Nurettin Göksu Çini

This study examined trust in referees’ decisions in Turkish football and evaluations of the use of foreign referees from the perspectives of media professionals and football fans. We used a qualitative descriptive design and purposively sampled 25 participants, including 12 media professionals and 13 football fans. We collected data through a written qualitative questionnaire with seven open-ended questions: four common to both groups and three tailored to each stakeholder group. We analyzed responses using the Framework Method. Four themes emerged: (1) declining trust in domestic referees, (2) institutional and social sources of distrust, (3) perceived independence of foreign referees, and (4) strengthening the domestic refereeing system. Positive views of foreign referees were less associated with assumptions of greater competence or fewer errors than with their perceived distance from local clubs and relationship networks. For some participants, this perceived distance was associated with a lower tendency to interpret refereeing errors as intentional or linked to particular clubs. However, participants did not share a common view on the long-term role of foreign referees. In particular, media professionals’ accounts emphasized referee education, merit-based processes, performance evaluation, and institutional support as key elements of sustainable solutions. Overall, the findings suggest that participants’ trust in referees was related not only to decision accuracy but also to perceived competence, consistency, impartiality, and the decision-maker’s institutional and social position.

Although adolescents' Physical Activity (PA) levels are associated with various benefits, PA participation rates remain low. Previous studies have revealed that one of the psychological factors that may have a significant impact on adolescents' PA and participation in Physical Education and Sport (PES) is perceived variety-support. The aim of this study is to examine the serial mediation role of enjoyment and motivation in the relationship between variety-support and participation in PES. For this purpose, firstly, the “The Perceived Variety-Support in Physical Education Scale (PVSPES)” developed by Eather et al. (2022) adapted to Turkish and applied to middle school (n=561) and high school (n=457) samples. CFA results showed that the Turkish version of the PVSPES was measurement invariant across gender and educational level. The study, which examined the serial mediation role of enjoyment and motivation in the relationship between variety-support and participation, was conducted using structural equation modeling with a sample of 1018 (532 female, 486 male) middle school (n=561) and high school (n=457) students. The findings of the study revealed that students' perceptions of variety-support in the PES had a significant positive direct effect on course participation. It was found that enjoyment (b = .086, BootSE = .014, 95% CI [.059, .115]) and motivation (b = .061, BootSE = .012, 95% CI [.039, .087]) mediated the relationship between variety-support and participation. The serial mediation model revealed that the serial mediation effect of enjoyment and motivation was significant in the effect of students' perception of variety-support on participation (b= .087, BootSE= .011, 95% CI [.067, .109]). As a result, it was found that students' perception of variety-support in PES increases enjoyment and motivation towards the courses, and as a result, both factors positively affect course participation through serial mediation. Offering a variety of activities to students in PES will increase their enjoyment and motivation towards the course and contribute positively to their course participation.

The aim of this study is to test the psychometric properties of the "Brief Aggression Questionnaire (BAQ)," originally developed by Buss and Perry (1992) and revised into a short form by Webster et al. (2014), for Turkish adolescents and adults. The study group consisted of individuals aged 14–52, which is a total of 213 participants, including 168 males (mean age = 29.79) and 45 females (mean age = 26.50), selected through convenience sampling. The construct validity of the questionnaire was tested using Confirmatory Factor Analyses (χ2=447.78, p<0.05, χ2/df= 1.88, CFI= .97, SRMR= .032, and RMSEA= .034). For the convergent validity of the measurement tool, t-values, factor loadings, and Average Variance Extracted (AVE) were calculated; for discriminant validity, the values of Average Shared Variance (ASV), Maximum Shared Variance (MSV), √AVE, and inter-factor correlations were determined. Additionally, reliability analyses, including the internal consistency coefficient (Cronbach's Alpha) and Composite Reliability (CR) values, were computed. Our findings indicate that the BAQ is a reliable four-factor measurement tool that can be used to assess aggression in Turkish adolescents and adults.

