebilirlik mücadelesi yürüten derneklerin yaşadıkları en büyük zorlukların maddi kısıtlılıklar ve engelliliği istismar eden derneklerin faaliyetleri olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Elde edilen bulgular doğrultusunda, erişilebilirliğe dair toplumsal farkındalığın artırılması için eğitim ve bilinçlendirme programlarının hayata geçirilmesi, erişilebilirlik uygulamalarının planlanma sürecine engelli bireylerin aktif katılımının sağlanması ve mevzuatın uygulanmasında yaşanan aksaklıkların detaylı bir şekilde analiz edilerek çözüm odaklı bir yol haritası oluşturulması önerilmektedir.
- 16 April 2026
- Published by Dokuz Eylul University in Batı Anadolu Eğitim Bilimleri Dergisi
- No. Advanced O
Görme Engelli Bireylerde Benlik Saygısını Yordayan Faktörlerin İncelenmesi
Öz. Bu çalışma, görme engelli bireylerin benlik saygısını yordayan faktörleri belirleyerek, öz yeterlik, bağlanma stilleri, değer odaklı yaşam ve aile rol performansının bu süreçteki rolünü incelemektedir. Araştırma, görme engelli bireylerin psikososyal iyi oluşlarını bireylerin psikososyal iyi oluşlarını destekleyen etkili müdahale ve politikaların geliştirilmesine ve sosyal destek mekanizmalarının güçlendirilmesine katkı sağlamayı amaçlamaktadır. Nicel araştırma yöntemi kullanılarak gerçekleştirilen çalışmada, ilişkisel tarama modeli benimsenmiştir. Araştırma örneklemi, Türkiye'de yaşayan 163 görme engelli bireyden oluşmaktadır ve veriler çevrimiçi anket yoluyla toplanmıştır. Verilerin analizinde betimleyici istatistikler, bağımsız gruplar t-testi, ANOVA, Pearson korelasyon analizi ve hiyerarşik regresyon analizi kullanılmıştır. Araştırma bulguları, çalışan bireylerin çalışmayanlara, yüksek eğitim düzeyine sahip bireylerin düşük eğitim düzeyine sahip olanlara kıyasla daha yüksek benlik saygısı bildirdiğini göstermektedir. Genel öz yeterliğin, güvenli bağlanma stilinin ve değer odaklı yaşam biçiminin benlik saygısını pozitif yönde etkilediği; kaygılı-kararsız bağlanma stilinin ise negatif bir etkisi olduğu tespit edilmiştir. Bununla birlikte aile rol performansının da benlik saygısını güçlendiren önemli bir faktör olduğu bulunmuştur. Son olarak, benlik saygısı katılımcıların cinsiyetine göre anlamlı bir fark göstermemektedir. Sonuçlar, görme engelli bireylerin psikososyal iyi oluşlarını desteklemek için öz yeterlik inancını artırmaya yönelik müdahalelerin önemini vurgulamaktadır. Ayrıca, güvenli bağlanma gelişimini teşvik eden, değer odaklı yaşamı destekleyen ve aile içi rol performansını güçlendiren sosyal destek programlarının, bu bireylerin benlik saygısını artırmada etkili olabileceği öngörülmektedir.