Bu çalışmanın amacı, favori takımlarının başarısızlıkları, kaybedilen şampiyonluklar ya da rakip takımların başarıları gibi olumsuz durumlar karşısında taraftarların pozitif sosyal kimliklerini nasıl koruduğunun anlaşılmasıdır. Fenomenolojik desende planlanan çalışmada nitel araştırma yöntemlerinden olan yarı yapılandırılmış görüşme tekniği kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma gurubunu, takımının en az 10 maçına katılmış 14 yetişkin spor taraftarı oluşturmuştur. Yüz yüze gerçekleştirilen görüşmeler sonucunda elde edilen veriler içerik analizi yöntemi ile çözümlenmiştir. Araştırma sonuçları, taraftarların takımlarına yönelik olumsuz durumlar karşısında kimliklerini koruma ve sürdürmeye yönelik, takımlarının gurur duydukları yönleri yansıtan sosyal yaratıcılık stratejileri izlerken; diğer yandan ait oldukları grubun özelliklerini, rakip takım ve taraftarlarla karşılaştırarak onlardan üstün yönlerini ön plana çıkaran sosyal rekabeti kullandıkları görülmüştür. Özellikle taraftarların, takımlarına yönelik oluşan gurur duyguları onların ait oldukları takım ve taraftar grubuna yönelik düşüncelerini etkileyerek kendilerini rakiplerinden üstün gören kolektif narsist bir yönelim kazandıkları belirlenmiştir. Taraftarların, en sadık müşteriler olduğu ve kulüp gelirlerinin önemli bir kısmını sağladığı düşünüldüğünde spor organizasyonları açısından davranışlarının anlaşılması hayati öneme sahiptir. Çalışmamızdan elde edilen sonuçlar, favori takımlarına yönelik olumsuz durumlarla karşılaşan taraftarların davranış biçimlerinin anlaşılması ve gelecek araştırmalara rehberlik etmesi adına kullanılabilir.

This study aims to determine the relationship between online sports consumption motives and points of attachment among professional football team fans. The study's population consists of professional football team fans in Turkey. A total of 226 football fans—50 women and 176 men—selected by purposive sampling participated in the study. The study used a survey form consisting of the Points of Attachment Index (PAI), the Motivation Scale for Sport Online Consumption (MSSOC), and demographic questions as data collection tools. We collected and analyzed the research data face-to-face using the SPSS 23.0 package program. In addition to descriptive statistics, independent samples t-test, one-way ANOVA, and Pearson correlation analyses were applied to evaluate the data. The analysis of the fans' attachment points to their teams revealed that the "team" sub-dimension had the highest average, as per the research findings. Conversely, the analysis revealed statistically significant differences in the sub-dimensions of points of attachment based on gender, age, and frequency of web participation variables. We determined that among the motives for online sports consumption, the "team support" sub-dimension had the highest mean. These motives had statistically significant differences according to gender, educational status, marital status, and web participation frequency variables. Finally, our study determined a low negative relationship between the points of attachment and the online sports consumption motives of football fans.

Spor organizasyonları, devasa boyutlara ulaşan bir endüstri ve ekonomik faaliyet alanı olarak göze çarpmaktadır. Spor ürünlerini tüketen insanlar da bu endüstrinin en önemli paydaşı konumundadır. Sezonluk bilet sahibi taraftarların en sadık müşteriler olduğu ve kulüp gelirlerinin önemli bir kısmını sağladığı düşünüldüğünde spor organizasyonları açısından hayati öneme sahiptirler. Bu noktadan hareketle çalışmada, profesyonel spor kulüpleri için sezonluk bilet paketi bileşenlerini taraftarların memnuniyetlerine göre belirleyen bir ölçme aracı olarak McDonald vd. (2013) tarafından geliştirilen, Sezonluk (Kombine) Bilet Sahipleri Memnuniyet (Season Ticket Holder Satisfaction) Ölçeği (SBSMÖ) Türkçe formunun geçerlik ve güvenirliğinin incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırmaya 298 sezonluk (kombine) bilet sahibi taraftar katılmıştır. Hizmet, saha performansı, kişisel katılım, kulüp yönetimi, ev sahibi alt boyutlarından oluşan ölçek, 17 madde ve 5’li Likert tipi değerlendirmeye sahiptir. Ölçeğin yapı geçerliğini belirlemek için yapılan Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA); benzeşim ve birleşim geçerlikleri için Ortalama Açıklanan Varyans (AVE), Bileşik Güvenirlik (CR); ayrışım geçerliği için Maksimum Paylaşılan Varyansın Karesi (MSV) ve Paylaşılan Varyansın Karesinin Ortalaması (ASV) değerleri hesaplanmıştır. Ölçeğin güvenirliğini sınamak için Cronbach’s Alpha ve Spearman Brown analizleri yapılmıştır. Analizler sonucunda “Sezonluk (Kombine) Bilet Sahipleri Memnuniyet” ölçeğinin geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı olduğu görülmüştür.