- 16 April 2026
- Published by Dokuz Eylul University in Batı Anadolu Eğitim Bilimleri Dergisi
- No. Advanced O
Görme Engelli Bireylerde Benlik Saygısını Yordayan Faktörlerin İncelenmesi
Öz. Bu çalışma, görme engelli bireylerin benlik saygısını yordayan faktörleri belirleyerek, öz yeterlik, bağlanma stilleri, değer odaklı yaşam ve aile rol performansının bu süreçteki rolünü incelemektedir. Araştırma, görme engelli bireylerin psikososyal iyi oluşlarını bireylerin psikososyal iyi oluşlarını destekleyen etkili müdahale ve politikaların geliştirilmesine ve sosyal destek mekanizmalarının güçlendirilmesine katkı sağlamayı amaçlamaktadır. Nicel araştırma yöntemi kullanılarak gerçekleştirilen çalışmada, ilişkisel tarama modeli benimsenmiştir. Araştırma örneklemi, Türkiye'de yaşayan 163 görme engelli bireyden oluşmaktadır ve veriler çevrimiçi anket yoluyla toplanmıştır. Verilerin analizinde betimleyici istatistikler, bağımsız gruplar t-testi, ANOVA, Pearson korelasyon analizi ve hiyerarşik regresyon analizi kullanılmıştır. Araştırma bulguları, çalışan bireylerin çalışmayanlara, yüksek eğitim düzeyine sahip bireylerin düşük eğitim düzeyine sahip olanlara kıyasla daha yüksek benlik saygısı bildirdiğini göstermektedir. Genel öz yeterliğin, güvenli bağlanma stilinin ve değer odaklı yaşam biçiminin benlik saygısını pozitif yönde etkilediği; kaygılı-kararsız bağlanma stilinin ise negatif bir etkisi olduğu tespit edilmiştir. Bununla birlikte aile rol performansının da benlik saygısını güçlendiren önemli bir faktör olduğu bulunmuştur. Son olarak, benlik saygısı katılımcıların cinsiyetine göre anlamlı bir fark göstermemektedir. Sonuçlar, görme engelli bireylerin psikososyal iyi oluşlarını desteklemek için öz yeterlik inancını artırmaya yönelik müdahalelerin önemini vurgulamaktadır. Ayrıca, güvenli bağlanma gelişimini teşvik eden, değer odaklı yaşamı destekleyen ve aile içi rol performansını güçlendiren sosyal destek programlarının, bu bireylerin benlik saygısını artırmada etkili olabileceği öngörülmektedir.
- 31 December 2025
- Published by Adiyaman University in Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi
- No. 51,p. 509-547
İRRASYONEL İNANÇLARIN GÖLGESİNDE MADDE BAĞIMLILIĞI: EBEVEYN PERSPEKTİFİNDEN NİTEL BİR ANALİZ
Bu araştırma, madde bağımlısı bireylerin ebeveynlerinin bağımlılık sürecini nasıl anlamlandırdıklarını ve bu süreçte geliştirdikleri irrasyonel inançların çözüm arayışlarına nasıl yansıttıklarını keşfetmeyi amaçlamaktadır. Fenomenolojik desenle yürütülen çalışmada, çocukları AMATEM bünyesinde yatarak tedavi gören 23 ebeveyn ile derinlemesine görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Elde edilen veriler, bağımlılığın nedenlerine ve tedavisine yönelik irrasyonel inançları yansıtan iki ana tema ve on bir alt tema çerçevesinde yapılandırılmıştır. Bulgular, ebeveynlerin bağımlılık nedenlerini genellikle bakımveren eksikliği ve olumsuz akran etkisi gibi dışsal faktörlerle ilişkilendirdiklerini göstermektedir. Çalışmanın en çarpıcı bulguları ise iyileşme sürecine yönelik geliştirilen geleneksel ve kültürel temelli stratejilerde ortaya çıkmaktadır. Katılımcıların; "maddi kaynakları keserek (parasız bırakma) maddeye erişimi engelleme", "evlendirerek sorumluluk kazandırma", "mekânsal izolasyon (eve kilitleme)" ve "manevi şifa (hocaya gitme)" gibi klinik yaklaşımlardan farklılaşan yöntemlere yoğunlaştıkları saptanmıştır. Bu tür girişimlerin çoğu zaman aile içi çatışmaları artırdığı ve profesyonel tedavi sürecini karmaşıklaştırdığı anlaşılmaktadır. Çalışma sonuçları ışığında; bağımlılıkla mücadelede ailelerin bilişsel dünyasını ve kültürel referanslarını dikkate alan psiko-eğitim programlarının, aile odaklı sosyal hizmet müdahalelerinin yaygınlaştırılması önerilmektedir.
- 31 December 2025
- Published by Adiyaman University in Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi
- No. 51,p. 509-547
İRRASYONEL İNANÇLARIN GÖLGESİNDE MADDE BAĞIMLILIĞI: EBEVEYN PERSPEKTİFİNDEN NİTEL BİR ANALİZ
Bu araştırma, madde bağımlısı bireylerin ebeveynlerinin bağımlılık sürecini nasıl anlamlandırdıklarını ve bu süreçte geliştirdikleri irrasyonel inançların çözüm arayışlarına nasıl yansıttıklarını keşfetmeyi amaçlamaktadır. Fenomenolojik desenle yürütülen çalışmada, çocukları AMATEM bünyesinde yatarak tedavi gören 23 ebeveyn ile derinlemesine görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Elde edilen veriler, bağımlılığın nedenlerine ve tedavisine yönelik irrasyonel inançları yansıtan iki ana tema ve on bir alt tema çerçevesinde yapılandırılmıştır. Bulgular, ebeveynlerin bağımlılık nedenlerini genellikle bakımveren eksikliği ve olumsuz akran etkisi gibi dışsal faktörlerle ilişkilendirdiklerini göstermektedir. Çalışmanın en çarpıcı bulguları ise iyileşme sürecine yönelik geliştirilen geleneksel ve kültürel temelli stratejilerde ortaya çıkmaktadır. Katılımcıların; "maddi kaynakları keserek (parasız bırakma) maddeye erişimi engelleme", "evlendirerek sorumluluk kazandırma", "mekânsal izolasyon (eve kilitleme)" ve "manevi şifa (hocaya gitme)" gibi klinik yaklaşımlardan farklılaşan yöntemlere yoğunlaştıkları saptanmıştır. Bu tür girişimlerin çoğu zaman aile içi çatışmaları artırdığı ve profesyonel tedavi sürecini karmaşıklaştırdığı anlaşılmaktadır. Çalışma sonuçları ışığında; bağımlılıkla mücadelede ailelerin bilişsel dünyasını ve kültürel referanslarını dikkate alan psiko-eğitim programlarının, aile odaklı sosyal hizmet müdahalelerinin yaygınlaştırılması önerilmektedir.
- Open Access
- 31 December 2025
- Published by Hitit Sosyal Bilimler Dergisi in Hitit Sosyal Bilimler Dergisi
- Vol. 18 (3) , 702-721
Evsizlikte Din ve Maneviyatı Konumlandırmak: Sokak Yaşamında Dini ve Manevi Kaynakların Kullanımı
Evsizlik; barınma, sağlık, güvenlik ve sosyalleşme gibi temel ihtiyaçlardan kaçınılmaz şekilde mahrum kalınan karmaşık ve çok boyutlu bir sorundur. Bu sorun karşısında din ve maneviyat, evsiz bireyler için güçlü bir destek kaynağı olarak görülmektedir. Bu çalışma en temelde evsiz bireylerin gözünden sokak ortamında din ve maneviyatın etkinliğini anlamaya çalışmıştır. Derinlemesine mülakat aracılığıyla sokak yaşamını deneyimleyen evsiz 14 birey ve evsizlerle çalışma tecrübesine sahip beş gönüllüden veriler alınmıştır. Katılımcılardan alınan veriler, evsiz bireylerin “Din ve İbadet Pratiği”, “Baş Etme Aracı Olarak Din ve Maneviyat” ve “Camilerin Sokaktaki Rolü” olmak üzere üç tema altında tasnif edilmiştir. Buna göre evsiz bireylerin dini inanca ilişkin düşünce ve pratiklerinin sokak öncesindeki dönemle kıyaslandığında sokağın fiziksel yetersizliklerinden dolayı olumsuz etkilendiği belirlenmiştir. Diğer yandan din ve maneviyatın sokakta çeşitli zorluklarla başa çıkmada yardımcı olduğu görülürken, önleyici ve zarar azaltıcı bir rol oynadığı tespit edilmiştir. Bununla birlikte dini ve manevi atmosferin yoğun olarak hissedildiği camilerin, evsizlere yönelik hizmetlerde önemli bir aracı kurum olduğu belirlenmiştir. Ulaşılan veriler, evsizlikle mücadelede din ve maneviyatın önemli bir kaynak olduğunu ve camilerin sokak çalışmalarına sahiplik edebilecek doğal bir Merkez olduğunu göstermektedir. Dolayısıyla sokak çalışmalarında dini ve manevi unsurların daha etkin kullanılması ve camilerin sokak çalışmalarında daha aktif kuruluşlar olarak konumlandırılması ve desteklenmesi önerilmektedir.