Spor organizasyonlarının başarısı büyük ölçüde yeterli sayıda taraftar çekmeye ve bunu sürdürmeye bağlıdır. Bu yüzden taraftarların elde tutulması ve sayılarının arttırılmasını kolaylaştıran faktörlerin daha iyi anlaşılmasının gerekliliği ortaya çıkmaktadır. Bu noktadan hareketle çalışmanın amacı, profesyonel spor kulüpleri tarafından sağlanan hizmetlerle ilgili eylemlerin, taraftarlar açısından ilişki kalitesi üzerindeki etkisini incelemektir. Araştırmaya 301 sezonluk (kombine) bilet sahibi taraftar katılmıştır. Veri toplamak amacıyla araştırmacılar tarafından hazırlanan “Kişisel Bilgi Formu”, “Sezonluk (Kombine) Bilet Sahipleri Memnuniyet Ölçeği”, “İlişki Kalitesi Ölçeği” kullanılmıştır. Çalışmanın hipotezlerini test etmek amacıyla spor organizasyonları tarafından sağlanan hizmetlerin, ilişki kalitesi ve taraftarların tüketim niyetlerine olan etkisini açıklamak için kavramsal bir model oluşturulmuş ve test edilmiştir. Verilerin analizinde, SPSS 26 ve Hayes (2019) tarafından geliştirilen Process Macro v.4.2 programları kullanılmıştır. Analizler sonucunda spor organizasyonları tarafından sağlanan hizmetlerin, taraftarların kulüple olan ilişkilerinin gücü ve kalitesini etkilediği, aynı zamanda hizmetlerin, ilişki kalitesi aracılığıyla, taraftar davranışları üzerinde önemli bir etkiye sahip olduğu görülmüştür.

Teori, spor endüstrisinde fenomenler hakkında bilinen bilgi ve anlayış üretme çabalarının temelini oluşturmaktadır. Literatür incelendiğinde, bilim insanlarının teoriyi ve onun spor yönetimi bilimindeki yerini eleştirel bir şekilde incelemediği fark edilmiştir. Buradan hareketle bu çalışma, spor yönetimi alanındaki araştırmalarda teorilerin önemi, uygulanması ve gelişimi hakkında fikir üretmek ve bilgi sağlamak amacıyla tasarlanmıştır. İyi teori sadece tarif etmez, aynı zamanda olayları açıklar ve bir temel oluşturur. Bu nedenle, spor yönetimi gibi temelde uygulamalı bir alanda, bilgi birikiminin teoriye dayalı ve teori inşa eden araştırmalardan türetilmesi önemlidir. Teori geliştirmek, bir araştırmacının giriştiği en zorlu görevlerden biri olabilir, ancak aynı zamanda canlandırıcı, entelektüel olarak teşvik edicidir ve başka türlü mümkün olmayan keşiflere ulaşma potansiyeli sağlamaktadır. Araştırmacılar olarak, açıklayabilmek, tahmin edebilmek ve nihayetinde kontrol edebilmek için araştırma yapıyoruz; bu nedenle, araştırmalarımız iyi bir teori üzerine kurulması önemlidir. Araştırmanın, uygulamanın ve öğrenimin, spor girişiminin açıklanmasına, tahminine ve etkili yönetimine rehberlik eden iyi bir teoriye dayandırılması aynı derecede önemlidir. Bu sebeple çalışma da alandaki araştırmacıların, diğer disiplinlerden teori ödünç almak, uyarlamak ve genişletmek ya da spor yönetimi içinde alanla ilgili yeni teori oluşturmak olsun, araştırma yoluyla teoriye nasıl yatırım yapabileceğimize odaklanılmıştır.