- 31 December 2025
- Published by Hitit Sosyal Bilimler Dergisi in Hitit Sosyal Bilimler Dergisi
- Vol. 18 (3) , 702-721
Open AccessEvsizlikte Din ve Maneviyatı Konumlandırmak: Sokak Yaşamında Dini ve Manevi Kaynakların Kullanımı
Evsizlik; barınma, sağlık, güvenlik ve sosyalleşme gibi temel ihtiyaçlardan kaçınılmaz şekilde mahrum kalınan karmaşık ve çok boyutlu bir sorundur. Bu sorun karşısında din ve maneviyat, evsiz bireyler için güçlü bir destek kaynağı olarak görülmektedir. Bu çalışma en temelde evsiz bireylerin gözünden sokak ortamında din ve maneviyatın etkinliğini anlamaya çalışmıştır. Derinlemesine mülakat aracılığıyla sokak yaşamını deneyimleyen evsiz 14 birey ve evsizlerle çalışma tecrübesine sahip beş gönüllüden veriler alınmıştır. Katılımcılardan alınan veriler, evsiz bireylerin “Din ve İbadet Pratiği”, “Baş Etme Aracı Olarak Din ve Maneviyat” ve “Camilerin Sokaktaki Rolü” olmak üzere üç tema altında tasnif edilmiştir. Buna göre evsiz bireylerin dini inanca ilişkin düşünce ve pratiklerinin sokak öncesindeki dönemle kıyaslandığında sokağın fiziksel yetersizliklerinden dolayı olumsuz etkilendiği belirlenmiştir. Diğer yandan din ve maneviyatın sokakta çeşitli zorluklarla başa çıkmada yardımcı olduğu görülürken, önleyici ve zarar azaltıcı bir rol oynadığı tespit edilmiştir. Bununla birlikte dini ve manevi atmosferin yoğun olarak hissedildiği camilerin, evsizlere yönelik hizmetlerde önemli bir aracı kurum olduğu belirlenmiştir. Ulaşılan veriler, evsizlikle mücadelede din ve maneviyatın önemli bir kaynak olduğunu ve camilerin sokak çalışmalarına sahiplik edebilecek doğal bir Merkez olduğunu göstermektedir. Dolayısıyla sokak çalışmalarında dini ve manevi unsurların daha etkin kullanılması ve camilerin sokak çalışmalarında daha aktif kuruluşlar olarak konumlandırılması ve desteklenmesi önerilmektedir.
- Open Access
- 26 December 2025
- Published by Türkiye Yeşilay Cemiyeti / Turkish Green Crescent Society in ADDICTA: The Turkish Journal on Addictions
- Vol. 12 (4) , 434-441
Pornography and Masturbation Addictions through the Lens of Self-Help: Insights from NeverFap Academy Members
This qualitative study analyzes the experiences of individuals struggling with pornography and masturbation addiction, focusing on their engagement with NeverFap Academy, a peer-based self-help platform in Türkiye. Semi-structured interviews were conducted with participants who actively used the NeverFap’s resources, including thematic online camps, WhatsApp support groups, YouTube videos, and blog content. Thematic analysis identified three major themes: encountering addiction, effects on life, and fighting addiction. Findings revealed that initial exposure to pornography, often accompanied by compulsive masturbation, typically occurred during adolescence, influenced by peers and easy online access. Participants reported significant negative effects in psychological, academic, social, and familial domains, including guilt, concentration problems, social withdrawal, and strained relationships. NeverFap Academy was seen as instrumental in promoting recovery through structured routines, community support, and value-based motivation. The platform not only helped reduce addictive behaviors but also fostered personal growth and a renewed sense of purpose. While the study shows the value of community-based efforts in addressing addiction, its findings are limited to the NeverFap community. Future research should compare self-help initiatives like NoFap, NeverFap, and Jiese and explore their integration into broader mental health and policy frameworks.
- 26 December 2025
- Published by Türkiye Yeşilay Cemiyeti / Turkish Green Crescent Society in ADDICTA: The Turkish Journal on Addictions
- Vol. 12 (4) , 434-441
Open AccessPornography and Masturbation Addictions through the Lens of Self-Help: Insights from NeverFap Academy Members
This qualitative study analyzes the experiences of individuals struggling with pornography and masturbation addiction, focusing on their engagement with NeverFap Academy, a peer-based self-help platform in Türkiye. Semi-structured interviews were conducted with participants who actively used the NeverFap’s resources, including thematic online camps, WhatsApp support groups, YouTube videos, and blog content. Thematic analysis identified three major themes: encountering addiction, effects on life, and fighting addiction. Findings revealed that initial exposure to pornography, often accompanied by compulsive masturbation, typically occurred during adolescence, influenced by peers and easy online access. Participants reported significant negative effects in psychological, academic, social, and familial domains, including guilt, concentration problems, social withdrawal, and strained relationships. NeverFap Academy was seen as instrumental in promoting recovery through structured routines, community support, and value-based motivation. The platform not only helped reduce addictive behaviors but also fostered personal growth and a renewed sense of purpose. While the study shows the value of community-based efforts in addressing addiction, its findings are limited to the NeverFap community. Future research should compare self-help initiatives like NoFap, NeverFap, and Jiese and explore their integration into broader mental health and policy frameworks.
- 29 November 2025
- Published by Gaziosmanpasa University in Uluslararası Türk Eğitim Bilimleri Dergisi
- Vol. 13 (3) , 1377-1417
The Tactile Journey of Writing: Experiences of Individuals with Visual Impairments in Using Braille
This study explores the experiences of individuals with visual impairments in using Braille, its functions in their daily lives, and their societal expectations regarding Braille literacy. Employing a qualitative research design, the study adopts a phenomenological approach based on semi-structured interviews conducted with 15 Braille-literate individuals with visual impairments. Data were analyzed using content analysis and presented under three main themes. The findings reveal that participants acquired Braille at various ages and in different learning environments. While Braille plays a significant role in both individual and social contexts, multiple factors limit its usage. Braille offers critical advantages in terms of literacy, independence, and academic success; however, access to resources, educational gaps, and the impact of technological developments have contributed to a decline in its usage. The study also found that societal awareness of Braille remains low and supportive practices are insufficient. It emphasizes the need to strengthen educational policies, promote the use of assistive technologies, and enhance public awareness through media and educational initiatives to ensure the wider adoption of Braille.
- 29 November 2025
- Published by Gaziosmanpasa University in Uluslararası Türk Eğitim Bilimleri Dergisi
- Vol. 13 (3) , 1377-1417
The Tactile Journey of Writing: Experiences of Individuals with Visual Impairments in Using Braille
This study explores the experiences of individuals with visual impairments in using Braille, its functions in their daily lives, and their societal expectations regarding Braille literacy. Employing a qualitative research design, the study adopts a phenomenological approach based on semi-structured interviews conducted with 15 Braille-literate individuals with visual impairments. Data were analyzed using content analysis and presented under three main themes. The findings reveal that participants acquired Braille at various ages and in different learning environments. While Braille plays a significant role in both individual and social contexts, multiple factors limit its usage. Braille offers critical advantages in terms of literacy, independence, and academic success; however, access to resources, educational gaps, and the impact of technological developments have contributed to a decline in its usage. The study also found that societal awareness of Braille remains low and supportive practices are insufficient. It emphasizes the need to strengthen educational policies, promote the use of assistive technologies, and enhance public awareness through media and educational initiatives to ensure the wider adoption of Braille.
- Open Access
- 21 October 2025
- Published by Istanbul Gelisim University in İstanbul Gelişim Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi
- Vol. 12 (2) , 551-570
Yurtdışı Merkezli Kamu Yayıncılarının Youtube’da Gençlere Yönelik Hazırladıkları Türkçe İçeriklerin Analizi
Amaç: Bu çalışma, yurtdışı merkezli kamu yayıncılarının YouTube’da Türkiye’deki gençlere yönelik hazırladıkları Türkçe içerikleri tematik açıdan incelemeyi amaçlamaktadır. Araştırmada, bu yayıncıların hangi konularda içerik ürettiği, bu içeriklerdeki eleştiri ve değerlendirmeler ile izleyicilerin bu içeriklerden nasıl etkilendiği analiz edilmiştir. Yöntem: Nitel araştırma deseniyle yürütülen çalışmada, tematik analiz ve içerik analizi yöntemleri kullanılmıştır. Abone sayısı 100 binin üzerinde olan yurtdışı merkezli kamu yayıncılarının gençlik temalı 74 videosu incelenmiş ve içerikler sekiz ana tema altında değerlendirilmiştir. Bulgular: Analiz sonucunda, gençlik temalı içeriklerde şu başlıkların öne çıktığı görülmüştür: cinsellik ve cinsel yönelimin fark edilmesi, LGBT temsili, şiddet ve toplumsal tabuların ele alınması, işsizlik ve ekonomik kaygılar, eğitim sorunları, yurtdışında yaşamın teşviki, dini ve inanç sorgulamaları, azınlık olma deneyimleri, göç ve sosyal medya kullanımı. İçeriklerde, Türkiye’deki toplumsal yapı ve ekonomik koşullara yönelik eleştirilerin ağırlık kazandığı, bazı konuların tek yönlü ele alındığı belirlenmiştir. Sonuç: Yurtdışı merkezli kamu yayıncılarının içerikleri, gençlerin bireysel ve toplumsal meselelerini ele almakta ve onların kendilerini ifade etmelerine katkı sağlamaktadır. Ancak, bazı içeriklerin Türkiye bağlamında olumsuz bir tablo sunduğu ve belirli ideolojik çerçevelerle hazırlandığı gözlemlenmiştir. Gelecek araştırmalar, bu tür içeriklerin gençler üzerindeki etkilerini derinlemesine incelemelidir.
- 21 October 2025
- Published by Istanbul Gelisim University in İstanbul Gelişim Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi
- Vol. 12 (2) , 551-570
Open AccessYurtdışı Merkezli Kamu Yayıncılarının Youtube’da Gençlere Yönelik Hazırladıkları Türkçe İçeriklerin Analizi
Amaç: Bu çalışma, yurtdışı merkezli kamu yayıncılarının YouTube’da Türkiye’deki gençlere yönelik hazırladıkları Türkçe içerikleri tematik açıdan incelemeyi amaçlamaktadır. Araştırmada, bu yayıncıların hangi konularda içerik ürettiği, bu içeriklerdeki eleştiri ve değerlendirmeler ile izleyicilerin bu içeriklerden nasıl etkilendiği analiz edilmiştir. Yöntem: Nitel araştırma deseniyle yürütülen çalışmada, tematik analiz ve içerik analizi yöntemleri kullanılmıştır. Abone sayısı 100 binin üzerinde olan yurtdışı merkezli kamu yayıncılarının gençlik temalı 74 videosu incelenmiş ve içerikler sekiz ana tema altında değerlendirilmiştir. Bulgular: Analiz sonucunda, gençlik temalı içeriklerde şu başlıkların öne çıktığı görülmüştür: cinsellik ve cinsel yönelimin fark edilmesi, LGBT temsili, şiddet ve toplumsal tabuların ele alınması, işsizlik ve ekonomik kaygılar, eğitim sorunları, yurtdışında yaşamın teşviki, dini ve inanç sorgulamaları, azınlık olma deneyimleri, göç ve sosyal medya kullanımı. İçeriklerde, Türkiye’deki toplumsal yapı ve ekonomik koşullara yönelik eleştirilerin ağırlık kazandığı, bazı konuların tek yönlü ele alındığı belirlenmiştir. Sonuç: Yurtdışı merkezli kamu yayıncılarının içerikleri, gençlerin bireysel ve toplumsal meselelerini ele almakta ve onların kendilerini ifade etmelerine katkı sağlamaktadır. Ancak, bazı içeriklerin Türkiye bağlamında olumsuz bir tablo sunduğu ve belirli ideolojik çerçevelerle hazırlandığı gözlemlenmiştir. Gelecek araştırmalar, bu tür içeriklerin gençler üzerindeki etkilerini derinlemesine incelemelidir.